मराठी व्याकरण IMP
53.3K subscribers
2.41K photos
46 videos
2.55K files
1.33K links
प्रत्येक विद्यार्थ्यांला मराठी व्याकरण विषयात पैकीच्या पैकी मार्क मिळावे हाच हेतू

★ म्हणी

★ अंलकार

★ शब्दभांडार

★ अर्थ आणि वाक्यप्रचार

★ मराठी व्याकरण सराव प्रश्न

★ दररोज मराठी व्याकरण महत्त्वाचे 20- 40 प्रश्न
Download Telegram
❇️ मराठी व्याकरण - समानार्थी शब्द ❇️
● चक्रपाणी - विष्णु, रमापती, नारायण केशव, कृष्ण, वासुदेव, शेषशायी
 
● चतुर - धूर्त, हुशार, चाणाक्ष
 
● चाल - चढाई, रीत, हला, चालण्याची रीत
 
● छाया - सावली, प्रतिबिंब, छटा, शैली
 
● छाप - ठसा, छापा, अचानक हल्ला
 
● छळ - लुबाडनुक, गांजवणूक, ठकवणे, जाच
 
● छिद्र - छेद, दोष, भोक, कपट
 
● छडा - तपास, शोध, माग
 
● जतावणी - सूचना, इशारा, ताकीद
 
● जन्म - उत्पति, जनन, आयुष्य
 
● जप - ध्यास, ध्यान, देवाचेनाव मंत्राची पुन्हा पुन्हा आवृति
 
● जबडा - तोंड, दाढ
❤9
✅✅ समानार्थी शब्द ✅✅

● अमित : असंख्य, अगणित, अमर्याद, अपार.

● कमळ : पंकज, अंबुज, कमल, नीरज, पदम, नलिनी.

● अंधार : काळोख, तम, तिमिर.

● अगत्य : अस्था, कळकळ, आपुलकी, कळवळा, आदर.

● ओढाळ : अनिर्बध, उनाड, भटक्या.

● एकवार : एकडा, एकवेळ.

● ऐषआराम : स्वस्थता, चैन, सुखोपभोग, सुख.

● ओझे : भार, बोजा, वजन, जबाबदारी, काळजी.

● अघोर : भीतिदायक, भयंकर, वाईट.

● उषा : उषःकाल, पहाट, अरुणोदय, प्रातःकाल, प्रभात, सकाळ..

● अभिनव : नवीन, नूतन, अपूर्व.

● उसंत : फुरसत, विसावा, विश्रांती, आराम.

● उपासना : भक्ती, पूजा, आराधना, सेवा.

● अघटित : विलक्षण, चमत्कारिक, असंभाव्य.

● इतमाम : सरंजाम, थाट, व्यवस्था, लवाजमा.

● इंद्र : सुरेंद्र, देवेंद्र, शक्र, पुरंदर, वज्रपाणी, वासव, सहस्त्राक्ष.

● अनमान : हयगय, उपेक्षा, दुलर्क्ष, अनादर.

● अचानक : अनपेक्षित, एकाएकी.
❤16
      ⭐️ वर्ष व महोत्सव ⭐️

🥇25 वर्ष          - रौप्य महोत्सव 

🥇50 वर्ष         - सुवर्ण महोत्सव 

🥇60 वर्ष.        - हीरक महोत्सव 

🥇75 वर्ष         - अमृत महोत्सव 

🥇80 वर्ष         - सहस्त्र चंद्रदर्शन महोत्सव 

🥇100 वर्ष        - शतक महोत्सव 

🥇125 वर्ष        - शतकोत्तर रौप्य महोत्सव 

🥇150 वर्ष.      - सार्ध शती महोत्सव .
❤9
🎯 खालीलपैकी "अव्हेर" या शब्दाचा विरुद्धार्थी शब्द कोणता❓
Anonymous Quiz
5%
मंद
45%
अनव्हेर
21%
अनुचित
28%
स्वीकार
❤11
उंदीर या शब्दाचे अनेकवचन काय ❓️
Anonymous Quiz
72%
उंदीर
20%
उंदरे
6%
उदिरे
2%
यापैकी नाही
❤11
' वर्गात शिक्षकांनी विद्यार्थ्यांना शिकवावे. -या वाक्यातील कर्ता कोणता आहे?
Anonymous Quiz
9%
शिकवावे
6%
वर्ग
22%
विद्यार्थी
63%
शिक्षक
❤11
मराठी भाषेतील पहिला ग्रंथ कोणता आहे?
Anonymous Quiz
9%
ज्ञानेश्वरी
18%
भावार्थ रामायण
59%
लीळाचरित्र
14%
यमुना पर्यटन
❤11
🟢साम्राज्य व संस्थापक🟢

◾️मगध:-बिंबिसार

◾️नंद:-महापदमनंद

◾️मौर्य:-चंद्रगुप्त

◾️शुंग:-पुष्यमित्र शुंग

◾️सातवाहन:-सिमुक

◾️गुप्त:-श्री गुप्त

◾️पुष्यभूती:-पुष्यभूती

◾️पल्लव:-सिंहविष्णू

◾️चालुक्य:-पुलंकेशीन प्रथम

◾️चोल:-विजयालय चोल

◾️राष्ट्रकूट:-दंतीदुर्ग

◾️वाकाटक:-विंध्यशक्ती
❤10
🛑 मराठी व्याकरण - काही महत्त्वपूर्ण शब्दांचे अर्थ :-

● अढल : हुशार ,वाकबगार

● अन्नगुरु : खादाड

● अपट : पडदा, आडोसा

● अपलाप : सत्य लपविणे

● अपुत : अशुध्द ,अपवित्र

● अपेत : दूर गेलेला

● अबू : बाप

● अबाब : सरकारी कर

● आंदोली : हेलकावा, झोका

● आदिष्ट : आज्ञा , हुकूम केलेला

● आपगा : नदी

● आभु : ब्रम्हा

● आमण : आवण,चाकाचा आस ज्यात फिरतो ते

● आयतन : जागा ,स्थळ

● आलक : कपटी, लबाड, गुन्हेगार

● आली : सखी, मैत्रीण,रांग,ओळ
❤3👍2😁2
❇️ मराठी व्याकरण - समानार्थी म्हणी ❇️

● आधी शिदोरी मग जेजूरी - आधी पोटोबा मग विठ्ठोबा
 
● आवळा देऊन कोहळा काढणे - पै दक्षिणा लक्ष प्रदक्षिणा
 
● कडू कारले तुपामध्ये तळले - कुत्र्याचे शेपूट नळीत घातले
 
● साखरेत घोळले तरी कडू ते कडूच - तरी वाकडे ते वाकडेच
 
● कामा पुरता मामा - ताकापुरती आजी
 
● काखेत कळसा गावाला वळसा - तुझ आहे तुजपाशी परी तू जागा चुकलासी
 
● करावे तसे भरावे - जैसी करणी वैशी भरणी
 
● खाई त्याला खवखवे - चोराच्या मनात चांदणे

  ● खाण तशी माती - बाप तसा बेटा

  ● आग सोमेश्वरीअन बंब रामेश्वरी - मानेला गळू, पायाला जळू

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
❤8👍2
✅✅ ध्वनिदर्शक शब्द ✅✅

1.वाघाची - डरकाळी   
2.कोल्हयांची - कोल्हेकुई     
3.गाईचे - हंबरणे
4.गाढवाचे - ओरडणे
5.घुबडाचा - घूत्कार
6.घोडयाचे - किंचाळणे
7.चिमणीची - चिवचिव
8.कबुतराचे/पारव्याचे - घुमणे
9.कावळ्याची - कावकाव
10.सापाचे - फुसफुसने
11.हत्तीचे - चित्कारणे
12.हंसाचा - कलरव
13.भुंग्यांचा, मधमाश्यांचा - गुंजारव
14.माकडांचा - भुभु:कार
15.म्हशींचे - रेकणे
16.मोराचा - केकारव 
17.सिंहाची - गर्जना
18.पंखांचा - फडफडाट
19.पानांची - सळसळ
20.डासांची - भुणभुण
21.रक्ताची  -  भळभळ
❤10
❇️ मराठी व्याकरण - समानार्थी शब्द ❇️
● चक्रपाणी - विष्णु, रमापती, नारायण केशव, कृष्ण, वासुदेव, शेषशायी
 
● चतुर - धूर्त, हुशार, चाणाक्ष
 
● चाल - चढाई, रीत, हला, चालण्याची रीत
 
● छाया - सावली, प्रतिबिंब, छटा, शैली
 
● छाप - ठसा, छापा, अचानक हल्ला
 
● छळ - लुबाडनुक, गांजवणूक, ठकवणे, जाच
 
● छिद्र - छेद, दोष, भोक, कपट
 
● छडा - तपास, शोध, माग
 
● जतावणी - सूचना, इशारा, ताकीद
 
● जन्म - उत्पति, जनन, आयुष्य
 
● जप - ध्यास, ध्यान, देवाचेनाव मंत्राची पुन्हा पुन्हा आवृति
 
● जबडा - तोंड, दाढ
❤8
✅✅ समानार्थी शब्द ✅✅

● अमित : असंख्य, अगणित, अमर्याद, अपार.

● कमळ : पंकज, अंबुज, कमल, नीरज, पदम, नलिनी.

● अंधार : काळोख, तम, तिमिर.

● अगत्य : अस्था, कळकळ, आपुलकी, कळवळा, आदर.

● ओढाळ : अनिर्बध, उनाड, भटक्या.

● एकवार : एकडा, एकवेळ.

● ऐषआराम : स्वस्थता, चैन, सुखोपभोग, सुख.

● ओझे : भार, बोजा, वजन, जबाबदारी, काळजी.

● अघोर : भीतिदायक, भयंकर, वाईट.

● उषा : उषःकाल, पहाट, अरुणोदय, प्रातःकाल, प्रभात, सकाळ..

● अभिनव : नवीन, नूतन, अपूर्व.

● उसंत : फुरसत, विसावा, विश्रांती, आराम.

● उपासना : भक्ती, पूजा, आराधना, सेवा.

● अघटित : विलक्षण, चमत्कारिक, असंभाव्य.

● इतमाम : सरंजाम, थाट, व्यवस्था, लवाजमा.

● इंद्र : सुरेंद्र, देवेंद्र, शक्र, पुरंदर, वज्रपाणी, वासव, सहस्त्राक्ष.

● अनमान : हयगय, उपेक्षा, दुलर्क्ष, अनादर.

● अचानक : अनपेक्षित, एकाएकी.
❤10
❇️ वाक्यप्रचार व त्याचे अर्थ ❇️

● काका वर करणे : आपल्याजवळ काही नाही असे दाखवणे.

● कानाडोळा करणे : दुर्लक्ष करणे.

● कायापालट होणे : स्वरूप पूर्णपणे बदलणे.

● काट्याने काटा काढणे : का शत्रूच्या सहाय्याने दुसर्‍या शत्रूचा पराभव करणे.

● काट्याचा नायटा होणे : शुल्लक गोष्टीचा भयंकर परिणाम होणे.

● कावरा बावरा होणे : बाबरने.

● काळजाचे पाणी पाणी होणे : अति दुःखाने मन विदारण होणे.

● कुत्रा हाल न खाणे : अतिशय वाईट स्थिती येणे.

● कंठस्नान घालने : ठार मारणे.

● कंठशोष करण : ओरडून गळा सुकवणे उगाच घसाफोड करून खूप समजावून सांगणे .

● कंबर कसणे : एखाद्या गोष्टीसाठी हिम्मत करून तयार होणे.

● कुंपणानेच शेत खाणे : ज्यांच्यावर जबाबदारी आहे अशा विश्वासातील माणसाने फसवणे.

━━━━━━━━━━━━━━━━
❤11
❇️ एक शब्दाबद्दल शब्दसमूह ❇️

● कृतज्ञ : उपकार जाणणारा

● असंख्य,अमाप : संख्या मोजता न घेता येणारा

● मनमिळाऊ : मिळून मिसळून वागणारा

● वसतिगृह : विद्यार्थ्यांसाठी राहण्याची जागा

● गुप्तहेर : गुप्त बातम्या कढणारा

● विनातक्रार : कोणतीही तक्रार न करता

● दीर्घद्वेषी : सतत द्वेष करणारा

● कवयित्री : कविता करणारी

● तट : किल्ल्याच्या सभोवतालची भिंत

● स्वार्थी : केवळ स्वतःचाच फायदा करू
पाहणारा

● तुरुंग : कैदी ठेवण्याची जागा

● दानशूर : खूप दानधर्म करणारा

● दीर्घायुषी : खूप आयुष्य असणारा

● अतिवृष्टी : खूप पाऊस पडणे

● गुराखी : गुरे राखणारा

● निर्वासित : घरदार नष्ट झाले आहे असा

● अंगण : घरापुढील मोकळी जागा

● गवंडी : घरे बांधणारा

● चौक : चार रस्ते एकत्र येतात ती जागा

● शुक्लपक्ष : चांदण्या रात्रीचा पंधरवडा

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
👉 स्पर्धा परीक्षेची तयारी करण्याऱ्या आपल्या सर्व विद्यार्थी मित्र/मैत्रिणींना शेअर करा .....
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
❤5
❇️ मराठी व्याकरण - शब्दसमूह शब्द ❇️

1) उपकाराची जाणीव न ठेवणारा - कृतघ्न

२) एकटा राहणारा - एकलकोंडा

3) एकाच काळातील - समकालीन

4) कधी न बदलणारे वाक्य - दगडावरची रेघ

5) कड्यावरून लोटण्याची शिक्षा - कडेलोट

6) कंटाळवाणे लांबलचक भाषण - एरंडाचे गुऱ्हाळ

7) कधीही जिंकला न जाणारा - अजिंक्य

8) कर्तव्यापासून तोंड फिरविलेला - कर्तव्य पराङ्मुख

9) कसलीच इच्छा नसलेला - निरिच्छ

10) कष्ट करून जगणारा - कष्टकरी

11) कधीही मरण नसणारा - अमर
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
👉 स्पर्धा परीक्षेची तयारी करण्याऱ्या आपल्या सर्व विद्यार्थी मित्र/मैत्रिणींना शेअर करा .....
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
❤6
DOC-20260605-WA0028.pdf
150.1 KB
♦️मराठा समाजाला इतर मागासवर्गीयप्रमाणे शैक्षणिक सवलती व सोयी-सुविधा यांचा लाभ अनुज्ञेय करण्याबाबत.

👉 दि 5 जून 2026


.जॉईन:@spardhaparikshakranti
📚 समानार्थी शब्द –

❌ अपयश ➤ पराभव, हार, अपमान, अयश

⏳ अवधी ➤ समय, वेळ, काळ, अवकाश

👩‍👦 आई ➤ जननी, माऊली, माय, माता, जन्मदात्री

🧠 आठवण ➤ ध्यान, स्मरण, संस्मरण, स्मृती

😭 आकांत ➤ हंबरडा, आक्रोश, रुदन

😊 आनंद ➤ उल्हास, हर्ष, संतोष, मोद

📖 आशय ➤ भावार्थ, अर्थ, तात्पर्य

✨ आशा ➤ आस, इच्छा, अपेक्षा, वासना, आकांक्षा
❤8
❇️ काही महत्त्वाच्या म्हणी :-

1] कंबरेचं सोडलं, डोक्याला बांधलं.
अर्थ:
लाजलज्जा पार सोडून देणे.

2] कठीण समय येता कोण कामास येतो?
अर्थ:
आपल्या अडचणींच्या वेळी कोणीही उपयोगी पडत नाही.

3] कडू कारले तुपात तळले, साखरेत घोळले, तरी कडू ते कडूच.
अर्थ:
माणसाचा मुळ गुणधर्म कितीही प्रयत्न केला तरी बदलत नाही.

4] कधी खावे तुपाशी, कधी राहावे उपाशी.
अर्थ:
सांसारिक स्थिती नेहमीच सारखी नसते.

5] कर नाही त्याला डर कशाला?
अर्थ:
ज्याने वाईट कृत्य केले नाही त्याला भीती बाळगण्याचे कारण नाही.

6] कधी गाडीवर नाव, कधी नावेवर गाडी.
अर्थ:
सर्वांचे दिवस येतात, तीच ती स्थिती कधीच राहत नाही.

7] करंगळी सुजली म्हणजे डोंगरा एवढी हो‌ईल का?
अर्थ:
जी गोष्ट लहान असते, ती कितीही प्रयत्न केला तरी अमर्याद मोठी होऊ शकत नाही

8] करणी कसायची, बोलणी मानभावची.
अर्थ:
बोलणे गोड गोड, आचरण मात्र निष्ठूर.

9] करायला गेले गणपती अन् झाला मारुती.
अर्थ:
जे करायचे ते समजून उमजून नीटपणे करावे. नाहीतर त्यातून भलतेच घडते.

10] करायला गेलो एक अन् झाले एक.
अर्थ:
करायचे एक आणि झाले भलतेच.

11] करावे तसे भरावे.
अर्थ:
जसे चांगले वाईट करावे तसे त्याचे चांगले वाईट परिणाम भोगावे.

12] करीन ती पूर्व दिशा.
अर्थ:
एखादी अधिकारी व्यक्ती सांगेल ते सारे इतरांनी निमूटपणे मान्य करणे.

13] कर्कशेला कलह गोड, पद्मिनीला प्रीती गोड.
अर्थ:
दुष्ट स्त्रीला कलह करणे आवडते तर गुणवंतीला प्रेम आवडते.

14] कवडी कवडी माया जोडी.
अर्थ:
काटकसरीने वागून थोडी थोडी बचत केल्यास बरीच मोठी रक्कम शिल्लक पडते.

15] कवड्याचे दान वाटले, गावात नगारे वाजले.
अर्थ:
करणे थोडे पण गवगवाच फार.

16] कसायाला गाय धार्जिणी.
अर्थ:
भांडखोर व नीतिमत्ता नसलेल्या गुंड माणसापुढे गरीब माणसे नसतात.

17] काकडीची चोरी, फाशीची शिक्षा.
अर्थ:
अपराध खूप लहान पण शिक्षा मात्र फार मोठी.

18] काखेत कळसा अन् गावाला वळसा.
अर्थ:
भान नसल्याने जवळच असलेली वस्तू शोधण्यासाठी दूर जाणे.

19] काट्याचा नायटा करणे.
अर्थ:
एखाद्या क्षुल्लक गोष्टीचा भलताच विपर्यास करणे.

20] काठी मारल्याने पाणी दुभंगत नाही.
अर्थ:
खर्‍या मैत्रीचा भंग आगंतुक कारणांनी होऊ शकत नाही.
❤18👍1
❇️ समानार्थी शब्द ❇️

● झोपाळा - झुला, हिंदोळा, टाळाटाळ
 
● झरा - निर्झर, ओहळ, ओढा
 
● झगडा - कलह, भांडण, तंटा
 
● टका - पैसा, पैका, जमीन मोजण्याचे माप
 
● टणक - निबर, कठिण, धट्टाकट्टा
 
● टिळा - तिलक, टिळक, ठिपका
 
● टूक - कुशलता, युक्ती, टक
 
● टाळाटाळ - र्हयगय, दिरंगाई, टगळमंगळ
 
● ठराव - नियम, सिद्धांत, निकाल
 
● ठळक - स्पष्ट, मोठे, जाड
 
● ठाम - पक्का, कायम, दृढ
 
● ठिकाण - पत्ता, स्थान, खूण
 
● डोके - माथा, मस्तक, शिर
 
● डोळा - नेत्र, लोचन, अक्ष, चक्षू
 
● डगर - उतरण, टेकडी, ढळ
 
● डौल - रुबाब, दिमाख, ऐट
 
● ढग - घन, जलद, मेघ, नीरद

● ढाळणे - गाळणे, आतणे, अभिषेक करणे
 
● ढेकूळ - ढेप, पेंड, भेली
 
● ढिलाई - चालढकल, दुर्लक्ष, दिरंगाई,  हयगय
 
● ढोंगी - लबाड, भोंदू, दांभिक, फसवा
 
● ढोल - नगारा, डंका, पडघम
 
● तक्रार - वाद, भांडण, हरकत
 
● तट - काठ, किनारा, बाजू, भांडण
 
● तत्व - सत्य, तात्पर्य, अंश
❤9