بسیاری از دانش آموزان و حتی دبیران در تمییز دو مغالطه اشتراک لفظ و توسل به معنای ظاهری کلمه مشکل دارند.
راه تشخیص را گفتیم. اما اینجا نکته ای اضافه کنم و اینکه مغالطه توسل به معنای ظاهری ذیل و زیرمجموعه مغالطه اشتراک لفظ است. از اینرو اگر دانش آموزی به جای پاسخ توسل پاسخ اشتراک لفظ بنویسد من نمره کامل میدهم.
البته به نظر اکثر دبیران چنین دیدگاهی ندارند. امروز میدیدم در کتاب خوب دور منطق در ده روز همین نظر بیان شده است👇
@philologic2

در کتاب خوب و پرمثال دور منطق در ده روز خانم صاحب قدم، مغالطه توسل را زیرمجموعه مغالطه اشتراک لفظ دانسته است.
به نظر من هم میان این دو نسبت عموم و خصوص مطلق وجود دارد.
@philologic

درس دوم فلسفه¹ جمله ای دارد که میتواند سخت ترین جمله این کتاب باشد: (معرفت به وجود فرع بر امکان شناخت آن است.)
البته محتوایی ساده دارد که فردا توضیح میدهیم.

روش ساده تشخیص نسبتهای سه گانه واجب، ممکن و ممتنع
درس دوم فلسفه² یک بحث منطقی دارد با عنوان نسبتهای سه گانه در قضایا
در هر قضیه حمل محمول بر موضوع سه حالت دارد. کافی است میان موضوع و محمول این سه کلمه را بررسی کنیم: باید؛ شاید؛ نباید.
اگر واژه باید معنا داد⬅️حمل واجب
اگر واژه شاید معنا داد⬅️حمل امکانی
اگر واژه نباید معنا داد⬅️حمل امتناعی
مثال ها:
مثلث شکل است.....مثلث باید شکل باشد⬅️ حمل واجب(وجوب یا ضروری)
انار شیرین است.... انار شاید شیرین باشد⬅️حمل امکانی (ممکن)
آتش سرد است.... آتش نباید سرد باشد⬅️ حمل امتناعی(ممتنع)
#فلسفه2
@philologic2

امروز و فردا نکانی از درس دوم منطق میگویم.

ارتباط اشتراک لفظ با آرایه های ادبی ایهام و جناس تام
آرایه های ایهام و جناس تام در منطق اشتراک لفظ نامیده میشوند.
در ایهام یک واژه دارای دو معنی است مثل:
امشب صدای تیشه از بیستون نیامد/ شاید به خواب شیرین فرهاد رفته باشد
کلمه شیرین دارای دو معنی است(خوش و شخص شیرین)
اما در جناس تام دو واژه عین هم از نظر نگارشی اما با معنای متفاوت داریم مانند:
انگور شیرین است. شیرین همسر خسرو است پس انگور همسر خسرو است.
#منطق
#اشتراک_لفظ
#ایهام
#جناس_تام
@philologic2

اشتراک لفظ یعنی یکسان بودن لفظ و متفاوت بودن معنی.
به همین سادگی!
چه بگوییم:
خواجه در ابریشم و ما در گلیم
اینجا تک کلمه گلیم ایهام دارد (دو معنی فرش و خاک)
چه بگوییم:
خواجه در ابریشم و ما در گلیم
عاقبت ای دل همه یکسر گلیم
اینجا واژه گلیم دوبار تکرار شده و جناس تام دارد.
(مطلب قبلی گفتیم آرایه های ایهام و جناس تام ذیل اشتراک لفظ اند.)
#منطق
#اشتراک_لفظ
@philologic2

در کتاب دور منطق در ده روز آمده که نمیتوان گلیم را در این بیت اشتراک لفظ دانست!
البته اینگونه نیست و ذیل تعریف اشتراک لفظ است.
@philologic2

نویسنده محترم خود کتاب دور منطق در پیامی تاکید داشتند که این مثال تحت مغالطه شیوه نگارشی است. از جهت نوع خوانش گلیم و گل ایم.
سخنشان را میپذیریم هرچند با خوانشِ گلیم و گلیم اشتراک لفظ نیز وجود دارد.

هفته پیش جمله (معرفت به وجود فرع بر امکان شناخت آن است) را معنی و توضیح دادم.
کتاب راهنمای مهر و ماه علی رغم زحمت زیاد و ریزه کاری هایی که انجام داده اما در توضیح محورهای اصلی خوب عمل نکرده. و تستهای تالیفی اش نیز عموما بسیار به حواشی و ریزه کاری ها پرداخته و از حالت استاندارد فاصله گرفته👇

درس دوم فلسفه¹ از دو موضوع اصلی فلسفه (ریشه ها) میگوید: هستی شناسی و معرفت شناسی
شاخه های درخت فلسفه نیز همان فلسفه های مضاف اند.
باز هم در توضیح کتاب مهر و ماه اشتباه زیاد میبینیم👇

توضیحش بر جمله مهم این درس چندان رسا نیست.
در بخش بررسی فعالیت نیز جمله (اساس حکومت قدت است) را جزو موضوع وجود شناسی فلسفه آورده!!!
در صورتیکه این جمله اصلا مربوط به مسایل اصلی فلسفه نمیشود.
#فلسفه1
@philologic2

درس دوم فلسفه¹ از دو موضوع اصلی فلسفه (ریشه ها) میگوید: هستی شناسی و معرفت شناسی
شاخه های درخت فلسفه نیز همان فلسفه های مضاف اند.
باز هم در توضیح کتاب مهر و ماه اشتباه زیاد میبینیم👇

توضیحات مهر و ماه پیرامون نکته و موشکافی متن و تست ارایه شده صحیح نیست.
دو موضوع و بخش اصلی فلسفه عبارت اند از: هستی شناسی و معرفت شناسی
#فلسفه1
@philologic2

درباره درس دوم فلسفه² تشخیص نوع جملات سلبی از جهت ضروری بودن یا نبودن محمول دشوار میشود.

روش ساده تشخیص نسبتهای سه گانه در جملات سلبی چیست؟
زمانیکه جملات سالبه (فعل نیست) هستند.
ابتدا آنها را تبدیل به موجبه کنید. جواب هر چه بود برعکس کنید.
یعنی واجب⬅️ممتنع
ممتنع⬅️واجب
ممکن⬅️ ممکن
مثال: آتش سرد نیست.... آتش سرد است: ممتنع پس اصل قضیه واجب است.
@philologic2

امروز برای درسهای اول و دوم منطق یک آزمون استاندارد و کاربردی که گرفته ام میگذارم👇

یکی از سوالات این آزمون تشخیص نوع دلالتها است (مطابقه؛ تضمنی و التزامی)👇

در تشخیص دلالت اولا باید کلمه مشخص شده باشد ثانیا کلمه در ارتباط با جمله دلالتش مشخص میشود.
مثلا در این تمرین واژه شیر در یک جمله دلالت التزامی دارد (چون استعاره است)
در جمله دیگر دلالت مطابقه
@philologic2

درس سوم منطق با موضوعی شروع میشود که در ابتدای امر ساده به نظر میرسد اما به تدریج دشوار مینماید: جزیی و کلی