📝 تورک دیلینده مدرسه اولمالیدیر هرکسه
ا➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖ا
👤 علیرضا ایرانی
ا➖➖➖➖➖ا

◀️ تیم فوتبال تراکتور فقط یک تیم فوتبال نیست، بلکه محلی برای جمع شدن و بهانه ای برای بازخواست حکومت، جهت دستیابی به حق طبیعی خود یعنی آموزش زبان مادری است که توسط سازمان ملل و کنوانیسیون‌های مربوط به آن به رسمیت شناخته می‌شود و در اصل ۱۵ قانون اساسی نیز به آن تاکید شده است، ولی نه تنها اجرا نمی شود بلکه از هر حرکت دیگر در راستای ترویج و بزرگداشت این زبان جلوگیری به عمل می آید.

◀️ این مقاله فقط درباره زمان مادری تورکی نیست بلکه می‌تواند به سایر زبانهای غیر از فارسی که در ایران رایج است نیز اطلاق شود مانند زبان‌های کردی، لری، بلوچ و غیره.

◀️ در تفسیر عنوان این مقاله می توان دو مفهوم برداشت کرد. اولی تدریس زبان تورکی و دوم تدریس به زبان تورکی  به طوری که از آموزش زبان دیگر (زبان‌ فارسی) جلوگیری به عمل آید.  مقصود ما همان مورد اول است. خواسته ای به حق که هیچ آسیبی به جامعه وارد نمی کند. پس چرا از آموزش این زبان و تلاش برای آموزش زبان در مدارس جلوگیری به عمل می‌آید؟

◀️ قبل از سال ۱۳۱۳ در سطح بین‌المللی، ایران به نامی که اکنون میشناسیم شناخته نمی‌شد، بلکه در اکثر نامه‌ها و قراردادهای بین‌الملی با نام پرشیا و یا با نام حکومت های حاکم مانند حکومت قاجاریه و یا صفویه شناخته می‌شد. در اوایل حکومت رضا شاه پهلوی گروهی از روشنفکران و مشاوران رضا شاه مانند محمد علی فروغی و سعید نفیسی به تقلید از ترکیه درصدد ایجاد و تقویت ملی گرایی ایرانی برآمدند. یکی از پیشنهادات آنها تاکید بر استفاده از نام ایران در معاهدات بین‌المللی بود.  به این ترتیب بر خلاف تصور اکثریت ایرانیان، ایران نامی جدید برای این مرز و بوم ولی با پیشینه تاریخیِ بسیار قدیمی و البته درخشان می‌باشد.

◀️ به اذعان بسیاری از صاحب نظران تاریخ و سیاست، رضا شاه پهلوی، سهم بسیاری در ساخت ایران نوین داشت و کمتر کسی منکر آن است، ولی یکی از انتقادهایی که بر حکومت وی وارد است، همین سیاست یکسان‌سازی فرهنگ چند‌زبانی به یک زبان (فارسی) است که زمینه ساز تبعیض بر گویشوران زبان های تورکی و کردی و ... شده است.

◀️ برخی خانواده‌ها در مناطق غیر فارسی زبان جهت برخورداری از آموزش بهتر و سایر امکانات فرهنگی که برای گویشوران فارسی زبان موجود است، ترجیح می‌دهند اولین زبان فرزندان خود (که در واقع همان زبان مادری نامیده می‌شود) زبان فارسی باشد که این  کار به فرسایش زبان ترکی می‌انجامد.  اسم ها، صفتها و حتی گاهی فعلها هم در زبان تورکی به کلمات فارسی تغییر می‌یابند که در طی چند دهه اخیر برای بیشتر تورک زبانان، این تغییرات مشهود است.

◀️ اردیبهشت و خرداد ۸۵ نقطه عطفی در مطالبه حق طبیعی آموزش زبان مادری در میان تورک زبانان بود. در واقع کاریکاتور چاپ شده در روزنامه ایران جرقه ای بود که باروت انباشته شده  از تبعیض آگاهانه یا ناآگاهانه موجود توسط حکومت و جامعه را شعله ور ساخت.سطح گستردگی و شدت اعتراضات 85  را شاید بتوان همانند اعتراضات 88 جنبش سبز و شاید بیشتر (در شهرهای تورک‌زبان) در نظر گرفت.

◀️ این اعتراضات آنچنان که می‌بایست توسط نهادها و رسانه های دولتی و بین‌المللی (مانند عفو بین‌الملل) رصد نشد، تعداد کشته‌ها  توسط نیروهای امنیتی به گفته برخی معترضان و رسانه های غیر رسمی (شاید مغرضانه)  ده‌ها نفر اعلام  شد، اما آنچه که شکی در آن نیست کشتار نقده (سولدوز) بود که به کشته شدن 5 نفر انجامید، ولی انعکاسی درخور در رسانه‌های جمعی (حتی صدای آمریکا یا بی بی سی) نداشت. در شبکه های استانی تلوزیون ایران نیز با فراخوان جهت تجمع، مردمِ معترض را به خیابان‌ها کشیده و همانند حوادث کوی دانشگاه با حملات گاز انبری و استراتژی لوله کردن به سرکوب مردم پرداختند. چه بسیار دانشجویانی که ستاره‌دار شده و از ادامه تحصیل باز ماندند، چه بسیار افرادی که به زندان افتادند و انسان‌هایی که توسط سرکوبگران رژیم جان خود را از دست دادند.

📝 محروم از همه چیز: زندگی شهروندان افغان در ایران
ا➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖ا
👤 جوشوا اِوانژِلیستا - فواد روستائی
ا➖➖➖➖➖ا

◀️ اشغال افغانستان توسّط نیروهای ارتش سرخ اتحاد شوروی در سال ۱۹۷۹ به آواره شدن شهروندان این کشور در دیگر کشورها منجر شد. چهل سال پس از این رویداد، میلیون‌ها شهروند افغان در ایران قربانی انواع آزار و اذیّت اند.

◀️ عبدالعلی در پایان و پیش از آن که با گاری خود و دخترک هفت ساله کار را از سر گیرد می گوید: "ما افغان هستیم و سرنوشت ما انجام کارهائی است که ایرانی ها نمی خواهند انجام دهند. تقدیری که تا دمِ مرگ با ماست."

◀️ کار عبدالعلی تنها منبع درآمد خا‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌نواده‌ی پرجمعیّت پسرِ بیکار او نیز می باشد. در ماه های اخیر، نوه ی هفت ساله ی او به کمک پدر بزرگ آمده و زباله ها و آشغال های کوچک تر را جمع می کند. عبدالعلی پسر دیگری به نام "ماهر" نیز دارد که پس از اخراج شدن از ایران در جائی در افغانستان است. جائی که عبدالعلی نمیداند کجاست. عبدالعلی خبری از پسر خود ندارد و نگران ان است که به دست طالبان یا داعش کشته شده باشد.

◀️ یزد شهری با جمعیّتی نیم میلیونی است که هزاران پناهجوی ی افغان را در خود جای داده است که اکثریت آنان به صورتِ غیرقانونی در خانه هائی محقّر در این شهر ساکن اند. کار بیشترین شمار این افغان ها بنّائی، نظافت فاضلاب ها یا بارکِشی است و اکثراً آماج توهین های ساکنان شهر اند. شهروندانی که گهگاه تظاهراتی ولو غیرِ رسمی هم علیه حضور آنان برپا کرده اند.

◀️ یک ملّای هزاره ی افغان – هزاره ها شیعیان افغانستان اند - در مورد برخورد مردم با افغان ها می گوید : " نمی توان گفت که همه ی اهالی شهر از ما متنفر هستند. ما دارای ریشه های مشترک مذهبی و آداب و رسومی مشابه هستیم. امّا ما در یک بافتار اجتماعی تبعیض آمیز و جداسری زندگی می کنیم که به تندروها اجازه می دهد به هرکاری دل شان خواست دست بزنند بدون آن که مجازاتی در انتظارشان باشد".

◀️ شعار هائی نیر علیه حضور مهاجران در شهر یزد در مرکز این شهر بر دیوارها خودنمائی می کند که امضای "اهالی محّل" را در پای خود دارد. آن چه که در یزد می گذرد منحصر به این شهر نیست و مهاجران افغان در همه ی شهرهای بزرگ ایران با چنین مصائبی رو به رو هستند.

◀️ چهاردهه پس از آغاز این مهاجرت بزرگ در حدوسه میلیون نفر از جمعیّت هشتاد میلیونی ایران را مهاجران افغان تشکیل می دهند.

◀️ آیت الله خامنه ای در سال ۱٣۹۵ در دیداری با اشرف غنی رئیس جمهوری افغا‌‌‌‌‌نستان مدعی شد : "برخلاف برخی کشورها چون انگلیس و ایالات متحده ی آمریکا، جمهوری اسلامیِ ایران همواره با مهمان نوازی، برادری و احترام با مردم افغا‌‌‌‌‌‌‌‌‌نستان برخورد کرده است". این سخنان برای پناهندگان و پناه جویانِ افغان که در ایران متولد و بزرگ شده اند بیشتر به شوخی می ماند.

◀️ بر اساس یکی از گزارش های سازمان "دیده بان حقوق بشر" که در سال ۱۶·۲ میلادی منتشر شده است جمهوری اسلامی ایران به رغم وخیم تر شدن هر چه بیشتر اوضاع در افغا‌‌نستان شرایط اخذ پناهندگی یا اقامت های دیگر در چهارچوب مهاجرت را برای افغان ها دشوار تر و محدود تر کرده است. پناهجویان افغان با رشته ی بی پایانی از تبعیض ها رو به رو هستند. این تبعیض ها و سختگیری ها به حدی است که گروهی از افغان ها به فکر متوّسل شدن به قاچاقچیان انسان برای رساندن خود به اروپا می شوند.

◀️ اتهّام دیگری که به جمهوری اسلامی در ارتباط با مهاجران و پناهجویان افغان وارد می شود این است که هیچ کاری برای مقابله با خشونت های روزافزونِ ناشی از بیگانه ستیزی در کشور و پاسخگو کردن مسئولان در این عرصه و حفاظت از افغان ها نمی کند.

◀️ پناهنده ی افغان بودن به این معناست که این شخص نمی تواند دارنده ی یک حساب بانکی، مالک یک خانه یا یک خودرو یا حتی یک سیم کارت تلفن باشد مگر به واسطه ی یک ایرانی. چنین شخصی نمی تواند یک کارفرما باشد یا در مقام و جایگاه حقوق بگیر نیز هر لحظه با خطر اخراج رو به روست. اگر یک شهروند افغان بدون اجازه ی اقامت یا دیگر اسناد لازم بازداشت شود به آن مناطقی از کشورش بازگردانده خواهد شد که در دست طالبان یا داعش است.

◀️ افغان ها را می توان توسّطِ سپاه پاسداران برای جنگیدن راهی سوریه کرد. بسیاری از پناهندگان افغان برای حفاظت از "اماکن مقدّسه" یا گرفتن اجازه ی اقامت طولانی مدت و یا حقوق و مزایای بیشتر این مأموریّت را می پذیرند. با وجود این بر اساس پاره ای از گزارش ها حتّی برای کسانی هم که به جبهه های جنگ سوریه اعزام شده اند به بسیاری از وعده ها و قول های داده شده عمل نمی شود.

نسخه چاپی شماره 35 دوماهنامه میهن
«تبعیض» (من، ما، دیگری)

🌐 Mihan.net 🙂 @mihansitebot

در شماره 35 دوماهنامه میهن آمده است:
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
http://mihan.net/1399/5/13/
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖

📝 سرسخن سی و پنج 👈 /read2824

👤 محمد اکبرزاده 📝 تبعیض در ایران 👈 /read2821

👤 مجید الهامی 📝 اعراب خوزستان و قضیه تبعیض 👈 /read2816

👤 جوشوا اِوانژِلیستا و فواد روستائی 📝 محروم از همه چیز: زندگی شهروندان افغان در ایران 👈 /read2812

👤 علیرضا ایرانی 📝 تورک دیلینده مدرسه اولمالیدیر هرکسه 👈 /read2808

👤 ویلیام ایچ تاکِر و فواد روستائی 📝 ایدئولوژی نژاد پرستی: سوء استفاده از علم برای توجیه تبعیض های نژادی 👈 /read2801

👤 ئالان توفیقی 📝 از جورج فلوید در میناپولیس تا شوانه سیدقادری در مهاباد 👈 /read2799

👤 نیره توحیدی 📝 ریشه های معضل جهانی تبعیض و نژادپرستی 👈 /read2831

👤 جورج سجعان جرداق و محمد‌جواد اکبرین 📝 رعیّت، حاکمان و کاهنان 👈 /read2796

👤 صلاح الدین خدیو 📝 نامه ای برای تاریخ 👈 /read2788

👤 خالد خسرو 📝 افغان هراسی؛ عناصر بیگانه ساز دولت در ایران 👈 /read2792

👤 عبدالستار دوشوکی 📝 کالبدشکافی ریشه های تبعیض و نژادپرستی در ایران 👈 /read2775

👤 حسن راشدی 📝 چرایی تحقیر ترکان بعد از حاکمیت خاندان پهلوی در ایران 👈 /read2768

👤 صلاح الدین عباسی 📝 انسان؛ نژاد؛ نژادپرستی 👈 /read2764

👤 فرزانه عظیمی 📝 تبعیض، سرنوشتی محتوم یا معضلی قابل عبور؟ 👈 /read2761

👤 کاظم علمداری 📝 موج سوم مقابله با برتری نژادی درآمریکا!؟ 👈 /read2758

👤 رضا علیجانی 📝 مسئله تبعیض، فرهنگ دوصدایی و نگرانی در باره آینده ایران 👈 /read2755

👤 رضا مردانی 📝 سگ، خوک و کافرِ نجس 👈 /read2752

👤 علیرضا مناف‎زاده 📝 «ما» تافتۀ جدابافته‌‌ایم؛ هویت و تبعیض 👈 /read2745

👤 محسن نکومنش 📝 از هرات تا یزد 👈 /read2740

👤 صدیقه وسمقی 📝 آوای زیبا و رسای برابری علیه تبعیض جنسیتی 👈 /read2737

👤 محسن یلفانی 📝 اشاره‌هائی به سرنوشت؛ «من، ما… و دیگری» 👈 /read2734

👤 بامداد ارشادی 📝 آستانه ۳۵ (تازه های ادببیات فارسی) 👈 /read2730
🌐 Mihan.net 🙂 @mihansitebot

📝 «حاکمان ایران؛ فقدان نگاه ملی، برهوت نگاه انسانی» و «جهانی که برپاشنه سابق خواهد چرخید!»
ا➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖ا
👤 رضا علیجانی
ا➖➖➖➖➖ا

◀️ بحران زیستی- اقتصادی جهانی که بحران کووید 19 ایجاد کرده در مرحله کنونی دو پرسش مهم را در برابر تک تک ساکنان این کره خاکی قرار داده است: -این بحران تا کی طول می کشد، این ویروس تا کی جان جهانیان را خواهد گرفت و کی این ویروس با کشف واکسن آن مهار خواهد شد؟ -در نسبت و انتخاب خطیری که اینک بین لزوم حفظ جان آدمیان و حیاتی بودن چرخه اقتصاد جوامع برقرار شده چه باید کرد و چه می توان کرد؟

◀️ همه حکومت های جهان اینک در برابر این دو پرسش هولناک قرار گرفته اند و هر یک بنا به ماهیت و ساختار قدرت و ویژگی قدرتمندانشان بدان پاسخی خاص می دهند.

◀️ آنچه در این مدت گذشت نشان داد که حکومت‌ها و قدرتمندان مختلف برخوردهای گوناگونی با این پدیده مهم داشته‌اند. برخوردی حاکی از تیزهوشی و یا کندذهنی؛ از منظری انسانی و یا از زاویه ای پرقساوت و بی اعتنا به جان آدمیان و ارجح دانستن اموری دیگر(مثل اقتصاد، نظرگاه های سیاسی و مذهبی و احیانا ماجراجویی‌ها و بلندپروازی‌های شخصی و فکری و...) بر حیات مردمان کشورشان ؛ از منظری متکی بر نظرات کارشناسان و یا مبتنی بر تعصبات و کوته فکری‌های شخصی و...ِ .

◀️ به لحاظ علمی ظاهرا کووید19 دیگر هیچگاه جهان ما را ترک نخواهد کرد و به جزئی از «موجودات» در جهان ما تبدیل شده است. همانگونه که مثلا ویروس منجر به فلج اطفال در جهان ما وجود دارد و هر فردی باید با تزریق(یا خوردن) واکسن آن خود را در برابر آن مصون کند. بنابر این کووید19 با همین ترکیب ژنتیکش دیگر به بخشی از چرخه سیاره ما تبدیل شده و پرسش دقیق‌تر این خواهد بود که ما کی می توانیم با کشف واکسن‌اش به همزیستی با آن برسیم؟

◀️ پاسخ ها بسیار مختلف است. برخی از عبور از مرحله آزمایش روی حیوانات و ورود به آزمایش روی نمونه های انسانی سخن می گویند. هر چه هست جدا از رقابت اقتصادی که روی این امر وجود دارد اما برخی نیز نوع دوستانه اهتمام فراوانی برای تسهیل در این موفقیت دارند. گفته می شود بین دوازده تا هیجده ماه متوسط زمانی است که این واکسن بتواند همگانی شود.

◀️ حال پرسش مهیب این است که در این یکسال و بلکه بیشتر تا کشف واکسن، این ویروس با جوامع انسانی مختلف و کلا با بشرخاکی چه خواهد کرد؟ آیا مهار نسبی آن در بعضی از جوامع پایدار خواهد ماند و در امتداد پرسش دوم اگر چرخه کار و فعالیت اقتصادی آدمیان دوباره به سمت عادی شدن برود این وضعیت همچنان ثابت خواهد بود و یا ویروس باز تاخت و تاز خواهد کرد و آدمیان را دوباره به خانه ها عقب خواهد راند و چرخ اقتصاد را دوباره کند و حتی متوقف خواهد کرد؟ در این صورت توان تاب آوری اقتصادهای گوناگون و حتی به صورت کلی توان تحمل کل اقتصاد جهان(علیرغم همه اختلافات و فاصله های کهکشانی که با هم دارند) تا چه اندازه خواهد بود؟

◀️ تا همینجا اقتصاد بسیاری از کشورها ضربات سنگینی را متحمل شده است. میزان اثرگذاری این ضربه برای کشورهای گوناگون یک اندازه نیست. اگر فاصله زمانی کشف واکسن خیلی طولانی نباشد شاید بسیاری از این اقتصادها قدرت بازیابی خود علیرغم ضربات شدیدی که خورده اند را بیابند. اما آیا اقتصادهای ضعیف تر که شاخص های کلان و خردشان (که زندگی روزمره مردمان‌شان را به شدت متاثر می کند)، از هم اکنون آژیرهای خطر را به صدا درآورده نیز همین میزان تاب آوری را دارند و یا می توانند بعد از این ضربه هولناک که آنها را به کما می برد دوباره احیا شوند و یا در حالت ابربحرانی شان دچار تبعات و زلزله های سیاسی خواهند شد؟

◀️ انتخاب بین «جان یا نان» بیشتر سئوالی معطوف به فقراست، انسان های کم درآمد. اغنیا می توانند مدت بیشتری به طور داوطلبانه در قرنطینه بمانند. فقرا اما شاید چند روز هم برایشان دشوار باشد. مخصوصا در کشورهایی که حکومت هایش کمک چندانی نمی کنند و یا نمی توانند بکنند. بدین ترتیب این که فرد کم درآمد و فقیر در یک کشور فقیر زندگی می کند و یا در کشوری ثروتمند، باز خود وضعیتی متفاوت بدنبال دارد. فرد فقیر در یک کشور فقیر بدبختی مضاعفی دارد.

نسخه چاپی شماره 33 دوماهنامه میهن
کرونا ما را به کجا می برد؟

🌐 Mihan.net 🙂 @mihansitebot

استاد دانشگاه و رییس اسبق بانک مرکزی، فرق گرونفروشی و تورم رو متوجه نیست!

تورم، کاهش ارزش پوله! وقتی حجم پول زیاد میشه ارزشش کم میشه که بهش می‌گیم تورم. ارزش پول که کم میشه، کسبه قیمت رو افزایش میدن. این گرونفروشی نیست! بی‌ارزش شدن پوله!

مسئول کنترل حجم و ارزش پول، بانک مرکزیه.
از بهار ۱۳۸۲ تا تابستون ۱۳۸۶ که ایشون رییس کل بانک مرکزی بودند،‌ نقدینگی ۲۴۰٪ رشد کرد. اما مقصر ایجاد تورم رو سبزی‌فروش میدونند!

➖➖➖➖➖

نقدینگی سالی ۲۶٪ سریعتر از بخش واقعی اقتصاد رشد می‌کنه.
1.26^10 = 10
یعنی هر ده سال نقدینگی ده برابر میشه و ارزش ریال یک دهم.
همینه که پراید تو ده سال ده برابر شده. مشق شب: سال ۱۴۰۹ پراید چنده؟ دلار چنده؟

➖➖➖➖➖

«هر ده سال ده برابر» یعنی هر چهل سال چهار تا صفر اضافه میشه.

پاک کردن اثر چهار دهه رشد نقدینگی از روی اسکناسها اشکالی نداره. ولی حذف چهار صفر صرفا یک اتفاق حسابداریه و تبعات اقتصادی واقعی نداره، کما اینکه اگه اتاقی رو بجای متر با کیلومتر اندازه بگیریم، اتاق کوچیک نمیشه.

اگه غرورمون رو کنار نگذاریم و بانکداری مدرن رو یاد نگیریم، چهار دهه دیگه باز چهار تا صفر جدید اومده جلو قیمتها.

بر ملاکردن فساد دانشگاهی در حوزه‌های معلوم‌الحال که علم را بازیچه اکتیویسم سیاسی کرده‌اند. این سه پژوهشگر موفق شدند مقالات بی‌سروته و ساختگی در تایید جریان‌های مد روز مطالعات زنان، جامعه‌شناسی، مطالعات نژادی، مطالعات چاق‌پذیری، مطالعات فرهنگی و... را در معتبرترین ژورنال‌های علمی دنیا در این حوزه‌ها چاپ کنند. دریغ که بسیاری از تولیدات شبه علمی این حوزه‌ها در ایران توسط افراد تحصیل‌کرده، بدون مطالعه، تبلیغ شده و طرفدار دارد.

@bourgeois_ir

🔴 پویه‌ی پایای پارسی

📝 جستاری از دکتر میرجلال‌الدین کزازی درباره‌ی زبان فارسی:

🔸 آیا زبان «پارسی دری» (فارسی امروزین) زبانی مُرده و ایستاست و در برابر، زبان‌های فرانسوی، انگلیسی و آلمانی زبان‌هایی پویا و پیشرفته‌اند؟
🔸 چرا ما می‌توانیم متن فارسی «هزار سال پیش» را دریابیم در حالی که متن انگلیسیِ «دویست سال پیش» برای انگلیسی‌زبان‌ها قابل‌فهم نیست؟
🔸 دشواری‌های یادگیری زبان فارسی و سایر زبان‌ها چیست؟
🔸 ته‌نشست‌های تاریخی و اسطوره‌ای در زبان چیست؟
🔸 آیا نداشتن «جنسیت» در نام‌ها و ضمایر زبان فارسی، نقص و کمبودِ این زبان محسوب می‌شود؟
و...

📣 اینجا بشنوید:
https://t.me/homosapiensfa/768

🔷 اینستاگرام دکتر کزازی (زیر نظر مستقیم ایشان):
https://www.instagram.com/drkazzazi/

🔷 کانال تلگرام دکتر کزازی:
https://t.me/DrKazzazi

📸 عکس از: فرهاد ارکانی (1391)

@HomoSapiensFA

🔴 آیا ویروس کرونا نگرش ما را به مرگ تغییر خواهد داد؟

🖌 یووال نوح هراری
🌐 20 آوریل 2020
🖋 برگردان : عرفان ثابتی

@Homosapiensfa

🔴 پویه‌ی پایای پارسی

📝 جستاری از دکتر میرجلال‌الدین کزازی درباره‌ی پویایی زبان فارسی

@HomoSapiensFA

این استقلال نیست که عطسه ترامپ ارزش پول ما را تغییر دهد

✍️ اسفندیار خدایی

🌿 استقلال این نیست که ترامپ با یک پیام توییتری، اقتصاد و معیشت و درآمد مردم ما را در تنگنا قرار دهد و بر فقر و فساد و فحشا در جامعه ما بیفزاید و ناموس و شرف ما را بازیچه بگیرد. رئیس‌جمهور آمریکا کدام کشور جهان را می‌تواند راحت‌تر از ایران ما آماج تحریم و تهدید و توهین قرار دهد و هیچ هزینه و عوارضی هم برایش نداشته باشد.

🌿 استقلال این نیست که بیش از چهل میلیارد دلار ما در بانکهای کشورهای دوست و بعضاً هم‌پیمان ما نظیر چین و عراق و هند و ترکیه و... بلوکه باشد اما به دلیل تحریمهای بانکی آمریکا قادر به استفاده از آنها برای درمان زخمهای ملت نباشیم؛ آن هم در این روزهای تنگ کرونایی و تحریمها.

🌿 استقلال این نیست که انتخابات 2020 آمریکا برای مردم ما سرنوشت‌سازتر از انتخابات 1400 خودمان باشد. استقلال این نیست که ملت ما با حسرت به دست رای‌دهندگان آمریکایی چشم بدوزند که کدام نسخه را برای سفره و زندگی ما می‌پیچند. اما همین انتخابات برای مردم آمریکا چنان بی‌اهمیت است که نیمی از آنها حتی پای صندوق رای نمی‌آیند. امروز سرنوشت کدام کشور دنیا، بیش از ما، به انتخابات آمریکا وابسته است؟

🌿 استقلال این نیست که فرزندانمان در آرزوی ترک کشور و حضور در کارخانه‌ها و دانشگاههای آمریکا و اروپا لحظه‌شماری کنند. اما هیچ آمریکایی، اروپایی یا حتی آفریقایی برای زندگی در کشور ما تمایلی نداشته باشند. مگر سرزمین ما چه از بلاد کفر کم دارد؟

🌿 استقلال این نیست که برای امرار معاشمان به کشورهایی همچون عراق و کویت و ترکیه و چین و روسیه و حتی کشورهای آفریقایی باج بدهیم تا شاید بخشی از پول نفت خودمان را دریافت کنیم.

🌿 استقلال این نیست که برای دور زدن تحریمها، همانند قاچاقچیان و دزدان دریایی در سیاهی شب، بار نفت کشتی‌هایمان را جابجا کنیم و یا پول هنگفتی بدهیم تا مخفیانه پرچم قشنگ کشورمان را برداریم تا پرچم برخی کشورها بر فراز کشتی ایرانی قرار گیرد و در نهایت بدون نظارت قانونی، بخشی از پول نفت به حساب افراد خاصی واریز شود، بلکه زمینه فساد این افراد و غارت سرمایه ملی مملکت فراهم شود.

🌿 ما کجای کار اشتباه کردیم که به این روز افتادیم؟ آیا برای استقلالمان کم هزینه پرداختیم؟ آیا کم شهید و جانباز دادیم؟ آیا مردم ما در فداکاری و شجاعت و تحمل سختیها، تحریمها و جنگها کوتاهی کردند و پشت به دشمن کردند؟ پس اشکال کار کجاست؟ حال اگر بیشتر هزینه دهیم، آیا افق روشنی در این مسیر دیده می‌شود یا پرتگاه‌هایی مهیب‌تری در انتظار ماست؟

🌿 با افتخار، شعار مرگ سر می‌دهیم و پرچم می‌سوزانیم و برای نابودی دشمنانمان کرنومتر می‌سازیم و نابودسازی آمریکای مستکبر را رسالت خود می‌دانیم، اما در اقتصاد به بن‌بست خورده‌ایم و برنامه‌ای برای محیط زیست و خشکسالی نداریم و رئیس سازمان محیط زیست کشورمان از تخلیه استانهای مرکزیمان و مهاجرت چهل میلیون ایرانی به خارج کشور در اثر بی‌آبی در آینده نزدیک خبر می‌دهد.

🌿 آیا وقت آن نرسیده که درباره مسیرمان شک کنیم که مبادا این ره که به نیت کعبه می‌رویم به ترکستان است. نکند راه ما از نظر اخلاقی و دینی و انسانی هم درست نباشد. نکند در این مسیر، خدا هم با ما نباشد که خلق خدا اینگونه از ما رویگردان شده‌اند و در دنیا محبوبیتی نداریم.

🌿 استقلال این نیست که ما هنوز یک دلار به اقتصاد آمریکا آسیب نزده‌ایم، اما هزاران میلیارد دلار خسارت دیده‌ایم؛ بلکه باعث فروش میلیاردها دلار اسلحه آمریکایی و تقویت ارتش آمریکا شده‌ایم؛ اما بلایی نیست که آمریکائیها بر سر ما نیاورده باشد. چرا نمی‌توانیم گلیم خود را از اب بکشیم. چرا نمی‌توانیم همانند چین و قطر و ترکیه و سنگاپور و امارات، سرمایه‌ها را از آمریکا و اروپا به سرزمینمان جذب کنیم و ضربات واقعی و نه شعاری، به اقتصاد آمریکا وارد کنیم؟

🌿 دیگر کشورها برای حفظ استقلال خود چه کرده‌اند که ما نکردیم؟ چرا از تجربه دیگران درس نمی‌گیریم. ما پیروان امت پیامبری هستیم که میگوید علم را بجویید حتی اگر در چین باشد. نظریه‌پردازان اصولگرای ما باور کنند انکار مسائل فوق، مشکلی را حل نمیکند و ریشه مشکلات در دولت روحانی، احمدی‌نژاد، خاتمی و هاشمی و اشتباه مردم در رای روز انتخاباتِ استصوابی کشورمان نیست.

🌿 ادامه این مسیر به نابودی استقلال و تسلیم شدن می‌انجامد، ما باید هوشمندانه مبارزه کنیم. از تجرییاتِ تاریخی خود و سایر کشورها استفاده کنیم. سیاست یعنی بیشتر ضربه بزنیم و کمتر ضربه بخوریم. استقلال و شرف و ناموس ما سالهاست که عرصه تاخت و تاز است. موشکهای آمریکایی سالهاست که اقتصاد ما را شخم می‌زنند و گلوله‌ها بر سینه جوانان ما می‌نشینند. باید از تغییر نترسیم، باید در راهبردمان تجدید نظر اساسی کنیم. ایران تشنه شهامت و تدبیر سیاستمداران است.

‍ این سخنرانی شایسته میلیون‌ها بار شنیده‌شدن است
(محمد فاضلی – عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی)
✅ محرم هر سال متون بسیاری درباره عاشورا می‌خوانیم و سخنرانی‌های بسیاری می‌شنویم؛ اما معدودی از آن‌ها آدمی را به فکر فرو می‌برند، و در اندکی از آن‌ها شعور، شجاعت و دانش موج می‌زند.

✅ سخنرانی‌های بسیار کمتری هستند که به غیر از شیعیان و علاقمندان به امام حسین، بتوانند از آن بیاموزند و حادثه‌ای اسلامی-شیعی را در بستر نظریه‌های علوم اجتماعی، و در چارچوبی مفید برای کل بشریت تحلیل کنند.

✅ سخنرانی دکتر داود فیرحی، محقق و استاد علوم سیاسی دانشگاه تهران، با عنوان #عاشورا_و_بحران_خلافت از آن معدود سخنرانی‌هاست که علی‌رغم کوتاه بودن، توضیحی عمیق از شرایط اجتماعی و سیاسی منجر به پیدایش حادثه عاشورا ارائه می‌کند. چند خصیصه این سخنرانی، آن‌را به محتوایی ارزشمند برای شنیدن بدل می‌کند.

✅ به‌کار گرفتن نظریات علوم سیاسی و جامعه‌شناسی برای توضیح شرایط اجتماعی منجر به پیدایش واقعه عاشورا

🔹تبیین سازوکارهای پیدایش فساد سیستماتیک در جامعه

🔹تبیین نسبت جامعه رانتی و کردار و اخلاق حاکمان

🔹فراتر بردن حادثه عاشورا از چارچوبی اسلامی-شیعی، و قرار دادن آن در چارچوب دولت‌پژوهی و شناخت‌های علوم انسانی و اجتماعی

🔹ذکر سخنانی از حسین بن علی بالاخص در آخرین فراز سخنرانی که در آن امام حسین، منطق خود برای پا نهادن به میدان عاشورا را تشریح می‌کند.

✅ این سخنرانی شایسته میلیون‌ها بار شنیده‌شدن است.

#عاشورا_و_بحران_خلافت

#داود_فیرحی

✅ آدرس کانال دکتر داود فیرحی: @Feirahi

(این یادداشت و سخنرانی را اگر می‌پسندید، برای دیگران نیز ارسال کنید.)
@fazeli_mohammad

این چنین شیری خدا خود نافرید!!

محمد فاضلی – عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی

✅ طرحی با عنوان «اصلاح موادی از قانون انتخابات ریاست جمهوری اسلامی ایران» از سوی برخی نمایندگان به مجلس ارائه شده است. مشخصاتی برای داوطلب ریاست جمهوری در این طرح ذکر شده که محیرالعقول است، نشانی از سقوط ظرفیت علمی، سیاسی و نادیده گرفتن خرد. طرح به دنبال رئیس‌جمهوری است که به قول مولانا «این چنین شیری خدا خود نافرید».

برخی مشخصات داوطلبان

⭕️بهره‌مندی از اطلاعات لازم در حوزه اعتقادات و اصول دین و مذهب در حد «اثبات حقانیت دین اسلام و مذهب تشیع»

⭕️توانایی علمی در پاسخگویی به شبهات و تهدیدات در حوزه موضوعات دینی و مذهبی

⭕️احساس مسئولیت نسبت به امور دینی مردم و ترویج ارزش‌های دینی در جامعه از جمله انجام فریضه امر به معروف و نهی از منکر

⭕️آرمان‌خواهی با در نظر گرفتن واقعیت‌ها

⭕️توانمندی جسمی و روحی و نیز نشاط کاری لازم جهت انجام وظایف و مسئولیت‌ها و برخورداری از روحیه تکلیف‌مداری و مدیریت جهادی و انقلابی

⭕️توان نظارت بر پیگیری امور به طور مستمر و برخورداری از سعه صدر در پیشبرد اهداف و تعامل با دیگران

⭕️اعتقاد راسخ به قانون‌گرایی و پایبندی به قوانین و مقررات به همراه نظم‌پذیری و انضباط در عملکرد

⭕️شایسته‌گزینی و داشتن روحیه کارگروهی و توانایی کادرسازی و هماهنگی و کارآمدسازی ساختارها به همراه به‌سازی آنها

⭕️ساده‌زیستی و پرهیز از اشرافی‌گری از جمله دقت و حساسیت نسبت به استفاده از بیت‌المال و حفظ آن

⭕️مشورت‌پذیری و نقدپذیری در انجام وظایف و مسئولیت‌پذیری و پاسخگویی نسبت به اقدامات و عملکرد خود

⭕️شناسایی به موقع مسائل و ضرورت‌های مورد نیاز کشور و اولویت‌بندی امور

⭕️توانایی تحلیل مناسب وضعیت موجود و برنامه‌ریزی جهت آینده

⭕️داوطلبان ریاست جمهوری موظفند به هنگام ثبت برنامه‌ مکتوب خود را مبتنی بر اسناد بالادستی از جمله قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و سیاست‌های کلی نظام در حوزه‌های اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و فرهنگی ارائه نمایند.

⭕️داوطلبان ریاست جمهوری موظفند برای هر یک از حوزه‌های فرهنگی، اجتماعی، سیاسی، اقتصادی، بین‌المللی و امنیتی، دفاعی حداقل یک نفر (مجموعا ۵ نفر) به عنوان مشاور به هنگام ثبت‌نام معرفی نمایند. در صورت لزوم ارزیابی برنامه‌ داوطلبان از طریق مصاحبه با مشاوران موضوع این ماده توسط شورای نگهبان انجام می‌پذیرد.

⭕️شورای نگهبان می‌تواند به منظور احراز شرایط داوطلبان ریاست جمهوری ... داوطلبان واجد شرایط اولیه را حسب مورد جهت انجام مصاحبه تخصصی، آزمون و ارزیابی توانمندی افراد همکار و برنامه پیشنهادی دعوت نماید.

چند سؤال

🔹یک. اطلاعات لازم در «حد اثبات حقانیت دین اسلام و مذهب تشیع» چقدر است؟ کسی که عمرش را برای رسیدن به این حد از تخصص صرف کرده باشد، اصلاً وقت داشته دانش و مهارت لازم برای ریاست جمهوری را کسب کند؟

🔹دو. طراحان طرح از خودشان پرسیده‌اند رئیس‌جمهور در کارهای اصلی‌اش یعنی نقش‌اش در جلسه کابینه، شوراهای عالی، دیدار با مقامات کشورها و ساماندهی امور کشور چقدر کارش «اثبات حقانیت دین اسلام و مذهب تشیع» و «پاسخگویی به شبهات و تهدیدات در حوزه موضوعات دینی و مذهبی» است؟

🔹سه. صفات ذکرشده برای داوطلبان از قبیل «آرمان‌خواهی با در نظر گرفتن واقعیت‌ها»، «روحیه تکلیف‌مداری»، «مشورت‌پذیری»، «توانایی تحلیل آینده»، «توانایی شناسایی ضرورت‌های مورد نیاز کشور و اولویت‌بندی امور»، «داشتن روحیه کارگروهی و توانایی کادرسازی و هماهنگی و کارآمدسازی ساختارها به همراه به‌سازی آن‌ها»، «نظم‌پذیری» و «سعه صدر» داوطلبان را چگونه می‌سنجید؟ چه کسی می‌سنجد؟ مگر اولویت‌ها برای همه یکسان است که اولویت‌بندی خوب از بد را تشخیص بدهید؟ اولویت‌های مردم کجای این طرح است؟

🔹چهار. اگر شخصی با این همه خصایص مثبت پیدا شود (شیری که بعید می‌دانم خدا آفریده باشد) آن‌وقت آن کسانی که قرار است برنامه او را بررسی کنند، صلاحیت‌اش را تأیید کنند، از مشاوران و خودش امتحان بگیرند و مصاحبه کنند، نباید انسان‌های فرازمینی فراتر از او باید باشند؟

🔹پنج. جایگاه مردم در دیدن و ارزیابی برنامه داوطلبان چیست؟

🔹 شش. بقیه کشورها که امورشان به‌سامان است، رؤسای جمهوری با این مشخصات دارند؟

خواهش و استدعا

✅ استدعا و خواهش داریم نظر به این‌که این طرح درباره ریاست جمهوری کشوری به نام ایران است و ملت ایران قرار است ابرمردی با مشخصات مذکور را برای مدیریت خود برگزینند، طراحان قانون به گونه‌ای آن‌را تدوین کنند که واژه‌های «ملت»، «حقوق ملت»، «منافع ملی»، «ملی»، «ایرانیان»، «توسعه»، «دموکراسی»، «مردم‌سالاری» و «جمهوریت» نیز در متن قانون وجود داشته باشد.

(اگر می‌پسندید به اشتراک بگذارید.)

@fazeli_mohammad

عصر پسامنابع و بازنگری

محمد فاضلی – عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی

✅ نشانه‌های بروز و به شدت آشکار شدن عصر جدیدی در جامعه و حکومت جمهوری اسلامی ایران در حال مشاهده است. من قبلاً درباره بروز عصر پسا نوشته‌ام و پسامنابع یکی از مشخصات این عصر است.

✅ #پسامنابع وضعیتی است که امروز دسترسی جامعه و حکومت به هر چهار نوع سرمایه ضروری برای بقا و ارتقا محدود شده است. این سه نوع سرمایه عبارتند از: سرمایه اقتصادی، سرمایه اجتماعی و سرمایه فرهنگی.

✅ کاهش سرمایه اقتصادی: دسترسی به فروش نفت بسیار محدود شده و انباشت نتایج چهار دهه سیاست‌های اقتصادی نادرست ظرفیت بازتولید اقتصاد غیرنفتی را به شدت محدود کرده است. سرمایه اقتصادی برآمده از منابع محیط‌زیستی نظیر آب، خاک، جنگل و ... نیز به شدت ضربه دیده‌اند و ظرفیت بازتولید آن‌ها تضعیف شده است.

✅ کاهش سرمایه اجتماعی: آشکار شدن انبوهی از فسادها، انحصارطلبی‌های سیاسی و آشکار شدن ریاکاری‌های سیستماتیک سبب فروریزی اعتماد و ظرفیت مشارکت اجتماعی شده است. نابرابری‌های عظیم سر برآورده‌اند و جلوه‌های خشن و زننده تبعیض، فقر و نابرابری به‌واسطه شبکه‌های اجتماعی مجازی جلوی چشم همه قرار گرفته‌اند. باور به آموزه‌های قوام‌دهنده انسجام اجتماعی نظیر میهن، اخلاق و ... نیز به شدت تضعیف شده است.

✅ کاهش سرمایه فرهنگی: مولدان اندیشه، هنر و شناخت‌های دینی به‌واسطه ناکارآمدی‌های آشکارشده در کاربست حکمرانی مدعی دینداری و مشخص شدن خطاهای شناختی فاحش با بحران مشروعیت مواجه شده‌اند. سخن گفتن از بانکداری اسلامی، علوم انسانی اسلامی و بقیه کاربست‌های حکمرانی دینی با مشکل مشروعیت و پذیرش مواجه شده‌اند.

✅ این سه سرمایه همان گونه که جامعه‌شناسان نشان داده‌اند که می‌توانند به یکدیگر تبدیل شده و تقویت‌کننده همدیگر باشند، به هنگام زوال و تضعیف، تباهی‌کننده یکدیگر نیز هستند. زوال هر کدام به تشدید زوال بقیه می‌انجامد. حلقه‌ای خودتقویت‌شونده از زوال این سه نوع سرمایه شروع شده است که هر واحد تباهی در هر نوع سرمایه، سبب نابودی واحدهایی از بقیه سرمایه‌ها می‌شود.

✅ درست در میانه این سرمایه‌ها که برای بقا و ارتقای هر جامعه و حکومتی ضرورت مطلق دارند، صداهای بازنگری در مسیر طی‌شده بلندتر شده‌اند. گفتارهای ناظر بر ضرورت بازنگری را در کلام و نوشتار کسانی می‌بینیم که پیش‌تر از مدافعان تام و تمام همه مسیرهای طی‌شده و سیاست‌ها بوده‌اند. بسیاری از آن‌ها که کماکان تظاهر به دفاع از وضع موجود می‌کنند در جلسات خصوصی از نامناسب بودن و مصادیقی از زوال هر سه نوع سرمایه می‌گویند.

✅ بخش مهمی از کسانی که امروز صدای شکوه و نقد ملایم و تند هستند، مدافعان و نخبگان پیشین گفتمان حاکم بوده‌اند، اما امروز به تدریج از جریان غالب جدا می‌شوند. اندیشمندترها هیچ توجیه و دلیلی برای تداوم اصرار بر برخی انگاره‌ها نمی‌یابند. آن‌چه که پیش‌تر #نسل_چ خوانده‌ام، پرسش‌هایی مردافکن پیش روی نخبگان حاکم قرار داده‌اند و مولدان سرمایه فرهنگی پیشین را به حامیان ساکت و ملایم #نسل_چ تبدیل کرده‌اند.

✅ #صدای_بازنگری بی‌گمان بلندتر می‌شود و کاستی‌های واقعیت حاضر را دیگر نمی‌توان با وعده‌هایی درباره آینده، تأکید بر ارزش‌هایی که هیچ‌گاه مصداقی در واقعیت نیافته‌اند یا آرمان‌هایی که بسیاری از گویندگان‌شان خود عین مصداق بی‌حرمت کردن آن‌ها هستند از چشم خلق دور داشت.

✅ نکته مهم این است که مردمان و نخبگان، توأمان به یقین دریافته‌اند که فرارسیدن عصر پسامنابع و زوال صورت‌های سرمایه که ثبات اجتماعی و پویایی تمدنی ایران را تهدید می‌کند، محصول کاستی‌ها و کوشش اندک اکثریت مردمان نیست. اکثریت مردمان این سرزمین بسیار کوشیده‌اند، از جان مایه گذاشته‌اند، و چیزی کم نگذاشته‌اند و در فردای این سخت‌کوشی، بر اثر راهی که حاکمان پیش روی ایشان گذاشته‌اند به سختی و دشواری‌های امروز افتاده‌اند.

✅ #صدای_بازنگری، صدای ملایم نقد و اعتراض به این وضعیت است که به سرعت در قشرهای مختلف نخبگان پیش می‌رود. راه بسیار دشواری پیش روی ماست. اگر امروز هم بازنگری واقعی شروع شود بعید است زودتر از دو دهه زمان برای رسیدن به سطحی حداقلی از رضایت طول بکشد. بازنگری جدی تنها راه و به قول «مانموهان سینگ» وزیر اقتصاد و نخست‌وزیر سابق هند، تنها راه «کوتاه‌تر کردن زمان رنج کشیدن است.»

#عصر_پسامنابع، #عصر_بازنگری

(اگر می‌پسندید به اشتراک بگذارید.)

@fazeli_mohammad

ایران اسیرِ کابوس است!

محمّد حسین کریمی پور

۱- قواعد بازی جهانی، حاصل برآیند تنازع قدرتها‌ست. تغییر قواعدِ بازی بنفع خود بدون کسب برتری اقتصادی/نظامی ممکن نیست. آمریکا با بهره از اقتصاد قوی، توان نو آوری، دست برتر در هر دو‌جنگ‌ جهانی، جنگ سرد و ایجاد بلوک غرب، نظم موجودِ آمریکائی و‌ دلار محور را هوشیارانه آجر به آجر ساخت و چنددهه حفظ کرد.

۲- انگلیس، فرانسه و اروپای غربی شرکای این کمپانی بودند.آلمان، ژاپن و کره در سایه آن برخاستند و‌سهامدار شدند. چین ابتدا با آن جنگید ولی بعد آنرا نردبان ترقی یافت بر آن جهید و بالا رفت. شوروی و بلوک شرق، کره شمالی و‌ ایران در تخریب آن کوشیدند. اما برای غلبه بر آمریکا و شرکا، مهارت، وزن و‌ خزانه وافی نداشتند. حریف رویشان افتاد و‌ در ماندند. در دنیای ناعادلانه آمریکائی، موضع و مدل بازی حکومت ها فرق می کرد. سرنوشت ملت هاشان هم!

۳- هیچ نظمی ابدی نبوده و نیست. آمریکا، متحدان و اتحادهایش تدریجا ضعیف می شوند. اتحادیه اروپا، رویای ابر قدرتی را وا نهاده. چین و‌امثال هند و اندونزی در کار طلوعند. بازیگران کوچک و آماده ای چون سنگاپور، اسرائیل، قطر و امارات، پر رنگ می شوند. چین چنان وزن گرفته که تغییر تعادلات جهانی در ربع قرن پیش رو، ناگزیر می نماید . دنیای نیمه دوم قرن، بعیدست آنقدر آمریکائی باشد که بود. کشورها در تب و‌تاب پیش بینی روند آینده و باز تعریف جایگاه خود برای دوران انتقال و دنیای جدید اند. نظمی جدید در کار تولد است.

۴- به یُمن تغییر راهبرد صدور انقلاب به استراتژی تقویت چین، اژدها چهار دهه رشد ممتد اقتصاد را پشت سر نهاده. آن کشور فقیر و‌گرسنه دهه ۷۰، حالا سهمش از اقتصاد جهانی به ۱۵٪ نزدیک می شود. دومین بودجه دفاعی دنیا را دارد که از مجموع روسیه، انگلیس و فرانسه بیشترست! در تمام این سالها با همین قواعد دنیایِ آمریکائی کج دار و‌مریز، بازی کرده و قوی شده. هنوز هوشمندانه و فروتنانه منکرست که ابر قدرت شده یا در صددست جای آمریکا را بگیرد. چینِ عاقل، لاجرم ابر قدرت خواهد شد و اکنون نیز قدرت دوم جهانست.

۵-ایران که حتی ۰/۵٪ اقتصاد یا ۱٪ بودجه دفاعی دنیا را نداشت، بجای تمرکز بر تقویت خود، دنبال تغییر قواعد بازی رفت. جنگ طولانی و بی برنامه با نظم جهانی آمریکایی، ریشه های ایران را فرسوده. خزانه خالی، فساد فراگیر، سرمایه اجتماعی ضعیف، دشمن زیاد، متحد مفقود، سرمایه و‌مغزها در حال فرار، چالش ها زورآور و‌بندهای تحریم محکم است. حکومت کُند و‌ ناهوشمند می نماید و‌ ناتوانِ از حل مساله است.
اینجا ایستاده ایم چون دنیا را نشناخته ، بازیگوشانه تعادلات ریاضی قدرت را انکار و بدنبال سراب دویده ایم. روزگارمان جوریست که هر که به ما می رسد، نه فقط چین و روسیه بل سریلانکا و عراق بدون توجه به منافع ما، خرِ خود می راند. ضعیف ترین کشورهای جهان، حقوق بدیهی ما (حتی حق تسلط بر اموالمان) را بدون ترس از عواقب، نقض می کند. تا بدل به کشوری فرصت جو، حسابگر و‌ واقع نگر نشویم، آب به آسیاب هر که باشد، گندم ما آرد نمی شود.

۶- ایران عقب افتاد و‌گرفتار اوهام شد . دار و ندارمان را در نبردهایی باخته ایم که اولویت ما نبودند. در کوره راههایی روانیم که به هیچ جا نمی رسد. گرفتار بحرانهایی هستیم که دیگران قرنهاست پرونده اش را بسته اند. گویی طلسمی سیاه بر جان ما مستولیست. اگر می خواهیم طومار این کهن دیار بهم نپیچد، آب را باید به جوی گرداند. دشوار ولی ممکنست. چالش هایمان متعدد و سنگین اند. اما در نیروی انسانی، زیر ساخت ها، موقعیت ژئوپلتیک، پتانسیل تولید، منابع، حجم بازار و اندوخته تمدنی مزایایی داریم. اگر عاقل باشیم، اینها به کار می آیند. محتاج تغییر از درونیم، تغییر در نگرشمان به جهان و شیوه حکمرانی. باید چالش ها را برسمیت بشناسیم. باید جمهوریت مرده را زنده کنیم و ساختار حکمرانی را با شرائط قرن ۲۱ متناسب کنیم. باید وزن خود و‌تناسبش با دیگر بازیگران منطقه و جهان را بفهمیم . باید راهبردهایی منطبق با واقعیات و اهدافی متناسب با منافع ملی اتخاذ کنیم. باید کاری کنیم ملت احساس پیشرفت کند و راضی باشد. باید اوهام و خیالات را وانهیم!

خدا ایران را از شر دشمنان بیگانه و خودی حفظ کند! آمین!

https://t.me/M_H_Karimipour

یک نوشته اقتصادی روشنگر

محمد فاضلی - عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی

✅ #امیر_کرمانی، استاد اقتصاد در دانشگاه کالیفرنیا، برکلی، آمریکا، در این نوشتار (در دو پست تلگرامی) نکات مهمی درباره اقتصاد ایران در یک‌ونیم دهه گذشته و دوراهی مهم امروز بیان می‌کند. سياست‌گذاران بخوانند.

✅ من تا آنجا که میفهمم این نوشته خیلی خلاصه ابعاد مهمی از بروز تورم دورقمی چندساله، فساد، خروج سرمایه و انباشت ثروت ایرانی در کانادا و بقیه کشورها را توضیح می‌دهد. دیدگاه‌های دیگری هم هست، اما این نوشته تا اندازه زیادی روشنگر است.

✅ خوانندگان غیر از تبیین مساله توسط نویسنده، به بخش توضیح دلایل انتخاب‌های غلط در سیاست اقتصادی ایران که در پایان قسمت دوم نوشته آمده است، توجه کنند.

اقتصاد ایران باری دیگر بر سر یک دو راهه ی تاریخی

(اگر می‌پسندید به اشتراک بگذارید.)

@fazeli_mohammad

روایتی غیرکلیشه‌ای از هشت سال جنگ

محمد فاضلی – عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی

✅ «هاشمی رفسنجانی در جمع مسئولان کشور در توجیه پذیرش قطعنامه گفته بود: کل درآمد ما در سال حدود 200 میلیارد تومان است. درآمد واقعی ما خیلی نیست. یک مقدار از نفت می‌گیریم که این درآمد نیست، خوردن ذخایر است و یک مقدار از مالیات می‌گیریم. عمده‌ی مالیات هم از جاهایی است که واقعاً مالیات نیست یا از کارمندهای دولت می‌گیریم که باید با دست دیگری به آن‌ها بدهیم و یا از شرکت‌های دولتی می‌گیریم که مال خود دولت است و اصلاً درآمد حساب نمی‌شود. آن وقت این مبلغ را بیش از نصفش را باید بدهیم برای جنگ. برای کل کشور یعنی 50 میلیون نفر جمعیت و برای این همه کسری و مشکلات 100 میلیارد تومان. ارز هم از این بدتر. اگر ریال بود می‌توانستیم با استقراض و با هر مشکلی تهیه کنیم برای یک مدت محدودی و با تحمیل تورم. اما ارز هم نمی‌توانیم استقراض کنیم.» (ص. 440)

✅ می‌خواهم درباره کتابی بنویسم که اکثریت ایرانیان با خواندن آن روایت و شناختی متفاوت از جنگ تحمیلی هشت ساله عراق علیه ایران به دست می‌آورند. کتابی که اگرچه درباره تاریخ جنگی است که سی‌ودو سال پیش پایان یافت اما تا به امروز تاریخ ایران را تحت تأثیر قرار داده و کماکان چنین نقشی ایفا خواهد کرد.

✅ اکثر ایرانیان روایتی رسمی و کلیشه‌ای از هشت سال جنگ تحمیل‌شده بر ایران شنیده‌اند. جعفر شیرعلی‌نیا (متولد 1357)، مورخ پرسابقه جنگ، روایتی واقع‌بینانه از جنگ ایران و عراق ارائه می‌کند. روایتی که در آن پیروزی‌ها و شکست‌ها توأمان ارائه شده‌اند؛ تلخی‌های جنگ از صفحات تاریخ زدوده و خسارات آن نادیده گرفته نشده‌اند.

✅ «دائره‌المعارف مصور تاریخ جنگ ایران و عراق» که چاپ اول آن سال 1392 در 632 صفحه منتشر شده، بیشتر بر اسناد مکتوب، و کمتر بر مصاحبه‌های محققانه نویسنده با مقامات، و استفاده مبتنی بر راستی‌آزمایی خاطرات افراد حاضر در جنگ نوشته شده است. جعفر شیرعلی‌نیا فقط به روایت ایرانی از جنگ اکتفا نمی‌کند بلکه جنگ را از زاویه عراق، مقامات سایر کشور و سازمان‌های بین‌المللی نیز روایت می‌کند.

✅ کتاب شامل ده فصل است که از سابقه اختلافات ایران و عراق شروع می‌شود، با برافروخته شدن آتش جنگ دنبال شده، ایران در مسیر پیروزی را تشریح می‌کند، به فرسایشی شدن جنگ می‌رسد، گشوده شدن جبهه‌های جدید، توقف در مسیر جنگ، بحران در خلیج فارس و حرکت به سمت آتش‌بس را تشریح می‌کند.

✅ کتاب حاوی تعداد زیادی تصاویر خاطره‌انگیز، تلخ، شیرین، دردناک و غرورآمیز از سال‌های جنگ و جبهه‌هاست. جداولی حاوی اطلاعات اقتصادی، درباره تجهیزات نظامی، شهدای جنگ و ... در کتاب گنجانده شده که هر کدام می‌تواند موضوع مباحثه اجتماعی و سیاسی بسیار باشد.

✅ جعفر شیرعلی‌نیا نویسنده کانال «عکس‌ها و نکته‌های تاریخی» در اینستاگرام و کانال «نکته‌های تاریخی» (@jafarshiralinia) در تلگرام است.

(اگر می‌پسندید به اشتراک بگذارید.)
@fazeli_mohammad

https://www.instagram.com/p/CFRDxgDJ5_s/?igshid=gw2sc5g00ywg

من و مرتضی و گوسفند و قیمت تخم‌مرغ

محمد فاضلی – عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی

✅ تخم مرغ یا قیمت‌اش دوباره تو گلوی اقتصاد ایران گیر کرده‌اند. بحث نظارت، مداخله دولت و حتماً بگیر و ببند دوباره شروع می‌شود. البته تخم مرغ نماد و نشانه است، کره، خودرو، لوازم خانگی و ... هم از این مباحث دارند. من اقتصاددان نیستم که تحلیل اقتصادی کنم اما چیزی یادم افتاد که شاید به تشریح مسأله و سیاست‌گذاری کمک کند.

✅ من در هفت سال گذشته از دوستی به نام آقا مرتضی که در حاشیه تهران گوسفند پرورش می‌دهد و خودش هم قصابی می‌کند، به مناسبتی هر سال یک گوسفند می‌خرم. قیمت گوسفند زنده هر سال نسبت به سال قبل بالاتر می‌رفت. گوسفند زنده را پارسال از مرتضی کیلویی 48 هزار تومان خریدم و انتظار داشتم با تورمی که در یک سال گذشته پیش آمده، گوسفند به کیلویی حداقل شصت هزار تومان رسیده باشد.

✅ یکی دو روز مانده به موعد هر سال به مرتضی تلفن کردم و با تعجب تمام شنیدم که گوسفند را کیلویی 47 هزار تومان می‌فروشد. پرسیدم یعنی تورم هیچ اثری روی قیمت گوسفند زنده نگذاشته است؟ گفت: امسال کرونا باعث شده مصرف گوشت در رستوران‌ها، مراسم عزا و عروسی و حتی قربانی کردن برای مراسم مذهبی کاهش یابد. صادرات گوسفند هم ممنوع شده یا به دلیل کرونا رونق ندارد، در نتیجه قیمت نسبت به پارسال هیچ تغییری نکرده است.

✅ روزی که گوشت گوسفند را از مرتضی تحویل گرفتم، پدرم پرسید کیلویی چند خریدی؟ گفتم 47 هزار تومان، گفت این‌جا (شهرستان فراهان اراک) هم همین قیمت و حدود 43 هزار تومان است. آن‌جا هم همین سازوکار کرونا، کاهش صادرات و ... بود و قیمت هیچ تغییری نسبت به پارسال نداشت و کاهش هم یافته بود.

⭕️ سؤال

✅ آیا از پارسال تا امسال دولت نظارت خاصی بر قیمت گوسفند انجام داده که سبب شده بود قیمت افزایش نیابد؟ آیا دولت مداخله‌ای در بازار کرده بود؟ دولت حتی تخصیص ارز 4200 تومانی به گوشت وارداتی را هم متوقف کرده بود. چرا قیمت گوسفند زنده از پارسال تا آن روز که من خریدم برخلاف همه هفت سال گذشته‌اش تغییری نکرده بود؟ فکر می‌کنم پاسخ عرضه و تقاضاست؛ نه نظارت یا مداخله دولت در بازار.

✅ عرضه گوشت احتمالاً به دلیل ماهیت کالایی نظیر گوسفند زنده ثابت مانده یا حتی به دلیل زاد و ولد گوسفندان بیشتر شده؛ و تقاضای گوشت به دلیل کرونا و کاهش صادرات کاهش یافته است. گوسفند کالای سرمایه‌ای مثل خودرو یا طلا هم نیست که بتوان از آن برای ذخیره کردن و حفظ ارزش پول استفاده کرد، پس تقاضای آن دچار شوک‌های قیمت خودرو و طلا نمی‌شود.

✅ قیمت گوسفند هم احتمالاً در درازمدت چنین نمی‌ماند و تورم قیمت علوفه و سایر نهاده‌های لازم برای تولید گوسفند زنده و ثابت ماندن قیمت گوسفند، سبب غیراقتصادی شدن تولید گوسفند و خروج سرمایه‌ها از این بخش می‌شود و با کاهش عرضه، قیمت هم افزایش می‌یابد.

✅ فکر می‌کنم قیمت کره، خودرو، لوازم خانگی، مسکن و ... هم کم‌وبیش با همین سازوکار قابل توضیح است.

✅ این‌که از دولت و دولتیان خواسته شود مداخله کنند (جلسه تشکیل دهند و تصمیم بگیرند) بعید است دردی دوا کند. بهتر است بپرسیم «چه شد/شده/می‌شود که تولید و تجارت تخم‌مرغ، کره، مسکن، و ... کاهش یافته، برخی از آن‌ها نقش سرمایه‌ای یافته‌اند و حافظ ارزش پول شده‌اند، و جامعه به این روز افتاده است؟»

✅ والّا به عقل من و مرتضی و گوسفند مقتول و مرغِ و تخم‌مرغِ همین قدر می‌رسید که سؤال اصلی درباره تقویت نظارت، تصمیم عاجل دولت و ... نیست، سازوکارهای منجر به تولید و تجارت را باید پایید، سازوکار مؤثر بر بی‌ثباتی تولید، محدود شدن تجارت خارجی، تحریم، سقوط ارزش پول، انتظارات تورمی مصرف‌کننده و...؛

(اگر می‌پسندید به اشتراک بگذارید.)

@fazeli_mohammad

اندازه فدراسیون جهانی والیبال عقل و درایت داریم؟

محمد فاضلی – عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی

✅ امتیازگیری بازی والیبال قبل از سال 1999 این گونه بود: تیمی که سرویس می‌زد باید توپ را در زمین حریف می‌خواباند تا امتیاز بگیرد. این سبب می‌شد گاهی چندین بار توپ بین دو تیم رد و بدل شود اما امتیازی به دست نیاید. فدراسیون جهانی والیبال در سال 1999 امتیازگیری به شیوه رالی را وضع کرد: هر تیمی توپ را در زمین حریف بخواباند امتیاز می‌گیرد. لیبرو یا بازیکن آزاد هم از سال 1997 به مسابقات و از سال 1998 در کتاب قواعد والیبال فدراسیون جهانی اضافه شد.

✅ مطالعات زیادی درباره اثر تغییر قاعده امتیازگیری والیبال نشان می‌دهند: امتیازگیری به شیوه رالی، زمان انجام بازی والیبال را قابل پیش‌بینی کرده است. امتیازگیری به شیوه قبلی سبب می‌شد معلوم نباشد چند سرویس باید زده شود تا تیمی به امتیاز 15 و دو امتیاز فاصله با حریف برسد تا یک دست تمام شود. حالا معلوم است که هر سرویس یک امتیاز است و زمان تقریبی برد یکی از دو تیم مشخص است.

✅ پیش‌بینی‌پذیر شدن زمان بازی والیبال به تلویزیون‌های جهان اجازه می‌دهد زمان تقریبی نسبتاً دقیق لازم برای پخش یک مسابقه را بدانند، زمان اجاره کردن ماهواره یا تخصیص زمان به مسابقه در میان برنامه‌ها را برنامه‌ریزی کنند و به یکباره پخش والیبال در تلویزیون‌های جهان رشد کند. ازدیاد پخش والیبال در تلویزیون‌ها، درآمد تبلیغاتی تیم‌ها و اقتصاد باشگاه‌ها و ورزش والیبال را افزایش داده است. بازی سرعت بیشتری پیدا کرده و جذاب‌تر شده، طیف گسترده‌تری از مخاطبان را جذب می‌کند. افزودن لیبرو، این بازی را برای کوتاه‌قدها هم ممکن و جذاب کرده است.

✅ فدراسیون جهانی والیبال احتمالاً پولی برای ساخت‌وساز زمین‌ها و سالن‌های والیبال نپرداخته، یارانه پخش تلویزیونی هم نمی‌دهد، به غیر از جوایز مسابقات، که آن هم محل تأمین‌اش باید از محل تبلیغات باشد، به تیم‌ها یارانه و کمک هم نمی‌دهد (صرف‌نظر از بودجه‌هایی که معمولاً خیلی اندک و صرف توسعه و ترویج آموزش رشته‌های ورزشی در کشورهای عمدتاً توسعه‌نیافته می‌شود)؛ اما در دو دهه گذشته والیبال به تلویزیون‌ها راه یافته، مسابقات جهانی‌اش اوج گرفته، و کشورهایی (نظیر ایران) که در گذشته در والیبال جایگاهی نداشتند، با قوانین جدید و پخش تلویزیونی که والیبال را مشهور ساخته، در این ورزش پیشرفت کرده‌اند.

✅ داستان والیبال و تغییر دو قاعده شیوه امتیازگیری و افزودن بازیکن لیبرو، درس بزرگی دارد. حکومت‌ها لازم نیست مثل بنّاها و کارگران ساختمانی، همیشه دست‌شان لای خاک، سنگ و سیمان باشد و دائم در حال ساخت‌وساز چیزی باشند. مطالعات نشان می‌دهد حکومت‌ها وقتی دائم دست‌شان ماله و اره و تیشه و گچ و سیمان است، حتماً ریگی به کفش دارند و کاسه‌ای زیر نیم‌کاسه و لفت و لیسی به راه است.

✅ حکومت‌ها باید قاعده‌گذارهای خوبی باشند و بعد از قاعده‌گذاری درست که ثبات، پیش‌بینی‌پذیری و انگیزه کار و تلاش درست می‌کند؛ اگر کارهایی باقی ماند که مردم و بخش خصوصی سالم، انگیزه‌ای برای انجام آن‌ها ندارد و به هیچ روش بدون مفسده‌ای نمی‌توان انگیزه فراهم کرد یا ریسک انجامش را کاهش داد،‌با احتیاط دست به‌کار شوند.

✅ شرایط البته در چند دهه گذشته به گونه‌ای بوده که نه فقط مثل فدراسیون جهانی والیبال قواعدی وضع نمی‌شود که مولد ثبات، پیش‌بینی‌پذیری، جذابیت و انگیزه باشد؛ بلکه دائم شرایطی پدید می‌آید و قواعدی وضع می‌شود که خلایق غافلگیر شوند. همان قواعد مولد ثبات و پیش‌بینی‌پذیری در زندگی اجتماعی، اقتصادی و سیاسی بازمانده از گذشته نیز هر چه بیشتر نقض می‌شوند و آدم‌ها دائم در حالت فوق‌العاده زندگی می‌کنند.

✅ انسان موجود زیستن در شرایط پیش‌بینی‌پذیر است. زندگی در جایی که هر روز آدمی را غافلگیر کند، به هیچ قاعده‌ای نتوان اتکا کرد، و هیچ سرمایه‌ای از دستبرد غافلگیری در امان نباشد، به سرعت خسته‌کننده، جان‌فرسا، نفرت‌انگیز و ابتر خواهد شد. قواعدی وضع کنید که زندگی را برای مردم باثبات، پیش‌بینی‌پذیر، جذاب، زیبا و پرانگیزه سازد. سازوکارهای قاعده‌مندی زندگی را که درست کنید، مردم خودشان دست به‌کار ساخت‌وساز هم می‌شوند، سرمایه‌گذاری می‌کنند و سرمایه‌ها از این‌جا نمی‌گریزند به گرجستان و ترکیه. هیجان پیش‌بینی‌ناپذیری فقط برای بازی، سرگرمی و ماجراجویی - و نه زندگی واقعی - خوب است.

✅ پیش‌بینی‌ناپذیر کردن زندگی، آینده و حیات انسان‌ها هنر نیست؛ هنر آن است که یک رشته ورزشی را با یکی دو قاعده‌گذاری درست در جهان گسترش دهند، بدون رانت، بدون فساد، بدون دستور، بدون زور، بدون پول، بدون توهم؛ با ساده‌سازی با جذابیت، با پیش‌بینی‌پذیری، با عقلانیت.

(اگر می‌پسندید به اشتراک بگذارید.)

@fazeli_mohammad

آنیتا قربانی فرصت‌دزدی

محمد فاضلی – عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی

✅ قلبم از دو ساعت پیش که #محمدحسین_مهدویان، کارگردان #درخت_گردو درباره آنیتا ایران‌نژاد نوشته، آتش گرفته است. این دومین باری است که محمدحسین مهدویان اشک‌هایم را جاری می‌کند. بار اول، روی صندلی سینما خشک شدم و ساعتی همراه فیلم درخت گردو، روایت او از بمباران شیمیایی سردشت، گریستم.

✅ مهدویان در اینستاگرام حالا تصاویری از آنیتا ایران‌نژاد منتشر کرده است. آنیتا دختری هشت ساله که یک سال قبل سعی کرده بود فرصت بازیگری در فیلم #درخت_گردو مهدویان را پیدا کند که نشد. آنیتا چند روز پیش به همراه خانواده‌اش، در قایقی که قاچاقچیان مهاجران غیرقانونی را به سمت انگلستان می‌بردند، غرق شد.

✅ آنیتا ایران‌نژاد، اهل روستای گلینه از توابع سردشت آذربایجان غربی، به سرنوشت بسیاری از پناهندگان غیرقانونی جهان دچار شد. او و خانواده‌اش قربانی فرصت‌هایی هستند که زندگی از ایشان دریغ کرده بود. هیچ پناهنده‌ای اگر در سرزمین خودش جایی برای زیستن، نانی برای خوردن، دلخوشی برای عشق ورزیدن و آینده‌ای برای امیدواری داشته باشد، جانش را بر کف نمی‌گذارد و دل به دریای مهاجرت نمی‌زند.

✅ آنیتا مرا به یاد آن عزیزی می‌اندازد که کم مانده بود در یکی از همین دریاهای بیکران جهان برای مهاجرت غیرقانونی قربانی شود. زندگی او را هم به ناامیدی کشانده بود. آنیتاها قربانی سودجویی قاچاقچیان می‌شوند، قربانی قوانین مهاجرت هم می‌شوند، اما بیش از همه قربانی فرصت‌دزدی هستند.

✅ حکمرانی بد، فقر، توسعه نامتوازن، نابرابری، تبعیض و فساد فرصت‌های زندگی را از آنیتاها می‌دزدند. کسی تاکنون داستانی از مهاجران غیرقانونی سوئیسی، سوئدی، نیوزیلندی، دانمارکی، انگلیسی یا آلمانی نشنیده و هیچ تبعه‌ای از این کشورها در قایق مهاجران غیرقانونی غرق نشده است؛ چون فرصت‌های زندگی چنان از ایشان دزدیده نشده که دل به دریای مهاجرت غیرقانونی بزنند.

✅ محمدحسین مهدویان شاید روزی دوربین بردارد و قصه پرغصه آناهیتا را هم مثل یک گلوله سربی داغ، عین غصه #وستا_قادر در درخت گردو، بنشاند به سینه تاریخ؛ مگر غصه رسول ایران‌نژاد وقتی آنیتا، آرمین و آرتین جلوی چشم‌اش در کانال مانش غرق می‌شدند، از غصه #وستا_قادر و دخترش مالمال در #درخت_گردو چه کم دارد؟ اما #فرصت‌دزدی از زندگی آدمیان را با دوربین نمی‌شود درمان کرد، درمانش حکمرانی خوب است، آن نوع حکمرانی که آدمیان را از زندگی گریزان نکند.

⭕️ لینک فیلمی که مهدویان به اشتراک گذاشته است:
https://www.instagram.com/p/CG9dsmLDziS/?igshid=im9wkiup23ja

(اگر می‌پسندید به اشتراک بگذارید.)

@fazeli_mohammad