📱Біз теледидар арналарын ауыстыру барысында немесе әлеуметтік желілерде парақшаларды ауыстыру барысында орталық жүйке жүйесі ерекше белсенді жағдайда жұмыс жасайды. Бұл адам денсаулығы үшін өте қауіпті.

Дәрігерлер өздеріне келетін 2\3 науқастартардың ауру себептері дәл осы күйзеліс салдарынан екендігі туралы жиі айтады.

Адамның ұзақ уақыт бойы жағымсыз ойлар мазалаған күйде жүруі өз кезегінде артериялық гипертензия, асқазан жарасы, инфарркт, инсульт, демікпе, дерматит сияқты аурулардың бастауына айналады.

©https://t.me/kitappgram

Ғалымдар жүргізген тәжірибе:

📖күніне екі бет кітап оқыған адамның жүрек соғысы қалпына келіп, жинақталған нерв қысымынан арылған.

Тәжірибеге қатысқан еріктілер арасында күйзеліс деңгейі күн сайын кітап оқитын адамдарда 68% төмендеген.

©https://t.me/kitappgram

🧠"Әлемдегі ең керемет кинозал - ми.
Бірақ, сен оны тек кітап оқығанда ғана түсінесің."

Скотт Ридли

©https://t.me/kitappgram

🍫Қара шоколадтың құрамындағы Flavan-3-ol ересек адамдардың миының жұмысы мен есте сақтау қабілетін арттырады және шоколадтың қабынуға қарсы қасиеті миға зақым келген жерлердің жазылуына көмектеседі.

Қара шоколадтың құрамындағы фенилэтиламин бар және ол бір адамға ғашық болып қалғандай сезімге бөлей алады.
Сондықтан шоколадты жегенде адам өзін әдеттегіден жақсырақ сезіне бастайды.

©https://t.me/kitappgram

🍵Қартайғанша сау болғыңыз келсе, көк шайды ішуді әдетке айналдырғаныңыз абзал.

Көк шай ішу қартайған кезде когнитивті бұзылу қаупін төмендететінін дәлелдеген зерттеулер бар.
Көк шай есте сақтауды нығайтады.

©https://t.me/kitappgram

📚Оңтүстік Африканың қоғам қайраткері, саясаткер Ян Христиан Смэтс қартайған жасында 5000 кітапты жатқа айтқан.

Ал бирмалық Виситтабм Вумса 1974 жылы 6000 бет будда каноникалық мәтінін ауызша айтып берген.

©https://t.me/kitappgram

🧠Мидың саулығы үшін жасалатын кез келген нәрсе –  ұзақ өмір сүруге салынған инвестиция.

Қартайған сайын миымыз табиғи түрде өзгереді. Ол кішірейеді, салмағын жоғалтады.

Бұл жадтың жоғалуына, жаңа дағдыларды меңгерудегі қиындықтарға әкелуі мүмкін. Белгілі бір деңгейге дейін мұндай жасқа байланысты өзгерістерді қалыпты деп санауға болады.

©https://t.me/kitappgram

♟Шахмат ойынының нейроикемділікті дамытатын мүмкіндігі бар.

Зерттеу нәтижесінде шахматшылардың алдыңғы белдеме қыртысында (мидың эмоцияларды қалыптастыруға, өңдеуге, оқуға және есте сақтауға жауап беретін бөлігі) сұр зат бұл ойынмен таныс еместерге қарағанда едәуір көп екені анықталды.

©https://t.me/kitappgram

📖Оқу, жана дүниені тану – миға өте пайдалы жаттығу.

Нейрохирург оқуда мынадай кеңес береді:

• Жұмысың мен қызығушылығыңа қатысы жоқ кітап оқы;
• Сурет сал немесе тамақ пісіруге қатысты курстарға қатыс;
• Жазушылар ортасы немесе оқыған кітабын талқылайтын клуб құрамына қосыл;
• Жаңа тіл меңгеруді қолға алып көр;

©https://t.me/kitappgram

Адам ағзасының түнгі қызметі:

🕙Сағат 22:00
Қанда лейкоциттер саны екі есе көбейеді – бұл иммундық жүйе межелі аумағын тексерістен өткізеді. Дене қызуы төмендейді. Биологиялық сағат дабыл қағады: ұйықтайтын уақыт болды.
 
🕙23:00
Тән босаңсиды, бірақ әр жасушада қалпына келтіру қадамдары жүріп жатады.
 
🕛00:00
Сананы ұйқы жаулап алады, ал ми күні бойы жиған-терген ақпаратын сараптау жұмысын тоқтатпайды.
 
🕐1:00
Ұйқы өте сергек. Уақытында емделмеген тіс не бұрын сынған тізе ажырап кетуі де мүмкін, таңға дейін ұйқы бермейді.
 
🕑2:00
Барлық дене мүшесі демалады, тек бауыр ұйқыдағы ағзаны жиналған шлактардан тазарту жұмысын атқарады.
 
🕞3:00
Физиологиялық құбылыстар түгелдей бәсеңсиді: артериялық қысым ең төменгі деңгейге жетіп, тамыр соғысы мен тыныс алу да төмендейді.
 
🕟4:00
Ми қанның ең аз мөлшерін қоректендіреді, оянуға дайын емес. Бірақ есту қабілеті тереңдейді, естілер-естілмес дауысқа да оянып кетуіңіз мүмкін.
 
🕔5:00
Бүйрек демалады, бұлшықеттер мүжіледі, зат алмасу үдерісі баяулайды, негізінен ағза оянуға дайын.
 
🕡6:00
Бүйрек бездері қанға адреналин және норадреналин гормондарын жібереді, ол артериялық қысымды арттырып, жүрек жиі соғуына әкеледі. Сана маужырап жатса да, ағза оянуға әбден дайын.
 
🕖7:00
Иммундық жүйенің ең белсенді уақыты. Тұрып, душ қабылдауға таптырмас уақыт. Дәріні де басқа кезде емес, осы сағатта қабылдаудың әсері күшті болмақ.

©https://t.me/kitappgram

🧠Мидың сол жақ бөлігі оң жақ денені, мидың оң жақ бөлігі сол жақ денені басқарады.

©https://t.me/kitappgram

💬Бүгінгі таңда адамдар өздері ойлағаннан әлдеқайда көп оқиды.
Интенеттегі блогтар, телефондағы смс хаттар, теледидардағы жаңалықтар лентасы және т.б.

Алайда кітаптарды еш нәрсе де алмастыра алмайды. Кітап кемелденуге көмектеседі. Оның көмегімен қартайған шағымызда миымыздың тың қалпын сақтап қала аламыз.

Сөздерді ойдағы образдарға айналдыру когнитивті қызметтерге әсерін тигізеді. Кітап оқып отырған кезде сөздік қорымыз көбейіп, жадымыз жақсара түседі.

©https://t.me/kitappgram

📌1 сағат кітап оқитын болсақ, көзіміз 57 минут бойы мәтінге қарайды.

Яғни, бір ғана бағытқа қарау арқылы демалады десек те болады.

©https://t.me/kitappgram

👕Киім

Әртүрлі киім киіңіз.
Зерттеушілер киімге қарасты адамның тек сезім өткірлігі ғана өзгеріп қоймай, сонымен бірге ойлау жүйесінің өзгеретінін дәлелдеген. 

©https://t.me/kitappgram

Илон Маск өзінің қол астында жұмыс істейтін адамдарға жол сілтесін деген мақсатпен танымал коуч Джим Квиктің арнайы лекциясын тыңдатқан.

Онда ми жұмысын жақсарту туралы, әсіресе, көлемді мәтінді оқу, маңызды ақпаратты еске ұзақ сақтап қалу сынды нәрселерге көп көңіл бөлген.  

✅Негатив ойдан арылу

Квик берген кеңесте "автоматты негатив ойлардан" (Automatic Negative Thoughts, ANT) арылуға назар аударады.
Ондай ойларға өз-өзін жегідей жеу, өзгелерді кінәлау, әлі басталмаған істің нәтижесіз болатынына алдын ала сену жатады.

Сондай-ақ мұндай негатив ойға адамның өз мүмкіндігін жасымен шектеуін де қосуға болады (мысалы, "Мен жаңа дүние үйрену үшін тым кәрімін" дегенге саятын ойлар).

Квик мұндай ойды бірден жойып отыру керегін айтады.

©https://t.me/kitappgram

🖇"Бір ғана кітап оқыған адамның өзі адамзаттың ондаған жылдар бойы жинаған тәжірибесінен хабардар бола алады"

©https://t.me/kitappgram

⛹Спорт залдарында үзбей дене шынықтырумен айналысудың нәтижесінде миға қан келіп, ағза оттегіні де белгілі дәрежеде қабылдап, мидың жұмысын жақсартады.

Егер мидың жұмысы жақсы болса, есте сақтау қабілеті де жақсара түседі. Сондай-ақ, бүкіл дененің мимен байланысы тағыз.

Дене қозғалысының көптігі — ағзадаға зат алмасу процессін жақсартып, миды артық күштерден арылтады.

🗒Сондықтан да, бұл дәлелдерден кейін, спортпен шұғылдануды — күн тәртібіндегі басты ереже деп қарауға кеңес береміз.

©https://t.me/kitappgram

🧠 Есте сақтау қабілетін арттыруға арналған лайфхак:

🔹Сурет салу
Бос уақытта, болмаса хобби ретінде сурет салу есте сақтауды жақсартады екен.
Ғалымдардың айтуынша, суреттің сапасы мен көркемдігі маңызды емес. «Бастысы – сурет ойды тынықтырады» - дейді. Ойдың тынығуы – есте сақтау қабілетін жоғарылатады.

©https://t.me/kitappgram

🔹Көзге арналған жаттығулар

Егер күнде таңертең 30 секунд бойы көзіңізге жаттығу жасап тұрсаңыз, есте сақтау қабілеті 10%-ға жақсарады. Мұны да ғалымдар дәлелдеген.
Сондай-ақ көзді жұмып, өткенді еске түсіру де пайдалы екен.

©https://t.me/kitappgram

📲 Silentnight компаниясы жүргізген сауалнама көрсеткендей, адамдар телефонда тәулігіне 8 сағат 41 минут өткізеді.
🛏Ал ұйқыға 5 сағат 13 минут жұмсайды. Адамдар ұйқыға қарағанда телефонға көп уақытын арнайды.

Калифорния университетінің ғалымдары бұл көрсеткіш жыл сайын өсіп отырады деп мәлімдеді.

Ұйқының жетіспеушілігі иммундық жүйені әлсіретеді. Соның салдарынан адамның ұмытшақыққа, түрлі жүрек ауруларына шалдығу қаупі бірнеше есе артады.

"Ғаламторда тым ұзақ отыру адамның жадысын толтырып, оның есте сақтау қабілеті де нашарлайды", - дейді нейробиолог дәрігерлер.

©https://t.me/kitappgram

🧠Адам миы 1 минутта еш қиындықсыз 1000 сөз оқи алады.

©https://t.me/kitappgram