روش ساده تشخیص نسبتهای سه گانه واجب، ممکن و ممتنع
درس دوم فلسفه² یک بحث منطقی دارد با عنوان نسبتهای سه گانه در قضایا
در هر قضیه حمل محمول بر موضوع سه حالت دارد. کافی است میان موضوع و محمول این سه کلمه را بررسی کنیم: باید؛ شاید؛ نباید.
اگر واژه باید معنا داد⬅️حمل واجب
اگر واژه شاید معنا داد⬅️حمل امکانی
اگر واژه نباید معنا داد⬅️حمل امتناعی
مثال ها:
مثلث شکل است.....مثلث باید شکل باشد⬅️ حمل واجب(وجوب یا ضروری)
انار شیرین است.... انار شاید شیرین باشد⬅️حمل امکانی (ممکن)
آتش سرد است.... آتش نباید سرد باشد⬅️ حمل امتناعی(ممتنع)
#فلسفه2
@philologic2

امروز و فردا نکانی از درس دوم منطق میگویم.

ارتباط اشتراک لفظ با آرایه های ادبی ایهام و جناس تام
آرایه های ایهام و جناس تام در منطق اشتراک لفظ نامیده میشوند.
در ایهام یک واژه دارای دو معنی است مثل:
امشب صدای تیشه از بیستون نیامد/ شاید به خواب شیرین فرهاد رفته باشد
کلمه شیرین دارای دو معنی است(خوش و شخص شیرین)
اما در جناس تام دو واژه عین هم از نظر نگارشی اما با معنای متفاوت داریم مانند:
انگور شیرین است. شیرین همسر خسرو است پس انگور همسر خسرو است.
#منطق
#اشتراک_لفظ
#ایهام
#جناس_تام
@philologic2

اشتراک لفظ یعنی یکسان بودن لفظ و متفاوت بودن معنی.
به همین سادگی!
چه بگوییم:
خواجه در ابریشم و ما در گلیم
اینجا تک کلمه گلیم ایهام دارد (دو معنی فرش و خاک)
چه بگوییم:
خواجه در ابریشم و ما در گلیم
عاقبت ای دل همه یکسر گلیم
اینجا واژه گلیم دوبار تکرار شده و جناس تام دارد.
(مطلب قبلی گفتیم آرایه های ایهام و جناس تام ذیل اشتراک لفظ اند.)
#منطق
#اشتراک_لفظ
@philologic2

در کتاب دور منطق در ده روز آمده که نمیتوان گلیم را در این بیت اشتراک لفظ دانست!
البته اینگونه نیست و ذیل تعریف اشتراک لفظ است.
@philologic2

نویسنده محترم خود کتاب دور منطق در پیامی تاکید داشتند که این مثال تحت مغالطه شیوه نگارشی است. از جهت نوع خوانش گلیم و گل ایم.
سخنشان را میپذیریم هرچند با خوانشِ گلیم و گلیم اشتراک لفظ نیز وجود دارد.

هفته پیش جمله (معرفت به وجود فرع بر امکان شناخت آن است) را معنی و توضیح دادم.
کتاب راهنمای مهر و ماه علی رغم زحمت زیاد و ریزه کاری هایی که انجام داده اما در توضیح محورهای اصلی خوب عمل نکرده. و تستهای تالیفی اش نیز عموما بسیار به حواشی و ریزه کاری ها پرداخته و از حالت استاندارد فاصله گرفته👇

درس دوم فلسفه¹ از دو موضوع اصلی فلسفه (ریشه ها) میگوید: هستی شناسی و معرفت شناسی
شاخه های درخت فلسفه نیز همان فلسفه های مضاف اند.
باز هم در توضیح کتاب مهر و ماه اشتباه زیاد میبینیم👇

توضیحش بر جمله مهم این درس چندان رسا نیست.
در بخش بررسی فعالیت نیز جمله (اساس حکومت قدت است) را جزو موضوع وجود شناسی فلسفه آورده!!!
در صورتیکه این جمله اصلا مربوط به مسایل اصلی فلسفه نمیشود.
#فلسفه1
@philologic2

درس دوم فلسفه¹ از دو موضوع اصلی فلسفه (ریشه ها) میگوید: هستی شناسی و معرفت شناسی
شاخه های درخت فلسفه نیز همان فلسفه های مضاف اند.
باز هم در توضیح کتاب مهر و ماه اشتباه زیاد میبینیم👇

توضیحات مهر و ماه پیرامون نکته و موشکافی متن و تست ارایه شده صحیح نیست.
دو موضوع و بخش اصلی فلسفه عبارت اند از: هستی شناسی و معرفت شناسی
#فلسفه1
@philologic2

درباره درس دوم فلسفه² تشخیص نوع جملات سلبی از جهت ضروری بودن یا نبودن محمول دشوار میشود.

روش ساده تشخیص نسبتهای سه گانه در جملات سلبی چیست؟
زمانیکه جملات سالبه (فعل نیست) هستند.
ابتدا آنها را تبدیل به موجبه کنید. جواب هر چه بود برعکس کنید.
یعنی واجب⬅️ممتنع
ممتنع⬅️واجب
ممکن⬅️ ممکن
مثال: آتش سرد نیست.... آتش سرد است: ممتنع پس اصل قضیه واجب است.
@philologic2

امروز برای درسهای اول و دوم منطق یک آزمون استاندارد و کاربردی که گرفته ام میگذارم👇

یکی از سوالات این آزمون تشخیص نوع دلالتها است (مطابقه؛ تضمنی و التزامی)👇

در تشخیص دلالت اولا باید کلمه مشخص شده باشد ثانیا کلمه در ارتباط با جمله دلالتش مشخص میشود.
مثلا در این تمرین واژه شیر در یک جمله دلالت التزامی دارد (چون استعاره است)
در جمله دیگر دلالت مطابقه
@philologic2

درس سوم منطق با موضوعی شروع میشود که در ابتدای امر ساده به نظر میرسد اما به تدریج دشوار مینماید: جزیی و کلی

اینکه کلی ها مصادیق بیش از یک مورد دارند ولو بالفرض کار را کمی پیچیده میکند.
برای ساده شدن مبحث تمام جزیی ها را در این 4 دسته میتوان گذاشت. مابقی مفاهیم کلی اند.👇

جزیی ها ذیل این چهار دسته هستند. یعنی هر مفهومی دیدید اگر جزو این چهار دسته نبود کلی است:
1⃣همراه با اسامی اشاره این و آن: این موضوع مفهوم را تک مصداقی میکند. سایر جزیی ها نیز به نوعی به این مورد برمیگردند.
مثال: این درخت. آن جنگلها
2⃣اسامی خاص: همان انواع نامگذاری ها هستند. شامل اشخاص چه مشهور مثل رستم. چه عادی مثل رضا. همچنین مکانها چه مشهور مثل خلیج فارس چه عادی مثل دبیرستان مولوی
3⃣زمانیکه خود لفظ منظور است. مثلا کلمه لیف در این مثال: لیف برعکس فیل است. هر لفظی داخل گیومه باشد نیز اینگونه است. مثل ((درخت)).
4⃣مجموعه های مشخص. اینجا کل مجموعه به عنوان تک مصداق مدنظر است. مثل لشکر هخامنشی فاتح لیدیه شد. اینجا مجموعه لشکر هخامنشی مدنظر است نه تک تک سپاهیان.
#منطق
#جزیی
@philologic2

ایران سه نقطه دارد. اینجا کلمه ایران هم اسم خاص است هم خود لفظ منظور شده👇