تفکر سیستمی
1.49K subscribers
571 photos
57 videos
26 files
450 links
این کانال باهدف به اشتراک گذاری دانش تفکرسیستمی ایجادو متعلق به موسسه سیستمهای مدیریتی الگومحور(سمام)وتحت نظارت دکتر سیدحسین حسینی (@dr_s_h_hosseini)میباشد. www.samamsystem.com
Download Telegram
ما را به دوستان خود معرفی کنید:
👇👇👇👇👇👇
کانال تلگرام "تفکر سیستمی" با مجموعه ای متنوع از مطالب علمی، اخبار و تحلیل ها ایجاد شده است. برای عضویت در این کانال، به آدرس زیر رفته و دکمه join را کلیک کنید.
https://telegram.me/samamsystem

—---------------------------—
@samamsystem
www.samamsystem.com
https://ir.linkedin.com/in/samam-group-b08181110
https://www.instagram.com/samamsystem
معرفی کتاب 👇👇👇👇👇
معرفی کتاب

کتاب «تفکر سیستمی» از مایکل سی. جکسون

نویسنده این اثر معتقد است که‌ کل‌گرایی، مطالعه کل را مقدم بر بخش‌ها می‌شمرد و سعی نمی‌کند برای درک مداخله در سازمان، آن‌را تجزیه کند و فقط توجهش را به سطوح سازمانی و تضمین کارکرد بخش‌ها و پیوستگی مناسب آن‌ها به یکدیگر معطوف دارد تا در خدمت مقاصد کل باشد. وی آورده است که کل‌گرایی به این مفهوم است که به مسایلی که آماده‌ به‌کارگیری زبان سیستم هستند نزدیک شویم. برای مثال، به سازمان بخش‌ها و محیط آن به‌عنوان سیستم‌ها، زیر‌سیستم‌هاو فرا‌سیستم‌ها نگاه شود.
اثر حاضر در سه بخش با عنوان‌های «شیوه کار سیستمی و کل‌گرایی»، «رویکرد‌های سیستم‌ها» و «کل‌گرایی خلاق» در قالب 15 فصل تدوبن شده است.
نخستین بخش کتاب شامل سه فصل‌ «زبان سیستم‌ها»، «تفکر سیستم‌‌های کاربردی» و «خلاقیت و سیستم‌ها» است. زیست‌‌شناسی،‌ مهندسی کنترل و رشته‌های اصلی تفکر سیستم‌های کاربردی از مهم‌ترین مباحث مطرح شده در این بخش از کتاب است.
مولف در نخستین بخش کتاب درباره رابطه زیست‌شناسی و کل‌کرایی بر این نکات تاکید کرده که سودمندی رابطه بین ‌کل‌گرایی و زیست‌‌شناسی را می‌توان با پیچیدگی مسایلی توجیه کرد که زیست‌شناسان در تلاش برای درک کل موجودات زنده با آن روبه‌رو شدند. به‌نظر می‌آید کل موجودات زنده در مقابل تلاش‌های تقلیل‌گرایانه علمی که آن‌ها را به مجموعه‌ای از اجزا کاهش می‌دهند، مقاومت می‌کنند. در واکنش به این موضوع در دهه‌های 20 و 30،‌ بیشتر زیست‌شناسان کل‌گرا با این عقیده که موجودات زنده چیزی بیش از مجموعه‌ای اجزای آن است، استدلال می‌کردند.
دومین بخش کتاب حاضر شامل 9 فصل است. «تفکر سیستم‌های سخت»، «پویایی‌شناسی سیستم‌»، «سایبرنتیک سازمانی»، «نظریه پیچیدگی»، «آزمون و شفاف‌سازی مفروضات راهبردی»، «برنامه‌ریزی تعاملی»، «روش‌شناسی سیستم‌های نرم»، «ابتکارشناسی سیستم‌های انتقادی»، «بهم پیوستگی تیمی» و «تفکر سیستم‌های پسامدرن» فصول ده‌گانه این بخش از کتاب را شامل می‌شوند. نویسنده در این بخش در ابتدای هر فصل به بررسی سیر تحول تاریخی،‌ فلسفه و نظریه،‌ روش‌شناسی، روش‌ها و تحولات اخیر پرداخته است.
مولف در دهمین فصل کتاب با عنوان «روش‌شناسی سیستم‌های نرم» با تشریح دیدگاه «چکلاند» آورده است: «راهبرد پژوهشی‌ای که چکلاند در هنگام ورود به لانکستر اتخاذ کرده، استفاده از رویکرد مهندسی سیستم‌های جنکینز برای مقابله با مسایل مدیریت و یادگیری از نتایج آن بود. در طی مدت پژوهش عملی، روش‌شناسی باید به‌طور کامل تغییر می‌کرد و بر خلاف بستر و زمینه‌ مهندسی باید به‌ گونه‌ای متناسب با این بافت می‌شد که بتواند با تضاد و پیچیدگی مدیریتی مقابله نماید. اما نتیجه‌ای که پس از کار پروژه‌ای و طاقت‌فرسا و با تامل بر نتایج آن بروز کرد، به‌طور کامل متفاوت می‌شود.»
بخش پایانی کتاب نیز در قالب دو فصل «مداخله سیستم‌های کل» و «شیوه کار سیستم‌های انتقادی» به موضوعاتی مانند مداخله سیستم‌‌های کل‌گرا در عمل و نقد شیوه کار سیستم‌های انتقادی پرداخته است.
نویسنده در فصل چهاردهم در مبحثی با عنوان «نقد مداخله سیستم‌های کل» در فصل به این موضوع اشاره کرده که به‌طور منطقی می‌توان استدلال کرد که تفکر سیستم‌های انتقادی، نظریه سیستم‌ها را از بحران به وجود آمده از پارادایم‌های متضاد نجات داده و راهبرد توسعه‌ای منسجمی را عرضه کرده است که همانند رشته‌ای بین‌رشته‌ای مبتنی بر پایه‌های مستحکم‌تری قرار دارند.
—-------------
@samamsystem
www.samamsystem.com
https://ir.linkedin.com/in/samam-group-b08181110
https://www.instagram.com/samamsystem
بنيانگذاران نگرش سيستمي – قسمت اول


ريشه هاي انديشه سيستمي در بلندي تاريخ بشري جاي دارد. ارسطو، افلاطون، ابن خلدون، مولانا، هگل، ازجمله دانشمنداني هستند كه به مفهوم سيستم توجه داشته اند.
در اواخر قرن نوزدهم درپي تحولاتي كه در علوم فيزيك، شيمي، زيست شناسي به وجود آمد بشر توانست به كمك اين دانشها به قلمرو ناشناخته اي از اسرار جهان پاي گذارد كه كليت، نظام و پويايي در جهان مادي و پديده‌هاي آن از دستاوردهاي اين اكتشافات بود. در اين زمان به جاي تشريح يك كل براساس اجزاي تشكيل دهنده آن، نحوه قرارگرفتن اجزا در كل مطالعه مي شد. بدين ترتيب زمينه اي براي كل نگري فراهم شد. ولي اندكي پيش از آغاز جنگ جهاني دوم، علوم، حركت موضوعي خود را به سوي كليتي جديد در بستر جنبش ظهور علوم ميان رشته اي پيش گرفتند.
در قرن 19 و اوايل قرن 20 نياز بسياري به امتزاج دو يا چند شاخه از علوم بشري، براي بررسي و حل مسائل پيچيده پديد آمد كه منجر به پيدايش علوم بين رشته اي شد و از علوم مختلف در قالبهاي به اصطلاح سيستماتيك براي حل مسائل پيچيده بهره گرفته شد. نگرش سيستمي به مسائل و پديده‌ها و همين طور نظريه عمومي سيستم‌ها را مي توان به اين تحولات و گرايشهاي نسبت داد.

ادامه دارد ...
—------------------
@samamsystem
www.samamsystem.com
https://ir.linkedin.com/in/samam-group-b08181110
https://www.instagram.com/samamsystem
بنيانگذاران نگرش سيستمي – قسمت دوم

تفكر سيستمي، برخلاف برخي از جنبشهاي فكري كه دريك رشته علمي و در محدوده معيني نشو و نما كرده اند، در خارج از محدوده يك علم معين متولد شد و در محيطي ميان رشته اي رشد كرد. از آنجا كه اين شيوه تفكر، به طوركلي با مجموعه‌هايي متشكل از اجزا سروكار دارد، نه با خود اجزا، ضرورتا از مرزهاي سنتي علوم خاص فراتر رفته و عموميت يافته است. البته تفكر سيستمي در تضاد با تفكر تحليلي تجزيه مدار نيست. درواقع اين دو روش مكمل يكديگرند، نه جايگزين هم. از اين رهگذر گروهي از صاحبنظران عنوان مي كنند كه پيدايش نظريه عمومي سيستم ها محصول عمر انسان متمدن است كه مراحل تكامل خود را از دورانهاي قبل از ميلاد شروع كرده است. ما در اينجا گريزي مي زنيم به اين مراحل و تكامل آنها:
الف – دوران منطق ارسطويي: منطق ارسطويي درواقع تركيب كاملي از منطق سقراط و افلاطون است كه كتاب جمهوري افلاطون و همين‌طور استدلال قياسي ارسطو، نمونه خوبي براي تفكر سيستم ارائه مي كنند.
ب – دوران منطق تجربي: اين نحله فكري با كار فرانسيس بيكن در اوايل قرن 16 و با تكيه بر روش علمي مبتني بر مشاهده، تجربه و استقرار بنا شد و با افرادي چون دكارت، هگل، كانت، كنت، ميل و اسپنسر مسير خود را ادامه داد و منجر به پيدايش تفكر سيستمي شد.
ج – دوران منطق سيستمي: جنبش واقعي مطالعات ميان رشته اي، هنگامي آغاز شد كه دانشمندان دريافتند «بيشتر پديده هاي موردنظر آنان از ويژگيهايي مشترك و نظام‌مند برخوردار است‌» و پيچيدگي روزافزون مسائل جهان و طرح مسائل جديد از يك طرف و عدم كفايت مدلهاي مكانيستي و تفرقه در پيكر معرفت ازجمله عواملي بود كه باعث به وجود آمدن سيستم‌ها شد و متفكراني چون «وايتهدر» به اين نتيجه رسانيد كه سرمايه فكري بشري كه از قرن هفدهم به بعد فراهم شده بود، روبه اتمام است و بايد منابع عقايد و افكار و بينشهاي جديدي كشف شوند.

ادامه دارد ...
—------------------
@samamsystem
www.samamsystem.com
https://ir.linkedin.com/in/samam-group-b08181110
https://www.instagram.com/samamsystem
بنيانگذاران نگرش سيستمي – قسمت آخر

«لودويگ فون برتالانفي» زيست‌شناس و متفكر اتريشي از بنيان‌گذاران نظريه عمومي سيستم‌ها در اوايل قرن بيستم محسوب مي شود كه براي اولين بار مفهوم تفكري را ارائه داد كه تئوري عمومي سيستم‌ها شناخته شد و در طي سالهاي 1932 – 1930 ميلادي نظريه ارگانيستي را ارائه كرد و درگسترش و بسترسازي آن در ساير عرصه ها گامهاي بلندي برداشت. به عقيده وي يك ارگانيسم صرفا مجموع عناصر جداگانه نيست، بلكه سيستمي است داراي نظام و كليت. بدين ترتيب برتا لانفي و همفكران وي ازجمله بولدينگ، راپوپورت و آكوف در طي حدود نيم قرن مكتب ارگانيستي را در زيست شناسي و علوم ديگر پايه ريزي كردند. البته شايان ذكر است خود برتالانفي ريشه‌هاي رويكرد سيستمي را در بستر تاريخي به زمان ابن خلدون و نيكولاس كوسايي و در قرون جديد به تفكرات لايب نيتز در قرن 17 نسبت مي دهد و همين‌طور نامهاي افرادي چون هگل، لوتكا و وايتهد فيلسوف انگليسي در اين ميان ديده مي شود. با نگاه به متون علمي ديده مي شود كه بعد از وايتهد و به پيروي از او، «جي فورستر» نياز به كاربرد تفكر سيستمي را در جامعه و علوم اجتماعي موردمطالعه قرار داد. وي بر اين عقيده بود كه نگرش سيستمي را مي توان مثل علوم مهندسي در علوم اجتماعي نيز بكار برد. البته عده‌اي ديگر جستجو براي يافتن سرچشمه نگرش سيستمي را به جان ديويي استاد دانشگاه كلمبيا نسبت مي دهند. اين نگرش به عالم پيدا، زيربناي جهان‌بيني سيستمي را به عنوان يك نگرش وحدت‌بخش و جامع‌نگر فراهم آورده است.
همانگونه كه از مطالعه متون علمي درمي يابيم نگرش سيستمي در يك شاخه خاصي از علوم ايجاد و متكامل نشده است، بلكه همه يا اكثر رشته هاي علمي تاحدودي از اين جامع‌نگري بهره برده اند براي نمونه از كمك كنندگان عمده به توسعه تئوري سيستم‌ها براي تمام علوم فون برتالانفي در سال 1951 باتوجه خاص به مديريت و بولدينگ در سال 1959 بود. افراد زياد ديگري كمكهاي مهمي به جنبه هاي مختلف تئوري سيستم كرده اند كه در مديريت قابل استفاده است. درميان آنها مي توان آثار كاتز و كان را در سيستم هاي اجتماعي، و فورستر را در سيستم هاي صنعتي و كمكهاي تحقيق در عمليات را به وسيله استافورد بير، چرچمن و همكارانش، هرتز، مك كلاسكي و مورس را ذكر كرد. همچنين هرگز نبايد تاثير نوربرت وينر را در توسعه و تاكيد بر تئوري بازخورد كه تاثير زيادي بر تئوري سيستم‌ها داشت، كم بها داد. همين طور كمكهاي جانسون وروز نزويگ كه از طريق كتاب درسي خود تئوري سيستم را با مديريت قويا مرتبط ساختند را نبايد فراموش كرد.
—------------------
@samamsystem
www.samamsystem.com
https://ir.linkedin.com/in/samam-group-b08181110
https://www.instagram.com/samamsystem
برگزاری دوره‌های آموزشی تفکر سیستمی و سیستم‌های دینامیکی

جهت ثبت نام در کارگاه آموزشی سه روزه « بکارگیری رویکرد سیستمی در شناخت و تحلیل سیستم‌های پیچیده اقتصادی-اجتماعی با نرم‌افزار Vensim» به سایت www.samamsystem.com مراجعه فرمائید.
همچنین جهت اطلاع از نحوه‌ی برگزاری دوره‌های آموزشی سازمانی با تلفن 66024214 - 021 و یا با ایمیل info@samamsystem.com تماس حاصل فرمایید.

دوره‌های سازمانی در حال برگزاری:
- شرکت داروسازی دکتر عبیدی (بکارگیری رویکرد سیستمی در شناخت و تحلیل سیستم‌های پیچیده اقتصادی-اجتماعی)
- سازمان مدیریت پسماند (تفکر سیستمی برای مدیران)

—------------------------—
@samamsystem
www.samamsystem.com
https://ir.linkedin.com/in/samam-group-b08181110
https://www.instagram.com/samamsystem
Forwarded from تفکر سیستمی
ما را به دوستان خود معرفی کنید:
👇👇👇👇👇👇
Forwarded from تفکر سیستمی
کانال تلگرام "تفکر سیستمی" با مجموعه ای متنوع از مطالب علمی، اخبار و تحلیل ها ایجاد شده است. برای عضویت در این کانال، به آدرس زیر رفته و دکمه join را کلیک کنید.
https://telegram.me/samamsystem

—---------------------------—
@samamsystem
www.samamsystem.com
https://ir.linkedin.com/in/samam-group-b08181110
https://www.instagram.com/samamsystem
سیستم پویا یا دینامیک چیست ؟

در واقع پاسخ این است : سیستم پویا چیزی است که واقعا وجود دارد. زیرا سیستم ایستا یا استاتیک در واقع برش و یا دیدگاه خاصی از یک سیستم دینامیک است که برای سادگی در تحلیل و آنالیز با یک یا چند شرط ساده ساز ، ایستا فرض شده است.
در علم سیستمها ، منظور از ایستا یعنی اینکه پارامترهای سیستم ( یا متغیرهای حالت ) با گذر زمان تغییر نمیکنند. نمونه یک سیستم ساده را میتوان یک ساعت فرض کرد. برای نمونه تغییر در سرعت چرخش عقربه های ساعت در طول یک دور گردش براثر جاذبه زمین تغییر بسیار ناچیزی دارند و قابل صرف نظر است.
اما تصور کنید یک سیستم پیچیده که رفتار آن براثر جزیی ترین تغییر در هریک از پارامترهایش دچار نوسان شود.
مثلا آب و هوا و اقلیم یک منطقه جغرافیایی وضعیتی اینگونه دارد. کوچکترین نوسان در یک متغیر آنهم در ارقام چهارم تا ششم اعشار میتواند نتیجه پیش بینی آب و هوا را به کل دگرگون سازد.
موضوع آشوبناکی یا نظریه آشوب نیز همین جا مطرح شد. نخستین بار سیستمهایی مشاهده شدند که اگرچه در قلمرو فیزیک مکانیک کلاسیک بودند، اما رفتار دینامیک و غیر خطی آنها باعث شده بود تا پیش بینی رفتار بلند مدت آنها عملا غیر ممکن گردد. بعدا ثابت گردید که نه تنها در عمل پیش بینی نا ممکن است بلکه در تئوری نیز سدهایی برای رسیدن به یک پیش بینی دقیق و دراز مدت وجود دارد. بدین ترتیب نظریه آشوب مطرح گردید. بال زدن پروانه در پکن منجر به وقوع طوفان در نیویورک می شود! به این رخداد اثر پروانه ای گفته می شود.

آنچه یک سیستم را در طبقه بندی سیستمهای پیچیده قرار میدهد مواردی است از قبیل :
- میان رشته ای یا Multi-disciplinary بودن.
- بزرگ مقیاس یا Large Scale بودن.
- دارابودن تعداد زیاد پارامتر های مداخله گر.
- غیر خطی یا Nonlinear بودن. بویژه زمانی که رفتار دیفرانسیلی باشد. یعنی عامل زمان (نرخ و سرعت تغییر) در سرنوشت و رفتار سیستم اثر بگذارد.

در چنین حالتی با یکی سیستم پیچیده طرف هستیم. در واقع همه دنیای ما رفتاری اینگونه دارد. حتی یک اتم نیز رفتاری استاتیک و 100% قابل پیش بینی ندارد. نظریه کوانتم و اصل عدم قطعیت با به رسمیت شناختن چنین حقایقی بود که توانستند رفتار اتمی را توضیح دهند.

—------------------
@samamsystem
www.samamsystem.com
https://ir.linkedin.com/in/samam-group-b08181110
https://www.instagram.com/samamsystem
The Beginning of System Dynamics by Jay W. Forrester

👇👇👇👇👇👇👇👇👇

—------------------
@samamsystem
www.samamsystem.com
https://ir.linkedin.com/in/samam-group-b08181110
https://www.instagram.com/samamsystem
راهنمای خلاصه نرم افزار Vensim فارسی
👇👇👇👇👇👇👇👇

—------------------
@samamsystem
www.samamsystem.com
https://ir.linkedin.com/in/samam-group-b08181110
https://www.instagram.com/samamsystem
پویایی‌شناسی سیستم‌ها

روشی برای درک رفتارهای یک سیستم پیچیده در طول زمان است. در این روش با تمرکز بر حلقه‌های بازخورد درون سیستم، تأثیرات غیرخطی و تاخیرهای زمانی در میان متغیرها و همچنین ماهیت انباشتی و یا جریانی متغیرها به بررسی رفتار یک سیستم می‌پردازند.
با توجه به ماهیت عددی روش پویایی‌شناسی سیستم، این امکان وجود دارد که مدل‌های مبتنی بر این روش را با استفاده از رایانه شبیه‌سازی کرد و با مجموعه پارامترها و متغیرهای مختلف وضعیت سیستم برای یک بازه زمانی در آینده را پیش‌بینی نمود.
پویایی‌شناسی سیستم با حلقه‌های بازخورد و تأخیرهای زمانی سروکار دارد که رفتار کل سیستم را مورد تأثیر قرار می‌دهند. چیزی که استفاده از پویایی‌شناسی سیستم را از دیگر رویکردهای مطالعه سیستم‌های پیچیده متمایز می‌سازد استفاده از حلقه‌های بازخورد و انباشت و جریان است. این عناصر به شرح چگونگی نمایش تأثیرات غیر خطی در سیستم‌های به‌ظاهر ساده کمک می‌کنند.
پویایی‌شناسی سیستم یک روش‌شناسی و روش مدل‌سازی ریاضی برای چارچوب‌بندی، درک و بحث پیرامون موضوعات و مسائل پیچیده است. در حالیکه پویایی‌شناسی سیستم در دهه ۱۹۵۰ برای کمک به مدیران شرکت‌ها بمنظور بهبود درکشان از فرایندهای صنعتی ایجاد شد، هم‌اکنون در تمام بخش عمومی و خصوصی بمنظور طراحی و آنالیز سیاست‌ها بکار می‌رود.
پویایی‌شناسی سیستم جنبه‌ای از نظریه سیستم‌ها بعنوان روشی برای درک رفتار پویای سیستم‌های پیچیده است. اساس روش، درک این مسئله است که ساختار هر سیستم — با روابط حلقه‌ای، به‌هم‌پیوسته، و گاهی با تأخیر زمانی بین اجزایشان — اغلب به همان اندازه‌ای در تعیین رفتار اهمیت دارد که خود اجزاء بصورت منفرد. مثال‌هایش نظریه آشوب و پویایی‌های اجتماعی است. همچنین ادعا شده که اغلب به دلیل وجود خواص کلی‌ای که نمی‌توان آن‌ها را در خواص اجزاء یافت، در برخی موارد نمی‌توان به توضیح رفتار کل در قالب رفتار اجزاء پرداخت.
روش پویایی‌شناسی سیستم در اواخر دهه پنجاه میلادی توسط جی فارستر بنیان نهاده شد. جی فاستر که همچنین به عنوان مخترع حافظه مغناطیسی نیز شهرت دارد بعد از جابه‌جایی به دانشکده مدیریت همین دانشگاه روش داینامیک سیستم را برای سیستم‌های مختلف از جمله سیستم‌های اقتصادی و اجتماعی به کار برد. اولین مقاله منتشر شده از جانب وی با این مضمون مربوط به مقاله‌ای است که در سال 1956و با عنوان پویایی‌های صنعتی منتشر شد.

منبع: ویکی‌پدیا

—------------------
@samamsystem
www.samamsystem.com
https://ir.linkedin.com/in/samam-group-b08181110
https://www.instagram.com/samamsystem
اطلاعرسانی کنفرانس

با تشکر از سرکار خانم دکتر قزلباش

دومین کنفرانس بین المللی مهندسی صنایع و سیستمها

👇👇👇👇👇👇


—------------------
@samamsystem
www.samamsystem.com
https://ir.linkedin.com/in/samam-group-b08181110
https://www.instagram.com/samamsystem
Forwarded from ICISE 2025
دومین کنفرانس بین المللی مهندسی صنایع و سیستمها در تاریخ 24 و 25 شهریور 95 برگزار می گردد. برای اطلاعات بیشتر به سایت کنفرانس مراجعه کنید: http://icise2016.um.ac.ir
دبیر کنفرانس: دکتر فرزاد دهقانیان
دبیر علمی: دکتر محمد رنجبر
دبیر اجرایی: دکتر محمدعلی پیرایش
@icise2016