خلاصه مقاله

حق سوگواری و احترام به مردگان از ارزش‌های دیرینه در فرهنگ ایرانی و اسلامی است. در ایران باستان، حتی پس از جنگ‌ها به طرف مغلوب فرصت داده می‌شد تا کشته‌های خود را دفن کند و این نشان‌دهنده احترام به کرامت انسان، حتی پس از مرگ، بود.

در اسلام نیز دفن مردگان و فراهم کردن امکان سوگواری برای بازماندگان از حقوق اساسی انسان به شمار آمده است.

واقعه کربلا نیز، با وجود همه خشونت‌ها، نشان می‌دهد که در نهایت امکان برگزاری مراسم سوگواری برای خاندان حسین بن علی فراهم شد.

این پیشینه تاریخی نشان می‌دهد که حق سوگواری تنها یک احساس شخصی نیست، بلکه حقی انسانی و اجتماعی است.

جلوگیری از تدفین، تشییع یا برگزاری مراسم یادبود، کرامت انسان و حقوق بازماندگان را نقض می‌کند.

اما این سنت در جمهوری اسلامی به جلوگیری از برگزاری مراسم سوگواری، بی‌حرمتی به پیکر جان‌باختگان، آزار و اذیت خانواده‌های آنان، و بازداشت و شکنجهٔ بازماندگان تبدیل شده است.

@irantomarrow

Assassin

واژهٔ Assassin به معنای «قاتل مخفی یا ترورکننده» از واژهٔ عربی الحشّاشین گرفته شده است.

این نام در قرون وسطی به پیروان نزاریان، گروهی از اسماعیلیان که در ایران و شام فعالیت داشتند، نسبت داده می‌شد.

برخی از اعضای این گروه مأموریت‌های ترور سیاسی انجام می‌دادند و به همین دلیل نام آنان در زبان‌های اروپایی به شکل Assassini و سپس Assassin وارد شد و معنای عمومی «قاتل حرفه‌ای و مخفی» پیدا کرد.

@irantomarrow

بررسی خبرگزاری رویترز با انتشار تصاویر ماهواره ای از مراسم تشییع خامنه ای نشان میدهد که جمعیت به خیلی کمتر از یک میلیون نفر رسید.

شبکهٔ بی‌بی‌سی فارسی با پخش منقطع بخش‌هایی از آخرین مصاحبهٔ رضا پهلوی، در گزارشی نوشت که او دو سال پیش از بنیامین نتانیاهو خواسته بود به ایران حمله کند.

دفتر رضا پهلوی در توضیحاتی، ضمن انتقاد از نحوهٔ پخش این مصاحبه، اعلام کرد که رضا پهلوی در آن گفت‌وگو تأکید کرده بود که در سفر خود به اسرائیل به نتانیاهو یادآور شده است که حکومت ایران نمایندهٔ مردم ایران نیست و باید میان مردم ایران و حکومت جمهوری اسلامی تفکیک قائل شد.

به گفتهٔ دفتر او، تصمیم نتانیاهو برای حملهٔ نظامی به ایران، حاصل تلاش برای درک این تفاوت میان مردم ایران و حکومت جمهوری اسلامی بوده است، نه اینکه رضا پهلوی در آن سفر از نتانیاهو خواسته باشد به ایران حمله کند.

@irantomarrow

سنت نذر و پیشکش در فرهنگ ایرانی

سنت نذر دادن و عهد بستن برای برآورده شدن خواسته‌ها، ریشه‌هایی پیش از اسلام نیز در فرهنگ ایرانی داشته است.

در ایران باستان، مردم گاه برای جلب خشنودی ایزدان، سپاسگزاری یا درخواست یاری، پیشکش‌ها و آیین‌های نیایشی انجام می‌دادند. این پیشکش‌ها می‌توانست شامل خوراک، هدایا، قربانی یا انجام کارهای خیر باشد.

در سنت زرتشتی نیز مفاهیمی مانند راستی، نیک‌اندیشی، نیک‌گفتاری و نیکوکاری جایگاه مهمی داشت و یاری رساندن به دیگران و بخشندگی از ارزش‌های اخلاقی به شمار می‌رفت.

پس از ورود اسلام به ایران، مفهوم نذر در چارچوب دینی جدید ادامه یافت و با سنت‌های پیشین ایرانی درآمیخت.

نذر در این دوره بیشتر به معنای عهد میان انسان و خدا برای انجام عملی خیر در صورت برآورده شدن حاجت شناخته شد؛ عملی که می‌توانست از اطعام نیازمندان و کمک به دیگران تا انجام امور عام‌المنفعه را شامل شود.

سنت حسنهٔ نذر دادن در ایران

سنت حسنهٔ نذر دادن در ایرانِ گذشته، شامل افرادی می‌شد که، چه فقیر و چه غنی، برای رسیدن به خواسته‌ای در دل خود امید و آرزویی داشتند و در صورت برآورده شدن آن، به نشانهٔ وفای به عهد، نذر خود را ادا می‌کردند.

این نذر می‌توانست از انجام یک کار نیک فردی یا اجتماعی تا کمک به دیگران متغیر باشد؛ از جمله اطعام فقرا و نیازمندان یا فراهم کردن وسایل معیشت آنان.

اما با گذشت زمان، به‌ویژه پس از انقلاب، این سنت حسنه از یک سو تحت تأثیر ریا و نمایش قرار گرفت و از سوی دیگر توسط حکومت نیز به‌صورت گسترده مورد استفاده قرار گرفت. در نتیجه، در بسیاری از موارد از شکل انسانی و هدف اولیهٔ خود فاصله گرفت.

در برخی موارد، افرادی با درآمدهایی که محل آن‌ها مورد پرسش بود اقدام به نذر می‌کردند و کمک‌ها نیز لزوماً به دست نیازمندان واقعی نمی‌رسید. همچنین مفهوم نذر در بسیاری از موارد به پخش غذا محدود شد و ابعاد گسترده‌تر اجتماعی و انسانی آن کم‌رنگ‌تر شد.

و در طول زمان برخی شکل‌های این سنت دچار تغییر شدند؛ در بعضی موارد جنبه‌های نمایشی و رقابتی جای هدف اولیهٔ انسانی آن را گرفت و مفهوم گستردهٔ نیکوکاری و یاری به نیازمندان به شکل محدودتری، مانند صرفاً پخش غذا و آن هم نه برای نیازمندان و‌مستحقان به آن تقلیل یافت.

@irantomarrow

موج جدید گرانی خودرو در راه است.

گزارش‌ها از افزایش شدید قیمت محصولات سایپا در کارخانه پس از ایران خودرو ، حکایت دارد.

مدیرعامل سایپا اعلام کرده است که قیمت‌های جدید محصولات این شرکت طی یکی دو روز آینده اعلام خواهد شد.

@irantomarrow

خلاصه مقاله

سنت نذر و عهد بستن برای رسیدن به خواسته‌ها، ریشه‌هایی پیش از اسلام نیز در فرهنگ ایرانی داشته است. در ایران باستان، مردم برای سپاسگزاری، درخواست یاری یا جلب خشنودی ایزدان، پیشکش‌ها و آیین‌های نیایشی انجام می‌دادند. این پیشکش‌ها می‌توانست شامل خوراک، هدایا، قربانی یا انجام کارهای نیک باشد.

با ورود اسلام به ایران، مفهوم نذر در چارچوب دینی جدید ادامه یافت و با سنت‌های پیشین ایرانی درآمیخت. نذر به‌عنوان عهدی میان انسان و خدا برای انجام کار خیر در صورت برآورده شدن حاجت شناخته شد و می‌توانست شامل کمک به نیازمندان، اطعام فقرا و امور عام‌المنفعه باشد.

در گذشته، نذر بیشتر با هدف نیکوکاری، وفای به عهد و یاری رساندن به دیگران انجام می‌شد و محدود به قشر خاصی نبود. اما در گذر زمان، به‌ویژه در دوره معاصر، برخی شکل‌های آن دچار تغییر شد؛ در بعضی موارد جنبه‌های نمایشی و رقابتی بر هدف انسانی آن غلبه کرد و مفهوم گستردهٔ کمک و نیکوکاری به پخش غذا محدود شد، بدون آنکه همیشه به نیازمندان واقعی برسد.

@irantomarrow

تاریخچهٔ باورهای دینی و یکتاپرستی در میان ایرانیان

ایرانیان باستان در دوره‌های پیش از زرتشت، مانند بسیاری از اقوام هندواروپایی، به مجموعه‌ای از ایزدان و نیروهای مقدس باور داشتند.

در این باورها، هر ایزد معمولاً با بخشی از طبیعت، زندگی انسان یا پدیده‌ای خاص ارتباط داشت. از جمله این ایزدان می‌توان به میترا (ایزد پیمان و روشنایی)، آناهیتا (ایزدبانوی آب‌ها و باروری)، تیشتر (ایزد باران و ستارهٔ باران‌آور)، بهرام (ایزد پیروزی) و آذر (ایزد آتش) اشاره کرد.

با ظهور زرتشت، تحول مهمی در اندیشهٔ دینی ایرانیان ایجاد شد. در آیین زرتشتی، اهورامزدا به‌عنوان خدای دانا و سرچشمهٔ راستی و نیکی جایگاه برتری یافت. آموزه‌های زرتشتی بر انتخاب اخلاقی انسان، مبارزه با دروغ و پیروی از راستی تأکید داشت.

دربارهٔ ماهیت آیین زرتشتی، میان پژوهشگران اختلاف نظر وجود دارد؛ برخی آن را یکی از نخستین شکل‌های یکتاپرستی می‌دانند، در حالی که برخی دیگر به حضور مفاهیمی مانند نیروهای خیر و شر و موجودات مینوی در آن اشاره می‌کنند.

در دورهٔ هخامنشیان، باور به اهورامزدا در حکومت رسمی جایگاه مهمی پیدا کرد و در کتیبه‌های شاهان هخامنشی، او به‌عنوان خدای بزرگ و پشتیبان شاه و مردم معرفی شد.

پس از ورود اسلام به ایران، توحید اسلامی در جامعه گسترش یافت و بسیاری از ایرانیان به اسلام گرویدند.

با این حال، برخی ارزش‌های اخلاقی و فرهنگی ایران باستان، مانند اهمیت راستی، نیکوکاری و مسئولیت فردی، در فرهنگ ایرانی باقی ماند.

@irantomarrow

✍حمید آصفی

مراسم وداع با رهبران در نظام‌های سیاسی، فقط یک آیین تشریفاتی نیست، بلکه نمایشی از ساختار قدرت و جهت‌گیری آینده آن نظام است. حضور و غیبت چهره‌های سیاسی در چنین مراسمی می‌تواند نشانه‌ای از تغییر در تعریف «خودی‌ها» و بازآرایی قدرت باشد.


غیبت برخی مسئولان پیشین جمهوری اسلامی نشان‌دهندهٔ کاهش دایرهٔ درون قدرت و افزایش تمرکز ایدئولوژیک است؛ یعنی حتی برخی نیروهای سابق نظام نیز ممکن است دیگر بخشی از روایت رسمی قدرت محسوب نشوند.

این مراسم می‌تواند نشانه‌ای از حرکت سیاست داخلی به سمت محدودتر شدن دایرهٔ مشارکت و مشروعیت درون‌ساختاری باشد؛ به‌گونه‌ای که حتی ظرفیت همگرایی میان نیروهای سابق نظام نیز کاهش یافته است.

@irantomarrow

مجموعهٔ «به من بگو چرا»؛ کتابی که نسل‌ها با آن بزرگ شدند

مجموعهٔ «به من بگو چرا» ترجمهٔ فارسی آثار آرکادی لیوکام، نویسنده و روزنامه‌نگار آمریکایی، است که با هدف پاسخ‌گویی به پرسش‌های علمی کودکان و نوجوانان نوشته شد. این کتاب‌ها با زبانی ساده و همراه با تصویر، به صدها سؤال دربارهٔ طبیعت، بدن انسان، حیوانات، زمین، فضا و فناوری پاسخ می‌دادند.

در ایران، این مجموعه از دههٔ ۱۳۵۰ منتشر شد و در دهه‌های ۱۳۶۰ و ۱۳۷۰ به یکی از محبوب‌ترین کتاب‌های علمی کودکان تبدیل شد. در دورانی که منابع آموزشی و علمی برای کودکان محدود بود، «به من بگو چرا» برای بسیاری نقش یک دانشنامهٔ عمومی را ایفا می‌کرد و نسل‌های زیادی را به مطالعه، پرسشگری و علاقه‌مندی به علم تشویق کرد.

این مجموعه هنوز هم برای بسیاری از ایرانیان یادآور نخستین تجربهٔ آشنایی با دنیای علم و یکی از ماندگارترین کتاب‌های دوران کودکی است.

@irantomarrow

ادبیات کودکان

مجموعهٔ داستان‌های حسنی؛ خاطره‌ای ماندگار از ادبیات کودک ایران

«حسنی» یکی از محبوب‌ترین شخصیت‌های ادبیات کودک ایران است که با شعرها و داستان‌های ساده، آهنگین و آموزنده در حافظهٔ چند نسل از کودکان ایرانی ماندگار شده است. مشهورترین اثر این مجموعه، «حسنی نگو یه دسته‌گل» نوشتهٔ منوچهر احترامی با تصویرگری غلامعلی مکتبی است که نخستین بار در دههٔ ۱۳۶۰ منتشر شد و تاکنون میلیون‌ها نسخه از آن به چاپ رسیده است.

داستان‌های حسنی با زبانی روان و طنزآمیز، موضوعاتی مانند رعایت بهداشت، مسئولیت‌پذیری، مهربانی، نظم و آداب اجتماعی را به کودکان آموزش می‌دادند.

شخصیت حسنی، کودکی بازیگوش و گاه بی‌دقت بود که از اشتباهات خود درس می‌گرفت و همین ویژگی باعث همذات‌پنداری کودکان با او می‌شد.

موفقیت این شخصیت باعث شد در سال‌های بعد، نویسندگان دیگری نیز مجموعه‌هایی با محوریت «حسنی» منتشر کنند و این نام به یکی از شناخته‌شده‌ترین شخصیت‌های داستانی ادبیات کودک ایران تبدیل شود.

با این حال، برای بسیاری از ایرانیان، «حسنی» همچنان با آثار منوچهر احترامی و شعرهای خاطره‌انگیز دوران کودکی شناخته می‌شود.

@irantomarrow

ادبیات

داستان عاشقانهٔ زال و رودابه

زال، فرزند سام، به دلیل داشتن موهای سپید از بدو تولد، به فرمان پدر در کوه رها شد. سیمرغ او را یافت، پرورش داد و پس از سال‌ها، او را به پدرش بازگرداند.

سال‌ها بعد، زال در سفری به کابل، دل‌باختهٔ رودابه، دختر مهراب، شد. رودابه نیز با شنیدن وصف زال، عاشق او شد. اما این عشق با مخالفت‌های فراوان روبه‌رو بود؛ زیرا خاندان زال و رودابه از دو تبار متفاوت بودند و پیوند آن‌ها از نظر بسیاری پذیرفتنی نبود.

شبی که زال برای دیدار رودابه به پای کاخ او رفت، رودابه گیسوان بلند خود را از بالای برج پایین انداخت تا زال از آن‌ها بالا بیاید. اما زال نپذیرفت و گفت شایسته نیست برای رسیدن به معشوق، به گیسوان او آسیب برسد. سپس با طنابی که همراه داشت از برج بالا رفت و آن دو برای نخستین بار یکدیگر را دیدند.

سرانجام با وساطت بزرگان و تأیید منجمان، ازدواج آن‌ها انجام شد. پس از مدتی، رودابه باردار شد، اما هنگام زایمان، کودک آن‌قدر بزرگ و نیرومند بود که جان مادر و فرزند در خطر افتاد. زال پرِ سیمرغ را که سال‌ها پیش به یادگار گرفته بود، آتش زد. سیمرغ ظاهر شد و به او آموخت چگونه پهلوی رودابه را بشکافند، کودک را بیرون آورند و زخم را درمان کنند. به این ترتیب، رستم، بزرگ‌ترین پهلوان شاهنامه، به دنیا آمد.

داستان زال و رودابه یکی از زیباترین و ماندگارترین داستان‌های عاشقانهٔ شاهنامه است؛ داستانی که عشق، خرد، وفاداری و شجاعت را در کنار هم به تصویر می‌کشد.


@irantomarrow

ادبیات

عباس یمینی شریف (۱۲۹۸–۱۳۶۸) شاعر، نویسنده و آموزگار برجستهٔ ایرانی و از پیشگامان ادبیات کودک و نوجوان در ایران بود. او در تهران به دنیا آمد و از همان جوانی به آموزش کودکان و سرودن شعر برای آن‌ها علاقه‌مند شد.

یمینی شریف باور داشت که کودکان باید ادبیاتی مخصوص خود داشته باشند؛ به همین دلیل شعرهایی ساده، روان، آهنگین و سرشار از مفاهیم اخلاقی و آموزشی سرود. او در گسترش شعر کودک فارسی نقش بسیار مهمی داشت و بسیاری از نسل‌های گذشته شعرهای او را در مدرسه آموخته‌اند.

او علاوه بر شاعری، آموزگار و مدیر مدرسه بود و همراه با همسرش، توران مقومی، در راه آموزش نوین کودکان فعالیت کرد. او از فعالان شکل‌گیری مجلهٔ «کیهان بچه‌ها» نیز بود و برای رشد فرهنگ مطالعه میان کودکان تلاش زیادی کرد.

از مشهورترین شعرهای او می‌توان به «من یار مهربانم»، «ما گل‌های خندانیم، فرزندان ایرانیم» و بسیاری از شعرهای مربوط به مدرسه، کتاب، طبیعت و دوستی اشاره کرد.

عباس یمینی شریف آثار زیادی برای کودکان نوشت؛ از جمله «بازی با الفبا»، «توکا»، «شهر ناپدیدان»، «آواز فرشتگان» و مجموعه‌های مختلف شعر کودک.

همچنین ترجمهٔ مشهور او از رمان ماجراجویانهٔ «جزیرهٔ مرجان» اثر رابرت مایکل بلنتاین، از ترجمه‌های شناخته‌شدهٔ ادبیات کودک در ایران است.

سبک او ساده، صمیمی و نزدیک به زبان کودکان بود و هدفش این بود که کودکان از طریق شعر و داستان، هم لذت ببرند و هم چیزهای ارزشمندی دربارهٔ زندگی، اخلاق، دوستی و مسئولیت یاد بگیرند.

به همین دلیل عباس یمینی شریف را یکی از پایه‌گذاران اصلی ادبیات نوین کودک ایران می‌دانند و آثارش همچنان در میان خانواده‌ها و مدارس شناخته‌شده است.

@irantomarrow

عروسی که به یاد هزاران کشتهٔ دی‌ماه، به زندگی مشترک «بله» گفت، جشن خود را تنها آغاز یک زندگی شخصی ندید؛ او خواست شادی خود را با یاد کسانی پیوند بزند که دیگر در میان ما نیستند. در کنار لباس سفید و لبخندهای یک روز به‌یادماندنی، یاد و نام جان‌باختگان را نیز زنده نگه داشت تا نشان دهد زندگی، عشق و امید می‌توانند در کنار سوگ و خاطره ادامه پیدا کنند.

فراموشی، پایان راه نیست. می‌توان عاشق شد، ساخت و ادامه داد، در حالی که یاد عزیزان از دست‌رفته میهن را در قلب نگه داشت.

برای او این عروسی فقط پیمان دو نفر نبود؛ نمادی بود از پیوند زندگی با خاطره، شادی با اندوه، و امید با یاد کسانی که جای خالی‌شان تا ابد باقی خواهد ماند.

@irantomarrow

نیلوفرانه( خدایا بی پناهم)-علیرضا افتخاری

@irantomarrow

✍️فرانك لندی مور

وب سایت فوتوریسم

زوال تدریجی توانایی خواندن: چرا نسل جدید کمتر می‌تواند عمیق بخواند؟

🔹 گزارش‌های جدید نشان می‌دهند که توانایی خواندن عمیق در میان نوجوانان و دانشجویان کاهش یافته است. بسیاری از جوانان دیگر نمی‌توانند کتاب‌های دشوار یا مقالات طولانی را مانند گذشته بخوانند و بیشتر به محتوای کوتاه و ساده عادت کرده‌اند.

🔹 کاهش مطالعهٔ تفریحی، وابستگی به شبکه‌های اجتماعی و عادت به دریافت سریع اطلاعات، باعث افت تمرکز، درک مطلب و تفکر انتقادی شده است. مغز برای حفظ توانایی تمرکز طولانی‌مدت، مانند یک عضله، به تمرین مداوم نیاز دارد.

❕ تحلیل عصب‌شناختی کاهش تمرکز
خواندن متن‌های طولانی مسیرهای عصبی مربوط به توجه و تفکر عمیق را تقویت می‌کند؛ اما ویدیوهای کوتاه و اسکرول بی‌پایان، ذهن را به دریافت سریع و سطحی اطلاعات عادت می‌دهند و توانایی تمرکز را کاهش می‌دهند.

🔹 گوشی‌های هوشمند و حواس‌پرتی‌های دیجیتال نیز بخشی از ظرفیت ذهنی را مصرف می‌کنند و مانع تمرکز کامل می‌شوند.

❕ هوش مصنوعی و کاهش تلاش ذهنی
استفادهٔ نادرست از هوش مصنوعی می‌تواند باعث شود دانش‌آموزان و دانشجویان به جای خواندن، تحلیل کردن و نوشتن، کارهای فکری را به ابزارها واگذار کنند و فرصت رشد مهارت‌های ذهنی خود را از دست بدهند.

🔹 راه‌حل، حذف فناوری نیست؛ بلکه استفادهٔ آگاهانه از آن و بازگرداندن زمان‌های مطالعهٔ عمیق و بدون حواس‌پرتی است
.

بحران اصلی نسل جدید کمبود اطلاعات نیست، بلکه کاهش توانایی تمرکز، خواندن عمیق و تفکر مستقل است. برای حفظ این مهارت‌ها، مطالعهٔ منظم و مواجهه با متن‌های چالش‌برانگیز ضروری است.

@irantomarrow

سیاوش اردلان خبر نگار بی بی سی از
سوءمدیریت و سرگردانی مردم در مراسم تشییع جنازه خامنه ای شکایت کرده و از تغییر ناگهانی مسیر تشییع خامنه‌ای از شرق (دماوند) به غرب تهران (دانشگاه شریف)، که باعث کلافگی و سرگردانی شدید مردم شده و همچنین از برگزاری مراسم در چند روز که به گفته او باعث کاهش تعداد افراد شرکت کننده است ابراز ناراحتی کرده است!

@irantomarrow

🔴 قطر:

ایران مسئول حمله به نفتکش ماست ما ایران را مسئول قانونی این تجاوز و خسارات احتمالی ناشی از آن می‌دانیم. هدف قرار دادن نفت‌کش قطری هنگام عبور از تنگه هرمز، تجاوزی مردود به امنیت کشتیرانی است.

@irantomarrow

کل جمعیت حاضر در مراسم تشییع خامنه‌ای حدود ۵۰۰ تا ۷۰۰ هزار نفر برآورد می‌شود

✍️ علی افشاری

ظرفیت مصلی تهران و خیابان‌های اطراف در زمان نماز میت حداکثر حدود ۲۲۰ هزار نفر بوده است. با در نظر گرفتن جابه‌جایی افراد در طول مراسم چندروزه، مجموع شرکت‌کنندگان را حدود ۵۰۰ تا ۷۰۰ هزار نفر تخمین زده شده و ادعای حضور ۶ میلیون نفر اغراق‌آمیز است.

این میزان حضور در مقایسه با مراسم تشییع بنیان‌گذار جمهوری اسلامی در سال ۱۳۶۸، نشانه کاهش پایگاه اجتماعی حکومت و یک شکست تبلیغاتی و سیاسی است؛ هرچند که این مراسم همچنان از پرجمعیت‌ترین تشییع‌های تاریخ معاصر ایران بوده است.

@irantomarrow

طبق گزارش ها یک نفتکش بزرگ دیگر متعلق به امارات نیز مورد اصابت موشک در تنگه هرمز قرار گرفته است.

@irantomarrow