Master Of Persia

🔸یکم بهمن
رسم بهمن گیر و از نو تازه کن بهمنجنه

جشن بهمنگان - اندیشه نیک و روز حمایت و نگاهبانی از حیوانات

از جشنهای ایرانشهری که در رنسانس می باید زنده شوند، یکی از کم شناخته شده ترین آنها، جشنِ روز بهمن (دومین روز ماه) در ماه بهمن می باشد. بهمن، اولین امشاسپندِ ایرانیان، یادآور اندیشه نیک برای آنها می باشد. اگردر این جشنِ ایرانشهر، کودکی از مادربزرگش یا همسایه ای از همسایه ای بپرسد که اندیشه نیک در این جشن بهمنگان، در دنیای من، به چه شکلی خود را می تواند نشان دهد؟ آن مادربزرگ یا همسایه پاسخ می دهد که در این دنیای تو، با نیکو کاری و نیک اندیشی نسبت به حیوانات است که تو می توانی بهمنگان را زنده کنی.

در دوران بنی عباس، این جشن ایرانشهری هنوز بسیار متداول بوده و ایرانیان آن را به عنوان بهمنجنه جشن می گرفتند. اما پس از حمله مغول و به زانو در آمدن ایرانیان برای بار دیگر، این جشن، در میان عامه ایرانیان به فراموشی می رود و فقط در اندکی از زرتشتیان ایرانی زنده می ماند.
در روستاها و شهرهای ایرانشهر، این جشن از صبح زود با به کوه و دشت رفتن جوانان شروع می شود. در کوهستان، جوانان موظفند که گل ها، برگها یا دانه هایی از گیاهان طبیعی ای که دارای مصرف دارویی دارند را جمع آوری کنند. گیاهان دارویی جمع شده در بهمنگان، مورد استفاده مادرو مادربزرگان در طول سال می شوند. از مهمترین گیاهانی که در این روزِ زمستانی در کوه و دشت های ایران شکوفا می شود، گل بهمن می باشد که به دو رنگِ سوری و سپید، زمستانِ ایران زمین را رنگارنگ می کند.

صبحانه در این روز، با شیر تازه ای شروع می شود که در آن برگ های سرخ و سپید بهمن خرد شده و به جوش آمده. پس از آن، دیگِ بهمنگان، پر شده از هرگونه حبوب و سبزی و گوشت که در این هنگام موجود است بپاست. مانند شیرِ صبحانه، آش بهمنگان نیز با برگهای سرخ و سپید گل بهمن پخته می شود. ایرانیان باور دارند که این گیاه دارای خواص دارویی است و به تقویت حافظه بسیار کمک می کند. در قدیم، گلِ بهمن را به صورت تازه در غذاها می ریختند، خشک شدۀ آن را دم کرده و می نوشیدند، یا به صورت گرد بر روی غذا می ریختند یا با گرد نبات آمیخته و می خوردند.

فرخش باد و خداوندش فرخده کناد
عید فرخنده و بهمنجنه و بهمن ماه
(فرخی)

در ایرانشهر، هر کدام از امشاسپند ها، یادآورِ ارزشهای جامعه می باشند. بهمنگان، یادآور اندیشه نیک می باشد. در دنیای امروزی، ارزش های نیک در کشورهای پیشرفته، نشان بزرگی و مدنیت ملت ها به شمار می آید. بهمن، در اوستا، وُهومن خوانده می شود به معنای اندیشه نیک یا نیک منشی. ایرانیان باوردارند که در نیک اندیشیدن و اخلاق نیک می باشد که یک انسان به خرد و دانایی می رسد. در دنیای مادی و زمینی، این امشاسپندِ ایران زمین، یادآور نیک اندیشیدن و نگاهبانی از چهارپایان می باشد.

امروز، در خشونت و آلودگی و زمستان جمهوری اسلامی، برگ و آش و ارزشهای بهمنگان دیده نمی شود. هوا و خاک ما از بی ارزشی های ما آلوده شده است. سینماهای ما سوخته اند، آواز ما خاموش است، صورت های ما اسیدپاشی شده و بهمن های ما در کوهستانهای ما نمی رویند. در این میان، سگ ها و اسب ها و آهو های ایران زمین نیز مانند ارزشهای ما فراموش شده اند. دریاچه های ما برای پرندگانمان خشک شده است و تنها عکس هایی از یوزپلنگهای ما بر روی پیراهن های ما باقیست. اما همچنان که پشت هر زمستان سیاهی در ایران زمین، نوروز ایرانیان می باشد، در دل هر زمستان سیاه و سردی، دانه ها و ریشه های زنده و مفیدی نهفته است. جشن بهمنگان فراموش نشده است، بلکه گیاهی است که دانه هایش سر تا سر کوهستانهای ما پخش شده است و حتا در این زمستانِ آلوده، آماده رویش می باشد. رویشی که می تواند آلودگی ایران زمین را بگیرد.

بهمنجنه است خیز و می آرای چراغ دی
تا برچینم گوهر شادی ز گنج می
(مختاری)

چند سال پیش، انجمن حمایت از حیوانات در ایران پیشنهاد کرد که جشن بهمنگان به عنوان روز حمایت از حیوانات برگزار شود. این پیشنهاد، توجه بسیاری از ایرانیان را جلب کرد و چندی از انجمن ها و فعالین اجتماعی و محیط زیست، سعی بر زنده کردن این جشن در راستای نگاهداری از حیوانات را کرده اند. دکتر شاهین سپنتا، دبیر سابق انجمن حمایت از حیوانات اصفهان، می گوید که در این چند سال، فعالین مدنی و محیط زیست، در پارک های عمومی، فضاهای سبز و جایگاه هایی که مردم حضور دارند، چهره به چهره با مردم درِ گفتگو را باز کرده اند تا آنها را با ویژه گی های فرهنگی و تاریخی بهمنگان آشنا کنند و در باب رسیدن و نگاهبانی از محیط زیست و حیوانات صحبت کنند. همانند دانه هایی از درختی پیر در زمستانی سیاه، این فعالین اجتماعی، در پارک ها و اماکن عمومی، دانه هایی می باشند که هر کدام از آنها روزی ریشه ای خواهند زد و درخت هایی خواهند شد تنومند و پربار.

25 views10:44