25. Ĕненÿпе пурăнса ырă ĕçсем тăвакан çынна ырă хыпар пĕлтер! Ăна юханшывсемпе, çăлкуçсемпе пуян çăтмах пахчи кĕтет. Çăтмахра ÿсекен çимĕçсене вăл çĕр çинче те курнă, тутаннă тейĕ. Анчах та унти çимĕçсемпе нимĕн те танлашаймĕ. Çăтмах пахчине кĕрекенсене çылăха кĕмен таса мăшăрсем кĕтсе илĕç. Чăн тĕнпе пурăнакансем çăтмаха яланлăха кĕрĕç.
26. Турă çынна тĕрĕс пурăнма вĕрентес, ырăпа усала уйăрас тесе вăрăм туна пирки е унран пĕчĕкрех хурт-кăпшанкă пирки те каласа пама именмест. Турра ĕненекенсем çак Сăмах чăнлăх пулнине пĕлеççĕ. Суя тĕнпе пурăнакансем ăна-кăна чухламасăр: «Турă пире çак халапа пĕлтерсе мĕн калас тет? Вăл пире мĕн вĕрентсе калать?» – тесе ыйтаççĕ. Турă ĕлĕк-авал пулса иртни пирки каласа, ытарăшсем пĕлтерсе пĕрне ултав çулĕ çине пăрса ярать, теприне тÿрĕ çулпа ертсе пырать. Анчах та Вăл çылăха путнă чыссăр çынна кăна чăнлăхран пăрса ярать. Мĕншĕн тесен çав этем хăй Турра панă сăмаха тытмасть те суя турăсене ĕненет, вăл Турă пĕрлештерме хушнине уйăрать, халăхра тасамарлăх сарать. Çакăншăн вăл çука юлĕ.
27. Панă сăмаха тытман çынна, Турă тума хушнинчен пăрăнса утакан çынна, усал ĕçсем тăвакан çынна Турă суя çул çине тăма май парать. Çак чун çука юлĕ.
28. Епле-ха эсир Турра ĕненмесĕр пурăнма хăятăр? Вăл сире пурнăç панă, Вăлах сирĕн пата вилĕм ярĕ те унтан сире чун кĕртсе явап кунĕ çитсен Хăйĕн умне пухĕ.
29. Вăл çĕр çинче мĕн пуррине сирĕншĕн тунă та çичĕ тÿпе пултарнă. Турăран никам та, нимĕн те пытанаяс çук. Вăл пĕтĕмпех пĕлсе, пĕтĕмпех курса тăрать.

#чувкоран

Если ты улыбнёшься брату своему, это запишется тебе как милостыня, и твоё побуждение к одобряемому и удерживание от порицаемого запишется тебе как милостыня.
И если ты укажешь дорогу заблудившемуся человеку, это запишется тебе как милостыня, и если ты поможешь своим зрением человеку, который плохо видит, это запишется тебе как милостыня.
И если ты уберёшь с дороги камень, колючку или кость, это запишется тебе как милостыня, и если ты выльешь воду из своего ведра в ведро своего брата, это запишется тебе как милостыня.

Все постигающее вас из бед и несчастий — результат ваших дел, итог совершенного вашими же руками. Но Бог многое прощает вам.

30. Турă пирĕштисене: «Эпĕ этеме çĕр çине пурăнма ярăп. Вăл çĕрпе хуçа пулса пурăнĕ!» – тенине аса ил. «Турăçăм! Çынсем усал туса çылăха кĕрĕç, пĕр-пĕринпе хирĕçсе юн тăкĕç. Мĕншĕн Эсĕ этеме çĕр хуçи тăватăн? Эпир вара пĕр Сана кăна ĕненетпĕр, пĕр Сан умăнта кăна пуçăмăрсене таятпăр», – хуравланă лешсем. «Эпĕ пĕлнине эсир нихăçан та пĕлеес çук!» – тенĕ тĕнчесен Турри.
31. Турă Адама япала ятне вĕрентнĕ, унтан çав япаласене пирĕштисен умне кăларнă та çапла каланă: «Пирĕштисем! Çак япаласен ячĕсене палăртăр!»
32. «Мĕн пур мухтав тĕнчесен пĕртен-пĕр Туррине! Каçарсам пире, Турăçăм! Эпир Эсĕ вĕрентнине кăна пĕлетпĕр, çавăнпа та Сан ыйтăву çине хуравлаймастпăр. Эсĕ пире çак япаласен ячĕсене вĕрентмен, – тенĕ пирĕштисем. – Турăçăм! Эсĕ аслă, мухтавлă! Сана çитекенни никам та çук! Эсĕ пурне те пĕлетĕн!»
33. Турă çапла каланă: «Адам! Çак япаласен ячĕсене каласа тух!» Адам Турă хушнине пурнăçласан тĕнчесен пĕртен-пĕр Турри çапла пĕлтернĕ: «Пирĕштисем! Эпĕ тÿпери тата çĕр çинчи мĕн пур вăрттăнлăха пĕлетĕп темерĕм-и? Эсир пурте курмалла мĕн туни те, ыттисенчен мĕн пытарса усрани те йăлтах Ман умра. Манран никам та нимĕн те пытараяс çук. Эпĕ пĕтĕмпех куратăп!»

#чувкоран

Не гневайтесь друг на друга, не завидуйте друг другу, не враждуйте и будьте братьями! Если уж поссорились то пусть не продолжается ссора больше трех дней.

Истинно, в сотворении небес и Земли; в смене ночи и дня; в кораблях, плывущих по морю с тем, чтобы принести пользу людям; в воде, которую Всевышний низвел с неба и оживил ею землю, а до того она была мертва, и рассеял по земле все виды животных; в смене ветров и в том, что покорные Творцу облака и тучи находятся между небом и Землею, - во всем этом знамения для людей разумных.

34. Турă пирĕштисене Адам умĕнче чĕркуçленме, ун умĕнче пуçĕсене тайма хушнă. Пирĕштисем пурте этем умĕнче чĕркуçленсе тăнă та пуçĕсене тайнă. Анчах Иблис ятлă чун хăйне мăнна хунипе çын умĕнче чĕркуçленме килĕшмен. Вăл Турă хушнине пурнăçламан, çавăнпа та пысăк çылăха кĕрсе Турра ĕненмен чунсенчен пĕри пулса тăнă.
35. «Адам! Мăшăрупа иксĕр çăтмах пахчине пурăнма вырнаçăр та мĕн çиес тенине çийĕр. Анчах та çак йывăç патне ан çывхарăр, унăн çимĕçне ан тутанăр. Ман умра çылăха кĕме хăраса тăрăр. Мĕншĕн тесен Манăн Сăмахран иртсен эсир чăнлăх çулĕнчен пăрăнатăр та чыссăр чунсен йышне кĕретĕр!» – тенĕ Турă.
36. Анчах та шуйттан Адампа унăн мăшăрне илĕртнĕ, вĕсене çав йывăç çимĕçне тутанма хистенĕ, этемсене çăтмахсăр хăварнă. Шуйттана итленĕшĕн, Сăмахран иртнĕшĕн Турă çынсене çапла хушнă: «Çăтмахран халех тухса кайăр! Сирĕн хушăрта яланах харкашу та курайманлăх пултăр! Малашне эсир пĕр-пĕриншĕн чĕр тăшман вырăнĕнчех пулатăр! Çĕр чăмăрĕ сирĕн кил пулĕ, вăл сире палăртнă вăхăт çитиччен тăрантса тăрĕ».

#чувкоран

Бог предложил небесам, земле и горам взять на себя ответственность за происходящее, но они отказались нести ее и испугались этого. А человек взялся нести ответственность. Это и стало тем, что человека делает человеком.

Если человек проговорит очевидную ложь, милость Бога удалится от него на одну милю из-за того зловонного запаха, который начнет исходить от него.

Лицемера отличают три признака: когда он рассказывает, то лжёт, когда обещает, то нарушает своё обещание, а когда ему доверяются, то предаёт.

37. Адам хăйĕн йăнăшне ăнланса илнĕ, çавăнпа та çылăха кĕнĕшĕн чĕререн ÿкĕнсе Турăран каçару ыйтнă. Турă ăна каçарнă. Çут тĕнчене пултарнă Турă таса халалпа пурăнакан çынна каçарать.
38. Турă пурне те çăтмахран тухма хушнă та çапла пĕлтернĕ: «Адам ывăлĕсем! Эпир сире тÿрĕ çул çине тăма хушса каланине итлĕр! Пирĕн Сăмахпа пурăнакан çын нимĕнрен те ан хăратăр! Вăл хуйхă-суйхă мĕнне курмĕ, ăна никам та кÿрентермĕ.
39. Пире ĕненмен, Пирĕн Сăмаха йышăнман чун яланлăха тамăка кĕрĕ, вутра çунса асапланĕ!»

#чувкоран

Бог низводит с неба воду в меру вашей нужды в ней и ею оживляет мертвую землю. Так же, как оживляется мертвая земля, будете оживлены и вы.

40. Израиль ывăлĕсем! Турă сире ырлăх кÿнине нихăçан та ан манăр! Хăвăр панă сăмаха çирĕп тытăр, Эпĕ те сире панă Сăмаха çирĕп тытăп! Пĕр Мана кăна ĕненĕр, Ман умра çылăха кĕме хăраса тăрăр!
41. Сирĕн кĕнекĕрте çырнине çирĕплетекен Коран вăл чăннипех те Турă Сăмахĕ пулнине ĕненĕр, унран пуринчен малтан пăрăнса утма ан васкăр! Ман Сăмахăма йÿнĕ хакпа сутса ан улталанăр, Ман умра çылăха кĕме хăраса тăрăр!
42. Чăнлăхпа суяна ан пăтраштарăр! Чăннине пĕлсен ан пытарăр!
43. Çÿлти Турă хушнине пурнăçласа кĕлĕ вулăр, нуша куракансене тата чухăнсене пурлăхăн пĕр пайне парса пулăшăр, Турра мухтаса пуççапакансемпе пĕрле пуççапăр!
44. Эсир хăвăр çинчен манса çынсене ырă ĕçсем тума чĕнсе калатăр-и? Сирĕн Турă панă кĕнекене вулама май пур, çавăнпа та сăмахăрсемпе ĕçĕрсем пĕр килмеллине эсир питĕ лайăх пĕлетĕр! Анчах та мĕншĕн-ха эсир çакăн çинчен нихăçан та шухăшламастăр?

#чувкоран

Будьте честными, потому что честность приводит к праведности, а праведность приводит к раю. Остерегайтесь лжи, потому что она приводит к безнравственности, а безнравственность приводит к аду.

45. Чăтăмлăх та, Турра кĕлĕ туни те сире пурнăçра яланах пулăшса пырĕç. Кĕлĕ йĕркине тивĕçлипе пурнăçласси йывăр яваплăх пулин те, вăл чăтăмлă та Турă Сăмахне чунне хывнă çыншăн çăмăл.
46. Чăн тĕнпе пурăнакан этем хăй çут тĕнчерен уйрăлса кайсан Турă патне таврăнассине тата явап кунĕнче Турă умне тухса тăма тивнине пĕлет.

#чувкоран

Бог создал для вас огонь из зеленого дерева, и вы разжигаете костёр.

Силен не тот, кто побеждает в борьбе, а тот, кто умеет совладать с собою в порыве гнева.