بتولِ مریم اینها. داستان اولین لیسانسیه ریاضی زن در ایران
https://amirasghari.com/batol/

درگذشت دکتر عبدالله شیدفر از اساتید دانشگاه علم و صنعت را تسلیت می گوییم نام ایشان با ترجمه و تالیف کتب ریاضی مهندسی گره خورده است

دکتر عبداله شیدفر هم رفت.
دکتر علی محمد نظری
(دانشگاه اراک)

وقتی کسی از دنیا می رود خاطراتش به مرور جای خود را در ذهن باز می کند. مردی بود که لهجه رشتی اش اصلا فراموش نشده بود و من تا چند جلسه اول درس توابع مختلط متوجه خیلی از کلماتش نمی شدم و احساس می‌کردم دندانهایش را روی هم می‌گذارد و حرف می‌زند. یواش یواش به تدریس و لهجه ایشان عادت کردم. از صفات خوبش مهربانی بود که واقعا این گونه بود و وقتی می گفت شما همه بچه‌هاي من هستید به یقین به این باور می رسیدم که از ته دل دارد سخن می گوید. مثل همه شاگردان زنده یاد دکتر غلامحسین مصاحب بانی موسسه ریاضیات ایران سخت‌گیر بود و تنبلی و عدم حل تمرین را از هیچکس نمی‌پذیرفت. حتی تمرینات را در دفترها گاهی کنترل می کرد. اگر کسی تمرین حل نکرده بود بدجور از کوره در می‌رفت. در پای تخته بیست سوالی راه می‌انداخت.
مریضی بودی؟
نه
پس چرا تمرین حل نکردی
مادرت مریض بوده؟
نه
پس چرا تمرین حل نکردی!
پدرت مریض بوده!
...

در همین کلاس توابع مختلط یکبار که تمرین حل نکرده بودم در جلوی درب ساختمان دانشکده ریاضی دانشگاه علم و صنعت اطلاعیه ای نوشتم که کلاس دکتر شیدفر امروز تشکیل نمی‌شود و به پشت شیشه جلوی درب ورودی در ساعت یک و نیم بعد از ظهر چسباندم و او خودش داخل بود و احتمالا داشت برای آمدن به کلاس ساعت دو آماده می‌شد و بچه‌ها هریک که از راه رسیدند برگشتند و کلاس تشکیل نشد و فرصتی دست داد که برای جلسه بعد تمرینات را حل کنم. حالا که رفته است جرات اعتراف به این گناه را پیدا کرده‌ام که بعد از آن برای گروه مهر درست کردند و نوشتند که اطلاعیه بدون مهر اعتبار ندارد و الخ. کارم زشت بود و چاره‌ای نداشتم و حالا از آن روح سفر کرده طلب بخشش دارم. جزء شیطنت‌های دوران دانشجویی است. یکبار دانشجوی ارشد بودم از کرمان به تهران آمده بودم تا از زنده یاد خانم بهناز کوچک شوشتری که دانشجوی دانشگاه علم و صنعت بود جزوه‌ای بگیرم. ایشان نبود و بداخل گروه رفتم دکتر شیدفر سرکلاس بود و از جلوی در کلاس که رد شدم مرا دید و و به دانشجویان گفت یکی از دوستانم آمده است، کلاس را رها و به بیرون آمده مرا در آغوش گرفت و دیده بوسی از دانشجوی سابق کارشناسی. باورم نمی‌شد این همه مهربانی را. کتابهای ریاضی مهندسی و معادلات دیفرانسیل او در دانشگاه علم و صنعت و دانشگاه‌های آزاد بسیار به چاپهای بالا رسیدند. هنوز ترجمه ریاضی مهندسی پیشرفته کریزیک را که ویراست چهارم آن را به همراه دکتر فرمان ترجمه کرده بود دوست دارم. حالا او به دیدار استادش دکتر مصاحب شتافته است و نیز به دیدار شاگردش دکتر کوچک شوشتری و به دیدار همکلاسی اش دکتر جهانشاهلو که افتخار همشهری بودن را با ایشان دارم.
دنیا به پشیزی نمی ارزی!
به جامعه ریاضی ایران و اساتید دانشگاه علم و صنعت و دو یادگارش شیرین و شیدا و همسرش تسلیت می گویم.

@infinimath

مقاله‌ای خواندنی و تاثیرگذار در رسای زنده‌یاد دکتر «علی اصغر رضایی» استاد فرهیخته و بزرگ گروه ریاضی دانشگاه کاشان که ۲۸ مرداد ۱۴۰۰ بر اثر کرونا درگذشتند. این مقاله به قلم نرگس رضایی (خواهر زنده‌یاد) نوشته شده است.
@infinitymath

انالله و انا الیه راجعون.
با نهایت تاسف با خبر شدیم دکتر علی اکبر عالم زاده
استاد بازنشسته ریاضی دانشگاه خوارزمی و از دانشجویان برجسته مرحوم دکتر مصاحب و نیز از شخصیت های پیش کسوت جامعه ریاضی کشور امروز دوشنبه دهم مرداد دار فانی را وداع گفتند.
از خداوند متعال برای آن مرحوم رحمت و غفران واسعه مسئلت داریم.
نام دکتر عالم زاده یاد آور ترجمه کتب برجسته آنالیز و جبر و هندسه می باشد

اگهی استخدام پالایشگاه اصفهان

eorc_uiazmoon_manual1401.pdf

پروفسور حمید نادری یگانه، محقق ایرانی در دانشکده ریاضی دانشگاه UCL لندن موفق به رسم هزارپا با یک تابع ریاضی شد.

پاییز🐣

پاییز🍂
دست آویز
دل انگیز
رنگ هاست

پاییز🍁
پاکیزه
پا نهادن در
پاگرد
پالایش دلهاست

پاییز🧡
پیوسته
پرهیز نمودن از
پُرگویی سبز تیره ست

پاییز🌼
پُلی به
پهن دشت
پهناور
پی ریزی تغییرات ست

پاییز🌻
پیروز
پیکار
پلشتی های
پیری ست

پاییز🍇
نیمه عمر
سال ست

پاییز🍋
نشستن
زردی
بر چهره ی
درخت
ایستاده ست

پاییز🍅
سقوط
رنگارنگ
برگ ها ست

پاییز⭐
وزیدن
باد
شاخسارها ست

پاییز🌞
کج شدن
بار
مهر ست

پاییز💐
پرواز
پر
پیر
پرندگان ست

پاییز🏵
فصل
گریستن
ابر
داغدار ست

پاییز🐤
هم
فصل
خوب
خدای
خوب ست.

می‌دونم خیلی از آنهایی که منتظر این شماره آدم‌ها و ریاضی بودند، الان امکان دیدن آنرا ندارند و خیلی از آنها که امکان دیدن آنرا دادند، دل و دماغ دیدن آنرا ندارند. آنرا منتشر می‌کنم چون قول داده بودم آنرا در اول مهر منتشر کنم. همین.
آدم‌ها و ریاضی. شماره ۵: سیاوش شهشهانی
https://youtu.be/yFh_RjBQnY0

📢دانشکده علوم ریاضی و انجمن علمی ریاضی دانشگاه یزد
به مناسبت دهه ریاضیات برگزار می کنند :

✅شروع جلسه
سخنرانی دکتر علیخانی
ریاست محترم دانشکده علوم ریاضی

💻 مهندس محمد رضا صباغیه
مدیرشتابدهی و سرمایه گزاری شتاب دهنده پیشگامان
📝عنوان سخنرانی : آشنایی با شتاب دهنده پیشگامان و حمایت های شتاب دهنده برای استارتاپ ها

📊دکتر مسعود میرزایی
استاد تمام دانشکده علوم پزشکی شهید صدوقی یزد
📝عنوان سخنرانی : نقش ریاضی و آمار در توسعه فناوری های سلامت

📰دکتر عرفان صلواتی
استادیار دانشکده ریاضی و علوم کامپیوتر دانشگاه صنعتی امیرکبیر
📝عنوان سخنرانی : مدل سازی ریاضی در اکسل

⏳زمان : شنبه ۷ آبان ماه ۱۴۰۱
🕰ساعت : ۱۵:۴۵ الی ۱۸:۱۵
🖥مکان برگزاری : ادوبی کانکت
🌐لینک : meeting.yazd.ac.ir/appliedmathematicssession1

@harmoniclib

در نشست ترویج علوم پایه و توسعه پایدار اعلام شد

خالی ماندن ۳۸ درصد صندلی‌ها در مقطع دکتری علوم‌پایه/پیشنهاداتی برای بهبود وضعیت "علوم‌پایه"

بر اساس مطالعات انجام شده در سال ۹۸ میزان صندلی خالی در دوره دکتری ۱۴ درصد بوده که این میزان برای علوم پایه ۳۸ درصد اعلام شده است.

به گزارش ایسنا، دکتر سعید سمنانیان، عضو هیات علمی دانشکده علوم پزشکی دانشگاه تربیت مدرس در نشست ترویج علوم پایه و توسعه پایدار که به مناسبت هفته جهانی ترویج علم به صورت وبینار در مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور برگزار شد به وضعیت ورود دانشجویان به علوم پایه در کشور اشاره کرد و یادآور شد: در مطالعاتی که انجام شده، نشان از عدم اقبال دانش‌آموزان به رشته‌های علوم پایه دارد، به گونه‌ای که تعداد داوطلبین کنکور ریاضی از ۳۲۰ هزار و ۳۶۲ نفر در سال ۸۹ به ۱۶۴ هزار و ۲۷۸ نفر در سال ۹۸ رسیده است.

این عضو هیات علمی دانشکده علوم پزشکی دانشگاه تربیت مدرس، چالش‌های موجود در دانشگاه فرهنگیان را یکی از این عدم تمایل به رشته‌های علوم پایه دانست و در این باره توضیح داد: در حال حاضر با معلمان علوم پایه در کشور مواجه هستیم و تنها مسیر جذب معلم، دانشگاه فرهنگیان است و این دانشگاه برای جذب اساتید خود هرگز از میان دانش‌آموختگان دانشگاه‌هایی چون "تهران" و "شریف" و "امیرکبیر" انتخاب نمی‌کند.

وی معتقد است معلم و استاد نمونه می‌تواند دانش‌آموزان و دانشجویان ماهر تربیت کند.

سمنانیان، فقدان استاندارد دروس مدرسه‌ای، همه‌گیر شدن غیر معقول رؤیای قبولی در رشته‌های علوم پزشکی، بی‌توجهی به آموزش علوم پایه معلمان ابتدایی، عدم توجه به کیفیت و آموزش‌های ضمن خدمت معلمان و فقدان عدالت آموزشی را از دیگر عوامل افت علوم پایه در کشور ذکر کرد.

میزان اشتغال دانش‌آموختگان علوم پایه

این عضو هیات علمی دانشکده علوم پزشکی دانشگاه تربیت مدرس به بیان وضعیت اشتغال دانش آموختگان علوم پایه پرداخت و خاطر نشان کرد: در مطالعه‌ای که در سال ۹۳-۹۲ انجام شد، حاکی از آن بود که ۴۹ درصد از دانش آموختگان مقطع کاردانی مشغول به کار شدند که این میزان در مقطع کارشناسی ۵۱ درصد، مقطع کارشناسی ارشد ۶۰ درصد و دکتری ۷۲ درصد است.

وی اضافه کرد: از سوی دیگر در برنامه ششم توسعه به دلیل اولویت و اهمیتی که علوم پایه در حوزه علم و پژوهش داشت، تنها گروهی که برای آن هدف‌گذاری کمّی آن هم در جهت افزایش تعداد دانشجویان صورت گرفت، گروه علوم پایه بود که در این زمینه نیز موفق عمل نشده است.

به گفته وی در برنامه ششم توسعه در سال ۹۶ به میزان ۷۶ درصد هدف‌گذاری کمّی در علوم پایه و در سال ۹۸، ۵۸ درصد محقق شده است.

وی افزود: این عدد به این معنا است که از ۳۶۲ هزار دانشجویی که برای گروه علوم پایه پیش‌بینی شده بود، تنها ۲۱۰ هزار دانشجو محقق شده است. میزان تحقق تعداد دانشجویان در سطوح تحصیلات تکمیلی علوم پایه نیز از حدود ۷۲ درصد در سال ۹۶ به حدود ۴۹ درصد در سال ۹۸ کاهش یافته است.

صندلی‌های خالی علوم پایه

سمنانیان گفت: کل ظرفیت پذیرفته شده دکتری در سال ۹۸، به میزان ۱۶۳ هزار و ۳۲۲ نفر بوده که این ظرفیت پذیرش برای علوم پایه ۱۹ هزار و ۵۸۷ نفر بوده است.

وی افزود: در سال ۹۸ میزان صندلی خالی در دوره دکتری، ۱۴ درصد بوده که این میزان برای علوم پایه ۳۸ درصد اعلام شده است.

پیشنهاداتی برای بهبود حال "علوم پایه"

این استاد دانشکده علوم پزشکی دانشگاه تربیت مدرس با بیان اینکه در برنامه ششم توسعه درد به خوبی تشخیص داده شد، ولی بد عمل شده است، اظهار کرد: برای بهبود وضعیت علوم پایه می‌توان چاره اندیشی کرد که در این زمینه می‌توان این پیشنهادات را ارائه داد:

* اعطای بورسیه (حقوق ماهانه در سال اول و ادامه آن در صورت حفظ سرآمدی) به رتبه‌های زیر ۲۰۰ کنکور سراسری و برندگان المپیادهایی که وارد رشته‌های علوم پایه می‌شوند،

* اعزام هدفمند سالانه حداقل ۲۰ بورسیه دکتری علوم پایه به ۲۰ دانشگاه اول دنیا در علوم پایه،

* افزایش ۵۰ درصد به وام تحصیلی دانشجویان دکتری علوم پایه از محل منابع صندوق رفاه دانشجویی،

* اولویت دادن به تامین هزینه اعزام دانشجویان دکتری به دوره‌های ۶ تا ۱۲ ماهه فرصت مطالعاتی خارجی (حداقل ۳۰ درصد اعزام‌ها)،

* اولویت دادن به اعزام دانشجویان دکتری به همایش‌های معتبر خارجی.
@harmoniclib

اولین شخصی که نماد پی را بدای عدد پی به کار برد، ویلیام جونز در ۳۱۶ سال پیش بود.
@harmoniclib

کار ناتمام پوآنکاره

یکصد و یازده سال پیش، دقیقاً در همین امروز، پوآنکاره نامه‌ای به سردبیر یک نشریه ریاضی نوشت و از او پرسید آیا می‌تواند کاری ناتمام را برای آن نشریه ارسال کند، چون فکر می‌کند ممکن است اجل به او مهلت ندهد که کار را به پایان برساند ولی کارش می‌تواند ایده‌هایی را برای دیگران فراهم آورد. مقاله ناتمام وی منتشر شد، اندکی بعد جورج بیرخوف آن را به پایان رساند و پوآنکاره یک سال بعد مرد.

اثبات حکمی جدید در ریاضیات مستلزم برداشتن یک گام اولیه است: باید بتوانید صورت حکم را حدس بزنید! برداشتن این گام بیشتر به پارادکس می‌ماند و باعث می‌شود غیرممکن به نظر رسد؛ چرا که اگر اثباتی برای حکم ندارید چگونه به درستی آن ایمان دارید و اگر اثبات را از قبل بدانید که دیگر حکم جدیدی نگفته‌اید. اما این ظاهر امر است. هر لحظه حقایق جدیدی با احکامی به ظاهر پرابهت و شکست‌ناپذیر به ریاضیات اضافه می‌شوند. تردید نکنید.

نکته بعدی این است که چگونه می‌توانید حکم را اثبات کنید. در مواردی شاید لازم باشد حکم را به تمامی تقدیم کنید. به تعبیر هاردی، تقدیم کل بازی در هنگام به کار بستن برهان خلف، بسیار شرافتمندانه‌تر از تقدیم یک مهره پیاده با هدف برنده شدن در بازی شطرنج است.

آنچه مهم است پایان کار است: بالاخره حقیقت اثبات می‌شود. درست مثل خورشید که آبستن نور است و آفتاب می‌زاید.

تاریخ ریاضیات نشان می‌دهد که گرچه پوآنکاره نتوانست کار اثبات قضیه‌اش را به پایان برساند، با این حال حقیقت همیشه اثبات‌شدنی است؛ درست مثل شکوفه‌های درختان خودرو که حتی بدون نیاز به باغبان، در بهار شکفته خواهند شد.

مجید میرزاوزیری
۱۸ آذر ۰۱

@mirzavaziribooks

پی‌نوشت؛ جریان نامه پوآنکاره را اینجا ببینید:
https://mathshistory.st-andrews.ac.uk/OfTheDay/today/