این یه واقعیته که ما نمیتونیم نفت صادر کنیم و آمریکا بهمون این اجازه رو نمیده

از اون طرف بقیه کشورهای منطقه اگر صادر نتونن بکنن به ذخایر نفتی خودشون دسترسی دارند
اما آمریکا به ما اجازه استفاده از ذخایر نفتیمون هم نمیده و اون رو هم مسدود کرده.

اواخر دهه ۸۰ و روزهای آخر شوروی، زندگی مردم عادی اصلاً شبیه تصویری نبود که از یک جامعه انتظار داری. صف‌های طولانی، کمبود مواد غذایی و کالاهای مصرفی، فروشگاه‌هایی با قفسه‌های خالی و سهمیه‌بندی بخش عادی زندگی شده بود. مردم گاهی ساعت‌ها برای گوشت، نان، شیر یا دیگر کالاهای ضروری صف می‌ایستادند. در بعضی مناطق هم تأمین منظم سوخت و انرژی مشکل داشت و خاموشی و اختلال در گرمایش و گاز، مخصوصاً در زمستان، زندگی را سخت‌تر می‌کرد.

یکی از عجیب‌ترین بخش‌های زندگی شوروی، ماشین شخصی بود. خودرو کالایی نبود که هرکس هر وقت پول داشت برود بخرد. برای بعضی مدل‌های داخلی مثل لادا و ولگا، مردم باید مدت زیادی در صف یا نوبت می‌ماندند و سال‌ها انتظار می‌کشیدند. ماشین‌هایی که از نظر کیفیت و فناوری با بسیاری از خودروهای غربی فاصله داشتند، برای یک خانواده شوروی همچنان کالایی مهم و نسبتاً لوکس محسوب می‌شدند.

خانه و وسایل زندگی هم داستان خودش را داشت. داشتن یک آپارتمان مناسب برای خیلی‌ها ساده نبود و صف مسکن وجود داشت. خرید بعضی وسایل مثل یخچال، تلویزیون یا ماشین لباسشویی هم گاهی با انتظار و کمبود همراه می‌شد. برای همین، تعمیر کردن وسایل قدیمی و نگه‌داشتنشان برای سال‌های طولانی بخشی از زندگی روزمره مردم بود؛ چیزی را اگر می‌شد تعمیر کرد، دور نمی‌انداختند.

اما در مقابل، شوروی در همان زمان موشک، تانک، زیردریایی و بمب هسته‌ای تولید می‌کرد کشوری که میتوانست یکی از بزرگ‌ترین ارتش‌های جهان را اداره کند، در تأمین بعضی کالاهای ساده مصرفی برای مردم خود مشکل داشت.

۲۴ دسامبر ۱۹۹۱
زندگی عادی در جریان بود؛ مردم سر کار می‌رفتند، اتوبوس و مترو کار می‌کرد، بچه‌ها مدرسه می‌رفتند، اما یک حس بلاتکلیفی همه‌جا بود. پول شوروی هنوز دست مردم بود، ولی آینده‌اش معلوم نبود. کسی دقیق نمی‌دانست فردا چه کشوری از خواب بیدار می‌شود و اصلاً ارزش پول، حقوق و پس‌اندازش چه خواهد شد اصلا اقتصادی وجود خواهد داشت یا خیر.

۲۵ دسامبر
گورباچف از ریاست‌جمهوری شوروی استعفا داد. عصر همان روز، تلویزیون شوروی سخنرانی او را پخش کرد. خیلی‌ها جلوی تلویزیون نشسته بودند و برای آخرین بار رئیس‌جمهور اتحاد جماهیر شوروی را می‌دیدند. بعد از سخنرانی، پرچم سرخ شوروی از بالای کرملین پایین کشیده شد و دولت شوروی به علت فلج کامل اقتصادی بعد از نزدیک ۷۰ سال سقوط کرد.

۲۶ دسامبر
دیگر چیزی برای برگشتن وجود نداشت. شوروی رسماً منحل شده بود. صبح که مردم از خانه بیرون آمدند، همان خیابان‌ها، همان مترو و همان ساختمان‌ها سر جایشان بودند؛ اما شوروی دیگر وجود نداشت. نه صدای انفجار آمد، نه تانکی وارد شهر شد؛ یک ابرقدرت فقط با فشار اقتصادی از طرف سوی دیگر میدان یعنی آمریکا و یک امضا و پایین آمدن یک پرچم، تمام شد.