Forwarded from کانال علمی آزمایشگاه نیلو
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
.
1- چه زمانی باید به کمبود آهن شک کنیم؟
اگر هر یک از موارد زیر وجود دارد، لازم است سطح آهن بررسی شود:
🔹 علائم کمبود آهن:
خستگی یا ضعف غیرعادی
رنگپریدگی پوست یا مخاطها
تنگی نفس یا تپش قلب هنگام فعالیت سبک
ریزش مو یا شکنندگی ناخنها
سردی دست و پاها
تمایل غیرعادی به خوردن یخ یا خاک (پیکا)
تمرکز پایین یا بیحوصلگی
🔹 شرایطی که احتمال کمبود آهن بیشتر است:
زنان در سن باروری (بهویژه با خونریزی قاعدگی زیاد)
بارداری یا شیردهی
رژیم غذایی گیاهخواری یا کمآهن
خونریزی گوارشی (مثل زخم معده، هموروئید یا پولیپ)
کودکان در حال رشد سریع
بیماریهای مزمن (مانند بیماریهای التهابی یا کلیوی)
2- چه زمانی باید به افزایش بیش از حد آهن توجه کرد؟
برخی افراد برعکس، دچار تجمع آهن در بدن میشوند (هموکروماتوز یا مصرف بیشازحد مکملها).
🔹 علائم احتمالی:
خستگی مزمن
درد مفاصل
تیرگی غیرعادی پوست
درد در ناحیهی کبد یا بزرگشدن آن
قند خون بالا یا علائم دیابت
در مردان: کاهش میل جنسی یا ناتوانی جنسی
در زنان: نامنظمی قاعدگی
منبع محتوا:
https://www.niloulab.com/ArticleDetail/40762/
1- چه زمانی باید به کمبود آهن شک کنیم؟
اگر هر یک از موارد زیر وجود دارد، لازم است سطح آهن بررسی شود:
🔹 علائم کمبود آهن:
خستگی یا ضعف غیرعادی
رنگپریدگی پوست یا مخاطها
تنگی نفس یا تپش قلب هنگام فعالیت سبک
ریزش مو یا شکنندگی ناخنها
سردی دست و پاها
تمایل غیرعادی به خوردن یخ یا خاک (پیکا)
تمرکز پایین یا بیحوصلگی
🔹 شرایطی که احتمال کمبود آهن بیشتر است:
زنان در سن باروری (بهویژه با خونریزی قاعدگی زیاد)
بارداری یا شیردهی
رژیم غذایی گیاهخواری یا کمآهن
خونریزی گوارشی (مثل زخم معده، هموروئید یا پولیپ)
کودکان در حال رشد سریع
بیماریهای مزمن (مانند بیماریهای التهابی یا کلیوی)
2- چه زمانی باید به افزایش بیش از حد آهن توجه کرد؟
برخی افراد برعکس، دچار تجمع آهن در بدن میشوند (هموکروماتوز یا مصرف بیشازحد مکملها).
🔹 علائم احتمالی:
خستگی مزمن
درد مفاصل
تیرگی غیرعادی پوست
درد در ناحیهی کبد یا بزرگشدن آن
قند خون بالا یا علائم دیابت
در مردان: کاهش میل جنسی یا ناتوانی جنسی
در زنان: نامنظمی قاعدگی
منبع محتوا:
https://www.niloulab.com/ArticleDetail/40762/
Forwarded from کانال علمی آزمایشگاه نیلو
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
.
کاربرد تست های آزمایشگاهی در بیماران مشکوک به آلزایمر
آلزایمر یک بیماری نورودژنراتیو پیشرونده است که با زوال تدریجی حافظه، اختلال در عملکرد شناختی، و تغییرات رفتاری و شخصیتی همراه است و در نهایت منجر به ناتوانی در انجام فعالیتهای روزمره میشود.
در ارزیابی بیماران مشکوک به آلزایمر، هدف اصلی از انجام آزمایشها تشخیص علل برگشتپذیر اختلال شناختی است، زیرا بسیاری از بیماریهای متابولیک، هورمونی یا تغذیهای میتوانند علائمی مشابه آلزایمر ایجاد کنند.
در مرحله نخست، آزمایشهای پایه مانند CBC، قند خون، عملکرد کلیه و کبد، و الکترولیتها انجام میشود تا کمخونی، دیابت یا نارسایی اندامهای حیاتی می گردد.
در ادامه، بررسی عملکرد تیروئید (TSH و Free T4) و سطح ویتامینهای B12 و فولات اهمیت ویژهای دارد، چرا که کمکاری تیروئید و کمبود این ویتامینها از شایعترین علل قابل درمان دمانس هستند.
در موارد خاص، بر اساس سابقه یا یافتههای بالینی، آزمایشهای VDRL یا RPR برای سیفلیس عصبی و تست HIV درخواست میشود. همچنین در صورت شک به بیماریهای خودایمنی، مواجهه ...
ادامه مطلب:
https://www.niloulab.com/ArticleDetail/40773/
کاربرد تست های آزمایشگاهی در بیماران مشکوک به آلزایمر
آلزایمر یک بیماری نورودژنراتیو پیشرونده است که با زوال تدریجی حافظه، اختلال در عملکرد شناختی، و تغییرات رفتاری و شخصیتی همراه است و در نهایت منجر به ناتوانی در انجام فعالیتهای روزمره میشود.
در ارزیابی بیماران مشکوک به آلزایمر، هدف اصلی از انجام آزمایشها تشخیص علل برگشتپذیر اختلال شناختی است، زیرا بسیاری از بیماریهای متابولیک، هورمونی یا تغذیهای میتوانند علائمی مشابه آلزایمر ایجاد کنند.
در مرحله نخست، آزمایشهای پایه مانند CBC، قند خون، عملکرد کلیه و کبد، و الکترولیتها انجام میشود تا کمخونی، دیابت یا نارسایی اندامهای حیاتی می گردد.
در ادامه، بررسی عملکرد تیروئید (TSH و Free T4) و سطح ویتامینهای B12 و فولات اهمیت ویژهای دارد، چرا که کمکاری تیروئید و کمبود این ویتامینها از شایعترین علل قابل درمان دمانس هستند.
در موارد خاص، بر اساس سابقه یا یافتههای بالینی، آزمایشهای VDRL یا RPR برای سیفلیس عصبی و تست HIV درخواست میشود. همچنین در صورت شک به بیماریهای خودایمنی، مواجهه ...
ادامه مطلب:
https://www.niloulab.com/ArticleDetail/40773/
Forwarded from کانال علمی آزمایشگاه نیلو
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
.
کاربرد تست های آزمایشگاهی در بیماران مشکوک به آلزایمر
آلزایمر یک بیماری نورودژنراتیو پیشرونده است که با زوال تدریجی حافظه، اختلال در عملکرد شناختی، و تغییرات رفتاری و شخصیتی همراه است و در نهایت منجر به ناتوانی در انجام فعالیتهای روزمره میشود.
در ارزیابی بیماران مشکوک به آلزایمر، هدف اصلی از انجام آزمایشها تشخیص علل برگشتپذیر اختلال شناختی است، زیرا بسیاری از بیماریهای متابولیک، هورمونی یا تغذیهای میتوانند علائمی مشابه آلزایمر ایجاد کنند.
در مرحله نخست، آزمایشهای پایه مانند CBC، قند خون، عملکرد کلیه و کبد، و الکترولیتها انجام میشود تا کمخونی، دیابت یا نارسایی اندامهای حیاتی می گردد.
در ادامه، بررسی عملکرد تیروئید (TSH و Free T4) و سطح ویتامینهای B12 و فولات اهمیت ویژهای دارد، چرا که کمکاری تیروئید و کمبود این ویتامینها از شایعترین علل قابل درمان دمانس هستند.
در موارد خاص، بر اساس سابقه یا یافتههای بالینی، آزمایشهای VDRL یا RPR برای سیفلیس عصبی و تست HIV درخواست میشود. همچنین در صورت شک به بیماریهای خودایمنی، مواجهه ...
ادامه مطلب:
https://www.niloulab.com/ArticleDetail/40773/
کاربرد تست های آزمایشگاهی در بیماران مشکوک به آلزایمر
آلزایمر یک بیماری نورودژنراتیو پیشرونده است که با زوال تدریجی حافظه، اختلال در عملکرد شناختی، و تغییرات رفتاری و شخصیتی همراه است و در نهایت منجر به ناتوانی در انجام فعالیتهای روزمره میشود.
در ارزیابی بیماران مشکوک به آلزایمر، هدف اصلی از انجام آزمایشها تشخیص علل برگشتپذیر اختلال شناختی است، زیرا بسیاری از بیماریهای متابولیک، هورمونی یا تغذیهای میتوانند علائمی مشابه آلزایمر ایجاد کنند.
در مرحله نخست، آزمایشهای پایه مانند CBC، قند خون، عملکرد کلیه و کبد، و الکترولیتها انجام میشود تا کمخونی، دیابت یا نارسایی اندامهای حیاتی می گردد.
در ادامه، بررسی عملکرد تیروئید (TSH و Free T4) و سطح ویتامینهای B12 و فولات اهمیت ویژهای دارد، چرا که کمکاری تیروئید و کمبود این ویتامینها از شایعترین علل قابل درمان دمانس هستند.
در موارد خاص، بر اساس سابقه یا یافتههای بالینی، آزمایشهای VDRL یا RPR برای سیفلیس عصبی و تست HIV درخواست میشود. همچنین در صورت شک به بیماریهای خودایمنی، مواجهه ...
ادامه مطلب:
https://www.niloulab.com/ArticleDetail/40773/
Forwarded from کانال علمی آزمایشگاه نیلو
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
.
آزمایشهای دوران بارداری بهصورت مرحلهبهمرحله در هر سهماهه انجام میشوند تا سلامت مادر و جنین بهطور کامل بررسی شود.
🩺 ۱. آزمایشهای قبل از ۱۲ هفتگی (سهماهه اول)
این آزمایشها پایه ارزیابی اولیه مادر هستند:
🔹 آزمایشهای خونی اولیه:
CBC (شمارش کامل سلولهای خونی) → برای بررسی کمخونی یا عفونت
Blood group & Rh typing → برای تعیین گروه خونی و Rh (در صورت Rh منفی، تزریق روگام لازم میشود)
FBS یا قند خون ناشتا → غربالگری دیابت
U/A & U/C آزمایش ادرار کامل و کشت ادرار → بررسی عفونت ادراری
VDRL یا RPR → بررسی سفلیس
HBsAg → بررسی هپاتیت B
HCV Ab (در موارد پرخطر) → بررسی هپاتیت C
HIV Ab → بررسی عفونت HIV
Rubella IgG → بررسی ایمنی نسبت به سرخجه
Toxoplasma IgG, IgM (در صورت لزوم) → در تماس با گربه یا گوشت خام
TSH → بررسی عملکرد تیروئید
Ferritin (در مادران با کمخونی یا سابقه خانوادگی فقر آهن)
🔹 غربالگری جنین (Trimester 1 screening)
در هفتههای ۱۱ تا ۶+۱۳:
First Trimester Screening → غربالگری سه ماهه اول
NT scan (سونوگرافی ضخامت پشت گردن جنین)
مارکرهای بیوشیمیایی (PAPP-A و Free β-hCG)
👶 .
آزمایشهای دوران بارداری بهصورت مرحلهبهمرحله در هر سهماهه انجام میشوند تا سلامت مادر و جنین بهطور کامل بررسی شود.
🩺 ۱. آزمایشهای قبل از ۱۲ هفتگی (سهماهه اول)
این آزمایشها پایه ارزیابی اولیه مادر هستند:
🔹 آزمایشهای خونی اولیه:
CBC (شمارش کامل سلولهای خونی) → برای بررسی کمخونی یا عفونت
Blood group & Rh typing → برای تعیین گروه خونی و Rh (در صورت Rh منفی، تزریق روگام لازم میشود)
FBS یا قند خون ناشتا → غربالگری دیابت
U/A & U/C آزمایش ادرار کامل و کشت ادرار → بررسی عفونت ادراری
VDRL یا RPR → بررسی سفلیس
HBsAg → بررسی هپاتیت B
HCV Ab (در موارد پرخطر) → بررسی هپاتیت C
HIV Ab → بررسی عفونت HIV
Rubella IgG → بررسی ایمنی نسبت به سرخجه
Toxoplasma IgG, IgM (در صورت لزوم) → در تماس با گربه یا گوشت خام
TSH → بررسی عملکرد تیروئید
Ferritin (در مادران با کمخونی یا سابقه خانوادگی فقر آهن)
🔹 غربالگری جنین (Trimester 1 screening)
در هفتههای ۱۱ تا ۶+۱۳:
First Trimester Screening → غربالگری سه ماهه اول
NT scan (سونوگرافی ضخامت پشت گردن جنین)
مارکرهای بیوشیمیایی (PAPP-A و Free β-hCG)
👶 .
Forwarded from کانال علمی آزمایشگاه نیلو
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
.
آیا میدانستید کمبود یا زیادی میزان آهن در بدن میتواند به اندازهی هم خطرناک باشد؟
هم کمبود آهن و هم افزایش بیش از حد آن (iron overload) میتوانند برای بدن خطرناک باشند،
🔻 کمبود آهن:
باعث کمخونی فقر آهن میشود.
علائم: خستگی، رنگپریدگی، تنگی نفس، سردرد، شکنندگی ناخنها، ریزش مو، تپش قلب، کاهش تمرکز.
در کودکان ممکن است رشد ذهنی و جسمی مختل شود.
در زنان باردار میتواند خطر زایمان زودرس و وزن پایین نوزاد را افزایش دهد.
🔺 زیادی آهن:
معمولاً بهدلیل بیماریهایی مانند هموکروماتوز یا مصرف طولانیمدت مکملهای آهن بدون نیاز واقعی ایجاد میشود.
آهن اضافی در کبد، قلب و لوزالمعده تجمع مییابد و موجب آسیب بافتی و بیماریهای جدی میشود.
برای همین پزشکان از آزمایشهایی مثل TIBC و اشباع ترانسفرین (TSAT) کمک میگیرند تا بفهمند وضعیت آهن بدن شما در چه مرحلهای قرار دارد.
• TIBC: ظرفیت حمل آهن در خون را نشان میدهد.
• TSAT: درصد ترانسفرینهایی است که با آهن اشباع شدهاند.
ترکیب این دو شاخص به پزشک کمک میکند تا دقیقترین تصویر از ذخایر...
لینک منبع محتوا:
https://www.niloulab.com/ArticleDetail/40763/
آیا میدانستید کمبود یا زیادی میزان آهن در بدن میتواند به اندازهی هم خطرناک باشد؟
هم کمبود آهن و هم افزایش بیش از حد آن (iron overload) میتوانند برای بدن خطرناک باشند،
🔻 کمبود آهن:
باعث کمخونی فقر آهن میشود.
علائم: خستگی، رنگپریدگی، تنگی نفس، سردرد، شکنندگی ناخنها، ریزش مو، تپش قلب، کاهش تمرکز.
در کودکان ممکن است رشد ذهنی و جسمی مختل شود.
در زنان باردار میتواند خطر زایمان زودرس و وزن پایین نوزاد را افزایش دهد.
🔺 زیادی آهن:
معمولاً بهدلیل بیماریهایی مانند هموکروماتوز یا مصرف طولانیمدت مکملهای آهن بدون نیاز واقعی ایجاد میشود.
آهن اضافی در کبد، قلب و لوزالمعده تجمع مییابد و موجب آسیب بافتی و بیماریهای جدی میشود.
برای همین پزشکان از آزمایشهایی مثل TIBC و اشباع ترانسفرین (TSAT) کمک میگیرند تا بفهمند وضعیت آهن بدن شما در چه مرحلهای قرار دارد.
• TIBC: ظرفیت حمل آهن در خون را نشان میدهد.
• TSAT: درصد ترانسفرینهایی است که با آهن اشباع شدهاند.
ترکیب این دو شاخص به پزشک کمک میکند تا دقیقترین تصویر از ذخایر...
لینک منبع محتوا:
https://www.niloulab.com/ArticleDetail/40763/
Forwarded from کانال علمی آزمایشگاه نیلو
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
.
دیابت بارداری (Gestational Diabetes Mellitus – GDM) یکی از شایعترین مشکلات دوران بارداری است و آگاهی از نکات آن به پیشگیری از عوارض برای مادر و جنین کمک زیادی میکند.
🩺 ۱. تعریف
دیابت بارداری یعنی افزایش قند خون برای اولینبار در دوران بارداری (معمولاً در سهماهه دوم)، در خانمی که قبل از بارداری دیابت نداشته است.
📅 ۲. زمان و روش غربالگری
غربالگری معمولاً در هفتههای ۲۴ تا ۲۸ بارداری انجام میشود (گاهی زودتر اگر مادر پرخطر باشد).
🔹 تست دو مرحلهای (رایجترین روش):
1- تست چالنج گلوکز (GCT):
2- تست تحمل گلوکز (OGTT) با ۱۰۰ گرم گلوکز:
⚠️ ۳. عوامل خطر
سابقه دیابت بارداری در حاملگی قبلی
چاقی (BMI > 25)
سابقه تولد نوزاد سنگینوزن (>4 کیلوگرم)
سابقه سقطهای مکرر
سابقه خانوادگی دیابت نوع ۲
سندرم تخمدان پلیکیستیک (PCOS)
🍎 ۴. اصول درمان
هدف اصلی: حفظ قند خون نرمال بدون آسیب به مادر یا جنین
✅ الف) رژیم غذایی
وعدهها را به ۳ وعده اصلی + ۳ میانوعده تقسیم کنید.
کاهش مصرف قند ساده (شیرینی، نوشابه، برنج زیاد، نان سفید).
مصرف نان سبوسدار...
ادامه مطلب:
https://www.niloulab.com/ArticleDetail/38/
دیابت بارداری (Gestational Diabetes Mellitus – GDM) یکی از شایعترین مشکلات دوران بارداری است و آگاهی از نکات آن به پیشگیری از عوارض برای مادر و جنین کمک زیادی میکند.
🩺 ۱. تعریف
دیابت بارداری یعنی افزایش قند خون برای اولینبار در دوران بارداری (معمولاً در سهماهه دوم)، در خانمی که قبل از بارداری دیابت نداشته است.
📅 ۲. زمان و روش غربالگری
غربالگری معمولاً در هفتههای ۲۴ تا ۲۸ بارداری انجام میشود (گاهی زودتر اگر مادر پرخطر باشد).
🔹 تست دو مرحلهای (رایجترین روش):
1- تست چالنج گلوکز (GCT):
2- تست تحمل گلوکز (OGTT) با ۱۰۰ گرم گلوکز:
⚠️ ۳. عوامل خطر
سابقه دیابت بارداری در حاملگی قبلی
چاقی (BMI > 25)
سابقه تولد نوزاد سنگینوزن (>4 کیلوگرم)
سابقه سقطهای مکرر
سابقه خانوادگی دیابت نوع ۲
سندرم تخمدان پلیکیستیک (PCOS)
🍎 ۴. اصول درمان
هدف اصلی: حفظ قند خون نرمال بدون آسیب به مادر یا جنین
✅ الف) رژیم غذایی
وعدهها را به ۳ وعده اصلی + ۳ میانوعده تقسیم کنید.
کاهش مصرف قند ساده (شیرینی، نوشابه، برنج زیاد، نان سفید).
مصرف نان سبوسدار...
ادامه مطلب:
https://www.niloulab.com/ArticleDetail/38/
Forwarded from کانال علمی آزمایشگاه نیلو
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
.
کم کاری و پرکاری تیروئید در بارداری
اختلالات عملکرد تیروئید در بارداری اهمیت زیادی دارند، چون میتوانند روی سلامت مادر و رشد مغزی و جسمی جنین تأثیر بگذارند.
🔹 کمکاری تیروئید در بارداری (Hypothyroidism)
🔸 علتها:
شایعترین علت: تیروئیدیت خودایمنی (هاشیموتو)
کمبود ید (در برخی مناطق)
سابقه جراحی یا درمان ید رادیواکتیو
🔸 علائم:
خستگی، یبوست، افزایش وزن، احساس سرما، خشکی پوست
در موارد خفیف، ممکن است بدون علامت باشد
🔸 تشخیص:
TSH بالا
Free T4 پایین یا نرمال پایین
در بارداری، محدوده نرمال TSH پایینتر از حالت عادی است (مثلاً در سهماهه اول: TSH ≤ 2.5 mIU/L)
🔹 پرکاری تیروئید در بارداری (Hyperthyroidism)
🔸 علتها:
شایعترین علت: بیماری گریوز (Graves’ disease)
در برخی موارد: پرکاری گذرای بارداری (بهعلت hCG بالا، بهویژه در حاملگی چندقلو یا مول هیداتیفرم)
🔸 علائم:
تپش قلب، کاهش وزن، اضطراب، تعریق زیاد، لرزش دست، عدم تحمل گرما
گاهی تشخیص از علائم طبیعی بارداری دشوار است
🔸 تشخیص:
TSH سرکوبشده (خیلی پایین یا غیرقابل اندازهگیری)
Free T4 بالا (گاهی T3 بالا)
کم کاری و پرکاری تیروئید در بارداری
اختلالات عملکرد تیروئید در بارداری اهمیت زیادی دارند، چون میتوانند روی سلامت مادر و رشد مغزی و جسمی جنین تأثیر بگذارند.
🔹 کمکاری تیروئید در بارداری (Hypothyroidism)
🔸 علتها:
شایعترین علت: تیروئیدیت خودایمنی (هاشیموتو)
کمبود ید (در برخی مناطق)
سابقه جراحی یا درمان ید رادیواکتیو
🔸 علائم:
خستگی، یبوست، افزایش وزن، احساس سرما، خشکی پوست
در موارد خفیف، ممکن است بدون علامت باشد
🔸 تشخیص:
TSH بالا
Free T4 پایین یا نرمال پایین
در بارداری، محدوده نرمال TSH پایینتر از حالت عادی است (مثلاً در سهماهه اول: TSH ≤ 2.5 mIU/L)
🔹 پرکاری تیروئید در بارداری (Hyperthyroidism)
🔸 علتها:
شایعترین علت: بیماری گریوز (Graves’ disease)
در برخی موارد: پرکاری گذرای بارداری (بهعلت hCG بالا، بهویژه در حاملگی چندقلو یا مول هیداتیفرم)
🔸 علائم:
تپش قلب، کاهش وزن، اضطراب، تعریق زیاد، لرزش دست، عدم تحمل گرما
گاهی تشخیص از علائم طبیعی بارداری دشوار است
🔸 تشخیص:
TSH سرکوبشده (خیلی پایین یا غیرقابل اندازهگیری)
Free T4 بالا (گاهی T3 بالا)
Forwarded from کانال علمی آزمایشگاه نیلو
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
.
فریتین چیست؟
فریتین پروتئینی است که آهن را در سلولها ذخیره میکند.
بنابراین مقدار فریتین در خون، بهترین شاخص ذخایر آهن بدن محسوب میشود.
این تست مهمترین مارکر کاهش ذخیره آهن بدن می باشد.
اولین تستی که در فقر آهن کاهش می یابد فریتین است.
🔍 نکات مهم در تفسیر تست فریتین
1. فریتین پایین → کمبود آهن
اگر فریتین زیر 30 باشد، تقریباً همیشه نشاندهنده کاهش ذخایر آهن است.
حتی اگر هموگلوبین هنوز نرمال باشد، بدن در آستانه کمخونی فقر آهن است (Iron deficiency without anemia).
علائم: خستگی، ریزش مو، سردی دستوپا، شکنندگی ناخنها، تمرکز پایین.
2. فریتین طبیعی یا بالا
این وضعیت لزوماً بهمعنای آهن کافی نیست!
چون فریتین یک مارکر التهابی (acute phase reactant) است.
در بیماریهای التهابی، عفونت، چاقی، کبد چرب، یا حتی استرس، ممکن است فریتین بالا رود بدون اینکه آهن زیاد باشد.
در این حالت، باید همراه با CRP، ESR، یا تست Transferrin saturation (TSAT) بررسی شود.
فریتین بالا → ممکن است ناشی از:
مصرف زیاد مکمل آهن
التهاب مزمن / عفونت / تب
بیماریهای کبدی (کبد چرب، هپاتیت)
تالاسمی یا هموکروماتوز
.
فریتین چیست؟
فریتین پروتئینی است که آهن را در سلولها ذخیره میکند.
بنابراین مقدار فریتین در خون، بهترین شاخص ذخایر آهن بدن محسوب میشود.
این تست مهمترین مارکر کاهش ذخیره آهن بدن می باشد.
اولین تستی که در فقر آهن کاهش می یابد فریتین است.
🔍 نکات مهم در تفسیر تست فریتین
1. فریتین پایین → کمبود آهن
اگر فریتین زیر 30 باشد، تقریباً همیشه نشاندهنده کاهش ذخایر آهن است.
حتی اگر هموگلوبین هنوز نرمال باشد، بدن در آستانه کمخونی فقر آهن است (Iron deficiency without anemia).
علائم: خستگی، ریزش مو، سردی دستوپا، شکنندگی ناخنها، تمرکز پایین.
2. فریتین طبیعی یا بالا
این وضعیت لزوماً بهمعنای آهن کافی نیست!
چون فریتین یک مارکر التهابی (acute phase reactant) است.
در بیماریهای التهابی، عفونت، چاقی، کبد چرب، یا حتی استرس، ممکن است فریتین بالا رود بدون اینکه آهن زیاد باشد.
در این حالت، باید همراه با CRP، ESR، یا تست Transferrin saturation (TSAT) بررسی شود.
فریتین بالا → ممکن است ناشی از:
مصرف زیاد مکمل آهن
التهاب مزمن / عفونت / تب
بیماریهای کبدی (کبد چرب، هپاتیت)
تالاسمی یا هموکروماتوز
.
Forwarded from کانال علمی آزمایشگاه نیلو
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
مصرف ویتامینها در دوران بارداری بسیار مهم است، چون رشد و تکامل جنین به مواد مغذی کافی از بدن مادر وابسته است.
🧬 ویتامینها و مواد معدنی ضروری در بارداری
1. اسید فولیک (Folic Acid)
اهمیت: پیشگیری از ناهنجاریهای لوله عصبی (مثل اسپینا بیفیدا) در جنین
دوز:
پیش از بارداری تا هفته 12 بارداری: 400 میکروگرم روزانه
در بارداریهای پرخطر (دیابت، سابقه ناهنجاری جنینی، مصرف داروهای ضدصرع و...) تا 5 میلیگرم روزانه طبق نظر پزشک
2. آهن (Iron)
اهمیت: پیشگیری از کمخونی، زایمان زودرس و وزن پایین جنین
3. کلسیم (Calcium)
اهمیت: رشد استخوان و دندانهای جنین و پیشگیری از فشار خون بارداری
4. ویتامین D
اهمیت: جذب کلسیم و سلامت استخوان مادر و جنین
5. ویتامین B12
اهمیت: تقسیم سلولی، رشد مغز جنین و عملکرد عصبی
6. ید (Iodine)
اهمیت: رشد مغز و غده تیروئید جنین
7. امگا-3 (DHA/EPA)
اهمیت: رشد مغز و شبکیه چشم جنین
⚠️ ویتامینهایی که باید با احتیاط مصرف شوند
ویتامین A: در دوز بالا میتواند تراتوژنیک (باعث ناهنجاری جنینی) باشد.
از مصرف خودسرانهی مکملهای چندتایی یا گیاهی بدون مشورت پزشک اجتناب کن.
🧬 ویتامینها و مواد معدنی ضروری در بارداری
1. اسید فولیک (Folic Acid)
اهمیت: پیشگیری از ناهنجاریهای لوله عصبی (مثل اسپینا بیفیدا) در جنین
دوز:
پیش از بارداری تا هفته 12 بارداری: 400 میکروگرم روزانه
در بارداریهای پرخطر (دیابت، سابقه ناهنجاری جنینی، مصرف داروهای ضدصرع و...) تا 5 میلیگرم روزانه طبق نظر پزشک
2. آهن (Iron)
اهمیت: پیشگیری از کمخونی، زایمان زودرس و وزن پایین جنین
3. کلسیم (Calcium)
اهمیت: رشد استخوان و دندانهای جنین و پیشگیری از فشار خون بارداری
4. ویتامین D
اهمیت: جذب کلسیم و سلامت استخوان مادر و جنین
5. ویتامین B12
اهمیت: تقسیم سلولی، رشد مغز جنین و عملکرد عصبی
6. ید (Iodine)
اهمیت: رشد مغز و غده تیروئید جنین
7. امگا-3 (DHA/EPA)
اهمیت: رشد مغز و شبکیه چشم جنین
⚠️ ویتامینهایی که باید با احتیاط مصرف شوند
ویتامین A: در دوز بالا میتواند تراتوژنیک (باعث ناهنجاری جنینی) باشد.
از مصرف خودسرانهی مکملهای چندتایی یا گیاهی بدون مشورت پزشک اجتناب کن.
Forwarded from کانال علمی آزمایشگاه نیلو
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
.
صندلی داغ نیلو!!!
ناگفتههایی که هیچوقت از پرسنل آزمایشگاه نمیشنوید! 🤫
رفتیم سراغ ۴ نفر از کادر حرفهای نیلو و ۵ سؤال چالشی، صادقانه و تا حدی شخصی پرسیدیم!
💥 از باورهای اشتباهی که بدجوری حرصشون میده، تا مهمترین آزمایشی که خودشون سالی یکبار انجام میدن!
اگه کنجکاوی که توی آزمایشگاه چی بیشتر از همه اعصابشون رو خورد میکنه، ویدیو رو تا آخر ببین! 😉
و اگه سلامتت برات مهمه حتماً تستها و چکاپهای مهم دورهایت رو انجام بده…
#آزمایشگاه_نیلو #آزمایشگاه #چالش #آزمایشگاهی #پرسنل_آزمایشگاه #آزمایش_خون
#دیابت #غربالگری #قندخون
#cbc
لینک مطلب:
https://www.instagram.com/p/DQ4EIySjIPs/
صندلی داغ نیلو!!!
ناگفتههایی که هیچوقت از پرسنل آزمایشگاه نمیشنوید! 🤫
رفتیم سراغ ۴ نفر از کادر حرفهای نیلو و ۵ سؤال چالشی، صادقانه و تا حدی شخصی پرسیدیم!
💥 از باورهای اشتباهی که بدجوری حرصشون میده، تا مهمترین آزمایشی که خودشون سالی یکبار انجام میدن!
اگه کنجکاوی که توی آزمایشگاه چی بیشتر از همه اعصابشون رو خورد میکنه، ویدیو رو تا آخر ببین! 😉
و اگه سلامتت برات مهمه حتماً تستها و چکاپهای مهم دورهایت رو انجام بده…
#آزمایشگاه_نیلو #آزمایشگاه #چالش #آزمایشگاهی #پرسنل_آزمایشگاه #آزمایش_خون
#دیابت #غربالگری #قندخون
#cbc
لینک مطلب:
https://www.instagram.com/p/DQ4EIySjIPs/
Forwarded from کانال علمی آزمایشگاه نیلو
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
.
تفاوت بین آمنیوسنتز با تست NIPT
1- آزمایش NIPT یک روش غیرتهاجمی است که تنها با گرفتن خون از مادر انجام میشود و در مقابل، آمنیوسنتز یک روش تهاجمی و تشخیصی است که طی آن با وارد کردن سوزن ظریف به داخل رحم، نمونهای از مایع آمنیوتیک اطراف جنین گرفته میشود.
2- آزمایش NIPT برای غربالگری احتمال وجود اختلالات کروموزومی مانند تریزومی ۲۱ (سندرم داون)، تریزومی ۱۸ و ۱۳ کاربرد دارد و برای بقیه اختلالات کروموزومی با قدرت احتمال کمتر استفاده می شود ولی آمنیوسنتز ساختار کروموزومها و ژنها بهطور قطعی بررسی شود.
3- تست NIPT دقیق ولی نه قطعی است و نتیجه آن فقط نشان میدهد خطر ابتلا جنین به این ناهنجاریها زیاد است یا کم.
4- مزیت NIPT آن این است که هیچ خطری برای جنین ندارد و از هفته دهم بارداری به بعد قابل انجام است. در حالیکه آمنیوسنتز معمولاً بعد از هفته پانزدهم بارداری انجام میشود و دقت آن بسیار بالا و در حد صددرصد است، اما احتمال بسیار کمی از سقط جنین (حدود ۰.۱ تا ۰.۳ درصد) وجود دارد.
به بیان ساده، NIPT برای غربالگری اولیه و بدون خطر است، در حالیکه آمنیوسنتز برای تأیید قطعی و تشخیص نهایی استفاده میشود.
تفاوت بین آمنیوسنتز با تست NIPT
1- آزمایش NIPT یک روش غیرتهاجمی است که تنها با گرفتن خون از مادر انجام میشود و در مقابل، آمنیوسنتز یک روش تهاجمی و تشخیصی است که طی آن با وارد کردن سوزن ظریف به داخل رحم، نمونهای از مایع آمنیوتیک اطراف جنین گرفته میشود.
2- آزمایش NIPT برای غربالگری احتمال وجود اختلالات کروموزومی مانند تریزومی ۲۱ (سندرم داون)، تریزومی ۱۸ و ۱۳ کاربرد دارد و برای بقیه اختلالات کروموزومی با قدرت احتمال کمتر استفاده می شود ولی آمنیوسنتز ساختار کروموزومها و ژنها بهطور قطعی بررسی شود.
3- تست NIPT دقیق ولی نه قطعی است و نتیجه آن فقط نشان میدهد خطر ابتلا جنین به این ناهنجاریها زیاد است یا کم.
4- مزیت NIPT آن این است که هیچ خطری برای جنین ندارد و از هفته دهم بارداری به بعد قابل انجام است. در حالیکه آمنیوسنتز معمولاً بعد از هفته پانزدهم بارداری انجام میشود و دقت آن بسیار بالا و در حد صددرصد است، اما احتمال بسیار کمی از سقط جنین (حدود ۰.۱ تا ۰.۳ درصد) وجود دارد.
به بیان ساده، NIPT برای غربالگری اولیه و بدون خطر است، در حالیکه آمنیوسنتز برای تأیید قطعی و تشخیص نهایی استفاده میشود.
Forwarded from کانال علمی آزمایشگاه نیلو
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
.
📅 روز جهانی دیابت (World Diabetes Day) هر سال در تاریخ ۱۴ نوامبر (۲۳ آبان) برگزار میشود. روز جهانی دیابت ۲۰۲۵ برابر است با ۲۳ آبان ۱۴۰۴.
💬 شعار سال ۲۰۲۴–۲۰۲۵:
"Access to Diabetes Care: Education to Protect Tomorrow"
(دسترسی به مراقبت دیابت: آموزش برای حفاظت از فردا)
دیابت یک بیماری خاموش اما قابل کنترل است.
با تشخیص بهموقع، رعایت تغذیه سالم، فعالیت بدنی منظم و پایش منظم قند خون، میتوان از بسیاری از عوارض آن پیشگیری کرد.
مراقبت از دیابت (Diabetes Care) مجموعهای از اقدامات منظم و چندجانبه است که هدف آن کنترل قند خون، پیشگیری از عوارض و حفظ کیفیت زندگی بیمار است.
این مراقبت شامل چند بخش اصلی میشود:
🩸 ۱. پایش منظم قند خون
اندازهگیری قند خون ناشتا، پس از غذا و HbA1c در فواصل منظم
استفاده از گلوکومتر خانگی یا در برخی بیماران، سنسور مداوم گلوکز (CGM)
ثبت نتایج و تحلیل روند برای تنظیم درمان
🍎 ۲. تغذیه مناسب (Medical Nutrition Therapy)
🏃♂️ ۳. فعالیت بدنی منظم
💊 ۴. دارودرمانی منظم
❤️ ۵. بررسی عوارض و چکاپهای دورهای
🧠 ۶. آموزش و حمایت روانی
.
📅 روز جهانی دیابت (World Diabetes Day) هر سال در تاریخ ۱۴ نوامبر (۲۳ آبان) برگزار میشود. روز جهانی دیابت ۲۰۲۵ برابر است با ۲۳ آبان ۱۴۰۴.
💬 شعار سال ۲۰۲۴–۲۰۲۵:
"Access to Diabetes Care: Education to Protect Tomorrow"
(دسترسی به مراقبت دیابت: آموزش برای حفاظت از فردا)
دیابت یک بیماری خاموش اما قابل کنترل است.
با تشخیص بهموقع، رعایت تغذیه سالم، فعالیت بدنی منظم و پایش منظم قند خون، میتوان از بسیاری از عوارض آن پیشگیری کرد.
مراقبت از دیابت (Diabetes Care) مجموعهای از اقدامات منظم و چندجانبه است که هدف آن کنترل قند خون، پیشگیری از عوارض و حفظ کیفیت زندگی بیمار است.
این مراقبت شامل چند بخش اصلی میشود:
🩸 ۱. پایش منظم قند خون
اندازهگیری قند خون ناشتا، پس از غذا و HbA1c در فواصل منظم
استفاده از گلوکومتر خانگی یا در برخی بیماران، سنسور مداوم گلوکز (CGM)
ثبت نتایج و تحلیل روند برای تنظیم درمان
🍎 ۲. تغذیه مناسب (Medical Nutrition Therapy)
🏃♂️ ۳. فعالیت بدنی منظم
💊 ۴. دارودرمانی منظم
❤️ ۵. بررسی عوارض و چکاپهای دورهای
🧠 ۶. آموزش و حمایت روانی
.
Forwarded from کانال علمی آزمایشگاه نیلو
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
.
علایم بالینی دیابت
علائم بالینی دیابت (نوع ۱ و ۲) معمولاً بهصورت زیر دیده میشوند. این علائم بهویژه در دیابت کنترلنشده یا تازهتشخیص برجسته هستند:
علائم کلاسیک (سهگانهٔ معروف دیابت)
1- پرادراری (Polyuria)
دفع ادرار زیاد بهعلت افزایش گلوکز و دیورز اسموتیک.
2- پرنوشی (Polydipsia)
تشنگی شدید بهدلیل دفع زیاد آب از طریق ادرار.
3- پرخوری (Polyphagia)
افزایش اشتها؛ سلولها انرژی دریافت نمیکنند و فرد احساس گرسنگی میکند.
علائم عمومی
خستگی و ضعف
خشکی دهان
تاری دید (بهعلت تغییر اسمولاریته و تغییر موقت در شکل عدسی)
کاهش وزن غیرقابلتوجیه (بیشتر در نوع 1، اما در نوع 2 هم ممکن است)
تکرر ادرار شبانه
علائم پوستی
عفونتهای مکرر پوستی یا ادراری
بهبود دیرهنگام زخمها
خارش عمومی
آکانتوزیس نیگریکانس (Acanthosis nigricans) تیره و مخملی شدن پوست پشت گردن، زیربغل → بیشتر در مقاومت انسولینی)
علائم عصبی
گزگز، بیحسی یا سوزش کف پاها
(نوروپاتی محیطی؛ البته معمولاً بعد از مدتی بیماری، نه در شروع)
علائم گوارشی
تهوع، استفراغ
تأخیر در تخلیه معده (گاستروپارزی) در مراحل پیشرفته
علایم بالینی دیابت
علائم بالینی دیابت (نوع ۱ و ۲) معمولاً بهصورت زیر دیده میشوند. این علائم بهویژه در دیابت کنترلنشده یا تازهتشخیص برجسته هستند:
علائم کلاسیک (سهگانهٔ معروف دیابت)
1- پرادراری (Polyuria)
دفع ادرار زیاد بهعلت افزایش گلوکز و دیورز اسموتیک.
2- پرنوشی (Polydipsia)
تشنگی شدید بهدلیل دفع زیاد آب از طریق ادرار.
3- پرخوری (Polyphagia)
افزایش اشتها؛ سلولها انرژی دریافت نمیکنند و فرد احساس گرسنگی میکند.
علائم عمومی
خستگی و ضعف
خشکی دهان
تاری دید (بهعلت تغییر اسمولاریته و تغییر موقت در شکل عدسی)
کاهش وزن غیرقابلتوجیه (بیشتر در نوع 1، اما در نوع 2 هم ممکن است)
تکرر ادرار شبانه
علائم پوستی
عفونتهای مکرر پوستی یا ادراری
بهبود دیرهنگام زخمها
خارش عمومی
آکانتوزیس نیگریکانس (Acanthosis nigricans) تیره و مخملی شدن پوست پشت گردن، زیربغل → بیشتر در مقاومت انسولینی)
علائم عصبی
گزگز، بیحسی یا سوزش کف پاها
(نوروپاتی محیطی؛ البته معمولاً بعد از مدتی بیماری، نه در شروع)
علائم گوارشی
تهوع، استفراغ
تأخیر در تخلیه معده (گاستروپارزی) در مراحل پیشرفته
Forwarded from کانال علمی آزمایشگاه نیلو
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
.
دیابت دوران بارداری (GDM)
تعریف
اختلال تحمل گلوکز که برای اولین بار در دوران بارداری تشخیص داده میشود.
معمولاً در سهماهه دوم یا سوم بروز میکند.
عوامل خطر
سن مادر > ۲۵ سال
چاقی (BMI ≥ ۳۰)
سابقه خانوادگی دیابت
سابقه دیابت بارداری قبلی یا نوزاد بزرگ (>۴ کیلوگرم)
سندرم تخمدان پلیکیستیک (PCOS)
غربالگری
غربالگری همگانی در هفته ۲۴–۲۸ بارداری
روشها:
تست چالش گلوکز ۵۰ گرمی (بدون ناشتا)
تست تحمل گلوکز خوراکی ۷۵ یا ۱۰۰ گرمی (تشخیصی): نیاز به ناشتایی دارد.
علائم بالینی
اغلب بدون علامت
گاهی: ادرار زیاد، تشنگی زیاد، افزایش وزن غیرقابل توجیه
عوارض مادری
پرهاکلامپسی
افزایش احتمال زایمان سزارین
خطر بالاتر ابتلا به دیابت نوع ۲ در آینده
عوارض جنینی/نوزادی
ماکروزومی و آسیبهای زایمانی
افت قند خون نوزادی
سندرم دیسترس تنفسی
افزایش خطر چاقی و سندرم متابولیک در آینده
مدیریت
سبک زندگی:
تغذیه درمانی (MNT)
فعالیت بدنی منظم
پایش:
کنترل قند خون (ناشتا و بعد از غذا)
دارو (در صورت ناکافی بودن سبک زندگی):
انسولین (اولویت دارد)
داروهای خوراکی (مثلاً متفورمین یا گلیبوراید)
دیابت دوران بارداری (GDM)
تعریف
اختلال تحمل گلوکز که برای اولین بار در دوران بارداری تشخیص داده میشود.
معمولاً در سهماهه دوم یا سوم بروز میکند.
عوامل خطر
سن مادر > ۲۵ سال
چاقی (BMI ≥ ۳۰)
سابقه خانوادگی دیابت
سابقه دیابت بارداری قبلی یا نوزاد بزرگ (>۴ کیلوگرم)
سندرم تخمدان پلیکیستیک (PCOS)
غربالگری
غربالگری همگانی در هفته ۲۴–۲۸ بارداری
روشها:
تست چالش گلوکز ۵۰ گرمی (بدون ناشتا)
تست تحمل گلوکز خوراکی ۷۵ یا ۱۰۰ گرمی (تشخیصی): نیاز به ناشتایی دارد.
علائم بالینی
اغلب بدون علامت
گاهی: ادرار زیاد، تشنگی زیاد، افزایش وزن غیرقابل توجیه
عوارض مادری
پرهاکلامپسی
افزایش احتمال زایمان سزارین
خطر بالاتر ابتلا به دیابت نوع ۲ در آینده
عوارض جنینی/نوزادی
ماکروزومی و آسیبهای زایمانی
افت قند خون نوزادی
سندرم دیسترس تنفسی
افزایش خطر چاقی و سندرم متابولیک در آینده
مدیریت
سبک زندگی:
تغذیه درمانی (MNT)
فعالیت بدنی منظم
پایش:
کنترل قند خون (ناشتا و بعد از غذا)
دارو (در صورت ناکافی بودن سبک زندگی):
انسولین (اولویت دارد)
داروهای خوراکی (مثلاً متفورمین یا گلیبوراید)
Forwarded from کانال علمی آزمایشگاه نیلو
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
.
پیشگیری از زایمان زودرس (Prevention of preterm birth) به مجموعه اقداماتی گفته میشود که با هدف کاهش احتمال تولد نوزاد قبل از ۳۷ هفته انجام میگیرد.
۱. پیشگیری اولیه (Primary prevention)
اقداماتی که برای کاهش عوامل خطر در مادرانی انجام میشود که هنوز علامتی ندارند، مثل:
ترک سیگار، الکل و مواد مخدر
درمان و کنترل بیماریهای زمینهای
مانند دیابت، فشار خون بالا، کمخونی و بیماریهای تیروئید
تشخیص و درمان عفونتها
مانند عفونت ادراری یا واژینال که از دلایل شایع زایمان زودرس است
اصلاح تغذیه و کمبودهای تغذیهای
از جمله ویتامین D، امگا-3، آهن و اسید فولیک
کاهش استرس و بهبود شرایط زندگی
فاصله مناسب بین بارداریها (حداقل ۱۸ ماه)
۲. پیشگیری ثانویه (Secondary prevention)
اقدامات برای مادرانی که در معرض خطر هستند، مانند:
اندازهگیری طول سرویکس با سونوگرافی در سهماهه دوم
تجویز پروژسترون (واژینال یا تزریقی)
در مادرانی با سابقه زایمان زودرس یا دهانه رحم کوتاه
سرکلاژ دهانه رحم (Cervical cerclage)
در مواردی که دهانه رحم کوتاه یا نارسایی سرویکس مشاهده شود
پیساری دهانه رحم (Cervical pessary) در برخی موارد
پیشگیری از زایمان زودرس (Prevention of preterm birth) به مجموعه اقداماتی گفته میشود که با هدف کاهش احتمال تولد نوزاد قبل از ۳۷ هفته انجام میگیرد.
۱. پیشگیری اولیه (Primary prevention)
اقداماتی که برای کاهش عوامل خطر در مادرانی انجام میشود که هنوز علامتی ندارند، مثل:
ترک سیگار، الکل و مواد مخدر
درمان و کنترل بیماریهای زمینهای
مانند دیابت، فشار خون بالا، کمخونی و بیماریهای تیروئید
تشخیص و درمان عفونتها
مانند عفونت ادراری یا واژینال که از دلایل شایع زایمان زودرس است
اصلاح تغذیه و کمبودهای تغذیهای
از جمله ویتامین D، امگا-3، آهن و اسید فولیک
کاهش استرس و بهبود شرایط زندگی
فاصله مناسب بین بارداریها (حداقل ۱۸ ماه)
۲. پیشگیری ثانویه (Secondary prevention)
اقدامات برای مادرانی که در معرض خطر هستند، مانند:
اندازهگیری طول سرویکس با سونوگرافی در سهماهه دوم
تجویز پروژسترون (واژینال یا تزریقی)
در مادرانی با سابقه زایمان زودرس یا دهانه رحم کوتاه
سرکلاژ دهانه رحم (Cervical cerclage)
در مواردی که دهانه رحم کوتاه یا نارسایی سرویکس مشاهده شود
پیساری دهانه رحم (Cervical pessary) در برخی موارد
Forwarded from کانال علمی آزمایشگاه نیلو
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
.
کاربردهای ژنتیک در پزشکی
تشخیص بیماریها:
استفاده از تستهای ژنتیک برای شناسایی بیماریهای ارثی، ناهنجاریهای جنینی (مثل سندرم داون)، و تشخیص مولکولی سرطانها.
پیشگیری:
غربالگری قبل از ازدواج، تشخیص پیش از تولد (NIPT، آمنیوسنتز)، و انتخاب جنین سالم در IVF (PGD/PGS) برای جلوگیری از انتقال بیماری به نسل بعد.
درمان:
ژندرمانی، ویرایش ژن (مثل CRISPR)، و پزشکی دقیق که درمان را بر اساس ژنهای فرد انتخاب میکند (مثلاً انتخاب داروی مناسب سرطان یا صرع).
فارماکوژنتیک:
بررسی ژنهای فرد برای انتخاب دارو و دوز مناسب و کاهش عوارض دارویی (مثل تستهای CYP450 = سیتوکروم 450 مسئول متابولیسم بیش از ۷۰٪ داروهای رایج در بدن است.).
پزشکی قانونی:
تعیین هویت، تعیین نسبت خانوادگی، و کاربرد در پروندههای جنایی.
تحقیقات و کشف درمانهای جدید:
کمک به شناخت ژنهای دخیل در بیماریها، توسعه داروهای هدفمند ضد سرطان، و مطالعه مکانیسمهای مولکولی بیماریها.
پزشکی شخصی شده و پیشبینی ریسک بیماری:
تعیین استعداد ابتلا به بیماریهایی مانند دیابت، بیماری قلبی، آلزایمر و برخی سرطانها و امکان اصلاح سبک زندگی بر اساس آن.
.
کاربردهای ژنتیک در پزشکی
تشخیص بیماریها:
استفاده از تستهای ژنتیک برای شناسایی بیماریهای ارثی، ناهنجاریهای جنینی (مثل سندرم داون)، و تشخیص مولکولی سرطانها.
پیشگیری:
غربالگری قبل از ازدواج، تشخیص پیش از تولد (NIPT، آمنیوسنتز)، و انتخاب جنین سالم در IVF (PGD/PGS) برای جلوگیری از انتقال بیماری به نسل بعد.
درمان:
ژندرمانی، ویرایش ژن (مثل CRISPR)، و پزشکی دقیق که درمان را بر اساس ژنهای فرد انتخاب میکند (مثلاً انتخاب داروی مناسب سرطان یا صرع).
فارماکوژنتیک:
بررسی ژنهای فرد برای انتخاب دارو و دوز مناسب و کاهش عوارض دارویی (مثل تستهای CYP450 = سیتوکروم 450 مسئول متابولیسم بیش از ۷۰٪ داروهای رایج در بدن است.).
پزشکی قانونی:
تعیین هویت، تعیین نسبت خانوادگی، و کاربرد در پروندههای جنایی.
تحقیقات و کشف درمانهای جدید:
کمک به شناخت ژنهای دخیل در بیماریها، توسعه داروهای هدفمند ضد سرطان، و مطالعه مکانیسمهای مولکولی بیماریها.
پزشکی شخصی شده و پیشبینی ریسک بیماری:
تعیین استعداد ابتلا به بیماریهایی مانند دیابت، بیماری قلبی، آلزایمر و برخی سرطانها و امکان اصلاح سبک زندگی بر اساس آن.
.
Forwarded from کانال علمی آزمایشگاه نیلو
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
.
کاندیدهای غربالگری بیماری SMA (Spinal Muscular Atrophy) معمولاً افرادی هستند که ریسک بالاتری برای داشتن فرزند مبتلا دارند. براساس گایدلاینهای ژنتیک و طب تولیدمثل، موارد زیر باید غربالگری شوند:
افرادی که باید غربالگری حاملین SMA انجام دهند
۱. همه زوجهایی که قصد بارداری دارند یا در اوایل بارداری هستند
در بسیاری از کشورها (مثل آمریکا، کانادا، اروپا) توصیه میشود غربالگری SMA برای همه زوجها مثل غربالگری تالاسمی انجام شود.
کالج متخصصین زنان و زایمان آمریکا (ACOG) غربالگری را برای تمام افراد باردار پیشنهاد میکند، نه فقط افراد پرخطر
۲. افرادی که سابقه خانوادگی SMA یا علائم مشابه را دارند
داشتن بستگان درجه یک یا دو مبتلا به SMA
سابقه نوزادان با ضعف عضلانی شدید، تنفس دشوار یا تشخیص “فلج عضلانی پیشرونده”
۳. زوجهایی که نتیجه سونوگرافی مشکوک دارند
کاهش حرکات جنین
پولیهیدرامنیوس
هیپوتونی (شل بودن) جنین
این موارد الزاماً SMA نیستند ولی میتوانند هشدار باشند و تست ژنتیک توصیه میشود
۴. زوجهایی که ازدواج فامیلی دارند
۵. زوجهایی که IVF/ICSI یا PGT انجام میدهند
برای اطمینان از سلامت ژنتیکی جنین
کاندیدهای غربالگری بیماری SMA (Spinal Muscular Atrophy) معمولاً افرادی هستند که ریسک بالاتری برای داشتن فرزند مبتلا دارند. براساس گایدلاینهای ژنتیک و طب تولیدمثل، موارد زیر باید غربالگری شوند:
افرادی که باید غربالگری حاملین SMA انجام دهند
۱. همه زوجهایی که قصد بارداری دارند یا در اوایل بارداری هستند
در بسیاری از کشورها (مثل آمریکا، کانادا، اروپا) توصیه میشود غربالگری SMA برای همه زوجها مثل غربالگری تالاسمی انجام شود.
کالج متخصصین زنان و زایمان آمریکا (ACOG) غربالگری را برای تمام افراد باردار پیشنهاد میکند، نه فقط افراد پرخطر
۲. افرادی که سابقه خانوادگی SMA یا علائم مشابه را دارند
داشتن بستگان درجه یک یا دو مبتلا به SMA
سابقه نوزادان با ضعف عضلانی شدید، تنفس دشوار یا تشخیص “فلج عضلانی پیشرونده”
۳. زوجهایی که نتیجه سونوگرافی مشکوک دارند
کاهش حرکات جنین
پولیهیدرامنیوس
هیپوتونی (شل بودن) جنین
این موارد الزاماً SMA نیستند ولی میتوانند هشدار باشند و تست ژنتیک توصیه میشود
۴. زوجهایی که ازدواج فامیلی دارند
۵. زوجهایی که IVF/ICSI یا PGT انجام میدهند
برای اطمینان از سلامت ژنتیکی جنین
Forwarded from کانال علمی آزمایشگاه نیلو
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
.
تست های آزمایشگاهی در تشخیص و یا غربالگری اوتیسم؟
برای بحث در مورد تشخیص بیماری اوتیسم (یا بیماری خود درماندگی)، ابتدا باید عوامل ایجاد کننده اوتیسم را شناخت.
اتیولوژی اوتیسم پیچیده و چندعاملی است و شامل ترکیبی از عوامل ژنتیکی، محیطی و بیولوژیکی میشود.
به همین دلیل به آن اختلالات طیف اوتیسم و یا Autisms Spectrom Disorders تاکنون علت دقیق اوتیسم مشخص نشده است، اما تحقیقات نشان دادهاند که چندین عامل میتوانند در بروز این اختلال نقش داشته باشند:
1- عوامل ژنتیکی: مطالعات نشان دادهاند که ژنتیک نقشی مهم در اوتیسم دارد.
پژوهشها نشان میدهند که بین 70 تا 90 درصد موارد اوتیسم (ASD) دارای ریشه ژنتیکی هستند.
این بدان معناست که بخش بزرگی از خطر ابتلا به اوتیسم ناشی از عوامل ارثی و ژنتیکی است، اما این ژنها بهتنهایی همیشه باعث بروز اوتیسم نمیشوند.
یعنی بصورت ترکیب با عوامل محیطی باعث افزایش استعداد ابتلا به اوتیسم می شوند.
2- عوامل محیطی: محیط اطراف و شرایط خاص در دوران بارداری نیز میتوانند در بروز اوتیسم مؤثر باشند.
ادامه مطلب:
https://www.niloulab.com/ArticleDetail/30653/
تست های آزمایشگاهی در تشخیص و یا غربالگری اوتیسم؟
برای بحث در مورد تشخیص بیماری اوتیسم (یا بیماری خود درماندگی)، ابتدا باید عوامل ایجاد کننده اوتیسم را شناخت.
اتیولوژی اوتیسم پیچیده و چندعاملی است و شامل ترکیبی از عوامل ژنتیکی، محیطی و بیولوژیکی میشود.
به همین دلیل به آن اختلالات طیف اوتیسم و یا Autisms Spectrom Disorders تاکنون علت دقیق اوتیسم مشخص نشده است، اما تحقیقات نشان دادهاند که چندین عامل میتوانند در بروز این اختلال نقش داشته باشند:
1- عوامل ژنتیکی: مطالعات نشان دادهاند که ژنتیک نقشی مهم در اوتیسم دارد.
پژوهشها نشان میدهند که بین 70 تا 90 درصد موارد اوتیسم (ASD) دارای ریشه ژنتیکی هستند.
این بدان معناست که بخش بزرگی از خطر ابتلا به اوتیسم ناشی از عوامل ارثی و ژنتیکی است، اما این ژنها بهتنهایی همیشه باعث بروز اوتیسم نمیشوند.
یعنی بصورت ترکیب با عوامل محیطی باعث افزایش استعداد ابتلا به اوتیسم می شوند.
2- عوامل محیطی: محیط اطراف و شرایط خاص در دوران بارداری نیز میتوانند در بروز اوتیسم مؤثر باشند.
ادامه مطلب:
https://www.niloulab.com/ArticleDetail/30653/
Forwarded from کانال علمی آزمایشگاه نیلو
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
.
مسیرهای انتقال غیرجنسی برای HPV
ویروس پاپیلومای انسانی (HPV) عمدتاً از طریق تماس جنسی منتقل میشود، اما مسیرهای غیرجنسی هم وجود دارند، هرچند کمتر شایعاند. این مسیرها شامل موارد زیر هستند:
1- تماس پوست به پوست غیرجنسی
HPV میتواند از تماس مستقیم پوست یا غشاهای مخاطی آلوده منتقل شود، حتی بدون رابطه جنسی.
مثال: تماس دست با ناحیه آلوده یا لمس زخمهای HPV روی پوست.
2- انتقال از مادر به نوزاد (Vertical transmission)
در طول زایمان، نوزاد میتواند HPV را از مادر آلوده دریافت کند.
این میتواند منجر به papillomatosis تنفسی کودک شود (warty growth در راههای هوایی).
3- انتقال از طریق اشیاء آلوده (Fomites)
تماس با اشیاء یا سطوح آلوده، مانند حوله، لباس، یا تجهیزات پزشکی، احتمال انتقال را دارد، هرچند نادر است.
4- انتقال از طریق خون یا مایعات بدن غیرجنسی
شواهد بسیار محدود است. در برخی مطالعات HPV DNA در خون، بزاق یا شیر مادر یافت شده، اما انتقال قطعی از این طریق هنوز اثبات نشده.
نکته: خطر انتقال غیرجنسی HPV بسیار کمتر از انتقال جنسی است و بیشتر موارد بیماری مربوط به تماس جنسی هستند.
مسیرهای انتقال غیرجنسی برای HPV
ویروس پاپیلومای انسانی (HPV) عمدتاً از طریق تماس جنسی منتقل میشود، اما مسیرهای غیرجنسی هم وجود دارند، هرچند کمتر شایعاند. این مسیرها شامل موارد زیر هستند:
1- تماس پوست به پوست غیرجنسی
HPV میتواند از تماس مستقیم پوست یا غشاهای مخاطی آلوده منتقل شود، حتی بدون رابطه جنسی.
مثال: تماس دست با ناحیه آلوده یا لمس زخمهای HPV روی پوست.
2- انتقال از مادر به نوزاد (Vertical transmission)
در طول زایمان، نوزاد میتواند HPV را از مادر آلوده دریافت کند.
این میتواند منجر به papillomatosis تنفسی کودک شود (warty growth در راههای هوایی).
3- انتقال از طریق اشیاء آلوده (Fomites)
تماس با اشیاء یا سطوح آلوده، مانند حوله، لباس، یا تجهیزات پزشکی، احتمال انتقال را دارد، هرچند نادر است.
4- انتقال از طریق خون یا مایعات بدن غیرجنسی
شواهد بسیار محدود است. در برخی مطالعات HPV DNA در خون، بزاق یا شیر مادر یافت شده، اما انتقال قطعی از این طریق هنوز اثبات نشده.
نکته: خطر انتقال غیرجنسی HPV بسیار کمتر از انتقال جنسی است و بیشتر موارد بیماری مربوط به تماس جنسی هستند.
Forwarded from کانال علمی آزمایشگاه نیلو
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
.
دیابت بهطور کلی چند نوع اصلی دارد که از نظر علت، سن بروز، سیر بیماری و درمان با هم متفاوتاند.
🔹 1. دیابت نوع ۱
علت: خودایمنی
شروع اغلب در کودکی
کاهش وزن، تشنگی، تکرر ادرار
خطر کتواسیدوز
درمان: انسولین مادامالعمر
🔹 2. دیابت نوع ۲
علت: مقاومت به انسولین + کمبود نسبی انسولین
شایعترین نوع
ارتباط با چاقی و سابقه خانوادگی
درمان: سبک زندگی → داروهای خوراکی → انسولین (در مراحل پیشرفته)
🔹 3. دیابت بارداری (GDM)
علت: هورمونهای بارداری
فقط در بارداری
افزایش خطر دیابت نوع ۲ در آینده
درمان: رژیم و ورزش ± انسولین
🔹 4. دیابت مونـوژنیک
علت: جهش یک ژن
شروع زودرس، سابقه خانوادگی قوی
اغلب بدون چاقی
بعضی انواع بدون انسولین کنترل میشوند
انواع مهم:
MODY
دیابت نوزادی (<۶ ماه)
🔹 5. دیابت ثانویه
علت: بیماریها یا داروها
بیماری پانکراس
اختلالات هورمونی (کوشینگ، آکرومگالی)
مصرف طولانی کورتون
🔹 6. دیابت LADA
علت: خودایمنی با شروع در بزرگسالی
شبیه نوع ۲ شروع میشود
آنتیبادیها مثبت
در نهایت نیازمند انسولین
🔹 7. پیشدیابت
تعریف: مرحله هشدار
نکته مهم: قابل برگشت با اصلاح سبک زندگی
دیابت بهطور کلی چند نوع اصلی دارد که از نظر علت، سن بروز، سیر بیماری و درمان با هم متفاوتاند.
🔹 1. دیابت نوع ۱
علت: خودایمنی
شروع اغلب در کودکی
کاهش وزن، تشنگی، تکرر ادرار
خطر کتواسیدوز
درمان: انسولین مادامالعمر
🔹 2. دیابت نوع ۲
علت: مقاومت به انسولین + کمبود نسبی انسولین
شایعترین نوع
ارتباط با چاقی و سابقه خانوادگی
درمان: سبک زندگی → داروهای خوراکی → انسولین (در مراحل پیشرفته)
🔹 3. دیابت بارداری (GDM)
علت: هورمونهای بارداری
فقط در بارداری
افزایش خطر دیابت نوع ۲ در آینده
درمان: رژیم و ورزش ± انسولین
🔹 4. دیابت مونـوژنیک
علت: جهش یک ژن
شروع زودرس، سابقه خانوادگی قوی
اغلب بدون چاقی
بعضی انواع بدون انسولین کنترل میشوند
انواع مهم:
MODY
دیابت نوزادی (<۶ ماه)
🔹 5. دیابت ثانویه
علت: بیماریها یا داروها
بیماری پانکراس
اختلالات هورمونی (کوشینگ، آکرومگالی)
مصرف طولانی کورتون
🔹 6. دیابت LADA
علت: خودایمنی با شروع در بزرگسالی
شبیه نوع ۲ شروع میشود
آنتیبادیها مثبت
در نهایت نیازمند انسولین
🔹 7. پیشدیابت
تعریف: مرحله هشدار
نکته مهم: قابل برگشت با اصلاح سبک زندگی
Forwarded from کانال طِب اَطفال
Please open Telegram to view this post
VIEW IN TELEGRAM