ڕێ زان، واتە ئەو مروڤ یێ شارازا بیت ب ڕێکا خۆ.

خەیالەکا مەحالە کو مروڤی بڤێت د ژیانێ دا مەزن بژیت و ئەو تەمەن و دەمێ خۆ ب تشت و کارێن بێ بوها و کێم ڤە دەرباز بکەت، هەر دیسا دێ یا مەحال بیت کو مروڤ خودان هندەک ئارمانجێن سادە و ساویلکەڤە بیت د ژیانێ دا.
چ گومان تێدا نینە کو مروڤ ملکێ ڤێ دونیایێ نینە، لێ چ گومان د هندێ ژی دا نینە کو مروڤ ڕێبوار و ڕێڤینگە د ڤێ دونیایێ دا، تۆ د شێی ب لاوازی و سستی ڕێیا خۆ بەردەوام بکەی تا ژ ڤێ ژیانێ دەرباز دبی، د هەمان دەم دا تۆ دشێی ب باشی و پەیتی دەرباز بکەی، مادەم هەر چوونە؛ چ تشت وەل مە بکەت ب سەربلندی و ب باشی و پەیتی نەچین؟
ئانکو تۆ ڕێڤینگی، تۆ دشێی کاروبارێ خۆ هوسا بکەی کو هەتا دگەهییە بنەجی پێتڤی ب کەسێ نەبی؛ بەلکو تۆ ئەو بی یێ هاریکارییا هەڤڕێ و ڕێڤینگا بکەی، و تۆ دشێی ژی د ڕاستا کاروبارێن خۆ دا یێ خەمساربی و ب ڕەزیلی ئەڤێ ڕێکێ دەرباز بکەی..

بێگومان کەس ژمە نینە کو هندەک هیڤی و ئارمانجێن بن ئاخکری نەبن، ب تایبەت دەمێ د بارودوخێن بەرتەنگ و نە هاریکار دا مروڤ لێگەریانێ بۆ دکەت، ئەم هەمی ڕەوشا دەڤەرێ و بارودوخێ وێ دزانین، لێ بریار و سەرەدەرییا پێتڤی هەما دێ ڕاوەستیان بت؟ بەرێ خودانا دەنگ و باسان و گوهدانا گل و گازندێت ڤی خەلکی؟ ب چ ڕێکا نەخێر.. ژبەرکو ئەڤە ژ دەستەسەربونا ژیواری پێڤەتر تشتەکێ دی نینە.
نابت چ جاران مروڤ ل هیڤییا چرکەیا زێرین بیت یا مروڤی خەیال پێڤە هلاویستی کو تێدا دەستپێبکەتن، ئەسڵەن یێ ل هیڤییا هندێ بیت هەتا هەمی تشت ڕێک دکەڤن وەکی وی د سەرێ خۆ دا دورست کری ژنوی دەستپێبکەت، گەهشتنا وی ب ئارمانجێ وەکی گەهشتنا ڕوژهەلاتییە ب ڕوژ ئاڤای..

ئەگەر د بەرکەتی بن، ئەو هیڤی و ئارمانجێن بن ئاخ بوین، بزاڤێ بکە ئاڤ بدە، پیچەک ب لڤ لڤە، دا ئەو ژی پیچەک پێتڤییاتیێن ڕێکێ بۆ تە دیار بکەن..
تۆ چ جارا نەشێی ژیوارێ خراب بگهوری، لێ تۆ دشێی هێدی هێدی ڕێیا خۆ دناڤ دا باش بکەی، هەمی تشت ژی لدویف خودانی و هزر و تێگەهشتنا وی دمینت..
گەر مروڤی نەڤێت هێجەت مەزنترین پەرژانن بۆ خۆ ڤەدزینێ، و گەر مروڤی بڤێت ژی چاڤەڕێی چ پاڵدەرا نابت؛ ژبەرکو ڤیانا وی باشترین پاڵدەرە..

د سەر ڤی بارودوخێ نەخوش هەمیێ ڕا، بنێرە ڤی خەلکی هەر دڤی وەلات و باژێری دا، بەرئاقل نینە هەمی ئەوێن نەجاحەت ئینای د هەر پروژەیەک و ئارمانجەکێ دا صدفە بیت یان ژی ئێک ل پشت هەبیت، باش بزانە ل پشت ئەوی ڕووکەشی بارەکێ مەزن یێ گرێک و واستیان و ئاریشە و سترێس یێ دەرباز کری هەتا ب ڤی شێوەی دبینی!!

ژدل ژی ئەز بخۆ ژی دگەل وا نینم یێ ب ناڤێ گەشەپێدانێ بینەرا بلند دکەن؛ و پاش دهێلن ئەو ژ وێ بلندیێ ب عەردی بکەڤن، پیچەک واقعی بین دگەل ڤی بارودوخی، ژبەرکو هەر ئەم بخوینە، پیچەک ئیجابییاتا نی ببینین هەر د ڤی بارودوخی دا..

گەهشتنا هەر کاودانەکا نەرێنی د ڕێکێ دا، پێتڤییە مروڤ باش بزانت کو ئەو بتنێ وێستگەهەکا دەمکییە نەکو دوماهیک، لەو سەرەدەریا دەرکەفتن و دەربازکرنێ دگەل ئەنجام بدە؛ نەکو ئازارا دویماهیک هاتنێ.


ب حەزکرنا خودێ دەلیڤە پەیدا ببت؛ کومەکا نڤێسین و تیور و بابەتێن زانا و بیرمەندێن سەردەم بەڵاڤ کەم، گەلەک د گرنگن، گەلەک.

هەر سال ڕەوشا مە د مەوسمێن جەژنا دا هوسایە؛ شول دبیتە گەلەک و نەچارین ب دوماهی بینین، لەو هەما ب جارەکێ ئەم ڤەقەتیان ژ بەڵاڤکرنێ د ڤێرێ دا، دێ دەستپێکەین ب حەزکرنا خودێ، چاڤەڕێ بن.

١-

چ تشت وەکی بەتالیێ زیانێ نا گەهیننە مروڤی، بێگومان بەتالییا بەردەوام یا ژ بێ کاریێ پەیدا دبیت، هزر و سترێس مروڤی دورپێچ دکەن، تۆ دخوازی کار بکەی؛ یان کارەکی بدەست خوڤە بینی، و بەر دەستێ تە یێ تەنگە؛ و کەس نینە هاریکارییا تە بکەت ژبو پەیدا کرنا کارەکی..

٢-

ب هزرا من ئەگەر کارەک بدەست مروڤی بکەڤیت و دەخلەکێ بەرکەتی ژێ بهێت ژدەست خۆ نەکە، ژبەرکو ئەڤ چەندە یا دەگمەنە تا ڕادەیەکی ل ڤی وەلاتی؛ و هەمی بزاڤان بکە دگەل کومپانییەکێ بدەست خۆڤە بینی، گەر بدەست تە کەفت، خێر عەلا خێر، لێ دەمێ دەخلەکێ بێ خێر بیت، نان و زک بیت؛ تەمەنێ خۆ گوری وی پارێ کێم نەکە، کارێ ئازاد چارەیا ڤێ چەندێ یە.

٣-

کارێ ئازاد پێتڤی ب هندێ نینە تۆ خۆ ب ئێخییە بن دنیایەکا سترێس و ترسا ڤە، پا هەکە ئەز ب سەر نەکەفتم تێدا، پا هەکە خوسار بوم، پا ئەڤە ئەز شەرمزار بوم و نزانم دێ د چاڤێن هەمییا دا کەڤم، و هەتا دویماهیێ ژڤان دەرگەهێن ترسێ، بتنێ بزانە دگەل هەر پا هەکەیەکا نەرێنی پا هەکەیەکا ئەرێنی ژی یا هەی، دگەل هەر هزرکرنا ب شەرمزاریێ فەخرا سەرکەفتن و شانازیێ یا هەی د چاڤێن هەمییان دا، لەو هزر د باشیێ دا بکە؛ دا باشی بئێتە ڕێکا تە، هزرا باش ژ خودێ بکە؛ دا لدویف هزرا تە بدەتە تە.

٤-

تۆ پێتڤی ب هندێی پیچەک هادء و ئارام بی، و ب تازەیی بەرێ خۆ بدەیە ژیواری؛ و لدویف شیانێت خۆ کارەکی بکەیە ئارمانج د سەرێ خۆ دا، و ژبو ڤێ چەندێ چەند خالەک هەنە پێتڤییە تۆ بەرچاڤ وەربگری ژبو دەستنیشانکرنا هەر هزر و کارەکی:
ئەو کارە د ژیواری دا ل هەبونێ یە و هەیە؟ یان تە دڤێت ژنوی پەیدا بکەی دناڤ دا؟
و هلبژارتنا ئێک ژڤان ڕێکێن تایبەت ب خۆڤە هەنە.

٥-

ئەگەر ئەو کار د ژیواری دا هەبیت؛ دڤێت بەرێ خۆ بدەیە ڕەوشا وی د ژیواری دا:
-داخوازییا خەلکی لسەر وی تشتی یا چەوایە؟
-ژ پێتڤیاتیێن ژیانێ یە؟ یان زێدەهی و کەمالییاتێن ژیانێ؟
بێگومان یێ پتر داخوازی لسەر هەبیت دێ باشتر بت، و گەر ژ پێتڤییاتیێن ژیانێ بن، دەرگەهەکە؛ و کەمالیات و زێدەهی بن دەرگەهەکێ دییە.

چ جاران وی تشتی نە هلبژێرن یێ داخوازی کێم لسەر هەبت؛ و نە جهێ گرنگی پێدانێ بت؛ ژبەرکو هێز و زەحمەتەکا مەزن دێ پێڤە دەرباز بیت.

٦-

ئەو تشتێ ژ پێتڤییاتیێن ژیانێ بیت، ئەکید گەلەک فروشیار و خودانێت وی کاری د باژێری دا هەنە، لەو بزانە کا چەوا خودێ ڕزقێ وان هەمییا ددەت؛ دێ ڕزقێ تە ژی هوسا دەتن، و لسەر تە پێتڤییە تۆ دویڤچون و ڤەکولین و لێگەریانێ دەربارەی وی تشتی و وی کاری بکەی، ئێک ژ کێماسیێن هەرە بەربەلاڤ د سویک و بازارێن مە دا ئەوە کو پێزانینێن پێتڤی دەربارەی کار و کاڵایێن خۆ نینە، هندی د شیانا تە دابیت خۆ شارەزا بکە و پێزانینا بدەست خوڤە بینە دەربارەی وی کاڵای، وی کاری، بزانە ژینگەها وی کاری یا چەوایە، پێتڤییاتیێن وی چنە، چ مهارە یا پێتڤییە د ئەنجام دانا وی دا، و هەمی تشتا بۆ خۆ بنڤێسە و وەبەرهێنانێ د زانینا وان دا بکە.

یا ڕاستی بیت ب ڤی شێوەیێ سەری بیت شول دێ گەلەک درێژ بیت، پاش نە وە زەوق دمینت؛ و نە مە تاقەت🙂

دێ بزاڤێ کەین د خاڵا دا کورت بکەین هەمی پێنگاڤێن پێتڤی کو بەرچاڤ بهێنە وەرگرتن.