cmd hacks
Internet β
Internet β
Internet β
Internet β
Sinab ko'rib reaksiya bosish esdan chiqmasinπ
color a & tree
Internet β
color a & curl parrot.live
Internet β
color 2 & curl ascii.live/forrest
Internet β
color 2 & curl ascii.live/rick
Internet β
Sinab ko'rib reaksiya bosish esdan chiqmasinπ
Pythonda komentariyalar:
Bitta qatorga komentariya yozish uchun qator boshiga # (hashtag) qo'yiladi.
Agar komentariyalar bir qatordan ortiq bo'lsa, komentariya yozish uchun komment boshiga va oxiriga """ - 3 ta qo'shtirnoq yoki ''' - 3 ta birtirnoq qo'yiladi.
Bitta qatorga komentariya yozish uchun qator boshiga # (hashtag) qo'yiladi.
# This is a comment
Agar komentariyalar bir qatordan ortiq bo'lsa, komentariya yozish uchun komment boshiga va oxiriga """ - 3 ta qo'shtirnoq yoki ''' - 3 ta birtirnoq qo'yiladi.
"""This
is
a
comment"""
'''This
is
a
comment'''
βοΈHa aytgancha python dasturlash tilida birinchi bilish kerak bo'lgan narsamiz, chop etish print() methodi orqali amalga oshiriladi.
print("Hello World")Pythonda o'zgaruvchilar:
1. str (string - matn) # x = "salom"
2. int (integer - butun son) # x = 4
3. float (float - haqiqiy son) # x = 4.0
1. str (string - matn) # x = "salom"
2. int (integer - butun son) # x = 4
3. float (float - haqiqiy son) # x = 4.0
O'zgaruvchilar type (turini) bilish uchun type() methodidan foydalaniladi.
x = "salom"
print(type(x))
string
Python dasturlash tilida quyidagi operatorlar mavjud:
1. Arifmetik operatorlar:
'+' qo'shish
'-' ayirish
'*' ko'paytirish
'/' bo'lish
'//' butun bo'lish
'%' qoldiqni olish
darajaga oshirish
'==' tengmi
'!=' teng emas
'<' kichik
'>' katta
'<=' kichik yoki teng
'>=' katta yoki teng
3. Mantikaviy (Logical) operatorlar:
'and' va
'or' yoki
'not' emas
1. Arifmetik operatorlar:
'+' qo'shish
'-' ayirish
'*' ko'paytirish
'/' bo'lish
'//' butun bo'lish
'%' qoldiqni olish
darajaga oshirish
a = 52. Ta'riflash (Comparison) operatorlari:
b = 2
sum_result = a + b
difference_result = a - b
product_result = a * b
division_result = a / b
floor_division_result = a // b
modulus_result = a % b
power_result = a b
print("Sum:", sum_result)
print("Difference:", difference_result)
print("Product:", product_result)
print("Division:", division_result)
print("Floor Division:", floor_division_result)
print("Modulus:", modulus_result)
print("Power:", power_result)
'==' tengmi
'!=' teng emas
'<' kichik
'>' katta
'<=' kichik yoki teng
'>=' katta yoki teng
x = 10
y = 5
equal_result = x == y
not_equal_result = x != y
less_than_result = x < y
greater_than_result = x > y
less_than_or_equal_result = x <= y
greater_than_or_equal_result = x >= y
print("Equal:", equal_result)
print("Not Equal:", not_equal_result)
print("Less Than:", less_than_result)
print("Greater Than:", greater_than_result)
print("Less Than or Equal:", less_than_or_equal_result)
print("Greater Than or Equal:", greater_than_or_equal_result)
3. Mantikaviy (Logical) operatorlar:
'and' va
'or' yoki
'not' emas
p = True
q = False
and_result = p and q
or_result = p or q
not_result_p = not p
not_result_q = not q
print("AND:", and_result)
print("OR:", or_result)
print("NOT P:", not_result_p)
print("NOT Q:", not_result_q)
π2
Python numbers (sonlar)0οΈβ£1οΈβ£2οΈβ£3οΈβ£:
Pythonda uchta raqamli tur mavjud:
1. int
2. float
3. complex
Pythonda uchta raqamli tur mavjud:
1. int
2. float
3. complex
x = 1 # int
y = 2.8 # float
z = 1j # complex
π1
Pythonda strings (satrlar)π€:
1. O'zgaruvchiga bitta satrni yuklash:
Result (natija): Hello
2. O'zgaruvchiga ko'p qatorli satrni yuklash:
Result (natija): qanday yozilgan bo'lsa shunday holda chiqadi, nuqta, vergul, probeligacha.
Xuddi commentga o'xshab π
1. O'zgaruvchiga bitta satrni yuklash:
a = "Hello"
print(a)
Result (natija): Hello
2. O'zgaruvchiga ko'p qatorli satrni yuklash:
a = """Lorem ipsum dolor sit amet,
consectetur adipiscing elit,
sed do eiusmod tempor incididunt
ut labore et dolore magna aliqua."""
print(a)
Result (natija): qanday yozilgan bo'lsa shunday holda chiqadi, nuqta, vergul, probeligacha.
Xuddi commentga o'xshab π
Pythonda strings (satrlar)π€:
1. String ichidagi harfni pozitsiyasiga qarab olish:
Misol:
Result (natija): e harfi chiqadi.
βοΈEslatma: dasturlash tillarida sanoq 0 dan boshlanadi.
Yuqoridagi misolda:
H e l l o W o r l d
0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10
Probel (bo'sh joy ham hisoblanadi) print(a[5]) deganimizda bo'sh joyni ya'ni hech nimani chiqarmas edi.
2. len() funksiyasi yordamida string uzunligini aniqlash mumkin (bunda probel (bo'sh joy) ni ham hisobga oladi):
Result(natija): 13 chiqadi.
1. String ichidagi harfni pozitsiyasiga qarab olish:
a = "string_ichidagi_so'z"
print(a[position_number]
Misol:
a = "Hello World!"
print(a[1])
Result (natija): e harfi chiqadi.
βοΈEslatma: dasturlash tillarida sanoq 0 dan boshlanadi.
Yuqoridagi misolda:
H e l l o W o r l d
0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10
Probel (bo'sh joy ham hisoblanadi) print(a[5]) deganimizda bo'sh joyni ya'ni hech nimani chiqarmas edi.
2. len() funksiyasi yordamida string uzunligini aniqlash mumkin (bunda probel (bo'sh joy) ni ham hisobga oladi):
a = "Hello, World!"
print(len(a))
Result(natija): 13 chiqadi.
π1
Python - Slicing String (satrlarni kesish)π€:
1. 2-pozitsiyadan 5-pozitsiyagacha belgilarni kesish:
result(natija): llo qismi chiqadi.
βοΈKesib olish uchun [first_num:second_num] 2 ta son berilganda, first_num (birinchisi) ni hisobga olmaydi , ya'ni [2:5] da 2 dan emas 3 dan boshlab olib ketadi, 3 chi, 4 chi ba 5 chidagi belgilarni oldi.
2. Boshidan 5-pozitsiyagacha belgilarni kesish:
result(natija): Hello , qismi chiqadi. first_num (birinchisi) berilmasa default 0 ni oladi.
3. 2-chi pozitsiyadan oxirgacha kesish:
result(natija): llo World , chiqadi. second_num (ikkinchi son) berilmasa oxirgacha oladi.
4. Stringda sanoqni teskari olish:
result(natija): orl , chiqadi.
Chunki:
H e l l o W o r l d
-11 -10 -9 -8 -7 -6 -5 -4 -3 -2 -1
Xuddi boyagidek π
βοΈEslatma: bunda e'tibor berish first_num (birinchi son) -5 ga teng, shuning uchun -5 dan emas -4 dan boshlab olib ketadi.
(Manfiy tartiblash telefonda xunuk chiqib qoldi, kompyuterdan kirsayiz norm turadi)
1. 2-pozitsiyadan 5-pozitsiyagacha belgilarni kesish:
b = "Hello, World!"
print(b[2:5])
result(natija): llo qismi chiqadi.
βοΈKesib olish uchun [first_num:second_num] 2 ta son berilganda, first_num (birinchisi) ni hisobga olmaydi , ya'ni [2:5] da 2 dan emas 3 dan boshlab olib ketadi, 3 chi, 4 chi ba 5 chidagi belgilarni oldi.
2. Boshidan 5-pozitsiyagacha belgilarni kesish:
b = "Hello, World!"
print(b[:5])
result(natija): Hello , qismi chiqadi. first_num (birinchisi) berilmasa default 0 ni oladi.
3. 2-chi pozitsiyadan oxirgacha kesish:
b = "Hello, World!"
print(b[2:])
result(natija): llo World , chiqadi. second_num (ikkinchi son) berilmasa oxirgacha oladi.
4. Stringda sanoqni teskari olish:
b = "Hello, World!"
print(b[-5:-2])
result(natija): orl , chiqadi.
Chunki:
H e l l o W o r l d
-11 -10 -9 -8 -7 -6 -5 -4 -3 -2 -1
Xuddi boyagidek π
βοΈEslatma: bunda e'tibor berish first_num (birinchi son) -5 ga teng, shuning uchun -5 dan emas -4 dan boshlab olib ketadi.
(Manfiy tartiblash telefonda xunuk chiqib qoldi, kompyuterdan kirsayiz norm turadi)
Pythonda satrlarga qo'shimcha (so'z yoki son) qo'shishπ€:
1. format() metodi orqali:
result(natija): My name is John, and I am 36 . chiqadi
βοΈformat() metodi text ning ichidan {} qavsni topib, shuning o'rniga, o'ziga berilgan qiymatni ya'ni age qo'yib qo'yadi.
1οΈβ£Bu usuldan ko'proq o'zgaruvchilar uchun foydalanish ham mumkin
result(natija): I want quantity pieces of item itemno for price dollars . chiqadi
βοΈ Bu yerda ham format() metodi {} qavslarni birin ketin qidirib topib, o'ziga berilgan qiymatlarni birin ketin qo'yayapti.
2οΈβ£format() metodagi elementlar tartibini o'zimiz belgilasak ham bo'ladi.
result(natija): I want to pay 49.95 dollars for 3 pieces of item 567 . chiqadi.
1. format() metodi orqali:
age = 36
txt = "My name is John, and I am {}"
print(txt.format(age))
result(natija): My name is John, and I am 36 . chiqadi
βοΈformat() metodi text ning ichidan {} qavsni topib, shuning o'rniga, o'ziga berilgan qiymatni ya'ni age qo'yib qo'yadi.
1οΈβ£Bu usuldan ko'proq o'zgaruvchilar uchun foydalanish ham mumkin
quantity = 3
itemno = 567
price = 49.95
myorder = "I want {} pieces of item {} for {} dollars."
print(myorder.format(quantity, itemno, price))
result(natija): I want quantity pieces of item itemno for price dollars . chiqadi
βοΈ Bu yerda ham format() metodi {} qavslarni birin ketin qidirib topib, o'ziga berilgan qiymatlarni birin ketin qo'yayapti.
2οΈβ£format() metodagi elementlar tartibini o'zimiz belgilasak ham bo'ladi.
quantity = 3
itemno = 567
price = 49.95
myorder = "I want to pay {2} dollars for {0} pieces of item {1}."
print(myorder.format(quantity, itemno, price))
result(natija): I want to pay 49.95 dollars for 3 pieces of item 567 . chiqadi.
π₯1
Pythonda stringda yozishda "qo'shtirnoq" yoki 'birtirnoq' dan foydalaniladi. Stringni qaysi birida yaratdganingizdan qat'iy nazar, shu string ichida yana shu belgidan foydalansangiz xatolik beradi.
Bunda syntaktik xato beradi.
π ammo buni ham iloji bor.
Biz ichkarida kelgan belgi (" , ') oldidan \ (backslash) ishlatsak xato bermaydi.
Bizda yana shunaqa belgilardan:
1. \n mavjud. Bu belgilardan keyin yozilganlar pastki qatorga tushib ketadi
result(natija):
2. \t bu o'zidan keyingi yozuvlarni bitta tab oldinga suradi.
result(natija): Hello World
3. \b bu (\t) ning teskarisi, ya'ni o'zidan oldin qancha bosh joy bo'lsa olib tashlaydi.
result(natija): HelloWorld
txt = "We are the so-called "Uzbeks" from the Central Asia."
Bunda syntaktik xato beradi.
π ammo buni ham iloji bor.
Biz ichkarida kelgan belgi (" , ') oldidan \ (backslash) ishlatsak xato bermaydi.
txt = "We are the so-called \"Uzbeks\" from the Central Asia."
Bizda yana shunaqa belgilardan:
1. \n mavjud. Bu belgilardan keyin yozilganlar pastki qatorga tushib ketadi
a = "Hello\nWorld"
result(natija):
Hello
Wordl
2. \t bu o'zidan keyingi yozuvlarni bitta tab oldinga suradi.
txt = "Hello\tWorld!"
print(txt)
result(natija): Hello World
3. \b bu (\t) ning teskarisi, ya'ni o'zidan oldin qancha bosh joy bo'lsa olib tashlaydi.
txt = "Hello \bWorld!"
print(txt)
result(natija): HelloWorld
Pythonda String methodlariπ€:
Methodlar bu ma'lum vazifani bajarish uchun mo'ljallangan, tayyor yozilgan funksiyalar.
Yozilish tartibi
1οΈβ£. capitalize()
Textning birinchi harfini ya'ni so'zboshini bosh harf qilib beradi.
result(natija): Hello, and welcome to my world.
2οΈβ£.title()
Textdagi barcha so'zlarning birinchi harfini bosh harf qilib beradi.
result(natija): Welcome To My World
3οΈβ£.upper()
Textdagi barcha harflarni katta harf qilib beradi.
result(natija): HELLO MY FRIENDS
4οΈβ£.lower()
Textdagi barcha harflarni kichik harf qilib beradi.
result(natija): hello my friends
5οΈβ£.split()
Textdagi so'zlarni default probelga (bo'sh joyga) qarab kesib olib listga joylaydi.
result(natija): ['welcome', 'to', 'the', 'jungle'].
Bular string methodlarining bir qismi. Ko'proq ma'lumot olish uchun
πhttps://www.w3schools.com/python/python_ref_string.asp
Methodlar bu ma'lum vazifani bajarish uchun mo'ljallangan, tayyor yozilgan funksiyalar.
Yozilish tartibi
string_nomi.method_nomi()
1οΈβ£. capitalize()
Textning birinchi harfini ya'ni so'zboshini bosh harf qilib beradi.
txt = "hello, and welcome to my world."
x = txt.capitalize()
print (x)
result(natija): Hello, and welcome to my world.
2οΈβ£.title()
Textdagi barcha so'zlarning birinchi harfini bosh harf qilib beradi.
txt = "Welcome to my world"
x = txt.title()
print(x)
result(natija): Welcome To My World
3οΈβ£.upper()
Textdagi barcha harflarni katta harf qilib beradi.
txt = "Hello my friends"
x = txt.upper()
print(x)
result(natija): HELLO MY FRIENDS
4οΈβ£.lower()
Textdagi barcha harflarni kichik harf qilib beradi.
txt = "HELLO my FRIENDS"
x = txt.upper()
print(x)
result(natija): hello my friends
5οΈβ£.split()
Textdagi so'zlarni default probelga (bo'sh joyga) qarab kesib olib listga joylaydi.
txt = "welcome to the jungle"
x = txt.split()
print(x)
result(natija): ['welcome', 'to', 'the', 'jungle'].
Bular string methodlarining bir qismi. Ko'proq ma'lumot olish uchun
πhttps://www.w3schools.com/python/python_ref_string.asp
W3Schools
W3Schools offers free online tutorials, references and exercises in all the major languages of the web. Covering popular subjects like HTML, CSS, JavaScript, Python, SQL, Java, and many, many more.
Pythonda booleansπ
±οΈ:
Boolean ma'lumot turi ikkita qiymat qaytaradi: True va False
result(natija):
True
False
False
Qiymat va o'zgaruvchilarni baholashda bool() funksiyasidan foydalanamiz. Bizga True yoki False qaytaradi.
result(natija):
True
True
βΌοΈBunda har string yoki son yuklatilgan o'zgaruvchi da bitta bo'lsa ham harf yoki βοΈ0 dan tashqari istalgan son bo'lsa ham True qaytaradi. O'zgaruvchi bo'sh bo'lsa ya'ni unda umuman ma'lumot bo'lmasa yoki 0 ga teng bo'lsa bool() funksiya False qaytaradi.
result(natija):
False
False
False
False
False
False
False
Boolean ma'lumot turi ikkita qiymat qaytaradi: True va False
print(10 > 9)
print(10 == 9)
print(10 < 9)
result(natija):
True
False
False
Qiymat va o'zgaruvchilarni baholashda bool() funksiyasidan foydalanamiz. Bizga True yoki False qaytaradi.
print(bool("Hello"))
print(bool(15))result(natija):
True
True
βΌοΈBunda har string yoki son yuklatilgan o'zgaruvchi da bitta bo'lsa ham harf yoki βοΈ0 dan tashqari istalgan son bo'lsa ham True qaytaradi. O'zgaruvchi bo'sh bo'lsa ya'ni unda umuman ma'lumot bo'lmasa yoki 0 ga teng bo'lsa bool() funksiya False qaytaradi.
bool(False)
bool(None)
bool(0)
bool("") #string
bool(()) #tuple
bool([]) #list
bool({}) #dict bularni keyinchalik o'tamiz
result(natija):
False
False
False
False
False
False
False
Python operatorlarni quyidagi guruhlarga ajratadiβοΈ:
1. Arifmetik operatorlar
2. Belgilash operatorlari
3. Taqqoslash operatorlari
4. Mantiqiy operatorlar
5. Identifikatsiya operatorlari
6. A'zolik operatorlari
7. Bitli operatorlar
πYuqorida bazilari haqida ma'lumot berganman: https://t.me/python_core_oop/17
πKo'proq ma'lumot uchun: https://www.w3schools.com/python/python_operators.asp
1. Arifmetik operatorlar
2. Belgilash operatorlari
3. Taqqoslash operatorlari
4. Mantiqiy operatorlar
5. Identifikatsiya operatorlari
6. A'zolik operatorlari
7. Bitli operatorlar
πYuqorida bazilari haqida ma'lumot berganman: https://t.me/python_core_oop/17
πKo'proq ma'lumot uchun: https://www.w3schools.com/python/python_operators.asp
Telegram
PYTHONπ€π
Python dasturlash tilida quyidagi operatorlar mavjud:
1. Arifmetik operatorlar:
'+' qo'shish
'-' ayirish
'*' ko'paytirish
'/' bo'lish
'//' butun bo'lish
'%' qoldiqni olish
darajaga oshirish
a = 5
b = 2
sum_result = a + b
difference_result = a - b
product_resultβ¦
1. Arifmetik operatorlar:
'+' qo'shish
'-' ayirish
'*' ko'paytirish
'/' bo'lish
'//' butun bo'lish
'%' qoldiqni olish
darajaga oshirish
a = 5
b = 2
sum_result = a + b
difference_result = a - b
product_resultβ¦
#python #birthday
πππ Python bugun 33 yoshda πππ
Bugun Pythonning tug'ilgan kuni.
Bizning sevimli dasturlash tilimiz 33 yoshda.
Python - eng mashhur tillardan biri bo'lib qolmoqda. JetBrains tadqiqotiga ko'ra, 2023 yilda dasturchilarning 54 foizi Pythondan kamida bir marta foydalangan.
Rasmiy sayt: python.org
πππ Python bugun 33 yoshda πππ
Bugun Pythonning tug'ilgan kuni.
Bizning sevimli dasturlash tilimiz 33 yoshda.
Python - eng mashhur tillardan biri bo'lib qolmoqda. JetBrains tadqiqotiga ko'ra, 2023 yilda dasturchilarning 54 foizi Pythondan kamida bir marta foydalangan.
Rasmiy sayt: python.org
Pythonda Lists (ro'yxatlar):
Ro'yxatlar bitta o'zgaruvchida bir nechta elementlarni saqlash uchun ishlatiladi.
Pythonda listlar [] - to'rtburchak qavslar orqali yasaladi. List ichiga so'zlarni string format, sonlarni oddiy yozsangiz bo'ladi.
Listlar ichidagi ma'lumotlar uning elementlari deb ataladi. Listlarda indeks sanoq 0 dan boshlanadi
Misol uchun
list1 dan "apple" 0 chi, 1-"banana" , 2-"cherry" elementlar hisoblanadi.
Ya'ni:
deydigan bo'lsak "apple" ni chiqaradi
βΌοΈindeksga murojaat qilish
result(natija): 3 chiqadi ya'ni listning uzunligi (ichidagi ma'lumotlar soni) 3 ga teng
Ro'yxatlar bitta o'zgaruvchida bir nechta elementlarni saqlash uchun ishlatiladi.
mylist = ["apple", "banana", "cherry"]
print(mylist)
result(natija): ["apple", "banana", "cherry"]
Pythonda listlar [] - to'rtburchak qavslar orqali yasaladi. List ichiga so'zlarni string format, sonlarni oddiy yozsangiz bo'ladi.
list1 = ["apple", "banana", "cherry"]
list2 = [1, 5, 7, 9, 3]
list3 = [True, False, False]
result(natija): ["apple", "banana", "cherry"]
[1, 5, 7, 9, 3]
[True, False, False]
Listlar ichidagi ma'lumotlar uning elementlari deb ataladi. Listlarda indeks sanoq 0 dan boshlanadi
Misol uchun
list1 = ["apple", "banana", "cherry"]
list1 dan "apple" 0 chi, 1-"banana" , 2-"cherry" elementlar hisoblanadi.
Ya'ni:
list1 = ["apple", "banana", "cherry"]
print(list1[0])
deydigan bo'lsak "apple" ni chiqaradi
βΌοΈindeksga murojaat qilish
list_name[indeks_num]
list1 = ["apple", "banana", "cherry"]
print(len(list1))
result(natija): 3 chiqadi ya'ni listning uzunligi (ichidagi ma'lumotlar soni) 3 ga teng
π₯1
Pythonda ma'lumot to'plamini saqlash :
1οΈβ£ List - bu tartiblangan va o'zgaruvchan to'plam. Takroriy a'zolarga ruxsat beradi.
2οΈβ£ Tuple - bu tartiblangan va o'zgarmas to'plam. Takroriy a'zolarga ruxsat beradi.
3οΈβ£ Set - tartibsiz, oΚ»zgarmas* va indekslanmagan toΚ»plamdir. Takroriy a'zolar yo'q.
4οΈβ£ Dictionary - tartibli** va o'zgaruvchan to'plamdir (key : value). Takroriy a'zolar yo'q.
Ma'lumot to'plamini saqlashda 4 ta ma'lumot turi mavjud:
1οΈβ£ List - bu tartiblangan va o'zgaruvchan to'plam. Takroriy a'zolarga ruxsat beradi.
2οΈβ£ Tuple - bu tartiblangan va o'zgarmas to'plam. Takroriy a'zolarga ruxsat beradi.
3οΈβ£ Set - tartibsiz, oΚ»zgarmas* va indekslanmagan toΚ»plamdir. Takroriy a'zolar yo'q.
4οΈβ£ Dictionary - tartibli** va o'zgaruvchan to'plamdir (key : value). Takroriy a'zolar yo'q.
π₯1
List Methodsπ:
1οΈβ£ .append() β ro'yxat oxiriga 1 dona element qo'shadi
2οΈβ£ .clear() β o'z nomi bilan listni tozalab yuboradi, ya'ni barcha elementlarini o'chirib yuboradi
3οΈβ£ .copy() β bu listdan nusxa olib beradi
4οΈβ£ .count("qiymat") β bu method ichiga list ichidagi elementlardan birini bersangiz listda shu elementlarda nechta borligini aniqlab beradi
6οΈβ£ .index("qiymat") β ichiga qiymat ya'ni listdagi bir elementni bersangiz, shu elementning listdagi indexini, o'rnini aniqlab beradi
βοΈDasturlashda sanoq 0 dan boshlanadi
8οΈβ£ .pop(num) -- ichiga intergerda element o'rnini kiritasiz, shu o'rinda turgan elementni listdan kesib oladi. Indeks bersangiz shu indeksdagi elementni, indeks berilmasa default list oxiridagi elementni qirqib oladi.
9οΈβ£ .remove(element) β bergan elementingizni listdan o'chirib tashlaydi
1οΈβ£0οΈβ£ .reverse() β bu listdagi elementlarni teskari tartibda joylashtirib beradi.
1οΈβ£1οΈβ£ .sort() β bu listdagi elementlar string formatda bo'lsa, alifbo tartibida, integer formatda bo'lsa, sanoq ketma-ketlikda tartiblab beradi. Listda ham string ham integer formatda elementlar mavjud bo'lsa xato beradi
numbers = [3, 6, 8, 1, 9,]
numbers.sort()
print(numbers) #output [1, 3, 6, 8, 9]
1οΈβ£ .append() β ro'yxat oxiriga 1 dona element qo'shadi
mevalar = ['olma', 'banan', 'qulupnay']
mevalar.append("apelsin")
print(mevalar) #output: ['olma', 'banan', 'qulupnay', 'apelsin']
2οΈβ£ .clear() β o'z nomi bilan listni tozalab yuboradi, ya'ni barcha elementlarini o'chirib yuboradi
mevalar = ['olma', 'banan', 'qulupnay']
mevalar.clear()
print(mevalar) #output []
3οΈβ£ .copy() β bu listdan nusxa olib beradi
mevalar = ['olma', 'banan', 'qulupnay']
x = mevalar.copy()
print(x) #output ['olma', 'banan', 'qulupnay']
4οΈβ£ .count("qiymat") β bu method ichiga list ichidagi elementlardan birini bersangiz listda shu elementlarda nechta borligini aniqlab beradi
mevalar = ['olma', 'banan', 'qulupnay']Agar banan 2 ta bo'lsa,
mevalar.count("banan")
print(mevalar) #output 1 ni chiqaradi
mevalar = ['olma', 'banan', 'qulupnay', 'banan']5οΈβ£ .extend() β bir listga boshqa bir list elementlarini qo'shib beradi
mevalar.count("banan")
print(mevalar) #output 2 ni chiqaradi
mevalar = ['olma', 'banan', 'qulupnay']Baribir Nexia 2 legenda ππ
mashinalar = ['BMW', 'Gentra', 'Nexia 2']
mevalar.extend(mashinalar)
print(mevalar) # ['olma', 'banan', 'qulupnay', 'BMW', 'Gentra', 'Nexia 2']
6οΈβ£ .index("qiymat") β ichiga qiymat ya'ni listdagi bir elementni bersangiz, shu elementning listdagi indexini, o'rnini aniqlab beradi
βοΈDasturlashda sanoq 0 dan boshlanadi
mevalar = ['olma', 'banan', 'qulupnay']7οΈβ£ .insert(num, element) β listga aytgan o'rningizga element kiritadi. Birinchi kiritmoqchi bo'lgan o'rningizni, keyin kiritmoqchi bo'lgan elementingizni kiritasiz method ichiga
x = mevalar.index('qulupnay')
print(x) #output 2 natija chiqadi
['olma', 'banan', 'qulupnay']
[ 0, 1, 2]
mevalar = ['olma', 'banan', 'qulupnay']
mevalar.insert(1, 'apelsin')
print(mevalar) #output
#['olma', 'apelsin', 'banan', 'qulupnay']
#[ 0, 1, 2, 3]
8οΈβ£ .pop(num) -- ichiga intergerda element o'rnini kiritasiz, shu o'rinda turgan elementni listdan kesib oladi. Indeks bersangiz shu indeksdagi elementni, indeks berilmasa default list oxiridagi elementni qirqib oladi.
mevalar = ['olma', 'banan', 'qulupnay']Indekssiz
x = mevalar.pop(1)
print(mevalar) # output ['olma', 'qulupnay']
print(x) # 'banan'
#banan 1-element bo'lgani uchun qirqib oldi
mevalar = ['olma', 'banan', 'qulupnay']
x = mevalar.pop()
print(mevalar) # output ['olma', 'banan']
print(x) #output 'qulupnay'
9οΈβ£ .remove(element) β bergan elementingizni listdan o'chirib tashlaydi
mevalar = ['olma', 'banan', 'qulupnay']
mevalar.remove("banan")
print(mevalar) #output ['olma', 'qulupnay']
1οΈβ£0οΈβ£ .reverse() β bu listdagi elementlarni teskari tartibda joylashtirib beradi.
mevalar = ['olma', 'banan', 'qulupnay']
mevalar.reverse()
print(mevalar) #output ['qulupnay', 'banan', 'olma']
1οΈβ£1οΈβ£ .sort() β bu listdagi elementlar string formatda bo'lsa, alifbo tartibida, integer formatda bo'lsa, sanoq ketma-ketlikda tartiblab beradi. Listda ham string ham integer formatda elementlar mavjud bo'lsa xato beradi
mevalar = ['olma', 'banan', 'qulupnay']
mevalar.reverse()
print(mevalar) #output ['banan', 'olma', 'qulupnay']
numbers = [3, 6, 8, 1, 9,]
numbers.sort()
print(numbers) #output [1, 3, 6, 8, 9]