ስለ ግራጫ ቃጭሎች - ስለ ኻያኛ ልደቱ
(ቁርጥርጥ ሐሳቦች)

1997 በኢትዮጵያ ታሪክ ተስፋ እና ቀቢጸ ተስፋ፣ ነጻነት እና አፈና፣ ሥልጡንነት እና አረመኒነት፣ ንቃት እና ማድባት … እየተፈራረቁ፣ እየተደበላለቁም በአደባባይ የተገለጡበት፤ ጠባሳም አሻራም ጥሎ ያለፈ ዓመት ነው። ለታሪካዊ ለውጥ የታጨ ዓመት ይመስልም ነበር። በዚህ መኻል ነበር ግራጫ ቃጭሎች የራሱን አብዮት ቀይሶ ለኅትመት የበቃው፤ በብዙ ግርግር መኻል ነበር ከአንባቢው ጋር የተገናኘው።

በኢትዮጵያ ሥነ ጽሑፍ ታሪክ እንደ አንድ የዘመን ለውጥ ምልክት ከማያቸው ሥራዎች አንዱ በ1983/4 ተጽፎ፣ በ1997 ዓ.ም. የታተመው የአዳም ረታ ግራጫ ቃጭሎች ነው። ይህንን የዐማርኛን ሥነ ጽሑፍ ከዐሥርት ዓመታት የረጋ ጕዞው ያናወጠውን መጽሐፍ፣ ለብዙ ዐዳዲስ የአጻጻፍ ሙክረቶች መነሻ ኾኗል። ብዙ ጥናቶችን እና ትንታኔዎችንም ጋብዟል - ገና የሚገባውን ያህል ባይጠናም፤ ለሥነ ጽሑፍ ማስተማርያነትም የሚዘወተር ባይመስለኝም።

“ልጅ ያቦካው ለራት በማይበቃበት አገር” መዝገቡ በተባለ “ታላቅ ተቀማጭ” ጎረምሳ/ኋላም ጎልማሳ/ ዐይን ዓለምን፣ ሰውን እና ከባቢውን የምናይበት ይህ ከፊል ፋንታሲያዊ ድርሰት፣ ከአዳም ረታ ጋር እንደገና ለመተዋወቅ ያበቃን ሥራ ነው። አዳም በግራጫ ቃጭሎች አደፍራሽ ኾኖ ተገልጧል። ከጦብያ ጀምሮ ለ97 ዓመት የተከተልነውን ልቦለድን በቀጤ ሴራ (linear plot) የማዋቀርን ልማድ ሽሮ የተቆራረጡ የታሪክ/የትውስታ ክፍሎችን ያለ “ከዚህ እስከዚያ” ስልት፣ ሥር በሥር እያገናኘ ተርኮልናል። ለነገሩ ደራሲው ለዘመኑ መንፈስ ታማኝ ከኾነ መስመር ተከትሎ የሚኼድን ታሪክ መጻፍ ማቆም የነበረበት ከ1966 አብዮት እና ካስከተለው ውጥንቅጥ ጀምሮ ነው ባይ ነው አዳም፦ “A society in chaos/disharmony cannot give you individuals that are comfortable in linearity. I have to look ways to represent such realities and processes.” በርግጥ ዘመኑን መግለጥ የደራሲው ኹሉ ዓላማ አይኾንም፤ አንዳንዱ ለዘመኑ የሚመኘውንም መጻፍ ይመርጣልና። የከልደት እስከ ሞት አጻጻፍም ለዝብርቅርቃችን፣ ለመበሽቀጣችን፣ ለ“ርእይ መነጠቃችን”፣ ለ“ሰብእና ንጥፈታችን” ጉልበታም መተረኪያ መኾንም ችሏል።

ኅፅን፣ #ኅፅናዊነት፤ እንጀራዊነት፣ እንጆሬያዊነት የሚባሉ የአዳምን የአጻጻፍ ምርጫ የሚገልጡ ስያሜዎች (terminologies) ለመጀመሪያ ጊዜ ያነበብነውም በግራጫ ቃጭሎች ነው። ስለ ልቦለድ የተስፋፊነት እምቅ ኃይል፣ አልቆ ስላለማለቁም በግራጫው መግቢያ አንብበናል። እያንዳንዱ የኅፅን መጠቆሚያ ራሱን የቻለ ወሽመጥ ታሪክ ሲወጣው ዐይተናል። ከግራጫም በኋላ እቴሜቴ ሎሚ ሽታ ውስጥ የተጠቆሙት ኅፅኖች ሙሉ ሙሉ ታሪክ ይዘው መጥተዋል። የሎሚሽታ እና የፍቅረሥላሴ ታሪክ፣ መስኮት ገረሱን ይጠራል፣ መስኮት ገረሱ ደግሞ ስብሃትን ያስታውሳል፣ ገጸ ባሕርይ ሆኖ የገባው ስብሃት የእውኑን ደራሲ ስብሃት ገብረ እግዚአብሔርን ከነድርሰቶቹ ያስታውሰናል። አዳም ይህንኑ ቲዎሪውን እያራቀቀ መጥቶም ይመስለኛል ከ“አፍ” ወዲህ #ሥግር_ልቦለድ የሚል አጻጻፍን ያስተዋወቀን - በዐምሳ ስድሳ ገጽ ትንታኔው።

ይህ ሥራ ሐሳብን ምናባዊ ተረክ ፈጥሮ እያዋዙ መንገር እንደሚቻል ዐማርኛ እንደተማረባት የአፈወርቅ “ጦቢያ”፣ አጫጭር ተረኮችን ሰብስቦ በአንድ መጽሐፍ ማሳተም እንደሚቻል እንዳየንባት የታደሰ ሊበን “መስከረም”፣ በጽሑፍ የተደረሰ ተረት ለርእዮተ ዓለም መግለጫነት የሚውል እምቅ ፈጠራ መኾኑን እንዳወቅንባት የሐዲስ “ተረት ተረት”፣ እንደነጸጋዬም፣ እንደነ ገብረ ክርስቶስም፣ እንደነ ሰሎሞን ዴሬሳም መንገድ ቀያሽ ሥራዎች ዐዲስ አደራረስን ያማርኛ ሥነ ጽሑፍ ያስተናገደበት ሥራ ነው። ከግራጫ ወዲህ ይርቡም አይርቡም መንገዱን የተከተሉ ድርሰቶች አንብበናልና፣ ባለተጽዕኖነቱን መስክረናል።

{ግራፊክ ዲዛይኑ የብሥራት መብራቱ፣ ፎቶው ደግሞ የማኅሌት ተሾመ ነው።
መልካም 20ኛ ዓመት!
ከሰኔ 28-30፣ 2017 ዓ.ም.
ፀደይ ወንድሙ (ፀዲ)፣ ብሥሬ እና እኔ እየጻፍን፣ እያጋራን “ግራጫ ቃጭሎች”ን እንዘክረው ብለን ጋብዘናችኋል።}

“DOPAMINE DETOX “አሁን በመደብራችን ያገኙታል
☎️
0911932088
0911125324

“How to Finish EVery thing you Start “
አሁን በመደብራችን በቅናሽ ዋጋ አቅረብንሎታል።
☎️
0911932088
0911125324

በህዝብ ተወካዮች ምክር ቤት የመንግሥት ተጠሪ ሚኒስትር ተስፋዬ በልጅጌ (ዶ/ር) የተጻፉት  "ኢትዮጵያዊ ዴሞክራሲ ፍለጋ" የተሰኘው  መጽሐፍ ለንባብ በቅቷል ::

“ኢትዮጵያዊ ዴሞክራሲ ፍለጋ”  በሚል ርዕስ ለንባብ የቀረበው ይህ መጽሐፍ  የአገር  በቀል ዕውቀትና ብሂል ለአገራችን ፖለቲካ መፍትሄ ጠቋሚ መንገድ ሲሆን  የመጽሐፉ ሽያጭ ገቢ ባለፈዉ ዓመት በጎፋ ዞን በገዜ ጎፋ ወረዳ ሻቻ ጎዚዲ ቀበሌ በተከሰተዉ  የመሬት መንሸራተት ለተጎዱ ወገኖች መልሶ ማቋቋሚያና  ለትምህርት ቤት ግንባታ ይውላል ::

"ኢትዮጵያዊ ዴሞክራሲ ፍለጋ" መጽሐፍ የኢትዮጵያ ህዝብን የዘመናት የዴሞክራሲ ፍለጋ ይዳስሳል ፡፡ መጽሐፉ ኢትዮጵያዊ ባህል ወርቃማ የእሴት ቁልፎችን ይዟል።

ጸሐፊው በመጽሐፋቸው የዴሞክራሲ ስርዓት ግንባታ ሂደት ለትውልዶች ሲተላለፍ የቆየ ህዝባዊ ጥያቄ መሆኑን ገልፀው፤ ሁሉም ሲያውጠነጥነው የቆየና እስካሁንም የተሟላ ምላሽ ያልተገኘለት መሆኑን አንስተዋል።

መጽሐፉ ስለዴሞክራሲ የተከተልነውን አካሄድ እንድናጤንና በትኩረት እንድንሰራ የሚያግዝ ነው ።

" በዴሞክራሲ ላይ የሚፈለገውን ለውጥ ለማምጣት ሀገር በቀል እሴቶችን ከዘመናዊ አስተሳሰብ ጋር ማጣጣም፣ ኋላቀር የፖለቲካ ባህልን መቀየርና ሚዛናዊነትን ማጎልበት እንዲሁም የዴሞክራሲ ተቋማትን ማጠናከር ይገባል " ይላሉ ::

"ኢትዮጵያዊ ዴሞክራሲ ፍለጋ" መፅሐፍ ለቀጣዩ ትውልድ የተሻለች ኢትዮጵያን ማስረከብ የሚያስችል ምህዳር ለመፍጠር ጥብቅ ንድፈ ሀሳቦችን ያቀርባል ።

መጽሐፉ በሁሉም በመደብሮቻችን ይገኛል ::

https://www.facebook.com/share/r/16sGj5gi6c/

6. ይሄ ተዘንግቶ ቆይቶ በፀዲ አስታዋሽነት የተካተተ የእኔ ጽሑፍ ነው። ፲ ዓመት ያለፈውና ያኑበባችሁት የሚመስለኝ ጽሑፍ።

በካሴ መልካም የተዘጋጀው " እሳቷ ጠበቃ እና ሌሎችም የችሎት ወጎች " መጽሐፍ ለንባብ በቃ ::

የጠበቃዋ ረጀም የተፈጥሮ ፀጉር በ8 ቁጥር ወገባቸው ላይ በእረኛው እንደሚነዳ የበግ መንገጋ ይርመሰመሳል፡፡ ኮራ ካለው ዳሌያቸው ለመድረስ የሚታገል ይመስላል፡፡ ፀጉራቸው ዓይናቸውን በመሸፈን የፍቅር የብርሃን ጨረር የሚለቀውን ዓይናቸው ውበት ከተመልካች ለመሰወር ፈልጓል፡፡ በግራ ሌባ ጣታቸው ጠበቃዋ እይታቸውን እንዳይጋርድ ጉዞን ወደ ፊታቸው ያደረገውን ፀጉራቸውን ወደ ኋላ በመመለስ የጉዞ አቅጣጫውን ቀለበሱት፡፡


ጠበቃዋ ፀጉራቸውን ተለስልሰውታል፤ የቅንደባቸው ፀጉር ተቀንድበው፤ ዓይናቸውን ተኩለው በችሎት መቅረባቸውን ለተመለከት በጫጉላ የተሞሸሩ ሙሽራ እንጅ በችሎት አደባባይ ለሙግት ፊልሚያ የመጡ አይመስሉም፡፡

ሽቷቸው ለችሎቱ የአፍናጫ ጸጋ ሆኗል፡፡

ከጥቁር ካባቸው ስር የለበሱት ጥቁር ሱፍ ሱሪና ኮት ከተጫመቱት ባለታኮ ጫማ ጋራ ጠበቃዋን ሲመለከቷቸው በዓለም አደባባይ ሀገርን ወክለው ንግግድ የሚያደርጉ ዲፕሎማት አስመስሏቸዋል።

ጠበቃዋ ከግራ እጃቸው ላይ ያሰሩት ሰዓት ይበልጥ ለውበታቸው ሞገስ ሆኗል፡፡

ከጣታቸው ያጠለቁትን ቀለበት ለተመለከተ ባለትዳር ለመሆናቸው ነጋሪ አያሻውም፡፡

***

መጽሐፉ በመደብሮቻችን ይገኛል !

ዝይን- በአለማየሁ ገላጋይ

በቅርብ ቀን !

በሲስተር ሎዛ ዋለልኝ ወርቅነህ  የተደረሰው " ናቡቴ " የተሰኘው የግጥም መድብል ለንባብ በቃ :: መድብሉን በመደብራችን ያገኙታል ::

በአበረ ሽፈራው የተደረሰው " የበርበሬ ዐውሎ ነፋስ " መጽሐፍ ለንባብ በቃ :: መጽሐፉን በሁሉም መደብሮቻችን ታገኙታላችሁ :: ከመጽሐፉ ውስጥ " የሰለሞን ፍትሃት " የተሰኘውን ቀንጭበን እናስነብባችሁ ::

‹‹የሰለሞን ፍትሃት››

"....እሑድ
ከመሸ ሞትኩ፡፡


ቅዳሜ
እሞታለሁ ብዬ ልጠረጥር አይደለም፣ ስለ ሞት ለአፍታ እንኳን አላሰብኩም ነበር፡፡

ሰሞኑን፣ የሚስቴ መምጫውና መሄጃው የማይታወቅ ጭቅጭቅ ተነስቶ ስለነበር፣ ሽሽት ላይ ነበርኩ፡፡ ........



......እሑድ ጠዋት - እንደነቃሁ ሳያት ፊቷም ሰውነቷም እንደ እንቁራሪት አብጧል፡፡

አሁን ኩርፊያ ላይ ናት፡፡ ምላሷ ሥራ አልጀመረም፡፡ ምላሷ እየረፈደ ሲመጣና አየሩ ሞቅ ሲል ነው መፍታታትና መላወስ የሚጀምረው፡፡ ከዚያ ለነገር ይዘረጋል፡፡ አንዳንዴ ሳስበው ምላሷ ለብቻው እንደ እንሸላሊት ነፍስ ያለውና ደመ ቀዝቃዛ ይመስለኛል፡፡ ...."


" የበርበሬ ዐውሎ ንፋስ " ከዛሬ ጀምሮ በሁሉም የጃዕፈር መጻሕፍት መደብሮች ይገኛል!