ЖЕРОРТА ТЕҢІЗІ ҮСТІНДЕГІ ҚҰС ЖОЛЫ МЕН МЕТЕОР
Мұқият жоспарланған бұл астрофото осы тамызда, Персеидтер метеор ағыны жауған түні түсірілген. Франциядағы Ле-Драмон жағалауы пейзажы Толған Ай туып, түнгі аспанды жарқыратып жібергенше алынуы тиіс еді. Әдемі алдыңғы план ретінде Жерорта теңізінің тастақ жағажайы таңдалса, Иль д'Ор аралы Құс Жолының жалпақ жолағын тіреп тұрғандай.
Ауа райы тұрақталып, құрал-жабдық сайланысымен, фотографтың сюрреалистік түнгі пейзажды түсіруге 15 минут уақыты болды. Жағалауға онымен бірге келген әкесі суретте жоқ. Ол кісі қазіргі астрофотография техникасын меңгермесе де, кезінде баласына аспанды бақылауды үйреткен екен. Сіз де перзентіңізге астрономия әліппесін ұстатқыңыз келсе, біздің жобаның «Балаларға ғылым туралы» арнасынан бастаңыз, сілтеме келесі жазбада.
Image Credit & Copyright: Julien Looten
Мұқият жоспарланған бұл астрофото осы тамызда, Персеидтер метеор ағыны жауған түні түсірілген. Франциядағы Ле-Драмон жағалауы пейзажы Толған Ай туып, түнгі аспанды жарқыратып жібергенше алынуы тиіс еді. Әдемі алдыңғы план ретінде Жерорта теңізінің тастақ жағажайы таңдалса, Иль д'Ор аралы Құс Жолының жалпақ жолағын тіреп тұрғандай.
Ауа райы тұрақталып, құрал-жабдық сайланысымен, фотографтың сюрреалистік түнгі пейзажды түсіруге 15 минут уақыты болды. Жағалауға онымен бірге келген әкесі суретте жоқ. Ол кісі қазіргі астрофотография техникасын меңгермесе де, кезінде баласына аспанды бақылауды үйреткен екен. Сіз де перзентіңізге астрономия әліппесін ұстатқыңыз келсе, біздің жобаның «Балаларға ғылым туралы» арнасынан бастаңыз, сілтеме келесі жазбада.
Image Credit & Copyright: Julien Looten
❤1👍1
RS-25 — СПЕЙС ШАТТЛ МҰРАСЫ
Rocketdyne компаниясы жасаған RS-25 зымыран қозғағышы Space Shuttle ғарыш кемесінің бас қозғағышы (SSME) ретінде белгілі. Ол алғаш рет 1981 жылы 12 көкекте STS-1 миссиясында қолданылды. Криоген, яғни қатты суытылған сұйық сутегі және сұйық оттегімен істейтін қозғағыш 1859 кН тартым өрбітеді. Шаттлдағы үш RS-25 отынды сыртқы бактан алатын. Шаттл Жерге оралған соң, қозғағыштар тексеріліп, жөнделіп, басқа миссияда қайта пайдаланылатын.
НАСА-ның жаңа Space Launch System зымыранының негізгі сатысында төрт RS-25D қозғағышы орнатылған. Қайта қолданылмайтын SLS-тің алғашқы төрт ұшырылымында Спейс Шаттл бағдарламасынан қалған агрегаттар кәдеге жаратылады. Бұлар таусылғасын, бір мәрте қолданылатын RS-25E және RS-25F нұсқалары жасала бастайды.
Қуатты қозғағыш жұмысын көп жыл үзілістен соң, 29 тамызда, ұшқышсыз Orion кемесін Айға жөнелтетін Artemis I миссиясы ұшырылымында көреміз. Бірлесе 910 тонна тартым өрбітетін төрт RS-25D 8,5 минут жұмыс істеп, қапталдағы үдеткіштермен бірге, Орионға сағатына 27360 километр (7,6 км/с) жылдамдық береді.
29 тамызда ұшырылатын Artemis I миссиясы құрамдастары мен олардың сипаттамасы жайлы толығырақ — бейнероликте: https://youtu.be/mLnGp9umFeI
Rocketdyne компаниясы жасаған RS-25 зымыран қозғағышы Space Shuttle ғарыш кемесінің бас қозғағышы (SSME) ретінде белгілі. Ол алғаш рет 1981 жылы 12 көкекте STS-1 миссиясында қолданылды. Криоген, яғни қатты суытылған сұйық сутегі және сұйық оттегімен істейтін қозғағыш 1859 кН тартым өрбітеді. Шаттлдағы үш RS-25 отынды сыртқы бактан алатын. Шаттл Жерге оралған соң, қозғағыштар тексеріліп, жөнделіп, басқа миссияда қайта пайдаланылатын.
НАСА-ның жаңа Space Launch System зымыранының негізгі сатысында төрт RS-25D қозғағышы орнатылған. Қайта қолданылмайтын SLS-тің алғашқы төрт ұшырылымында Спейс Шаттл бағдарламасынан қалған агрегаттар кәдеге жаратылады. Бұлар таусылғасын, бір мәрте қолданылатын RS-25E және RS-25F нұсқалары жасала бастайды.
Қуатты қозғағыш жұмысын көп жыл үзілістен соң, 29 тамызда, ұшқышсыз Orion кемесін Айға жөнелтетін Artemis I миссиясы ұшырылымында көреміз. Бірлесе 910 тонна тартым өрбітетін төрт RS-25D 8,5 минут жұмыс істеп, қапталдағы үдеткіштермен бірге, Орионға сағатына 27360 километр (7,6 км/с) жылдамдық береді.
29 тамызда ұшырылатын Artemis I миссиясы құрамдастары мен олардың сипаттамасы жайлы толығырақ — бейнероликте: https://youtu.be/mLnGp9umFeI
YouTube
Artemis I: SLS зымыраны мен Orion ғарыш кемесі
НАСА-ның алғаш ұшырылғалы отырған Space Launch System (SLS) аса ауыр зымыраны ұшқышсыз Orion ғарыш кемесін Айға жөнелтеді. Айды ерекше ретроград орбитамен айналып келген кеме Тынық мұхит айдынына қонуы тиіс. SLS астробиологиялық, сондай-ақ Айды, астероидтарды…
Кескіндер:
1. RS-25 зымыран қозғағышының жұмыс схемасы
2. Атлантис шаттлының үш RS-25D қозғағышы STS-110 миссиясын ұшыру кезінде
3. SLS зымыраны негізгі сатысының төрт RS-25D қозғағышы
1. RS-25 зымыран қозғағышының жұмыс схемасы
2. Атлантис шаттлының үш RS-25D қозғағышы STS-110 миссиясын ұшыру кезінде
3. SLS зымыраны негізгі сатысының төрт RS-25D қозғағышы
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
2022 жылғы 38-ші ұшырылым
28 тамыз 09:41. Канаверал, SLC-40. Starlink-4.23 миссиясы — 54 Starlink v1.5 жерсерігін төмен жермаңы орбитаға шығару
1-сатыны қайтара отырып, орбитаға 16,7 т жүктеме шығарылды — жаңа рекорд 🏆 (бұрынғы рекорд 16,2 т)
28 тамыз 09:41. Канаверал, SLC-40. Starlink-4.23 миссиясы — 54 Starlink v1.5 жерсерігін төмен жермаңы орбитаға шығару
1-сатыны қайтара отырып, орбитаға 16,7 т жүктеме шығарылды — жаңа рекорд 🏆 (бұрынғы рекорд 16,2 т)
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
Falcon 9 B1069.2 1-сатысы ASOG платформасына қонды
ARTEMIS I БҮГІН ҰШЫРЫЛАДЫ: МИССИЯ ЖОСПАРЫ
Алматы уақытымен 18:33-те Кеннеди ғарыш орталығының LC-39B ұшыру алаңынан SLS зымыраны көтерілуі тиіс. Ұшу терезесі екі сағат ашық, яғни старт әлдебір себеппен сол екі сағатта болмаса, қосалқы датаға — 2 немесе 5 қыркүйекке шегеріледі. Зымыран ол күндері де ұша алмаса, қайтадан Тік жинау ғимаратына тасымалданады.
Старттан 2 минут 12 секунд өткенде негізгі тартым берген қапталдағы қос үдеткіш жұмысын аяқтап, ажырайды. T+00:03:30-да апаттық құтқару жүйесі бөлінеді. 8,5 минуттан соң зымыранның негізгі және жоғарғы сатылары ажырап, Orion ғарыш кемесін көтерген екінші саты бастапқы орбитаға шығады. Үдеткіштер мен негізгі саты мұхитқа құлайды. Олар енді қайта қолданылмайды, сол себепті парашютпен қонбайды және ауланбайды.
T+00:51:00-де екінші сатының қозғағышы 20 секундқа қосылып, орбитаны көтереді. T+01:37:00-ден бастап, 18 минутқа созылатын екігші импульс кемені Айға бағытталған траекторияға шығарады. Старттан 2 сағат 5 минут өткенде, 3738 км биіктікте, Орион ғарыш кемесі жоғарғы сатыдан ажырап, Айға бет алады. Ұшудың 3–8 сағаттары аралығында кемеден 10 шағын кубсат бөлінеді. Кейбірі жермаңы орбитада қалып, кейбірі Айға, ал біреуі астероидқа аттанатын кубсаттар жайлы арнайы поста әңгімелейміз.
Алты күнде Айға жеткен Орион, периселенийде Ай бетінен 111 километрде ұшып өтеді де, оның айналасында алыс ретроград орбитаға шығады. Кеменің осы орбитамен Айды екі айналуы кезінде оның барлық жүйелері сыналып, тексеріледі. Содан соң Ай үстімен тағы бір ұшып өткен Orion қайтар жолға шығады. Кеменің Тының мұхит айдынына қонуы 10 қазанға жоспарланған. Artemis I миссиясы 42 күн, 3 сағат, 20 минутқа созылады.
Алматы уақытымен 18:33-те Кеннеди ғарыш орталығының LC-39B ұшыру алаңынан SLS зымыраны көтерілуі тиіс. Ұшу терезесі екі сағат ашық, яғни старт әлдебір себеппен сол екі сағатта болмаса, қосалқы датаға — 2 немесе 5 қыркүйекке шегеріледі. Зымыран ол күндері де ұша алмаса, қайтадан Тік жинау ғимаратына тасымалданады.
Старттан 2 минут 12 секунд өткенде негізгі тартым берген қапталдағы қос үдеткіш жұмысын аяқтап, ажырайды. T+00:03:30-да апаттық құтқару жүйесі бөлінеді. 8,5 минуттан соң зымыранның негізгі және жоғарғы сатылары ажырап, Orion ғарыш кемесін көтерген екінші саты бастапқы орбитаға шығады. Үдеткіштер мен негізгі саты мұхитқа құлайды. Олар енді қайта қолданылмайды, сол себепті парашютпен қонбайды және ауланбайды.
T+00:51:00-де екінші сатының қозғағышы 20 секундқа қосылып, орбитаны көтереді. T+01:37:00-ден бастап, 18 минутқа созылатын екігші импульс кемені Айға бағытталған траекторияға шығарады. Старттан 2 сағат 5 минут өткенде, 3738 км биіктікте, Орион ғарыш кемесі жоғарғы сатыдан ажырап, Айға бет алады. Ұшудың 3–8 сағаттары аралығында кемеден 10 шағын кубсат бөлінеді. Кейбірі жермаңы орбитада қалып, кейбірі Айға, ал біреуі астероидқа аттанатын кубсаттар жайлы арнайы поста әңгімелейміз.
Алты күнде Айға жеткен Орион, периселенийде Ай бетінен 111 километрде ұшып өтеді де, оның айналасында алыс ретроград орбитаға шығады. Кеменің осы орбитамен Айды екі айналуы кезінде оның барлық жүйелері сыналып, тексеріледі. Содан соң Ай үстімен тағы бір ұшып өткен Orion қайтар жолға шығады. Кеменің Тының мұхит айдынына қонуы 10 қазанға жоспарланған. Artemis I миссиясы 42 күн, 3 сағат, 20 минутқа созылады.
НАСА арнасындағы тікелей эфир (16:30-да басталады): https://youtu.be/CMLD0Lp0JBg
YouTube
Artemis I Launch to the Moon (Official NASA Broadcast) - Nov. 16, 2022
Watch live as our mega Moon rocket launches an uncrewed Orion spacecraft on a 26-day mission around the Moon and back to Earth. NASA is targeting Wednesday, Nov. 16, for the launch of the Artemis I Moon mission during a two-hour launch window that opens at…
Миссия барысы жайлы бейнеролик: https://youtu.be/VYpaYsY6B7E
YouTube
29 тамыз 18:33. Artemis I: миссия барысы
Тікелей эфир: https://youtu.be/CMLD0Lp0JBg
Ұшырылым — Алматы уақытымен 18:33-те
Қосалқы ұшу терезелері — 2 немесе 5 қыркүйек
2022 жылы 29 тамызда Artemis I миссиясы ұшырылады. НАСА-ның алғаш ұшырылғалы отырған Space Launch System (SLS) аса ауыр зымыраны…
Ұшырылым — Алматы уақытымен 18:33-те
Қосалқы ұшу терезелері — 2 немесе 5 қыркүйек
2022 жылы 29 тамызда Artemis I миссиясы ұшырылады. НАСА-ның алғаш ұшырылғалы отырған Space Launch System (SLS) аса ауыр зымыраны…
👍1
SLS зымыранына отын құю кезінде проблема туған. RS-25 қозғағыштары бірінің сутегі босату жүйесінің ақауы жөнделмей тұр. Artemis I бүгін ұшпайтыны анық, бірақ бұл әзірше ресми хабарланған жоқ.
👍1
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
Мехазилла робоқолының Super Heavy B7 прототипін көтеріп, старт тағанына қоюы. Прототиптің биіктігі 68 м, диаметрі 9 м, құрғақ массасы 180 т. Оған барлық 33 Raptor 2 қозғағышы орнатылған.
Starbase ғарыш кешені, Бока-Чика, Техас.
Starbase ғарыш кешені, Бока-Чика, Техас.
👍1🥰1
Artemis I ұшырылымы сенбі, 3 қыркүйектен жексенбі, 4 қыркүйекке қараған түнге шегерілді. Алматы уақытымен 00:14-те (Батыс уақытымен 23:14-те) ашылатын ұшыру терезесі — 2 сағат.
🙏2👍1
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
2022 жылғы 39-шы ұшырылым
31 тамыз 11:40. Ванденберг, SLC-4E. Starlink-3.4 миссиясы — 46 Starlink v1.5 жерсерігін төмен жермаңы орбитаға шығару
31 тамыз 11:40. Ванденберг, SLC-4E. Starlink-3.4 миссиясы — 46 Starlink v1.5 жерсерігін төмен жермаңы орбитаға шығару
👍1
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
Falcon 9 B1063.7 1-сатысы OCISLY платформасына қонды
👍2
INGENUITY ҚЫСТАП ШЫҒЫП, 30-ШЫ РЕТ ҰШТЫ
Марстан жағымды жаңалық! Қыстан аман шыққан Ingenuity тікұшағы 30-шы рет әуеге көтерілді. 33 секундтық ұшуда 5 метрге көтерілген дрон екі метр жерге барып қонды. Бұл оның жабдықтарын тексеруге және күн панеліне жиналған шаңды сілкіп тастауға көмектесті.
Езеро кратерінде қыста ауа –86°C-қа дейін суиды екен. Бұл қысқа арнайы дайындалмаған дронға елеулі қиындық әкелді. Аккумулятор зарядының жетпеуінен оның режимі өзгертілді. Түнімен өшіп тұрған дрон, таңертең жылынып, зарядталып алып, компьютерін қайта қосатын. 6 маусымда түнгі суықтың кесірінен, ұшар алдындағы бағдарлауға жауапты инклинометр істен шықты. Оның міндетін атқару инерциялық өлшеуіш модульге жүктелді.
Алдағы апталарда көне өзен атырауына сапар жалғасады. Күн ұзарып, батарея заряды артқан соң, "Тапқырлық" алысырақ ұша алады. Болашақта ол ішкі жылытқыштарын түні бойы қосып, электроникасын түнгі суықтан сақтар деген үміт бар. Қыркүйекте дронның бағдарламасы да жаңартылмақ.
Credit: NASA/JPL-Caltech
Марстан жағымды жаңалық! Қыстан аман шыққан Ingenuity тікұшағы 30-шы рет әуеге көтерілді. 33 секундтық ұшуда 5 метрге көтерілген дрон екі метр жерге барып қонды. Бұл оның жабдықтарын тексеруге және күн панеліне жиналған шаңды сілкіп тастауға көмектесті.
Езеро кратерінде қыста ауа –86°C-қа дейін суиды екен. Бұл қысқа арнайы дайындалмаған дронға елеулі қиындық әкелді. Аккумулятор зарядының жетпеуінен оның режимі өзгертілді. Түнімен өшіп тұрған дрон, таңертең жылынып, зарядталып алып, компьютерін қайта қосатын. 6 маусымда түнгі суықтың кесірінен, ұшар алдындағы бағдарлауға жауапты инклинометр істен шықты. Оның міндетін атқару инерциялық өлшеуіш модульге жүктелді.
Алдағы апталарда көне өзен атырауына сапар жалғасады. Күн ұзарып, батарея заряды артқан соң, "Тапқырлық" алысырақ ұша алады. Болашақта ол ішкі жылытқыштарын түні бойы қосып, электроникасын түнгі суықтан сақтар деген үміт бар. Қыркүйекте дронның бағдарламасы да жаңартылмақ.
Credit: NASA/JPL-Caltech
SPACEX ХҒС-ҚА ТАҒЫ БЕС ЭКИПАЖ ЖӨНЕЛТЕДІ
НАСА 2010 жылы ХҒС-қа ғарышкер жеткізетін жекеменшік кемелер жасауға ынталандыру мақсатында Commercial Crew Development (CCDev) бағдарламасын ашты. Агенттік 2014 жылы конкурстың қос жеңімпазы — Boeing және SpaceX компанияларымен келісімшарт жасасты. Әр компания НАСА үшін алты толыққанды ұшқышты миссиядан жасауы тиіс. Қазір SpaceX ұшырған төртінші толық экипаж стансада жүрсе, Boeing ұшқышты сынақ миссиясын да әлі орындаған жоқ.
НАСА 2021-дің желтоқсанында SpaceX-пен келісімшартты ұзартып, тағы 3 ұшқышты миссия (Crew-7, 8, 9) өткізуге уағдаласты. Енді міне, НАСА Масктің компаниясына 2030-ға дейін ұшатын тағы 5 миссияға (Crew-10–14) тапсырыс беретін болды. Жаңа келісімшарт құны — $1,4 млрд. Алдыңғы шарттарды қоса есептегенде, SpaceX-ке 14 миссия үшін жалпы $4,9 млрд төленеді. Ал Boeing бастапқы 6 миссия үшін-ақ $5,1 млрд алатыны белгілі.
НАСА 2010 жылы ХҒС-қа ғарышкер жеткізетін жекеменшік кемелер жасауға ынталандыру мақсатында Commercial Crew Development (CCDev) бағдарламасын ашты. Агенттік 2014 жылы конкурстың қос жеңімпазы — Boeing және SpaceX компанияларымен келісімшарт жасасты. Әр компания НАСА үшін алты толыққанды ұшқышты миссиядан жасауы тиіс. Қазір SpaceX ұшырған төртінші толық экипаж стансада жүрсе, Boeing ұшқышты сынақ миссиясын да әлі орындаған жоқ.
НАСА 2021-дің желтоқсанында SpaceX-пен келісімшартты ұзартып, тағы 3 ұшқышты миссия (Crew-7, 8, 9) өткізуге уағдаласты. Енді міне, НАСА Масктің компаниясына 2030-ға дейін ұшатын тағы 5 миссияға (Crew-10–14) тапсырыс беретін болды. Жаңа келісімшарт құны — $1,4 млрд. Алдыңғы шарттарды қоса есептегенде, SpaceX-ке 14 миссия үшін жалпы $4,9 млрд төленеді. Ал Boeing бастапқы 6 миссия үшін-ақ $5,1 млрд алатыны белгілі.
😁1😱1