🔷 چنانچه تجارب زیر را در زندگی داشته‌اید، احتمالا اعتماد به نفس شما خدشه‌دار شده است.

۱. یکی از اعضای خانواده تان سخت انتقادگر و بد دهن بوده است یا شدیداً شما را مؤاخذه می کرده است. رفتارها، گفتارها و ظاهر شما یک آن از ترکش انتقادها و تنبیه ها در امان نبوده اند.

۲. والدین مدام شما را ناامید و سرخورده می کرده اند.

۳. از طرف پدر یا مادر و یا هر دوی آنها طرد شده اید و والدین محبت شان را از شما دریغ کرده اند.

۴. یکی از اعضای خانواده از نظر جسمی، جنسی یا عاطفی با شما بدرفتاری کرده است.

۵. در خانواده تمام اشتباهات به گردن شما انداخته شده است.

۶. والدین دائم به شما می گفته اند که بی ارزش و نالایق هستید و به درد هیج کاری نمی خورید.

۷. بارها نامنصفانه با برادران و خواهران خود مقایسه شده اید و والدین، آنها را به شما ترجیح داده اند.

۸. یکی از والدین عطای زندگی زناشویی را به لقای آن بخشیده است و شما خودتان را مقصر می دانید و سرزنش می کنید.

@SchematherapyPSY

تریگر یا ماشه چکان یا فعال ساز ، هر چیز یا محرکی است که طرحواره یا تله را در ذهن فرد فعال نماید . triggerمیتواند یک کلام و سخن باشد یا میتواند یک بی خبری باشد یا میتواند یک اظهار نظر بیجا و بی فکر باشد یا میتواند یک علامت بیماری ساده مثل سرماخوردگی باشد ، و یا یک توهین و ........بطور کل هر چیزی که طرحواره ی فرد را به جریان بیندازد و آنرا فعال کند trigger محسوب می شود .

بعنوان مثال کسی که طرحواره رهاشدگی / بی ثباتی دارد و معتقد است افراد مهم زندگیش را از دست خواهد داد ،اگر چند ساعت از همسر و یا فرزند و یا افراد نزدیکش بیخبر باشد فکر میکند او را دیگر نخواهد دید برای او "بیخبری" trigger یا ماشه چکان بحساب می آید.

یا برای کسی که طرحواره استحقاق / بزرگ منشی دارد و معتقد است فرد خاص و ویژه ای است و تافته ای جدا بافته از دیگران است و همگان باید به او احترام بگذراند ، یک توهین ، یک انتقاد ، یک بی توجهی ، یک سرزنش و .... trigger محسوب میشود و تله او را فعال می کند

یا اگر برای شخصی که با طرحواره "نقص و شرم" درگیر است و معتقد است انسانی بی ارزش و ناقص و حقیر است ، یک "مقایسه" نابجا انجام بگیرد و مثلا به او بگویند فلانی از تو خوش اندام تر است یا دوست داشتنی تر است و ..... این "مقایسه" trigger بحساب میآید و مثل یک ماشه چکان طرحواره او را به جریان می اندازد .

و یا برای کسی که تله " آسیب پذیری به ضرر و بیماری" دارد و ترس افراطی دارد که حادثه و فاجعه و یا بیماری نزدیک است ، یک سرفه ساده از سوی فرزندش نشانه یک بیماری هولناک تلقی می شود که باید به سرعت برای درمان آن اقدام کند و یا ممکن است چنین فردی با دیدن آسانسور نگران شود و سوار آن نشود که مبادا در آسانسور گیر بیفتد .

برای هر یک از 18 طرحواره ناسازگار اولیه تریگرهایی شناسایی شده اند که ذهنیت طرحواره ای را به سرعت در فرد به جریان می اندازند .

یک سنگ کوچک یک آتشفشان بزرگ را فعال می کند و بعنوان ماشه چکان عمل می کند ، توصیه می شود هر فردی تریگرها یا ماشه چکانهای خود را شناسایی کند و دقت کند که چه چیزهایی او تحت تاثیر قرار می دهند و با شناسایی trigger های خود کنترل بیشتری بر روی طرحواره هایش داشته باشد


@schematherapyPSY

✍️خودت را دریاب

ﻣﯽ ﺧﻮﺍﻫﯽ رفتار ﺁﺩﻣﻬﺎ با خودر ﺭﺍ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺩﻫﯽ؟ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ ﺭﺍﻩ ﺗﺤﻮﻝ ﺁﻧﻬﺎ "اﯾﺠﺎﺩ ﺩﮔﺮﮔﻮﻧﯽ ﺩﺭ ﺧﻮﺩﺕ" ﺍﺳﺖ

حد و مرز اشخاص را مشخص كن
ﺗﻮ به ﺩﯾﮕﺮﺍﻥ ﯾﺎﺩ ﻣﯿﺪﻫﯽ ﭼﻄﻮﺭ ﺑﺎ ﺗﻮ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩ ﮐﻨﻨﺪ
ﻭﻗﺘﯽ ﺗﻮ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻣﯽ ﮐﻨﯽ ﺁﻧﻬﺎ ﻫﻢ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ.
ﻫﻨﮕﺎﻣﯽ ﮐﻪ ﺷﺮﻭﻉ ﺑﻪ ﺍﺣﺘﺮﺍﻡ ﮔﺬﺍﺷﺘﻦ ﺑﻪ ﺧﻮﺩﺕ ﻣﯽﮐﻨﯽ ( قبول كن مهم ترين فرد زندگيت خود تو هستی)

ﺩﺭ ﻭﺍﻗﻊ ﺑﻪ ﺩﯾﮕﺮﺍﻥ ﻧﺤﻮﻩ ﻣﺤﺘﺮﻣﺎﻧﻪ ﺑﺮﺧﻮﺭﺩ ﮐﺮﺩﻥ ﺑﺎ ﺧﻮﺩﺕ ﺭﺍ ﻣﯽ ﺁﻣﻮﺯﯼ

ﻭﻗﺘﯽ ﺩﺭ ﺭﻭﺍﺑﻄﺖ ﻗﺪﺭﺗﻤﻨﺪﺍﻧﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯽ ﺷﻮﯼ ، ( نه با حسادت، كينه و غيبت)ﺩﯾﮕﺮﺍﻥ ﯾﺎﺩ ﻣﯽﮔﯿﺮﻧﺪ که ﺑﺎﻓﺮﺩ ﺗﻮﺍﻧﻤﻨﺪﯼ ﺭﻭﺑﺮﻭ ﻫﺴﺘﻨﺪ.
@SchematherapyPSY

تله رهاشدگي

اگر جذب افرادی می شوید که از لحاظ عاطفی در دسترس نیستند در تله رهاشدگی افتاده اید!

@schematherapyPSY

❗️آن قدر خوب هستیم که کامل نیستیم!

🔷 در سیر والد بودن توجه داشته باشیم که نیازهای کودک را به میزانی کافی برای داشتن شروعی خوب در زندگی تامین کنیم نه اینکه تمام نیازهای کودک را بطور کامل برآورده کنیم!

نقش ما بعنوان والد این است که کودک را در انجام کارهایش توانمند سازیم نه اینکه خود توانمند شویم!

مادر کافی مادریست که کودک خود را با کفایت میسازد
اما مادر کامل مادریست که بطور کامل کودک را به خود وابسته میسازد به طوری که کودک برای پایین‌ترین نیازهایش به مادر محتاج است و کودک تصور میکند بدون مادر زنده نخواهد ماند!
چون کفایت انجام کارها را ندارد.

📔برگرفته از کتاب فرزندپروری باکفایت لوییس و لوییس


@schematherapyPSY

🔷 پنج طرحواره شایع در همسران انتقادگر

نقص/ شرم
🔹 هیجان‌های اصلی: شرمساری و ترس
🔹 نگرش: من آدم حقیر، بی‌ارزش و اضافی هستم که لیاقت هیچ‌گونه احترامی ندارم. چنانچه همسرم به شخصیت اصلی من پی ببرد، مرا دوست نخواهد داشت.
🔹رفتار نسبت به همسر: انتقادگری، برتری‌طلبی، کمال‌گرایی (یا ترکیبی از این رفتارها).


@SchematherapyPSY

🔷استحقاق

🔹هیجان اصلی: خشم
🔹نگرش: از دیگران یک سر و گردن بالاترم و دیگران باید با من به‌گونه‌ای خاص رفتار کنند.
🔹رفتار نسبت به همسر: کنترل‌گری، خودخواهی و دست‌انداختن همسر.



@SchematherapyPSY

🔷بی‌اعتمادی / بدرفتاری

🔹هیجان اصلی: ترس و اضطراب
🔹نگرش: نباید به مردم اعتماد کنم.
🔹رفتار نسبت به همسر: بدرفتاری با همسر برای کنترل‌گری و حمایت از خود در برابر صدمات احتمالی.



@SchematherapyPSY

🔷رهاشدگی

🔹هیجان‌های اصلی: اضطراب، غمگینی، افسردگی و خشم
🔹نگرش: می‌ترسم افراد مهم زندگی‌ام ترکم کنند، پیش‌بینی‌ناپذیر رفتار کنند یا مریض شوند و بمیرند.
🔹رفتار نسبت به همسر: وابستگی شدید، حسادت و تملک‌گرایی، انتقادگری زیاد، کناره‌گیری، بی‌اعتنایی ظاهری و کنترل‌گری.


@SchematherapyPSY

🔷محرومیت هیجانی

🔹هیجان‌های اصلی: تنهایی، ترش‌رویی، ناامیدی و افسردگی
🔹نگرش: دیگران نمی‌توانند نیازهای مرا برآورده کنند. همسرم باید تمام نیازهای مرا برآورده کند.
🔹رفتار نسبت به همسر: خشم و پرتوقعی.


@SchematherapyPSY

🔷ما آگاهانه یا ناآگاهانه در مسیر تایید و تداوم تله‌ها زندگی می‌کنیم. حتی ترکیب هیجانی و جنسی که در ما نسبت به دیگران فعال می‌شود؛ می‌تواند برگرفته از تله‌‌ ما باشد.

پس عاشق شدن یا نوع عشق ما، ممکن است نشانه فعال شدن تله‌های ما باشد! زیرا کسانی که تله‌های ما را فعال می‌کنند برای ما آشناتر و جذاب‌تر هستند!

ما لیستی از تعاریف و باورهایی از عشق داریم که مطابق با تله‌هاست‌ و دیگران را با آن لیست، مطابقت می‌دهیم. مثلا کسی که طرحواره نقص/ شرم دارد؛ نسبت به کسی که حس می‌کند قدرت، هیجان و زیبایی دارد جذب می‌شود!

یا کسی که طرحواره رهاشدگی یا محرومیت هیجانی دارد؛ بیشتر جذب یک رابطه عاطفی بی‌تعهد و ناپایدار یا سرد و بی‌عاطفه می‌شود!

🔹اگر پدر و مادرتان فقط در ازای مطیع بودن به شما محبت و توجه داشته‌اند شما نیز برای جلب عشق و توجه، خودتان را تحت کنترل دیگران قرار می‌دهید. اگر مورد سرزنش قرار گرفته‌اید؛ بیشتر جذب آدمهای انتقادگر می‌شوید!

🔹اگر روابط آشفته و بی‌ثباتی با والدین داشته‌اید؛ طلاق گرفته‌اند یا آنها را از دست داده‌اید؛ به کسی که رابطه امن‌ و پایداری با شما ندارد دل می‌بندید! اگر در کودکی، آزار جنسی دیده‌اید؛ الان هم درگیر روابط جنسی متعدد با دیگران می‌شوید!

🔹در واقع، شما از کودکی، برنامه‌ریزی احساسی شده‌اید تا عشق را برابر با کنترل بیشتر، تحقیر، سرزنش و انتقاد بیشتر، احساس تهدید و طردشدگی بیشتر و... قرار دهید! این الگوی عشق‌ورزی مخرب را از رفتاری که والدین با شما و با خودشان داشته‌اند آموخته‌اید.

🔹اکنون لازم است آگاه به این برنامه‌ریزی احساسی مخرب و گرایش‌های منفی ناخودآگاه خود در روابط باشید و با شناخت و ارتباط عوامل تاثیرگذار در کودکی با روابطی که اکنون دارید از تحت کنترل بودن توسط دنیای کودکی فاصله بگیرید.

@SchematherapyPSY

قربانی، قربانی تولید می‌کند...
آدم‌هایی که ما را رنج می‌دهند،
خیلی اوقات رنج کشیده‌هایی هستند
که از زخم‌های خودشان نتوانستند عبور کنند.

✍اروین یالوم


@schematherapyPSY

✍🏻 دنیایی که کودک در آن زندگی می کند با دنیای بزرگسالی بسیار متفاوت است . آنچه کودک می بیند و درک می کند بسیار متفاوت با ماست . هر صدای بلندی یک انفجار مهیب ، هر فرد غریبه ای یک هیولای بزرگ و خطرناک و هر تنها ماندنی یک طرد و تنها ماندن تا پایان عمر به نظر می آید .

✍🏻دنیای کودک پر است از فجایع و خطرات قریب الوقوعی که باید فکری برای آنها بکند . پس کودک با توجه به این واقعیت سنجی ناقص خود ، یک سری عقاید و افکار درباره دنیای اطراف و خودش می سازد و دنیا را بوسیله این افکار ، تحلیل و بررسی می کند و در ادامه با توجه به این تحلیل ها ، تصمیماتی درباره دنیای اطراف خود می گیرد .

✍🏻به عنوان مثال فرض کنید کودکی در بیمارستان بستری می شود و تحت عمل جراحی قرار می گیرد . این عمل جراحی که برای زنده ماندن کودک بسیار حیاتی است ، از نظر کودک یک فاجعه و ظلم بسیار بزرگ است که در آن مادر ، وی را تنها گذاشته و رفته است . خشمی که کودک از مادر خود در دل دارد به این تصمیم پیش نویسی ختم می شود که « مادر قابل اعتماد نیست » و بر اساس یک مکانیزم همیشگی در اینگونه موارد ، به این تصمیم کلی می رسد که « زن ها قابل اعتماد نیستند » .

✍🏻 این مفهوم در دنیای بزرگسالی سرنوشت روابط عاطفی وی را تعیین می کند . نکته قابل توجه این است که تصمیمات کودکی بر اساس هیجانات و احساسات خام گرفته می شوند و رنگ و بوی عقلانی ندارند و ردپای عقل سلیم و منطق بزرگسالی در آن به چشم نمی خورد و کودک با این اطلاعات غلط درباره نیات و اعمال و پدیده ها ، نسبت به تصمیم گیری و تعمیم آنها اقدام می کند . پس در کل باید گفت تصمیمات پیش نویسی بهترین روش برای کودک است تا برای دنیای پرآشوب و پرمخاطره ای که در آن زندگی می کند تدابیری بیاندیشد .

✍🏻بخاطر همین موضوع طرحواره هایی در کودک ،((یعنی ما))شکل می گیرند که تا آخر عمر گریبانگیر فرد می باشند.

@SchematherapyPSY

🔹۶ویژگی طرحواره های ناسازگار اولیه
🔹Early Maladptive Schemas

@schematherapyPSY

🔷 افرادی که دچار طرحواره محرومیت هیجانی و طرحواره بازداری هیجانی هستند اغلب نمی‌توانند از همسر یا پارتنرشان توجه و مراقبت کافی دریافت کنند. آنها نمی‌دانند چگونه با همسر خود صحبت کنند تا به حرف آنها گوش دهد. اما چرا؟!

🔷 طرحواره یا تله زندگی محرومیت هیجانی/بازداری هیجانی باعث می شود ما در تجربه دو احساس مهم دچار افراط و تفریط شویم؛ این یعنی یا همیشه با خشم و عصبانیت حرف می‌زنیم و یا اینکه اصلا عصبانی نمی‌شویم و بی‌توجهی و کم لطفی دیگران را توجیه می‌کنیم.



@SchematherapyPSY

‎‌‌‌‌‎‌‌‌‌‌‌‌‌
ﺷﮑﺎﯾﺖ ﻫﺎﯾﯽ ﮐﻪ ﺍﺯ ﺩﯾﮕﺮﺍﻥ ﺩﺍﺭﯾﻢ، آینه‌ای ﺍﺯ تله ها و حفره های ﺷﺨﺼیتی ( طرحواره های ناسازگار ) ﺧﻮﺩﻣﺎﻥ ﺍﺳﺖ، ﻫﺮ ﭼﻪ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺍﺯ ﺩﯾﮕﺮﺍﻥ ﺷﮑﺎﯾﺖ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﯿﻢ، ﻧﺸﺎﻥ ﻣﯽﺩﻫﺪ ﮐﻪ نقص ها ﻭ ﻧﺎﮐﺎﺭآﻣﺪﯼ ﻣﺎ ﺑﺰﺭﮔﺘﺮ ﺍﺳﺖ....

@schematherapyPSY

بیشتر مردم به ترس‌ها و طرحواره هایشان زنجیر شده‌اند
و جرئت ندارند بی‌طرفانه قضاوت کنند که مشکل زندگی‌شان چیست.
بیشتر آدم‌ها همین‌طور زندگی‌شان را بی‌هیچ رضایتی ادامه می‌دهند
بدون آن‌که تلاش کنند تا بفهمند سرچشمه‌ی نارضایتی ‌شان کجاست
یا بخواهند تغییری در زندگی‌شان ایجاد کنند سرآخر هم می‌میرند...!

برادران سیسترز📚
#پاتریک_دوویت
@schematherapyPSY

🔷آیا شما هم درگیر قاعده ۹۹ هستید؟🤔
🔷قاعده ۹۹ چیست؟


پادشاهی از وزیرش می‌پرسد: چرا همیشه خدمتکارم از من خوشحال‌تر است در حالی که او هیچ چیزی ندارد!!

و منِ پادشاه که همه چیز دارم، حال و روزِ خوبی ندارم!!؟

وزیر گفت: سرورم شما باید قاعده ۹۹ را امتحان کنید!!
بعد ببینید آن خدمتکار خوشحال است یا نه .

پادشاه گفت: قاعده ۹۹ چیست؟!!

وزیر گفت: ۹۹ سکه طلا در کیسه‌ای بگذار و شب آن را پشت درب‌ اتاق خدمتکار بگذارید و روی کیسه بنویسید این ۱۰۰ سکه طلا هدیه‌ای است برای تو و سپس ببینید چه اتفاقی رخ می‌دهد!!

پادشاه کار را همان‌طور که وزیر به او گفته بود، انجام داد....

خدمتکار پادشاه آن کیسه را برداشت ، موقعی که به خانه رسید سکه‌ها را شمرد و متوجه شد یکی از ۱۰۰ تا سکه کمتر است!!
پیش خود فکر کرد که شاید آن را در مسیر راه گم کرده است!!

همراه با خانواده‌اش کل شب را دنبال آن یک سکه طلا گشتند و هیچ نیافتند !!
خدمتکار ناراحت و نگران شد از اینکه چرا یک سکه را گم کرده است!!

پریشانی به سراغش آمد با آنکه آن‌ همه سکه‌های دیگر را در اختیار داشت!!
روز دوم خدمتکار پریشان حال بود چرا؟!
چون شب نخوابیده بود،
وقتی که پیش پادشاه رسید چهره‌ای درهم و ناراحت داشت و مثل روزهای قبل شاد و خوشحال نبود.

پادشاه آن موقع فهمید که معنی قاعده ۹۹ چیست!!

 بله قاعده ۹۹ همان است که افراد داشته های خود را نمی بیند و تمرکزشان بر روی نداشته و نقصها و ضعف هاست .

افراد بیشماری در تمام ادوار زندگی دنبال آن یک گمشده می‌گردند و خودشان را به خاطر آن نقصیصه ناراحت و پریشان می‌کنند .

قاعده ۹۹ همان تمامیت خواهی و کمال گرایی افراطی است.

قاعده ۹۹ همان طرحواره معیارهای سختگیرانه / عیب جویی افراطی است .
قاعده ۹۹ و کامل خواهی به همراه عیب جویی افراطی از دیگران همان طرحواره ایست که زندگی را بر فرد و اطرافیانش سخت و تلخ و خشن می کند .
قاعده ۹۹ عشق و محبت را بین زوجین و دوستان می کشد .

صرف آگاهی از طرحواره ها به معنی درمان و غیر فعال شدن آنها نیست ، طرحواره ها بایستی بصورت تخصصی درمان شوند .

✍ : دکتر رضا شاکری


@schematherapyPSY

هنگامی که درمانگر تلاش می کند طرحواره ها را مورد چالش قراردهد یا آن ها را زیر سوال ببرد، اغلب با مقاومت بیماران روبرو می شود.
بیمار اغلب تلاش های فعالانه ای انجام می دهد تا به درمانگر ثابت کند که طرحواره های او با واقعیت تطابق دارند. برای اینکه طرحواره ها سالم بمانند اطلاعات باید تحریف شوند. در سطح رفتاری، تداوم طرحواره ها از طریق الگوی رفتاری خود آسیب رسان به دست می آید. این الگوهای رفتاری طرحواره ممکن است در محیط اولیه خانوادگی انطباق و کارآمد بوده باشند. به مرور زمان و خارج از محیط خانواده این رفتارها اغلب خود آسیب رسان می شوند و نهایتا طرحواره بیمار را تقویت می کنند.
🔹بعنوان مثال
زنی که طرحواره اطاعت دارد ممکن است مردانی را برای ازدواج انتخاب کند که سلطه گر باشند. با انجام این کار او نقش یک مطیع و پیرو را بازی می کند و احساس آرامش پیدا می کند.
بنابراین دیدگاه او در مورد خودش یعنی مطیع، تقویت می شود.انتخاب شریک زندگی ناسازگار یکی از معمول ترین ساز و کارهایی است که از طریق آن طرحواره ها تداوم می یابند.
@schematherapyPSY