Не менш за 26 каменных крыжоў вышынёй ад 30 см да 2 м, каля в. Бабцы, Докышцкага раёну
54.762183,28.120372
***
У лесе, у зялёнай імжы
Затоеныя вякамі
Каменныя стынуць крыжы
З адсечанымі рукамі.
Калі багоў даўніны
Расьцілі –
Адцялі рукі,
І сталі крыжамі яны,
Сакральныя помнікі-рухі.
Тут часу зацішна яшчэ.
Зьбіраюцца здані з адхонаў.
І камень сьцюдзёна пячэ
Сузор’е паганскіх пісьмёнаў.
Рыгор Барадулін, 2011 г.
#крыж
54.762183,28.120372
***
У лесе, у зялёнай імжы
Затоеныя вякамі
Каменныя стынуць крыжы
З адсечанымі рукамі.
Калі багоў даўніны
Расьцілі –
Адцялі рукі,
І сталі крыжамі яны,
Сакральныя помнікі-рухі.
Тут часу зацішна яшчэ.
Зьбіраюцца здані з адхонаў.
І камень сьцюдзёна пячэ
Сузор’е паганскіх пісьмёнаў.
Рыгор Барадулін, 2011 г.
#крыж
❤9🙏3
#мапы #камень
(мапа зроблена на васнове мапы А. Зайцава)
На гэтае мапе паказаны культавыя валуны з паўсферычнымі паглыбеньнямі, якія рабіў старажытны чалавек. Такія камяні вельмі распаўсюджаныя па ўсёй Эўропе, але найбольшая канцэнтрацыя іх сярод балтыцкіх плямёнах, у тым ліку на Беларусі. У нас найбольш камянёў зафіксавалі на Вялейшчыне.
Як мяркуюць дасьледчыкі, прыкладнае датаваньне ямак - зялезны век. З 26 камянёў - толькі 6 маюць лягенду, з іх 2 лягенды прама датычацца да ямак, гэта сьведчыць аб тым, што культ вельмі даўні й зара яго ўжо слаба памятаюць.
Версіі аб прызначэньні ямак розныя, напрыклад, некаторыя мяркуюць, што яны зьвязаныя з назіраньнямі за космасам, але магчыма гэта была аграрная магія, бо камяні разьмяшчаюцца на пладародных мейсцах: каля рэк, азёр і палеаазёр. Таксама трэба адзначыць, што левы бераг Вяльлі, пяшчаны й не прыгодны для сельскай гаспадаркі, а на правам, з пладароднай глебай, як раз і размясьціліся камяні.
Потым буду асобна выкладваць камяні з мапы.
(мапа зроблена на васнове мапы А. Зайцава)
На гэтае мапе паказаны культавыя валуны з паўсферычнымі паглыбеньнямі, якія рабіў старажытны чалавек. Такія камяні вельмі распаўсюджаныя па ўсёй Эўропе, але найбольшая канцэнтрацыя іх сярод балтыцкіх плямёнах, у тым ліку на Беларусі. У нас найбольш камянёў зафіксавалі на Вялейшчыне.
Як мяркуюць дасьледчыкі, прыкладнае датаваньне ямак - зялезны век. З 26 камянёў - толькі 6 маюць лягенду, з іх 2 лягенды прама датычацца да ямак, гэта сьведчыць аб тым, што культ вельмі даўні й зара яго ўжо слаба памятаюць.
Версіі аб прызначэньні ямак розныя, напрыклад, некаторыя мяркуюць, што яны зьвязаныя з назіраньнямі за космасам, але магчыма гэта была аграрная магія, бо камяні разьмяшчаюцца на пладародных мейсцах: каля рэк, азёр і палеаазёр. Таксама трэба адзначыць, што левы бераг Вяльлі, пяшчаны й не прыгодны для сельскай гаспадаркі, а на правам, з пладароднай глебай, як раз і размясьціліся камяні.
Потым буду асобна выкладваць камяні з мапы.
⚡8👍3✍1
Камень Стэфана Баторыя.
Паводле народнага паданьня, кароль Стэфан Баторы выпадкова знайшоў валун у выглядзе крыжа, падчас свайго вайсковага паходу на Полацак.
Ён вырашыў, што гэта добры знак, і Бог на баку літвінаў.
Памаліўшыся, кароль рушыў далей у паход і вызваліў Полацак.
Гісторыкі ж кажуць, што пад час полацкага паходу 1563 году Стэфан Баторы спыніўся пад Докшыцамі, каб трохі адпачыць.
Каралеўскія слугі вырубілі на тым месцы памятны знак, у выглядзе крыжа, са знойдзенага побач валуна.
На ім выбіта выява чалавека з каронай, у адной руцэ ён трымае меч, у другой шчыт. Пад ім выбіт надпіс - RSB (Rex Stephanus Batory) і кругі, якія азначаюць прыналежнасць да вышэйшага саслоўя.
Зараз валун-крыж знаходзiцца ў Менскім "Музее валуноў" ў м-не Уручча. Ён мае вышыню больш за паўтара метра, шырыню - каля метра і таўшчыню - 35-40 сантыметраў
#крыж
#камень
Паводле народнага паданьня, кароль Стэфан Баторы выпадкова знайшоў валун у выглядзе крыжа, падчас свайго вайсковага паходу на Полацак.
Ён вырашыў, што гэта добры знак, і Бог на баку літвінаў.
Памаліўшыся, кароль рушыў далей у паход і вызваліў Полацак.
Гісторыкі ж кажуць, што пад час полацкага паходу 1563 году Стэфан Баторы спыніўся пад Докшыцамі, каб трохі адпачыць.
Каралеўскія слугі вырубілі на тым месцы памятны знак, у выглядзе крыжа, са знойдзенага побач валуна.
На ім выбіта выява чалавека з каронай, у адной руцэ ён трымае меч, у другой шчыт. Пад ім выбіт надпіс - RSB (Rex Stephanus Batory) і кругі, якія азначаюць прыналежнасць да вышэйшага саслоўя.
Зараз валун-крыж знаходзiцца ў Менскім "Музее валуноў" ў м-не Уручча. Ён мае вышыню больш за паўтара метра, шырыню - каля метра і таўшчыню - 35-40 сантыметраў
#крыж
#камень
👍9❤1
«Першыя гарадзішчы ўзяліся будаваць 3500 гадоў таму. Яны - найбольш характэрная спадчына старабалцкай культуры. Сёньня іх налічваецца да 3000, а ў Літве іх менш-больш 1000. Такая велізарная сетка гарадзішчаў паказвае адзінства балцкай цывілізацыі. Балцкае грамадства складалася не з бязладна раскіданых паселішчаў, а з арганізаваных... ..Прызначэньне гарадзішчаў было ня толькі ваенным ці абарончым. Яшчэ й сёння можна адчуць іх эстэтычнае й рэлігійнае прызначэньне. Гарадзішчы як сьвятыя месцы зрабіліся мейсцамі рэлігійных абрадаў у супольнасьцях. У народзе яшчэ нядаўна былі жывыя паданні пра сьвяты Агонь, які гарэў на гарадзішчах і якому складалі ахвяры. Людзі, згодна з паданнямі, ішлі на гарадзішчы ўзяць святога Агня, каб аднесці дадому. Можна казаць, што гарадзішчы існуюць як сьвятыя месцы старой веры.»
–Ё. Трынкунас, з кнігі «Шлях Старалітоўскай рэлігіі»
–Ё. Трынкунас, з кнігі «Шлях Старалітоўскай рэлігіі»
👍8❤1⚡1
#камень
Сьвяты (Богаў) камень-сьледавік, в. Крамянец, Лагойшчына.
Дзьве вялікія лункі на камені называюць «божымі сьлядамі», вада ў іх пасьля дажджу лічыцца сьвятой, ею лечацца. Кажуць, што найбольш вада ў іх дапамагае ад хвароб вачэй.
У засуху ўдовы выклікаюць дождж, адкаціўшы з-пад каменя каменьчыкі і, падважыўшы камень на вялікіх калах у рост чалавека, пакідаюць іх уваткнутымі ў зямлю пад каменем. Лічыцца, што не пазней, як на трэці дзень, пойдзе дождж. Калі ён ужо не патрэбны – калы вынімаюць і дробныя каменьчыкі падкочваюць на месца пад камень.
Але, ня гледзячы на гэта, мейсца вельмі моцнае й велічнае.
Сьвяты (Богаў) камень-сьледавік, в. Крамянец, Лагойшчына.
Дзьве вялікія лункі на камені называюць «божымі сьлядамі», вада ў іх пасьля дажджу лічыцца сьвятой, ею лечацца. Кажуць, што найбольш вада ў іх дапамагае ад хвароб вачэй.
У засуху ўдовы выклікаюць дождж, адкаціўшы з-пад каменя каменьчыкі і, падважыўшы камень на вялікіх калах у рост чалавека, пакідаюць іх уваткнутымі ў зямлю пад каменем. Лічыцца, што не пазней, як на трэці дзень, пойдзе дождж. Калі ён ужо не патрэбны – калы вынімаюць і дробныя каменьчыкі падкочваюць на месца пад камень.
Але, ня гледзячы на гэта, мейсца вельмі моцнае й велічнае.
🙏7❤🔥4👍1
#крыніца
Сьвятая крыніца ў Лоску (Валожыншчына) з купельлю, вада — найчысьцейшая.
Сьвятая крыніца ў Лоску (Валожыншчына) з купельлю, вада — найчысьцейшая.
🔥12
На паўднёвым захадзе сучаснай Цьвершчыны разьмешчаны знакаміты Вокаўскі лес, які згадваецца яшчэ ў "Аповесьці мінулых гадоў". Адсюль, паводле манаха-летапісца, «ёсць пайшла руская зямля». Межы Акоўскага лесу на карце Верхняволжа можна ўмоўна пазначыць перыметрам шматкутніка з вяршынямі: Старыца, Таржок, Вышні Волачак, Валдай, Дзямянск, Апалец (апошнія тры ў Наўгародзкай вобласці), Тарапец, Заходняя Дзвіна, Белы, Сычоўка (у Смаленскай вобласці), Зуб.
Вокаўскі лес - гэта Вялікі водападзел, на якім знаходзяцца вытокі трох магутных крыўскіх рэк - Волгі, Дняпра і Заходняй Дзвіны. Тут разьмешчана Валдайскае ўзвышша (яе Асташкоўская і Вышневалацкая грады). На поўначы Акоўскага лесу распасціраецца знакаміты Азёрны край - Селігер. Гэтыя мясьціны старажытныя скандынавы называлі «купал неба».
У пачатку 20 стагодзьдзя ў ваколіцах гэтага лесу адбывалася вяліскае антыбальшавіцкае паўстаньне, удзел у якім прыняла прыкладна 50 тысяч чалавек.
Вокаўскі лес - гэта Вялікі водападзел, на якім знаходзяцца вытокі трох магутных крыўскіх рэк - Волгі, Дняпра і Заходняй Дзвіны. Тут разьмешчана Валдайскае ўзвышша (яе Асташкоўская і Вышневалацкая грады). На поўначы Акоўскага лесу распасціраецца знакаміты Азёрны край - Селігер. Гэтыя мясьціны старажытныя скандынавы называлі «купал неба».
У пачатку 20 стагодзьдзя ў ваколіцах гэтага лесу адбывалася вяліскае антыбальшавіцкае паўстаньне, удзел у якім прыняла прыкладна 50 тысяч чалавек.
❤10🤔1