#امروز

به روز ، پیروز ‌و فرخ روز تیر ایزد از اسپند ماه به سال ۳۷۶۳ مزدیسنی.

پنج شنبه ۷ اسپند ماه به سال ۱۴۰۴ خورشیدی.

۲۶ فوریه سال ۲۰۲۶ (ترسایی)

✔️ تیر = تیشتر ، نماد و نشانه ی باران.

@khashatra

#تیر_ایزد

✅ تیر یا تیشتر ، ایزد باران بوده و به یاری او کشتزارها سیراب از باران می‌شوند ، هم چنین نگهبان ستوران است.
در اوستا «تیریشت» در نیایش ایزد باران است.
ستاره ی عطارد تیر نامیده می‌شود و نیز تیری که در کمان نهند و بجهانند.

👈 روز «تیر ایزد» سیزدهمین روز هر ماه و چهارمین ماه هر سال، در گاه شمار زرتشتی «تیر» نام گرفته است.
در گاه شمار سی‌ روزه‌ ی زرتشتیان هنگامی که نام روز و ماه برابر می‌شود آن روز را جشن می‌گیرند.
و به شادمانی و ستایش آفریده های نیک اهورامزدا می پرداختند.
فرارسیدن روز تیر در ماه تیر را جشن تیرگان می‌نامند.

❇️ ایرانیان باستان هنگام خشک سالی در این روز آیین ویژه‌ای برگزار می‌کردند و برای خواهش باران و پیروزی تیر ایزد بر دیو خشک سالی(اپوش) به در و دشت می‌رفتند و تیریشت می‌خواندند.

❇️ بخشی از یشت های اوستا درباره‌ی این ایزد است.
تیر نام ستاره‌ای‌ است كه امروزه آن ‌را «‌شعرای یمانی» یا به لاتین «سیریوس» (Silius) می‌نامیم.


❇️ سروده‌ ی مسعود سعد سلمان ، بر پایه‌ ی کتاب بندهش :

ای نگار تیر بالا روز تیر ،
خیز و جام باده ده بر لحن زیر.

عاشقی در پرده‌ ی عشاق گوی ،
راه‌ های طبع خواه دل‌پذیر.


❇️ اندرز نامه ی آذرباد مهراسپندان (موبد موبدان در روزگار شاپور دوم) :

کودک به تیراندازی و نبرد و سواری آموختن فرست.


◀️ اندرز نامه ی آذرباد مهر اسپندان در سروده‌ ی استاد ملک‌الشعرای بهار :

بفرمای بر کودکان روز (تیر) ،
نبرد و سواری و پرتاب.

🌺 گل بنفشه نماد تیر ایزد است.

@khashatra

#اهمیت_آبادگری_گیتی_در_اندیشه_ی_ایرانشهری_و_کیش_مزدیسنا

✅ در باورھای ایرانی - زرتشتی، ھستی به دو زیر مجموعه ی گیتی و مینو بخش می شود.
گیتی به معنی جھان محسوس، فرایافتی [= مفهومی] است در برابر مینو به معنی ھستی غیر مادی.
آبادسازی گیتی، در برگیرنده ی بالاتر بردن تراز زندگی مردم و سازندگی در پیرامون مان از خانواده، کوی و برزن گرفته تا روستا، شھر و کشور و جھان می شود.
بر پایه ی اندیشه ی ایرانی، رسیدن به رسایی معنوی و پالایش روح و روان در شرایطی که فرد و جامعه از دید رفاه و آسایش در تنگنا باشند، شدنی نیست.
از دل کشوری ویران و ناتوان و مردمی مستمند و نیازمند، جامعه ای والا، سرفراز، آبرومند و خوش بخت بیرون نمی آید.
از این رو، آباد کردن گیتی، کانون نگرانی تبار ایرانی و پیش نیازی برای فرزانگی و فرھیختگی گردید.

(در عصر نوین نیز، برخی سرآمدان جامعه بر فقدان نگاه آبادگر و رفاه ساز در کشور به عنوان یکی از بنیادهای زوال و انحطاط ایران، تاکید کرده اند.
یکی از روحانیان آگاه و نیک سرشت دوره قاجار، «ممقانی»، در کتاب خود، «مسالک»، می نویسد :
"استقلال و احیای ایران هیچ یک درست و تامین نخواهد شد مگر این که ایران قوه حربیه و استعداد عسکریه اش مرتب بشود و او هم مرتب نخواهد شد مگر این که مالیه و ثروت ایران مرتب بشود." مسالک، ممقانی، برگ 34)
۱
@khashatra

✅ در دین چیره بر ایرانشھر یعنی کیش مزدیسنا، سه تن در زمره ی گناھکاران شمرده می شدند : کشاورزی که در آبادی کشتزار خویش غفلت می ورزید، داور (قاضی) بد، و انسانی که مردم را می آزرد. نفر نخست آشکارا از آبادسازی گیتی روی گردانده و با ویران شدن یک کشتزار، آلوده گناه بزرگی شده است.

در اندیشه ی ایرانی، زندگی در گیتی ارزشمند بوده و اھمیت دادن به آن و بھتر نمودن آن به ھیچ روی "غرق شدن در مادیات و امور دنیوی" انگاشته نشده است.
آیینی که چگونگی زیست انسان در این جھان را مھم نداند، چگونه می تواند برای زندگی مینوی انسان، جایگاھی قائل باشد؟! روشن است که فرمان روایان در یک آیین و یا کیش دنیا ستیز، پاسخ گو نخواھند بود که چرا رفاه و آبادانی در جامعه وجود ندارد؛ چه اصولا خویش کاری [= وظیفه] فرمان روا، بھبودی زندگی این جهانی مردم نیست.

در" وندیداد" که یکی از دفترھای دینی بازمانده از عصر ساسانیان و بازنویسی شده در دوره اسلامی است، آمده است : «دستی که بذر گندم می پاشد، اشویی (راستی و درستی) می افشاند» (وندیداد، فرگرد 3 ،بند 23).
۲
@khashatra

✅ در ھیچ مرام و آیینی، این چنین آبادگری و سازندگی ستایش نشده و به ارزشی والا در پیکر اجتماع تعبیر نگشته است.
ھم چنین، نرسیدن به کشتزار و باغ که ویرانی و خشکی آن را به دنبال داشته باشد، وجدان فرد و اجتماع را بدرد می آورد و افسوس خردمند را برمی انگیزد. «بدحال است زمینی که زمان درازی در انتظار بذر، بذر افشان و کشاورزی مانده است» (وندیداد، فرگرد 3 ،بند 30).

در دین مزدیسنا، بینوایی و بدبختی از کرده ھای اھریمنی است ولی توانگری، رفاه و آسایش، ستایش شده اند.
خانه ای که بینواتر است، دیو دروغ و دزدی و بدکرداری آسان تر در آن راه می یابد.
این دین، بی آن که دشمن بینوایان باشد، دشمن بینوایی است و دستگیری از بینوایان را سفارش می کند.
(شاهنامه ی فردوسی سترگ و فلسفه ی تاریخ ایران، مرتضی ثاقب فر، برگ 145).
ھم چنین در این پیوند در اوستا می خوانیم که «سروش پاک را می ستاییم... کسی که از برای مرد و زن بینوا، پس از فرونشستن خورشید، خانه ای استوار بنا کند را می ستاییم.»
(اوستا، برگردان یسنا از ابراهیم پورداوود، یسنا 57 ،بندهای 9 و 10)

📚 بُن مایه :
پیش درآمدی بر اندیشه ی سیاسی ایرانشهری.
نوشته ی دکتر شاهین نژاد.

برداشت از درگاه (:کانال) زرتشت و مزدیسنان زنده یاد روان شاد موبدکورش نیکنام.

✍ رونوشت بردیا بزرگمهر.
۳
@khashatra
پایان 🔺🔺

#امروز

نَبُر

به روز ، پیروز ‌و فرخ روز گوش ایزد از اسپند ماه به سال ۳۷۶۳ مزدیسنی.

آدینه ۸ اسپند ماه به سال ۱۴۰۴ خورشیدی.

۲۷ فوریه سال ۲۰۲۶ (ترسایی)

✔️ گوش = گئوش ، روان جهان.

✔️ نَبُر : پرهیز از کشتن حیوانات سود رسان‌
پرهیز از خوردن خوراک های گوشت دار‌‌.

@khashatra

#گوش_ایزد

✅ امروز «گوش ایزد» چهاردهمین روز از گاه شمار زرتشتی است.
بنابر گاه شمار زرتشتی ، هر ماه، ٣٠ روز دارد و هر کدام از این ٣٠ روز ، نامی.
و امروز ، روزی ست که نامش «گوش» است.
گوش ، یک ایزد است و عنوان ایزد برای آن‌ چیزهایی کاربری دارد که ستودنی هستند ، یعنی داده‌های نیک اهورایی که در خور ستایشند.
گوش‌ایزد ، ستودنی است آن اندازه که هتا یکی از یشت های اوستا ، به این ایزد ویژه شده است. «گوش‌یشت» یا «درواسپ‌یشت» ، آن یشتی است که در‌ آن از «گوش‌ایزد» سخن رفته است.

❇️ واژه‌ ی «گِوش» یا «گئوش» بارها در «گاتها» (سروده‌های اشوزرتشت) ، در «اوستا» و در نوشته‌های پهلوی آمده است.
واژه‌ ی گئوش هم چون واژگان بسیار دیگری که چم های گوناگون دارند ، چند چم دارد که بی‌گمان باید در جمله معنایش کرد.
این واژه به چمار «گیتی» و «مجموعه‌ ی آفرینش» و از سویی دیگر به چم «گاو» است ، البته این چم یعنی گاو نیز در استوره‌ های ایرانی ، همان «آفریده»  یا گیتی است.
گوش یا گئوش در اوستا هم به چم گاو و هم به چم گیتی آمده است.
«اورو» نیز  كه به چم روان است همراه با واژه‌ی گئوش ، معنی روان جهان یا روان گاو را می‌رساند.
«گئوش‌ارورون» نگاه دار گله‌ها و چارپایان سودمند است.
گاو در استوره‌ها ، نماد گیتی ست و از دیدگاه فلسفی نماد زندگی دنیوی و خاكی است.

بنابر باور ایرانیان گوش‌ایزد ، پاسدار و نگهبان جانداران سودمند است که این خویش کاری با چم این ایزد ، هم‌خوانی دارد.
یعنی آزردن جانداران سودمند به نوعی به چم آزار آفرینش ، به چم آزار گیتی‌ست.

ایزد گوش برای پاسداری از جانداران سودمند ، به همراهیِ «ماه ایزد» و «رام‌ایزد» به یاریِ«وهمن امشاسپند» می‌شتابد.

◀️ پس ماه ایزد ، رام‌ایزد و گوش‌ایزد ، یارانِ «وهمن امشاسپند» در این خویش کاری هستند.

❇️ زرتشتیان از دیرباز در این ۴ روز از ریختن خون جانوران سودمند و از خوردن گوشت آن‌ ها پرهیز می‌کنند و این کار برای نگهبانی از شمار جانوری و تندرستی انسان‌ ها انجام می‌شود.

پرهیز از کشتن و خوردن جانوران سودمند هم چون یک قرارداد کلی است برای آن‌که در این ۴ روز ، جانوران در امان باشند.

تصور کنید که این قرارداد از این دایره‌ ی کوچک (هازمان زرتشتی) فراتر رود و جهانیان در این ۴ روز بر خود بایسته بدانند که از کشتن جانوران سودمند و خوردن خوراک‌های گوشتی بپرهیزند ؛ بی‌گمان که آمار کشتار جانوران به اندازه‌ ی بسیاری پایین خواهد آمد و از سویی برای انسان‌ها تمرینی خواهد بود برای خوردن خوراک‌ های گیاهی.

◀️ روز «گوش‌ایزد» هم چون یک تلنگر ، هر ماه ، به ما «مجموعه‌ی آفرینش» را یاد آوری می‌کند.
گوش‌ایزد ، هم چون رام‌ایزد و ماه ایزد و وهمن‌امشاسپند ، تلنگری است تا «گیتی» را از یاد نبریم و یادمان نرود که بخشی از این مجموعه هستیم ، اگر بخشی از هستی را بیازاریم ، آزرده خواهیم شد.
گویند در این روز باید جشن گرفت.

❇️ سروده‌ ی مسعود سعد سلمان ، بر پایه‌ ی کتاب بندهش :

گوش‌روز ای نگار مشكین‌ خال ،
گوش بربط بگیر و نیک بمال.

من ز بهر سماع خواهم گوش ،
بی‌ سماعم مدار در هر حال.


❇️ اندرز نامه ی آذرباد مهراسپندان (موبد موبدان در روزگار شاپور دوم) :

پرورش گوش اورون کن ، گاو به ورز آموز.


◀️ اندرز نامه‌ی آذرباد مهر اسپندان در سروده‌ ی استاد ملک‌الشعرای بهار :

به (گوش) اندرون گاو ساله ، به مرز ،
ببند و بیامرز بر گاو ، ورز.

🌺 گل میزورس نماد گوش ایزد است.

@khashatra

#چهار_روز_نبر


✅ روزهای نبر در کیش زرتشت چهار روز در هر ماه است.
به عبارت دیگر ، زرتشتیان ۴۸ روز در سال نبر یا (پرهیز از خوردن گوشت و کشتار حیوانات سودمند) را می‌گیرند اما نه پشت سرهم.
زرتشتیان برای زیاده روی نکردن در خوردن گوشت جانوران ، روزهای #دوم و #دوازدهم و #چهاردهم و #بیست_و_یکم هر ماه زرتشتی از خوردن گوشت پرهیز می کنند.

این چهار روز متعلق به چهار امشاسپندِ و ایزدان  #وهمن #ماه #گوش و #رام می‌باشد.
در نزد زرتشتیان برای هر سی روز ماه اسم خاصی وجود دارد.
یکی از این روزها «وهومن» است که بعدها به نام بهمن تغییر ریخت داده و به چم‌ منش نیک است.
روز «ماه» ، روز «گئوش» یا گوش و روز «رام» نیز به همراه روز «وهومن» روزهایی هستند که گوشت خوردن درآن نکوهیده شده و به آن نبر(Nabor) می گویند.

"نبُر" فعلی جزو سنت زرتشتیان می‌باشد.
به چمار نبریدن و منظور از آن نکشتنِ حیوانات و سر آن ها را نبریدن بوده است.
در قدیم ، برخی از زرتشتیان در کلِ ماه بهمن نیز لب به گوشت نمی زدند.
نیک است بدانید که نمادِ بهمن ، سپیدی و پاکی است از همین رو موبدان زرتشتی سپید می پوشند چرا که ؛
منش نیک به چم سپیدی ست.
هم چنین برای اطلاعاتِ عمومی می‌ گویم که وهومن نزدِ مزدیسنان بزرگی زیادی دارد.
چرا که با وهومن است که یک مزدیسن هوخت/Hovakht و هورشت/Hovarasht را می فهمد و رعایت می کند.
به چم این که با اندیشه ی نیک به کردار نیک و گفتار نیک نیز می رسد و منطقی می شود.
زرتشتیان باید در سه بخش #مینویِ #شنوایی ، #اندیشه و #احساس همیشه کوشا باشند.
به آن چم که با این سه حس ،
از نیکی و "امر نیک" دور نشوند.
و “اندیشه و احساس و شنوایی” باید همیشه سرشار از نیکی باشد.

@khashatra‌

#پیمان_به_دین_زرتشت.

✅ این سرود اوستایی که درنیایش های زرتشتی پیوسته خوانده می شود، یادآور پیمان داری پیروان بینش اشوزرتشت است که هرگاه خویشتن را به فروزه های ورجاوند این دین همازور و هماهنگ می گردانند.

مَزْدَیَسْنو. اَهمی. مَزدَیَسنو. زَرَتوشْتریش. فْرَوَرانهِ.آستوتَسًچا. فْرَوَرِتَسْچا.؛

آستویِه. هومَتِم. مَنوُ.
آستویه. هوخْتِم. وَچوُ.
آستویه. هْوَرْشْتِم. شْیَئوُتَنِم.

آستویه. دَئِنام. وَنْگوهیم. مازْدَیَسنیم.
فْرَسپایَه اوُ. خِذْرام.
نیذاسْنِئی. تیشِم. خوَئِت وَدَتام. اَشَه اوُنیم.
یاهایی. تی نامْچا. بوشْ یِه ئین. تی نامْچا.
مَزیش ْتاچا. وَهیش ْتاچا. سًرَئِش تاچا.
یا.آهوئیریش. زَرَتوشْتْریش.
اهورائی. مَزدائی. ویسْپا. وُهو. چینَهمی.
اَئِشا. اَستی. دَئِنَه یاو.
مازدَه یَسنوُئیش. آستو یی تیش.
جَسهَ. مِه. اَوَنْگْهِه. مَزدا. (سه بار)

برگردان سرود ؛

برمی گزینم شیوه ی مزدا پرستی را،
که آورده ی اشوزرتشت است.
و استوارم بر این کیش،
می ستایم اندیشه ی نیک را،
می ستایم گفتار نیک را،
می ستایم کردار نیک را،
می ستایم دین نیک مزدیسنا را،
که دورکننده ی جنگ افزار، نکوهنده ی دشمنی و ستایشگر آشتی و نیک اندیشی است.
که مرتو را به یگانگی با خویش فرا می خواند.
که دینی برای اکنون و آینده است.
نیکوترین، برترین و زیباترین،
که اهورایی و آورده ی اشوزرتشت است.
که اهورامزدا را بنیان نیکی ها می داند.
این است ستایش دین مزداپرستی.
به یاری من بیا ای مزدا...

چم واژگان ؛
دین : کیش، نیروی تمیز دهنده ی نیک و بد، وجدان آگاه و بیدار.
مزدا : دانایی و آگاهی بی کران، دانش پیوسته.
اهورا : دارای هستی، هستی مند.
مزدیسنا : مزداپرستی، پرستاران و هم راهان دانش و آگاهی بی کران.
مرتو : انسان.
مرتوگان: بشر، مردم.

📚 بُن مایه :

برگرفته از تارنمای روان شاد ؛
موبدکورش نیکنام.

✍ رونوشت ؛ بردیا بزرگمهر.

@khashatra

#امروز

به روز ، پیروز ‌و فرخ روز دی به مهر از اسپند ماه به سال ۳۷۶۳ مزدیسنی.

شنبه ۹ اسپند ماه به سال ۱۴۰۴ خورشیدی.

۲۸ فوریه سال ۲۰۲۶ (ترسایی)

✔️ دی به مهر = آفریدگار.

✔️ روز استراحت و نیایش همگانی زرتشتیان.

@khashatra

#دی_به_مهر

✅ دی به مهر ، روز پانزدهم از هر ماه در گاه شماری زرتشتیان است.
دی یکی از نام های اهورا مزداست.

«دی» اوستایی «دَثوش» به چم (:معنی) پروردگار و دادار ، آفریننده و جهان دار زیبایی ها است.

در گاهشماری زرتشتی ، روز نخست هر ماه اورمزد روز نامیده می شود و سه روز دیگر به نام اهورامزدای بی همتاست که به واژه ی دی آمده و از آن سخن گفته شده است.

👈 در هر ماه سه روز با نام «دی» شناخته می‌شود.
در گاه شمار سی‌ روزه‌ ی زرتشتیان هنگامی که نام روز و ماه برابر می‌شود آن روز را جشن می‌گیرند.
و به شادمانی و ستایش آفریده های نیک اهورامزدا می پرداختند.
فرارسیدن روز دی  در ماه دی را جشن دیگان می‌نامند.
روزهای هشتم ، پانزدهم و بیست و سوم ماه زرتشتی به نام «دی» است مانند دی به آذر ، روز هشتم هر ماه ، دی به مهر ، روز پانزدهم از هرماه ، دی به دین ، روز بیست و سوم از هر ماه.
برای باز شناختن هر یک از این سه روز ، نام روز پس از آن به واژه‌ی دی پیوند داده شده است برای نمونه فردای روز دی به آذر روز آذر است.

❇️ روزهای دی در هر ماه روزهای نیایش همگانی ، به آتشکده رفتن و آسایش و دست از كار كشیدن زرتشتیان است.

دی به‌ مهر است مهربانی کن ،
که از همه چیز مهربانی به.

❇️ «سروده‌ ی مسعود سعد سلمان ، بر پایه‌ ی کتاب بندهش»

روز دی است خیز و بیار ای نگار مِی ،
ای ترک ، مِی بیار كه تركی گرفت دی.
مِی ده برطل و جام كه در بزم خسروی ،
بنشست شاه شاد ملک ارسلان به مِی.

🌺 گل کاردک نماد دی به مهر (آفریدگار) است.

@khashatra