Evidence-based practice

💥 በሳይኮሎጂ፣ በጤና፣ በትምህርት፣ በቴክኖሎጂ ወይም በሌላ ዘርፍ ችግር ፈቺ እና  ለውሳኔ የሚረዱ አማራጮችን ይወክላል።

💥 ይህም the most effective እና latest የሚባሉ በ ምርምር evidence የተረጋገጡ መንገዶችን ከ ባለሙያ እውቀት እና ከደንበኛ ወይም ታማሚ ምርጫ ጋር በማቀናጀት ሊተገበር የሚችል approach ነው።

እናም ለተሻለ እና ስኬታማ ውጤት ይመከራል።

💥 EBPን ለማቅለል:—ለምሳሌ ማስታወቂያ ላይ ዘመኑ የደረሰበትን የላቀ ወይም የመጨረሻውን ቴክኖሎጂ እንጠቀማለን ሲሉ ሰምታቹ ታውቃላችሁ?
👉 Evidence-based practice ን እንተገብራለን እንደማለት ነው።

Addiction/ ሱስ

ምንድነው?

💥  ሱስ:— ምንም እንኳን የምናደርገው ወይም የምንጠቀመው ነገር ጉዳትና መጥፎ መዘዞች ቢኖሩትም ያንን ነገር ከማድረግ ወይም ከመጠቀም ራሳችንን መቆጠብ/መቆጣጠር ሳንችል ስንቀር ነው።

💥 ይህ ህመም በግለሰቡ እና ሌሎችም ላይ (ቤተሰብ፣ ጓደኛ..) በተለያየ ደረጃ ቀውስ ሊያስከትል ይችላል።

ሱስን በሁለት አይነት ልናየው እንችላለን :

💥 Substance addiction:— በአንድ ንጥረ ነገር ወይም ዕጽ ላይ አካላዊ እና ስነልቦናዊ ጥገኝነት ነው። ለምሳሌ የአልኮል፣ ጫት፣ ሲጋራ፣ paff tablet or injection የመሳሰሉ  ሲሆን

💥 Behavioral addiction:– በአንድ ድርጊት ከመጠን ባለፈ መዘፈቅ እና መቆጣጠር አለመቻል  ነው። ለምሳሌ የቁማር፣ የኢንተርኔት፣ ቪዲዮ ጌም፣ shopping (እቃ የመግዛት)፣ workaholic እና sexual related behaviors ይገኙበታል።

የስፖርት ቁማር

variable interval reinforcer And Gambling.

💥 የተለያዩ ሚዲያዎችና አለም አቀፍ መጽሔቶች አፍሪካ በስፓርት ቁማር wave እንደተመታች ያብራራሉ።

ለምሳሌ ሁላችንም የምናቀው betting አንዱ የስፖርት ቁማር አይነት ነው።

💥 እስቲ ቤቲንግን ጨምሮ የአብዛኛውን የቁማር ሱስ አንዱ ምክንያትን በ variable interval reinforcer እንየው።

variable interval reinforcer
ማለት:—

💥ለአንድ ድርጊት(behavior) ማበረታቻ ወይም ሽልማት የምናገኘው ከማይታወቅ የጊዜ ርዝመት በኋላ ነው።

💥 እናም አንድ ሰው በቁማር ውስጥ ሲሳተፍ ማበረታቻ የሚያገኘው ወይም የሚበላው በማይታወቅ እና ተለዋዋጭ በሆነ የጊዜ gap ውስጥ ነው።

💥 ይህ unpredictability ሰዎች በዛ behavior (ቁማር) ውስጥ በከፍተኛ ሁኔታ እንዲቆዩ ያደርጋል። ምክንያቱም:

1ኛ ቀጣይ የመብላት እድላችን መቼ እንደሆነ unpredictable መሆኑ በተነሳሽነት እንድንቀጥል ያደርገናል (motivational effect).

2ኛ ቀጣይ እኔ ልሆን እችላለሁ የሚለው ተስፋ ና እምነት በከፍተኛ መሰጠት እና በተደጋጋሚ ተሳትፎ እንድንቀጥል ያደርገናል (behavioral persistence).

3ኛ በተለዋዋጭ እና unpredictable የጊዜ ልዩነት ውስጥ የሚገኘው ሽልማት ጠንካራ የስሜት ምላሽ እንዲኖረን ያደርጋል (emotional effect).

💥 ይሄ አይነቱ የ reinforcement schedule የቁማርን dynamics እንድንረዳ ሲያግዘን በተጨማሪ የ gambling intervention ስንሰራ የ ሳይኮሎጂ መርሆችን ማወቅ እንደሚያስፈልግ ያስረዳናል