🔸 جمینگ در کدام فاز رادار بهتر است؟ 🔸در دو یادداشت قبلی (
لینک۱ |
لینک۲) به موضوع جمینگ از طریق لوبهای رادار و عوامل موثر بر جمینگ پرداختیم، در این یادداشت قصد دارم به این بپردازم که جمینگ در کدام فاز رادار نتیجه بهتری دارد.
🔸جمینگ (اختلال الکترونیکی) بر روی رادار میتواند در فازهای مختلف عملکرد رادار (مانند جستجو، کسب/رهگیری اولیه و ردیابی) اعمال شود، اما اثربخشی آن بستگی به نوع جمینگ و هدف استراتژیک دارد. از آنجا که رادارها معمولاً در سه فاز اصلی عمل میکنند:
🔸جستجو (Search، برای اسکن وسیع و تشخیص اولیه)، کسب/رهگیری اولیه (Acquisition، برای تمرکز روی هدف احتمالی) و ردیابی (Tracking، برای دنبال کردن دقیق هدف پس از قفل شدن) از اینرو بر اساس بررسیهای فنی، توضیح میدهم که جمینگ در کدام فاز بهتر عمل میکند.
1️⃣ جمینگ در فاز جستجو (Search Phase) 🔸این فاز برای اسکن گسترده و تشخیص اهداف اولیه است. به عبارت دیگر رادار در این فاز فضای وسیعی را اسکن میکند تا اهداف احتمالی رو پیدا و کشف کند، مثل یک چراغقوه که دور و بر را وارسی میکند.
🔸بنابراین جمینگ در این فاز مثل جمینگ نویزی (noise jamming) یا ایجاد اهداف کاذب متعدد (false targets) خوب نتیجه می دهد. چون هدف این است که رادار از ابتدا گیج شود و نتواند هدف واقعی را کشف و تشخیص دهد.
🔸برای مثال، ارسال نویز گسترده میتواند نسبت سیگنال به نویز (S/N Ratio) را کاهش دهد و رادار را اشباع کند چون صفحه رادار پر از نویز یا اهداف کاذب و جعلی میشود که این روش برای جلوگیری از کشف هدف (مانند هواپیما یا موشک های کروز) مناسب است و مانع از کشف اولیه هدف میشود و سبب پنهان ماندن هدف مثل هواپیما یا موشک میگردد.
🔸البته رادارهای مدرن (مثل رادارهای آرایه فازی) میتوانند نویز را فیلتر کنند یا فرکانس رو تغییر دهند و به فعالیت ادامه دهند. پس در این نوع راداراها جمینگ کمتر «کشنده» است و بیشتر نقش پیشگیرانه دارد.
🔸در این رابطه در همین
جنگ دوازده روزه شاهد جمینگ در این مرحله توسط دشمن بر روی بعضی رادارهای کشور بودیم که باعث اشباع راداری و پنهان ماندن اهداف دشمن در بین اهداف کاذب شد و از اینرو گاها هواگردها یا موشک ها یا حتی پهپادها توسط رادارها کشف نمی شدند.
2️⃣ جمینگ در فاز کسب/رهگیری اولیه (Acquisition Phase)🔸در این فاز، رادار روی هدف احتمالی تمرکز کرده و سعی میکند روی آن قفل کند (lock-on). این فاز چون گذراست و رادار دادههای اولیه مثل فاصله و سرعت هدف را جمع آوری میکند و جمینگ میتواند فرآیند کسب را مختل کند برای جمینگ خوب است اما کمتر از فازهای دیگر بهینه است.
🔸اگر قرار باشد جمینگ در این مرحله صورت گیرد جمینگ نویزی یا فریبنده (Deceptive Jamming) میتواند مؤثر باشد تا از انتقال به فاز ردیابی جلوگیری کند. مثلاً، ایجاد اهداف کاذب میتواند رادار را گیج کند و منابع آن را هدر دهد تا رادار نتواند روی هدف قفل کند یا بر روی هدف کاذب قفل کند که باز در جنگ اخیر شاهد بودیم که مثلا خلبان F-14 ما، بر روی هدف کاذب قفل کرده و به سمت آن موشک شلیک کرده است.
🔸لازم به ذکر است چون این فاز کوتاه است و رادار هنوز خیلی متمرکز نیست، بهطور کلی جمینگ در این مرحله تاثیرش متوسط است و بهترین گزینه برای جمینگ به شمار نمیآید.
3️⃣ جمینگ در فاز ردیابی (Tracking Phase) 🔸این فاز پس از قفلشدن روی هدف است و رادار منابع خود (مانند پرتوهای الکترونیکی و پردازش) را بر روی هدف متمرکز کرده تا مسیر، سرعت و موقعیت دقیق هدف را دنبال کند. جمینگ در این مرحله میتواند قفل رادار را بشکند یا فریب دهد، که مستقیماً رهگیری را خنثی می کند. تکنیکهای مؤثر در این فاز عبارتند از:
🔸۱- تکنیک
Range Gate Pull-Off (RGPO) که دروازه فاصله را از بین میبرد و و رادار را به سمت اهداف کاذب منحرف میکند.
🔸۲- تکنیک
Velocity Gate Pull-Off (VGPO) که دروازه سرعت را فریب میدهد تا رادار سرعت هدف را اشتباه محاسبه کند.
🔸۳- تکنیک
Angle Deception که زاویه هدف را تغییر میدهد تا رادار در جهت اشتباه هدف را دنبالکند.
🔸طبق بعضی تحلیلهای فنی، جمینگ فعال (Active Jamming) با تکنیکهای بالا بهتر است در این فاز اعمال شود تا حداکثر اختلال را ایجاد کند، زیرا رادار در این مرحله متمرکز است و فریب آن میتواند رهگیری را با شکست مواجه سازد. از اینرو در این فاز، رادار آسیب پذیر به فریب است و جمینگ میتواند مسیر یا سرعت هدف را تغییر دهد، که برای حفاظت از اهداف (مانند هواپیماها) ایدهآل است. طبق بعضی تحقیقات حملات جمینگ فریبنده در این فاز، به ویژه پس از lock-on، بیشترین کارایی را دارند.
#جنگ_الکترونیک #رادار۱/۲
Ghost
@Partisan2015