अल्मा-अटा घोषणा (अल्मार्टां)
आरोग्य खूप काळ दुय्यम विषय समजला जायचा
६ ते १२ डिसेंबर १९७८ ला कझाकस्तान मधील अल्मार्टां येथील प्राथमिक आरोग्य सेवाबाबत एक परिषद भरली.

या परिषदेमध्ये २ महत्वाच्या संकल्पना
०१. लोकांना आरोग्यसेवा पुरविणे. ही राष्ट्राची जबाबदारी आहे.
०२. लोकांच्या आरोग्याच्या गरजा व सेवा या लोकांच्याच नियंत्रणात असल्या पाहिजे.

तसेच या घोषणेत जागतिक शांततेसाठी तसेच शाश्वत विकासासाठी सर्वांचे आरोग्य महत्वाचे आहे असे म्हंटले गेले.

जगातील सर्व अर्थव्यवस्था व WHO चे ध्येय २००० पर्यंत सर्वाना सामाजिक व आर्थिक दृष्ट्या लाभ कारक ठरेल असे आरोग्यसंपन्न जीवन देणे आहे.

अल्मा आर्टा घोषणेच्या अगोदर आरोग्यावरील खर्चास अनुउत्पाद्क खर्च मानले जाई पण १९७८ नंतर आरोग्यास आर्थिक व सामाजिक विकासाचा महत्वाचा घटक समजले जाउ लागते.



बोर समिती (आरोग्य सर्वेक्षण व विकास समिती)
अध्यक्ष : श्री जोसेफ बोर
स्थापना : १९४३
अहवाल : १९४६

शिफारसीवैश्विक आरोग्य सुविधा .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/07/national-helath-programmes.html

भारताचा कारगिल विजय दिवस
कारगिल-द्रास सेक्टरमध्ये भारत आणि पाकिस्तानमध्ये लढल्या गेलेल्या चौथ्या युद्धात २६ जुलै १९९९ रोजी भारताने पाकिस्तानवर विजय मिळवला होता. या संपूर्ण मोहिमेला ऑपरेशन विजय नाव देण्यात आले होते.

६० पेक्षा जास्त दिवस लढल्या गेलेल्या या युद्धामध्ये भारताचे ५२७ जवान शहीद झाले. १९६५ आणि १९७१ पेक्षा या युध्दाचे स्वरुप वेगळे होते.

मागील दोन्ही युद्धामध्ये भारतीय सैन्य सीमा ओलांडून पाकिस्तानच्या हद्दीत घुसले होते. पण कारगिल युद्धाच्यावेळी भारताने आपल्या हद्दीत राहून पाकिस्तानी सैन्याने बळकावलेली ठाणी आणि भूप्रदेश पुन्हा ताब्यात घेतला.

तसेच या लढाईत तोलोलिंग आणि टायगर हिलवरील ताब्यानंतर कारगिल युद्धाचे पारडे पूर्णपणे भारताच्या बाजूने वळले. चार जुलैला भारताने टायगर हिलवर ताबा मिळवला.

कारगिल युद्धातील शहीद जवानांच्या स्मरणार्थ दरवर्षी कारगिल-द्रास सेक्टर आणि नवी दिल्लीत कारगिल विजय .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/07/ca25and26july2017.html

राष्ट्रीय आरोग्य धोरण १९८३
या कृतीदलाच्या शिफारशींवर आधारित १९८३ चे राष्ट्रीय आरोग्य धोरण जागतिक स्तरावरील सुधारणांना विचारात घेऊन भारताच्या आरोग्य धोरणांना सुधारणा सुचविल्या.



राष्ट्रीय आरोग्य धोरण २०००
उद्देश : सर्वाना आरोग्य सेवा देणे. व आरोग्यसेवेचे वैश्विकरण करणे.

इतर उद्दिष्टे
०१. आरोग्य सेवेचे विकेंद्रीकरण करणे.
०२. देशातील पारंपारिक उपचारपद्धतीचा विकास व वापर वाढवणे.
०३. अन्नसुलभता व आरोग्य विषयक ज्ञान देणे.

काही प्रमुख लक्ष्य
०१. पोलिओ उच्चाटन २००५
०२. कृष्ठरोग उच्चाटन २००५
०३. काला आजार २०१०
०४. हत्तीपाय उच्चाटन २०१५

शासनाचा आरोग्यावरील खर्च २०१० पर्यंत २ % पर्यंत निधी.



राष्ट्रीय आरोग्य अभियान
१ मे २०१३

उद्दिष्टे
०१. गुणवत्तापूर्ण आरोग्य सेवा देणे.
०२. आरोग्य यंत्रणेतील व सेवेतील त्रुटी दूर करणे.
०३. आरोग्य क्षेत्रातील विकेंद्रीकरण सुकर करणे.
०४. पेयजल स्वच्छता शिक्षण,पोषण यां .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/07/national-helath-programmes-part2.html

राज्य महिला धोरण २०१४
उद्दिष्टे
०१. महाराष्ट्रातील महिलांच्या सर्वांगीण विकास व सक्षमीकरणासाठी प्रागतिक दृष्टीकोन रुजवणे.

०२. पुरुषप्रधान मानसिकता बदलणे.

०३. स्त्री आणि पुरुष यांचे परस्परसंबंध अधिक चांगले व्हावे यासाठी प्रयत्न करणे.

०४. महिलांना त्यांच्या अग्रक्रमानुसार आयुष्य जगता यावे यासाठी सर्व क्षेत्रामध्ये समान संधी मिळवून देणे.व त्यांना आपले उद्दिष्ट साध्य करता येण्यासाठी आवश्यक ते पोषक वातावरण व साधने उपलब्ध करून देणे.

०५. धर्म,वंश,जात,सत्ता,प्रदेश या कारणामुळे वाढलेल्या हिंसाचाराच्या प्रभावी मुकाबला करण्यासाठी स्त्रियांना पाठबळ देणे. किंबहुना अशा प्रकारच्या हिंसा होणारच नाहीत यासाठी प्रतिबंधात्मक उपाय योजना करणे.

०६. कलम ४ नुसार स्त्री पुरुष जन्मदर समा .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/07/maharashtra-state-women-policy-2014.html

प्रेरणादायी 'कलाम स्मारका'चे मोदींकडून अनावरण
दिवंगत माजी राष्ट्रपती ए. पी. जे अब्दुल कलाम यांच्या स्मृतीप्रीत्यर्थ उभालेल्या स्मारकाचे उद्‌घाटन पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी कलाम यांच्या दुसऱ्या स्मृतीदिनी केले. कलाम २००२ ते २००७ या काळात भारताचे राष्ट्रपती होते.

कलाम यांच्या पैकरांबु या मूळ गावी येथे हे स्मारक बांधले आहे. या स्मारकाचे प्रवेशद्वार इंडिया गेटच्या धर्तीवर तयार केले आहे. स्मारकाच्या मागील भागात राष्ट्रपती भवनाच्या प्रतिमा उभारली आहे.

लष्कराच्या संशोधन आणि विकास संस्थेने (डीआरडीओ) व केंद्र सरकारच्या अन्य खात्यांनी हे वैशिष्टपूर्ण स्मृतीस्थळ बांधण्यासाठी पुढाकार घेतला होता. तमिळनाडू सरकारने पैकरांबु येथे दिलेल्या जमिनीवर हे स्मारक १५ कोटी रुपये खर्चून बांधण्यात आले आहे.

'विविधतेत एकता' या संकल्पनेवर हे स्मारक उभारले आहे. अब्दुल कलाम यांनी शास्त्रज्ञ म्हणून केलेल्या कार्याच्या सन्मानार्थ या स्मारकात 'अग्नी' क्षेपणास्त्र आणि अंतराळ यानाच्या प्रतिमा उभारण्यात आल्या आहेत.

तसेच डॉ.कलाम यांचा वीणा वाजवितानाच्या रूपातील पुतळ्याचे अनावरणही त्यांनी केले. असून यात क .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/07/ca27and28july2017.html

हे धोरण १९९१ साली लागू करण्यात आले होते. भारताचे माजी पंतप्रधान व अर्थतज्ञ डॉ.मनमोहन सिंग या आर्थिक धोरणाचे प्रणेते मानले जातात.

या धोरणाचाच LPG मॉडेल असे म्हटले जाते. याचे विस्तृत रूप Liberalization, Privatization, Globalization असे होते. याचाच अर्थ उदारीकरण, खाजगीकरण, जागतिकरण असे होते.

उदारीकरण
उदारीकरणाची व्याप्ती आणि फायदे.भांडवल -
भारत सरकार FDI ला टप्प्याटप्याने मान्यता देत आहे. त्यामुळे भारतातील भांडवलाचा प्रश्न नाहीसा होतो, उत्पादनात वाढ होत आहे.

वित्तपुरवठा -
बँक क्षेत्रात सुधारणा करून बैंक व्यवसायात स्पर्धा निर्माण करण्यात आली आहे. तसेच बँकांना स्वयंनिर्णयाचे व नफ्याचे धोरण ठरविण्याचे अधिकार देण्यात आले आहेत.

उद्योगधंदे -
औद्योगिक क्षेत्रातील परवाना पद्धत रद्द करण्यात आली आहे. त्यामुळे उद्योगधंद्याच्या वाढीस चालना मिळा .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/07/new-economics-policy-1991.html

उस्ताद सईदुद्दीन डागर यांचे निधन
धृपद गायकीची समृद्ध परंपरा पुढे नेणारे ख्यातनाम गायक उस्ताद सईदुद्दीन डागर यांचे वयाच्या ७८ व्या वर्षी निधन झाले.

हिंदुस्थानी संगीतातील अस्सल भारतीय संगीताचा ज्ञात प्रवाह म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या धृपद गायकीला समृद्ध करण्यात डागर यांचे नाव अग्रक्रमाने घेतले जाते. डागर घराण्याच्या मागील १९ पिढयांकडून हा समृद्ध वारसा उस्ताद सईदुद्दीन यांच्याकडे आला होता.



विजयदुर्ग होणार आंतरराष्ट्रीय बंदर
विजयदुर्गसह रामेश्‍वर आणि गिर्ये येथील किनारपट्टीवर केंद्र आणि राज्य सरकार यांच्या संयुक्‍तपणे आंतरराष्ट्रीय बंदर विकसित होणार आहे.

गोवा आणि मुंबई येथील आंतरराष्ट्रीय बंदरांची वाहतूक क्षमता संपली असल्याने पुढील काळात विजयदुर्ग बंदरातून वाहतूक सुरू होईल.

त्यासाठी वैभववाडी-विजयदुर्ग रेल्वेमार्ग प्रस्तावित आहे. विजयदुर्ग बंदर विकासासाठी दीड हजार कोटींचा खर्च येईल.



कर्नाटकचे माजी मुख्यमंत्री एन. धरम सिंह यांचे निधन
कर्नाटकचे माजी मुख्यमंत्री एन. धरम सिंह यांचे निधन झाले. ते ८० वर्षांचे होते.

एन. धरम सिंह हे कर्नाटकचे १७ वे मु .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/07/ca29to31july2017.html

बांधकाम क्षेत्रातील प्रिमीयम एफएसआय दर वाढणार
बांधकाम क्षेत्राला गती मिळावी म्हणून सरकारने मंजूर केलेला वाढीव बांधकामासाठीच्या प्रिमीयम एफएसआयचा (चटई क्षेत्र निर्देशांक) दर वाढवण्याचा प्रस्ताव महापालिकेने राज्य सरकारला दिला आहे.

सरकारने नुकताच हा दर निश्चित केला होता. मात्र तो टीडीआरपेक्षा (हस्तांतरणीय विकास हक्क) कमी असल्याने त्याचा विकासकामांसाठी आरक्षण टाकून भूखंड मिळण्यावर परिणाम होणार असल्याने महापालिकेने हा वाढीव दराचा प्रस्ताव तयार केला आहे.

महापालिका विकास आराखड्यात नागरी हितासाठी म्हणून अनेक भूखंडांवर आरक्षण टाकत असते. त्या भूखंडमालकांना पूर्वी नुकसानभरपाई म्हणून सरकारी रेडीरेकनरच्या दराप्रमाणे रोख रक्कम दिली जात असे.

मात्र ही रक्कम बाजारभावापेक्षा कमी असते. त्यामुळे भूखंडमालकांचे आर्थिक नुकसान होते. ही बाब लक्षात घेऊन काही वर्षांपूर्वी नुकसानभरपाई म्हणून टीडीआर देण्याचा निर्णय झाला. ही टीडीआरसंबधित जागा मालकाला योग्य त्या ठिकाणी कायदेशीरपणे एखाद्या बांधकाम विकसकाला विकता येतो.

पण आता सरकारने वाढीव बांधकामासाठी प्रिमीयम एफएसआय देण्याचा निर्णय घेतला आहे. त्याचा दर बांधकामांच्या प्रकारानुसार प्रतिचौरस फुटासाठी बाजारभावाच्या 50 टक्के असा निश्चित करण्यात आला आहे.



औद्योगिक विकास धोरणात महाराष्ट्र अग्रेसर
राज्याचे औद्योगिक विकास धोरण देशात अग्रेसर आहे. अन्य राज्याच्या तुलनेने आपण खूप पुढे आहोत. जेव्हा प .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/08/ca01and02august2017.html

या प्रकरणातील नोट्स विशेषतः राज्यसेवा परीक्षेसाठी आहेत
प्लास्टोसीन युगात १/५ भाग बर्फाच्छादित होता म्हणून त्यास "हिमयुग" म्हणतात.

टर्शरी युगानंतर काळातील भूरूपे सध्या अस्तित्वात आहेत.

भूस्वरूपे पृथ्वीतलावर युवा अवस्थेत आहेत.

जगतील सर्वात मोठी सागरी डोह मरिआना (piyacific) (११०३३ मी)

भूस्वरुपाचे उत्पतीनुसार तीन गटांत वर्गीकरण करण्यात येते.



प्रथम श्रेणीचे भूउठाव
०१. भूखंडे (महाद्विप )
०२. महासागर

भूखंड आणि महासागर यांची निर्मिती पृथ्वीच्या अंतर्गत शक्तीमुळे झालेली आहे.

पृथ्वीच्या अंतर्गत भाग उंचावून भूखंडाची निर्मिती तर पृथ्वीचा अंतर्गत भाग खचून महासागराची निर्मिती झाली. भूमीखंड आ .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/07/pruthvivareel-bhurupe.html

या प्रकरणातील नोट्स विशेषतः राज्यसेवा परीक्षेसाठी आहेत
द्वितीय श्रेणीचे भूमिस्वरूपे
भूखंड आणि महासागर यांतील अंतर्गत शक्तीमुळे भूखंडावर आणि महासागरावर काही भूस्वरूपाची निर्मिती झाली यांचे दोन गटात वर्गीकरण करण्यात येते.

भूखंडावरील भूमीस्वरूपे
०१. पर्वत
०२. पठार
०३. मैदान

सागरावर भूमीस्वरूपे
०१. भूखंड मंच
०२. भूखंड उतार
०३. सागरी मैदान
०४. गर्त

पर्वत
९०० मी पेक्षा उंच असलेल्या उंचवट्यास पर्वत असे म्हणतात.

पर्वताचे वर्गीकरण .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/07/pruthvivareel-bhurupe-part2.html

झारखंडने 'धार्मिक स्वातंत्र्य विधेयक २०१७' मंजुर केले
झारखंडच्या राज्य मंत्रिमंडळाने 'धार्मिक स्वातंत्र्य विधेयक २०१७' ला त्यांची मंजुरी दिली आहे.

मनाविरुद्ध किंवा प्रलोभन दाखवून धर्मांतरण करण्यास प्रेरित करणे हा एक अजामीन गुन्हा असेल, असे हे विधेयक स्पष्ट करते.

कायद्याचे उल्लंघन झाल्यास तीन वर्षांपर्यंत कारावास किंवा ५०००० रूपये दंड शिक्षा म्हणून दिली जाईल. जर अल्पवयीन, महिला किंवा अनुसूचीत जातीजमाती समुदायातील व्यक्ती असल्यास शिक्षा चार वर्षे कारावास आणि एक लाख रुपये दंड असा होईल.



FICCI चे पुढील महासचिव संजय बारू
फेडरेशन ऑफ इंडियन चेम्बर्स ऑफ कॉमर्स अँड इंडस्ट्रीज (FICCI) चे पुढील महासचिव म्हणून पदासाठी संजय बारू यांची निवड करण्यात आली आहे.

ही निवड ए. दिदार सिंग यांच्या जागेवर करण्यात येत आहे. बारू १ सप्टेंबर २०१७ पासून महासचिवचा पदभार सांभाळतील.

FICCI ही भारतामधील व्यावसायिक संस्थांची .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/08/ca03and04juy2017.html

या प्रकरणातील नोट्स विशेषतः राज्यसेवा परीक्षेसाठी आहेत

अंतर्गत शक्ती
याला निर्माणकारी शक्ती असे म्हणतात.
याच्या परिणामस्वरूप अभिसरण शक्ती कार्यरत असतात.

याचे दोन प्रकार पडतात.
०१. मंदगतीने कार्य करणाऱ्या शक्ती
०२. शीघ्र गतीने कार्य करणाऱ्या शक्ती

या प्रकरणात आपण मंद गतीने कार्य करणाऱ्या शक्तीबद्दल जाणून घेणार आहोत.



महाद्विप व पर्वतांची निर्मिती या मंद गतीच्या शक्तीने होते.या शक्तीला भूप्रक्षोभ म्हणतात. भूप्रोक्षोभ प्रक्रियेमुळे निर्माण होणाऱ्या भूरुपानुसार त्याचे दोन गटात विभागणी होते.
०१. महाद्विपिय निर्माणकारी हालचाली (भूखंड निर्माणकारी)
०२. पर्वत निर्माणकारी हालचाली (गिरीजनक निर्माणकारी हालचाली)



भूखंड निर्माण करणारी
'इपिरोजेनी' नावाच्या ग्रीक शब्दापासून निर्मिती झाली.(उभ्या दिशेने व्याप)

या शक्तींमुळे पृथ्वीवर पठार आणि मैदानांची निर्मिती होते.

यांच्या मध्ये दोन प्रकार पडतात.


ऊर्ध्वगामी शक्ती दिशा पृथ्वी केंद्रापासून भूपृष्ठाकडे

या प्रकारच्या हालचालीमुळे महाद्विप दोन प्रकारे उंचावतो.

०१. प्रोत्थान (उभार) (उच्चयन)
काही वेळेस भूखंडाचा एखादा भूभा .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/07/powers-operating-and-affectiong-onth.html

व्यंकय्या नायडू देशाचे नवे उपराष्ट्रपती
उपराष्ट्रपतीपदाच्या निवडणुकीत भाजपप्रणीत 'रालोआ'चे उमेदवार व्यंकय्या नायडू यांनी काँग्रेसप्रणित 'यूपीए'चे उमेदवार गोपाळकृष्ण गांधींचा पराभव केला आहे. महात्मा गांधीजींचे नातू असलेले डॉ. गोपाळकृष्ण गांधी हे पश्चिम बंगालचे माजी राज्यपाल आहेत.

अर्थतज्ज्ञ राजीव कुमार निती आयोगाचे नवे उपाध्यक्ष
निती आयोगाच्या उपाध्यक्षपदी अर्थतज्ज्ञ डॉ. राजीव कुमार यांची नियुक्ती करण्यात आली. डॉ. अरविंद पानगढिया यांच्या राजीनाम्यानंतर केंद्र सरकारने राजीव कुमार यांना उपाध्यक्षपदावर संधी दिली आहे.

अभिनेता अक्षय कुमार 'यूपी'चा स्वच्छतादूत
अभिनेता अक्षय कुमारची 'टॉयलेट एक प्रेम कहाणी' या चित्रपटाची कथा स्वच्छतेवर आधारित आहे. याची दखल घेत अक्षय कुमारला उत्तर प्रदेशचा स्वच्छतादूत म्हणून नियुक्त केल्याचे मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांनी शुक्रवारी जाहीर केले.

बढत्यांमधील आरक्षण रद्द
सरकारी कर्मचाऱ्यांना बढत्यांमध्ये सरसकट ३३ टक्के आरक्षण देण्याचा राज्य सरकारचा १७ वर्षांपूर्वीचा निर्णय मुंबई उच्च न्यायालयाने शुक्रवारी अवैध ठरवून रद्दबातल केला.

'जेएनएनयूआरएम'मध्ये महाराष्ट्राची बाजी
केंद्र सरकारच्या जवाहरलाल नेहरू राष्ट्रीय नागरी पुनरुत्थान अभियानात (जेएनएनयूआरएम) महाराष्ट्राने अन्य राज्यांच्या तुलनेत बाजी मारली आहे.

बोल्टच्या १०० मीटरची शर्यतीची अखेर ब्राँझने
वेगाचा बादशहा अशी ओळख असलेला जमैकाचा धावपटू उसेन बोल्ट याला आपल्या १०० मीटर शर्यतीच्या कारकिर्दीची अखेर ब्राँझपदकाने करावी लागली. अमेरिकेच्या जस्टिन गॅटलीनने सुवर्ण आणि ख्रिस्तीयन कोलोमनने रौप्यपदक पटकाविले.

पाकिस्तानच्या मंत्रिमंडळात २० वर्षानंतर हिंदू खासदार
पाकिस्तानचे नवे पंतप्रधान शाहिद खान अब्बासी यांच्या मंत्रिमंडळात हिंदू खासदार दर्शन लाल यांचा समावेश करण्यात आला आहे. पाकिस्तानमध्ये २० वर्षांनंतर प्रथमच हिंदू नेत्याची मंत्रिपदी निवड झाली आहे

पॅरिस हवामान करारातून अमेरिकेची अधिकृत माघार
पॅरिस येथे २०१५ मध्ये मान्य करण्यात आलेल्या हवामान करारातून माघार घेत असल्याचा इरादा अमेरिकेने संयुक्त राष्ट्रांना कळवला आहे. .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/08/ca06and07august2017.html

या प्रकरणातील नोट्स विशेषतः राज्यसेवा परीक्षेसाठी आहेत
आकस्मिक शक्ती (शीघ्रगतीने)
भूकंप
वर्चेस्टर यांच्या मते भूकंप म्हणजे, "पृथ्वीच्या पृष्ठभागातील खडकांचे संतुलन क्षणिक बिघडणे होय."

पृथ्वीच्या पृष्ठभागास सरासरी दर तीन मिनिटाला एक भूकंप होतो. बहुतेक भूकंप हे सागरपातळीशी होतात. भूकंपाची नोंद 'सिस्मोग्राफ' यंत्रावर होतो. भूकंपाची तीव्रता रिश्टर स्केल मध्ये मोजतात.

भूकंपाची कारणे
०१. ज्वालामुखी विस्फोट
१८८३ मध्ये आग्नेय आशियातील जावा-सुमात्रा जवळील क्राकाटोंआ

०२. प्रस्तरभंग
तणाव व हालचाली मधून
भारतात १९४३ साली बिहारमध्ये व १५ ऑगस्ट १९५० मधील आसाम भूकंप.

०३. स्फटिकीकरण / स्फटीकीभवन

०४. समस्थायीस्त्वाचे असमायोजन किंवा संतुलन मूलक सिद्धांत
१८८९ मध्ये त्याठिकाणाचा 'डटन' येथे हा सिद्धांत मांडला.

०५. प्रत्यास्थ / प्रतिस्कंदन सिद्धांत.
डॉ. रीड यांनी मांडला.
गाळाच्या खडकांमध्ये मोठ्या प्रमाणात संचयनामुळे तेवढा भाग खचला जातो.
१९६७ मध्ये कोयनाचे भूकंप.

०६. पृथ्वीचे आकुंचन
डॅना नावाच्या शास्त्रज्ञानाने मांडला ( .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/07/power-affecting-on-earth.html

भारतामधील पहिले खाजगी क्षेपणास्त्र निर्मिती प्रकल्प हैदराबादमध्ये
कल्याणी राफेल अॅडव्हान्स्ड सिस्टीम्स (KRAS) या भारतामधील पहिल्या खाजगी क्षेत्रातील क्षेपणास्त्र उप-प्रणाली निर्मिती प्रकल्पाचे उद्घाटन झाले आहे.

भारतातील पहिली हेली-टॅक्सी सेवा बंगळूरुमध्ये
नागरी विमानवाहतूक राज्यमंत्री जयंत सिन्हा यांच्या हस्ते बेंगळुरूमध्ये हेली-टॅक्सी सेवा सुरू करण्यात आली आहे. यामुळे हेलिकॉप्टरद्वारे शहरात टॅक्सीसेवा प्रदान करणारे बेंगळुरू हे देशातील पहिले शहर बनले आहे.

मोहम्मद मुस्तफा SIDBI चे नवे चेअरमन
भारतीय लघु उद्योग विकास बँक (SIDBI) चे नवे चेअरमन आणि व्यवस्थापकीय संचालक म्हणून मोहम्मद मुस्तफा यांची नियुक्ती करण्यात आली आहे. ही नियुक्ती तीन वर्षांसाठी आहे.

श्रीशांतवरील आजन्म बंदी न्यायालयाने हटविली
इंडियन प्रीमिअर लीग'मधील (आयपीएल) सामन्यांमध्ये 'स्पॉट फिक्‍सिंग' केल्याच्या आरोपावरून आजन्म बंदी घातलेला एस. श्रीशांतवरील बंदी हटविण्याचा आदेश केरळ उच्च न्यायालयाने 'बीसीसीआय'ला दिला.

वर्ल्ड चॅम्पियनशिपमध्ये मो फराहने १०००० मीटरचे सुवर्णपदक जिंकले
मोहम्मद फराह या धावकाने लंडन (इंग्लंड) मध्ये आयोजित 'IAAF वर्ल्ड चॅम्पियनशिप २०१७' स्पर्धेत पुरुषांच्या १०००० मीटर प्रकारात सुवर्णपदक जिंकून इतिहास रचला आहे.

विजेंदर सिंगने WBO ओरिएंटल, एशिया पॅसिफिक स्पर्धेचे विजेतेपद जिंकले
विजेंदर सिंगने WBO ओरिएंटल सुपर मिडिलवेटचे विजेतेपद जिंकले. याशिवाय त्याने WBO एशिया पॅसिफिक सुपर मिडिलवेटचेही विजेतेपद जिंकले.

कसोटी मालिकेत भारताने श्रीलंकेवर विजय मिळवला

इराणचे राष्ट्राध्यक्ष म्हणून हसन रोहानी यांनी दुसर्‍यांदा शपथ घेतली
इराणचे वर्तमान राष्ट्राध्यक्ष हसन रोहानी यांनी पुन्हा एकदा आपल्या दुसर्‍या कार्याकाळासाठी पदाची शपथ घेतली आहे. .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/08/ca07and08august2017.html

या प्रकरणातील नोट्स विशेषतः राज्यसेवा परीक्षेसाठी आहेत
वॉरसेस्टर यांच्या मते "ज्वालामुखी सामान्यत: एक गोल किंवा जवळ जवळ गोलाकार छिद्र् असून यातून पृथ्वीच्या अंतर्गत भागातील तप्त वायू, द्रव्य, लाव्हारस आणि खडकांचे तुकडे बाहेर पडतात."

ज्वालामुखी क्रियेतून बाहेर पडणारे पदार्थ.
घन पदार्थ
०१. राख - Ash

०२. टफ - राखेच्या संघटीत तुकडयास

०३. स्कोरिया
हरभऱ्याच्या आकाराच्या खडकांच्या तुकड्यांना स्कोरिया असे म्हणतात.

०४. ब्रेसिया
स्कोरियाच्या संघटीत रुपासच ब्रेसिया असे म्हणतात.

०५. झमक (प्युमिक)
ब्रेसियाला जर बुडबुड्याचा आकार प्राप्त झाला असेल तर अशा खडकांच्या संघटीत रुपास झमक किंवा प्युमिक असे म्हणतात.

०६. लेपिली
सुपारीसारख्या मोठ्या तुकड्यांना लेपिली (लेपिली) म्हणतात.

०७. ज्वालामुखी बॉंब (Volcano Bomb)
काही मी व्यासाच्या खडकांच्या तुकड्यांना ज्वालामुखी बॉंब म्हणतात.

द्रव पदार्थ
ज्वालामुखी चिखल

लाव्हा
०१. ऍसिड लाव्हा - यात जवळपास ६० ते ७०% सिली .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/07/powers-affecting-on-earth.html

'छोडो भारत' चळवळीला ७५ वर्ष पूर्ण
९ ऑगस्ट हा भारताच्या स्वातंत्र्यामधील प्रवासाचा एक अतिशय ऐतिहासिक दिवस आहे. ९ ऑगस्ट हा क्रांतिदिन म्हणून साजरा करण्यात येतो. याच दिवशी महात्मा गांधी यांच्या नेतृत्वाखाली 'चले जाव' चा नारा लावण्यात आला.

भारत छोडो चळवळ (Quit India Movement), ज्याला 'भारत ऑगस्ट चळवळ' म्हणून देखील ओळखतात, ही अखिल भारतीय काँग्रेस समितीच्या मुंबई सत्रात ८ ऑगस्ट १९४२ रोजी सुरू करण्यात आलेली नागरी असहकार चळवळ होती.

समितीचे नेतृत्व राष्ट्रपिता महात्मा गांधी यांनी केले होते. या दिवशी महात्मा गांधी यांनी मुंबई मधील गोवालिया टॅंक मैदानावरच्या त्यांच्या भारत छोडो भाषणात 'करो या मरो (Do or Die)' चा नारा दिला.

भारत छोडो आंदोलनातील आक्रमक स्वरूप मिळण्यास प्राथमिक घटक म्हणजे सर स्टाफोर्ड क्रिप्सच्या परती विरोधात बापूंचा निषेध हा होता.



गृहमंत्रालयाने संपूर्ण आसामला AFSPA अंतर्गत 'अस्थिर' क्षेत्र घोषित केले
गृहमंत्रालयाने संपूर्ण आसाम राज्याला सशस्त्र दल विशेषाधिकार कायदा (AFSPA) अंतर्गत एक महिन्यासाठी 'अस्थिर' क्षेत्र म्हणून घोषित केले आहे. याशिवाय, आसामलगतचा मेघालयाचा सीमावर्ती भाग आणि अरुणाचल प्रदेशातील तीन जिल्ह्यांनादेखी .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/08/ca09and10august2017.html

दीपक मिश्रा भारताचे नवे सरन्यायाधीश
सर्वोच्च न्यायालयाचे न्यायमूर्ती दीपक मिश्रा भारताचे नवे सरन्यायाधीश होणार आहेत. कायदा व न्याय मंत्रालयाने अधिकृतरित्या ही घोषणा केली. विद्यमान सरन्यायाधीश जे.एस. खेहर हे २७ ऑगस्ट रोजी निवृत्त होत आहेत. त्यानंतर दीपक मिश्रा हे त्यांची जागा घेतील.

दीपक मिश्रा यांच्या नेतृत्त्वाखालील खंडपीठाने निर्भया सामुहिक बलात्कार प्रकरणातील चार आरोपींना याच वर्षी मे महिन्यांत फाशीची शिक्षा सुनावली होती. या प्रकरणानंतर ते प्रकाशझोतात आले होते.

तसेच ६३ वर्षीय दीपक मिश्रा यांची सर्वसामान्यांमध्ये 'प्रो सिटीझन जज' अशी ओळख ................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/08/ca11and12aug2017.html

या प्रकरणातील नोट्स विशेषतः राज्यसेवा परीक्षेसाठी आहेत
बहिर्गत शक्ती याला पृष्ठजात शक्ती असे म्हणतात. या पृथ्वीच्या पृष्ठभागात संतुलन निर्माण करतात.
बहिर्गत शक्तीच्या कार्याचे स्वरूप
A) अनाच्छादन
B) समतलीकरण

समतलीकरण (श्रेणीयन) GRADATION
श्रेणीयन मध्ये तीन प्रकारच्या प्रक्रिया आहेत.
पहिल्य प्रक्रियेत भूपृष्ठाचे अपक्षय आणि अपक्षरण होते.

अपक्षय - खडकाचे जागच्या जागी फुटणे
अपक्षरण- वाहत असताना एकावर एक आदळून बारीक तुकडे होणे.
क्षरण - खडकाची विस्तृत अशी झीज होणे.

दुसऱ्या प्रक्रियेत अपक्षय व अपक्षरणातून निर्माण .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/07/powers-affecting-on-earth-external-powers.html

CBFC चे नवे चेअरमन प्रसून जोशी
केंद्रीय चित्रपट प्रमाणन मंडळ (CBFC) च्या चेअरमन (अध्यक्ष) पदावर लेखक व गीतकार प्रसून जोशी यांची नियुक्ती करण्यात आली आहे.
ही नियुक्ती जेष्ठ निर्माते पहलज निहलानी यांच्या जागेवर झाली आहे.

११ ऑगस्ट २०१७ पासून तीन वर्षांच्या कार्यकाळासाठी ही नियुक्ती झाली आहे.

CBFC हे माहिती व प्रसारण मंत्रालयाच्या नियंत्रणाखाली आहे. सिनेमॅटोग्राफ कायदा १९५२ च्या कलम ३(१) अंतर्गत केंद्र सरकारकडून CBFC चेअरमन पदाची नेमणूक केली जाते.

जगातील सर्वात वयोवृद्ध मनुष्य 'इस्राइल क्रिस्टल' यांचे निधन
जगातील सर्वात वयोवृद्ध मनुष्य 'इस्राइल क्रिस्टल' यांचे निधन झाले. त्यांनी वयाची ११३ वर्ष पूर्ण केले होते आणि ११४ व्या वाढदिवसासाठी फक्त एक महिना उरला होता.

क्रिस्टल हे दोन्ही जागतिक महायुद्ध आणि औश्वित्झच्या एकाग्रता शिबिराचे प्रत्यक्ष साक्षीदार होते. त्यांची गेल्या वर्षी गिनीज .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/08/ca13and14august2017.html

या प्रकरणातील नोट्स विशेषतः राज्यसेवा परीक्षेसाठी आहेत

विस्तृत झीज किंवा बृहदक्षरण
सामुहिक विदारण (शिला पदार्थांची हालचाल)
Mass Wasting, Mass Movement.

विदारणातून सुट्या कणांची निर्मिती होते व हे सुटे कण समूहाने गुरुत्वाकर्षणाने पुढे पुढे सरकतात. बाह्यकारकांसह गुरुत्वाकर्षणाचा प्रभाव विस्तृत झिजेचे प्रकार.

'शार्प' याने १९३८ मध्ये विस्तृत झीजेबद्दल अभ्यास करून त्याचे चार प्रकार सांगितले.
०१. मंद प्रवहन (Slow Flowage )
०२. जलद प्रवहन (Rapid Flowage)
०३. मोठ्या प्रमाणावर जलद प्रवहन (Large Scale Rapid Slide)
०४. अवतलन रूप (Subsidence Form)

मंद प्रवहन
या क्रियेत विदारणात सुटे झालेले कण अतिशय मंद गतिने समूहाने पुढे सरकतात.

दोन उपप्रकार
०१. सरपटन (Creep)
सूक्ष्म कण गुरुत्वाकर्षणाने .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... .................... http://www.mpscacademy.com/2017/07/part2.html