မြန်မာ-လာအို မဟာဗျူဟာမြောက် မိတ်ဖက်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး တိုးမြှင့်ရန် နှစ်နိုင်ငံသမ္မတများ သဘောတူဆွေးနွေး

လာအိုနိုင်ငံသမ္မတ၏ ဖိတ်ကြားချက်အရ လာအိုနိုင်ငံသို့ နိုင်ငံတော်အဆင့် ချစ်ကြည်ရေးခရီးစဉ် (State Visit) ရောက်ရှိနေသည့် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်သည် ဇူလိုင် ၃ ရက်တွင် ဗီယင်ကျန်းမြို့ရှိ သမ္မတအိမ်တော်၌ လာအိုနိုင်ငံသမ္မတနှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့ရာ နှစ်နိုင်ငံခေါင်းဆောင်များက အောက်ပါအချက်များကို အလေးထားဆွေးနွေးခဲ့ကြပါသည်။

၁။ လာအိုနိုင်ငံသမ္မတက နိုင်ငံတော်သမ္မတအား အာဆီယံနိုင်ငံများအနက် ပထမဆုံး လာရောက်သည့် နိုင်ငံတော်အဆင့်ခရီးစဉ်အဖြစ် လှိုက်လှဲစွာကြိုဆိုကြောင်း၊ ယခုခရီးစဉ်သည် မြန်မာ-လာအိုချစ်ကြည်ရေးနှင့် အာဆီယံအတွင်း စည်းလုံးညီညွတ်မှုကို ဖော်ပြသည့် အရေးပါသော သမိုင်းမှတ်တိုင်ဖြစ်ကြောင်း ၊ နှစ်နိုင်ငံအကြား သံတမန်ဆက်ဆံရေး (၇၀) ကျော်ရှိပြီး နှစ်နိုင်ငံဆက်ဆံရေးတွင် ပြဿနာတစ်စုံတစ်ရာမရှိခဲ့ကြောင်း၊ အနာဂတ်တွင် မဟာဗျူဟာမြောက် မိတ်ဖက်ဆက်ဆံရေးအဖြစ် အဆင့်မြှင့်တင်လိုကြောင်း နှစ်ဖက်ခေါင်းဆောင်များ အလေးထားဆွေးနွေးခဲ့ပါသည်။

၂။ နိုင်ငံတော်သမ္မတက မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေး၊ ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် ရွေးကောက်ပွဲဆိုင်ရာ ဖြစ်ပေါ်တိုးတက်မှုများကို ရှင်းလင်းတင်ပြခဲ့ပြီး တရားဥပဒေဘောင်အတွင်း ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်ရေးကို ဆက်လက်အကောင်အထည်ဖော်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ အာဆီယံနှင့် ပုံမှန်ထိတွေ့ဆက်ဆံနိုင်ရေးအတွက် ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါသည်။

၃။နယ်စပ်တည်ငြိမ်အေးချမ်းရေး၊ နယ်စပ်ဖြတ်ကျော်သွားလာမှု လွယ်ကူချောမွေ့ရေးနှင့် ယာယီနယ်စပ်ဖြတ်ကျော်လက်မှတ်များ ထုတ်ပေးရေးတို့ကို မြှင့်တင်ဆောင်ရွက်ရန် သဘောတူခဲ့ကြပါသည်။

၄။ နှစ်နိုင်ငံကုန်သွယ်မှုပမာဏ တိုးမြှင့်ရေး၊ ပဲ၊ ငရုတ်၊ ပင်လယ်စာ၊ ငါးနှင့် ပုဇွန်စသည့် ထုတ်ကုန်များ တိုးချဲ့တင်ပို့ရေး၊ မြန်မာ-လာအိုချစ်ကြည်ရေးတံတားကို ထိရောက်စွာအသုံးချရေးနှင့် ဒေသတွင်းလမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေးစီမံကိန်းများကို အကျိုးရှိရှိ အသုံးပြုရေးတို့ကို ဆွေးနွေးခဲ့ကြပါသည်။

၅။ ပုဂံ-လွမ်ပရာဘန်၊ နေပြည်တော်-ဗီယင်ကျန်း ညီအစ်မမြို့တော်ဆက်ဆံရေး တိုးမြှင့်ရေးနှင့် လွမ်ပရာဘန်-ကျိုင်းတုံ-တာချီလိတ် လေကြောင်းခရီးစဉ်ဖွင့်လှစ်နိုင်ပါက အကျိုးဖြစ်ထွန်းစေမည် ဖြစ်ကြောင်း နှင့် မဲခေါင်ဒေသ ခရီးသွားလုပ်ငန်း ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးတို့ကို အလေးထားဆွေးနွေးခဲ့ကြပါသည်။

၆။ MSME ကဏ္ဍဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး၊ အတွေ့အကြုံဖလှယ်ရေး၊ GDP တိုးတက်ရေးနှင့် ဆင်းရဲနွမ်းပါးမှုလျှော့ချရေးတို့တွင် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရန် နှစ်ဖက်သဘောတူခဲ့ကြပါသည်။

၇။ လျှပ်စစ်စွမ်းအင်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုကို အရှိန်မြှင့်ဆောင်ရွက်ရန်၊ ကနဦး (၆၀၀) မဂ္ဂါဝပ် ရောင်းချနိုင်ရေးနှင့် မဲခေါင်မြစ်ဝှမ်း လျှပ်စစ်ဓာတ်အားစီမံကိန်းများကို အမြန်ဆုံး အကောင်အထည်ဖော်ရန် ဆွေးနွေးခဲ့ကြပါသည်။

၈။ နယ်စပ်လုံခြုံရေး၊ တရားမဝင်အွန်လိုင်းလိမ်လည်မှု၊ အွန်လိုင်းလောင်းကစားနှင့် နယ်စပ်ဖြတ်ကျော်ရာဇဝတ်မှုများ တိုက်ဖျက်ရေးတွင် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရန် သဘောတူခဲ့ကြပါသည်။

၉။ အာဆီယံ၊ ကုလသမဂ္ဂ၊ မဲခေါင်ဒေသဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးယန္တရားများအတွင်း အပြန်အလှန်ထောက်ခံဆောင်ရွက်သွားရန်နှင့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ အာဆီယံနှင့် ပုံမှန်ထိတွေ့ဆက်ဆံနိုင်ရေးကို လာအိုနိုင်ငံအနေဖြင့် ဆက်လက်ထောက်ခံသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း လာအိုနိုင်ငံသမ္မတက အတည်ပြုပြောကြားခဲ့ပါသည်။

၁၀။ လာအိုနိုင်ငံက မြန်မာနိုင်ငံနှင့် မဟာဗျူဟာမြောက် မိတ်ဖက်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး ထူထောင်ရန် အဆိုပြုခဲ့ရာ နိုင်ငံတော်သမ္မတက ဝမ်းမြောက်စွာ လက်ခံခဲ့ပြီး လုံခြုံရေး၊ စီးပွားရေး၊ ကုန်သွယ်ရေး၊ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးနှင့် နိုင်ငံတကာဆိပ်ကမ်းဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများကို အပြည့်အဝ အကောင်အထည်ဖော်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါသည်။

၁၁။ မြန်မာနိုင်ငံမှ လာအိုနိုင်ငံသို့ မြွေဆိပ်ဖြေဆေးနှင့် ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ ဆောင်ရွက်ပေးမည့်အပေါ် လာအိုနိုင်ငံသမ္မတက အထူးကျေးဇူးတင်ရှိကြောင်းနှင့် ယင်းဆေးဝါးများသည် လာအိုပြည်သူများ၏ အသက်အန္တရာယ်ကာကွယ်ရေးတွင် များစွာအထောက်အကူဖြစ်မည်ဟု ပြောကြားခဲ့ပါသည်။

၁၂။ နှစ်နိုင်ငံဝန်ကြီးဌာနများ၊ ပုဂ္ဂလိကကဏ္ဍများနှင့် ကုန်သည်လုပ်ငန်းရှင်များအကြား ပိုမိုနီးကပ်စွာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်၍ ကုန်သွယ်ရေး၊ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုနှင့် ခရီးသွားလုပ်ငန်းများကို လက်တွေ့အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်သွားရန် နှစ်ဖက်ခေါင်းဆောင်များက အတည်ပြုပြောကြားခဲ့ပါသည်။

၁၃။ နိုင်ငံတော်သမ္မတက လာအိုနိုင်ငံသမ္မတအား မြန်မာနိုင်ငံသို့ ထပ်မံလာရောက်လည်ပတ်ရန် ဖိတ်ကြားခဲ့ပြီး နှစ်နိုင်ငံချစ်ကြည်ရေးနှင့် မဟာဗျူဟာမြောက် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများကို ပိုမိုခိုင်မာအောင် ဆက်လက်တိုးမြှင့်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါသည်။

မြန်မာ-လာအို ချစ်ကြည်ရေးနှင့် မဟာဗျူဟာမြောက်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ တိုးမြှင့်ရေး မြန်မာနိုင်ငံတော်သမ္မတနှင့် လာအိုဝန်ကြီးချုပ်တို့ တွေ့ဆုံဆွေးနွေး

လာအိုနိုင်ငံသို့ နိုင်ငံတော်အဆင့် ချစ်ကြည်ရေးခရီးစဉ်ရောက်ရှိနေသည့် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်သည် လာအိုနိုင်ငံဝန်ကြီးချုပ်နှင့် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရာတွင် နှစ်နိုင်ငံချစ်ကြည်ရင်းနှီးမှုနှင့် မဟာဗျူဟာမြောက် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများကို ဆက်လက်တိုးမြှင့်ရေး၊ နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေး၊ လျှပ်စစ်စွမ်းအင်၊ အလုပ်သမားရေးရာ၊ လုံခြုံရေးနှင့် နယ်စပ်တည်ငြိမ်ရေးအပါအဝင် ကဏ္ဍပေါင်းစုံတွင် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ အရှိန်မြှင့်အကောင်အထည်ဖော်သွားရန် ပွင့်လင်းရင်းနှီးစွာ ဆွေးနွေးခဲ့ကြပါသည်။

ဆွေးနွေးပွဲရလဒ်များမှာ အောက်ဖော်ပြအပါအတိုင်း ဖြစ်ပါသည် -

၁။ မြန်မာ-လာအို နှစ်နိုင်ငံချစ်ကြည်ရင်းနှီးမှုနှင့် မဟာဗျူဟာမြောက် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများကို ပိုမိုတိုးမြှင့်ခိုင်မာစေရန် ဆွေးနွေးခဲ့ကြပါသည်။

၂။ သံတမန်ဆက်ဆံရေး နှစ် (၇၀) ကျော်ကာလအတွင်း ရရှိခဲ့သည့် ချစ်ကြည်ရေးကို ဆက်လက်လက်ဆင့်ကမ်း အားကောင်းစေရန်နှင့် (၇၅) နှစ်ပြည့် အထိမ်းအမှတ်အတွက် ကြိုတင်ပြင်ဆင်သွားရန် ဆွေးနွေးခဲ့ကြပါသည်။

၃။ နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေး၊ Border Trade၊ နယ်စပ်ဂိတ်များ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးနှင့် နယ်စပ်ဖြတ်ကျော်သဘောတူညီချက်များကို အမြန်အကောင်အထည်ဖော်ရန် သဘောတူညီခဲ့ကြပါသည်။

၄။ မြန်မာ-လာအို နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် လျှပ်စစ်ဓာတ်အားလိုင်းစီမံကိန်းနှင့် လာအိုနိုင်ငံမှ လျှပ်စစ်ဓာတ်အားဝယ်ယူရေးကို အရှိန်မြှင့်ဆောင်ရွက်သွားရန် သဘောတူညီခဲ့ကြပါသည်။

၅။ တရားဝင် အလုပ်သမားစေလွှတ်ရေး၊ အလုပ်သမားအခွင့်အရေးကာကွယ်ရေးနှင့် သက်ဆိုင်ရာ MoU များ အဆင့်မြှင့်တင်ရေးကို ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်သွားရန် သဘောတူညီခဲ့ကြပါသည်။

၆။ Online လိမ်လည်မှု၊ အွန်လိုင်းလောင်းကစား၊ ငွေကြေးခဝါချမှုနှင့် မူးယစ်ဆေးဝါးပြဿနာများကို သတင်းအချက်အလက် ဖလှယ်၍ ပူးပေါင်းနှိမ်နင်းသွားရန် သဘောတူညီခဲ့ကြပါသည်။

၇။ Joint Border Committee (JBC/JBSC) နှင့် Regional Border Committee (RBC) အစည်းအဝေးများကို ပုံမှန်ကျင်းပ၍ နယ်စပ်လုံခြုံရေးနှင့် တည်ငြိမ်ရေးကို မြှင့်တင်သွားရန် ဆွေးနွေးခဲ့ကြပါသည်။

၈။ ကုန်သွယ်ရေး၊ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု၊ MSME၊ စိုက်ပျိုးရေး၊ ခရီးသွားလုပ်ငန်း၊ ကျန်းမာရေး၊ ပညာရေးနှင့် ဘာသာစကားသင်တန်းများတွင် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ တိုးချဲ့သွားရန် သဘောတူညီခဲ့ကြပါသည်။

၉။ နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် မီးခိုးငွေ့၊ တောင်ယာမီးရှို့မှုနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ ပြဿနာများကို ဒေသတွင်း ပူးပေါင်းကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းသွားရန် ဆွေးနွေးခဲ့ကြပါသည်။

၁၀။ လာအိုနိုင်ငံဝန်ကြီးချုပ်က မြန်မာနိုင်ငံ၏ ငြိမ်းချမ်းရေး၊ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးနှင့် ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးလုပ်ငန်းများ အောင်မြင်မည်ဟု ယုံကြည်ကြောင်းနှင့် မြန်မာနိုင်ငံအနေဖြင့် အာဆီယံမိသားစုအတွင်း ပုံမှန်ပြန်လည်ပါဝင်နိုင်မည်ဟု မျှော်လင့်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါသည်။

၁၁။ နိုင်ငံတော်သမ္မတက လာအိုနိုင်ငံ၏ အစဉ်တစိုက် ရပ်တည်ပံ့ပိုးပေးမှုနှင့် မန္တလေးငလျင်ဘေးအတွက် ကူညီထောက်ပံ့ပေးမှုများကို ကျေးဇူးတင်ရှိကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပြီး လာအိုဝန်ကြီးချုပ်အား မြန်မာနိုင်ငံသို့ ချစ်ကြည်ရေးခရီးစဉ် လာရောက်ရန် ဖိတ်ကြားခဲ့ပါသည်။

နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်ထံ လွန်ပရာဘန်ပြည်နယ်ပါတီကော်မတီအတွင်းရေးမှူး H.E. Mr. Bounleuam Manivong က လာရောက်ဂါရဝပြုတွေ့ဆုံ၊ မြန်မာ-လာအို မဟာဗျူဟာမြောက် မိတ်ဖက်ဆက်ဆံရေး ပိုမိုခိုင်မာရေး ဆွေးနွေး

လာအိုနိုင်ငံ၊ လွန်ပရာဘန်မြို့၌ နိုင်ငံတော်အဆင့်ချစ်ကြည်ရေးခရီးစဉ် ရောက်ရှိနေသည့် နိုင်ငံတော်သမ္မတ ဦးမင်းအောင်လှိုင်ထံ လွန်ပရာဘန်ပြည်နယ် ပါတီကော်မတီအတွင်းရေးမှူး H.E. Mr. Bounleuam Manivong က လာရောက်ဂါရဝပြုတွေ့ဆုံခဲ့ပြီး မြန်မာ-လာအို နှစ်နိုင်ငံအကြား မဟာဗျူဟာမြောက် မိတ်ဖက်ဆက်ဆံရေး ပိုမိုခိုင်မာစေရေး၊ ခရီးသွားလုပ်ငန်း၊ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဒေသအချင်းချင်း ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ တိုးမြှင့်ရေးတို့နှင့်စပ်လျဉ်း၍ ရင်းနှီးပွင့်လင်းစွာ ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။

ဆွေးနွေးပွဲကောက်နုတ်ချက်များမှာ -

(၁) လွန်ပရာဘန်မြို့သည် သာယာလှပ၍ အေးချမ်းစိမ်းလန်းသောမြို့ဖြစ်ကြောင်း၊ ယခုကဲ့သို့ လာရောက်နိုင်ခြင်းအတွက် ဝမ်းမြောက်ကျေနပ်မိကြောင်း


(၂) ပုဂံ-လွန်ပရာဘန် Sister City ဆက်ဆံရေးကို ဆက်လက်မြှင့်တင်သွားလိုကြောင်း၊ ကျိုင်းတုံ-လွန်ပရာဘန်အကြား ချိတ်ဆက်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးကိုလည်း ကြိုးပမ်းသင့်ကြောင်း၊ နှစ်နိုင်ငံပြည်သူများ၏ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဓလေ့ထုံးတမ်းများတွင် တူညီမှုများရှိသဖြင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများ အောင်မြင်မည်ဟု ယုံကြည်ကြောင်း

(၃) လွန်ပရာဘန်ပြည်နယ် ပါတီကော်မတီအတွင်းရေးမှူးက နိုင်ငံတော်သမ္မတနှင့် ဇနီး၊ မြန်မာကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့အား လှိုက်လှဲစွာ ကြိုဆိုဂါရဝပြုကြောင်း၊ ယခုခရီးစဉ်သည် မြန်မာ-လာအို နှစ်နိုင်ငံ၏ ရှိရင်းစွဲချစ်ကြည်ရင်းနှီးမှုကို ပိုမိုခိုင်မာစေမည်ဟု ယုံကြည်ကြောင်း

(၄) ပြည်နယ်အတွင်းရေးမှူးမှ လွန်ပရာဘန်ပြည်နယ်၏ သမိုင်း၊ ပထဝီဝင်နှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုအခြေအနေများကို မိတ်ဆက်ရှင်းလင်းတင်ပြခဲ့ပြီး နိုင်ငံတော်သမ္မတဦးဆောင်သော ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့၏ လွန်ပရာဘန်မြို့ရှိ ရှေးဟောင်းယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်များကို လာရောက်လေ့လာခြင်းအတွက် ဂုဏ်ယူဝမ်းမြောက်ကြောင်း

(၅) လွန်ပရာဘန်ပြည်နယ်သည် ဧရိယာ စတုရန်းကီလိုမီတာ ၁၆,၀၀၀ ကျော်ရှိပြီး ဧရိယာ၏ ၈၅ ရာခိုင်နှုန်းမှာ တောင်တန်းဒေသများဖြစ်ကြောင်း၊ ၁၉၉၅ ခုနှစ်တွင် UNESCO ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်စာရင်းဝင် မြို့အဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခံထားရပြီး ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ်များကို စနစ်တကျ ထိန်းသိမ်းထားကြောင်း၊ ၂၀၂၆ ခုနှစ်အတွင်း နိုင်ငံခြားခရီးသွားဧည့်သည် တစ်သန်းကျော် လာရောက်ခဲ့ပြီး ဒေသ၏ လူမှုစီးပွားဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးကို အထောက်အကူပြုလျက်ရှိကြောင်း

(၆) နိုင်ငံတော်သမ္မတ၏ လွန်ပရာဘန်ခရီးစဉ် အောင်မြင်ချောမွေ့ပြီး ဘေးကင်းလုံခြုံစွာ ပြန်လည်ရောက်ရှိနိုင်စေရန် ဆုမွန်ကောင်းတောင်းပါကြောင်း

(၇) နိုင်ငံတော်သမ္မတက ရှင်းလင်းတင်ပြမှုအတွက် ကျေးဇူးတင်ရှိကြောင်း၊ မန္တလေး၊ ပုဂံ၊ ရန်ကုန်နှင့် လွန်ပရာဘန်မြို့တို့အကြား ခရီးသွားလုပ်ငန်း ချိတ်ဆက်ဖွံ့ဖြိုးလာပါက နှစ်နိုင်ငံအတွက် အကျိုးဖြစ်ထွန်းစေမည်ဖြစ်ကြောင်း

(၈) ယခုလာအိုနိုင်ငံခရီးစဉ်၏ အဓိကရည်ရွယ်ချက်မှာ မြန်မာ-လာအို နှစ်နိုင်ငံဆက်ဆံရေးကို မဟာဗျူဟာမြောက် မိတ်ဖက်နိုင်ငံအဆင့်သို့ မြှင့်တင်နိုင်ရေးဖြစ်ကြောင်း၊ သက်ဆိုင်ရာအဖွဲ့အစည်းများအားလုံး ဝိုင်းဝန်းပူးပေါင်း၍ အကောင်အထည်ဖော်ဆောင်ရွက်သွားကြရန် တိုက်တွန်းပြောကြားခဲ့ပါသည်။