شیخ اکبر محی الدین عربی
شیخ اکبر محی الدین ابن عربی از بزرگترین عارفان جهان اسلام است. محی الدین، اول کسی بود که اصول و قواعد عرفانی را به کامل ترین وجه تبیین کرد و درباره عرفان تحلیلی، نظری به دست داد.
آنچه امروز، عرفان نظری نامیده می شود، عمدتاً پس از محی الدین و تحت تأثیر آراء او، شکل گرفته است. درواقع درست تر این است که بگوییم، عارفان نظری پس از محی الدین، همه شارحان آثار و اندیشه های او، بوده اند و مطلب جدید چندانی، براین دانش بیفزوده اند.
کنیه او را ابوعبدالله معرفی کرده اند. ولی بیشتر در غرب به «ابن العربی» و در شرق به «ابن عربی» شهرت یافته است. القاب او بسیار است، ولی عنوان معروف و لقب مشهور وی، عنوان «شیخ اکبر» است.
@ipsan
او با خلق آثار بسیاری، بنیاد یک نظام فکری کامل و شاملی را براساس تجارب عرفانی استوار ساخت. که هنوز هم محور بینش های عرفانی درجهان اسلام است. دریک کلام باید گفت، که عرفان نظری با آثار وی نظم و کمال نهایی خود را، به دست آورده است.
اغلب مورخان و نویسندگان شرح حال ابن عربی، اعم از سنی وشیعه، وی را درجرگه علمای اهل سنت و جماعت قرار داده اند. دراین میان، بعضی از بزرگان شیعه امامیه، وی را از سنیان متعصب دانسته و عده ای از اهل سنت، او را شیعه پنداشته اند.
شیعه اسماعیلیه، وی را اسماعیلی دانسته و از حجج خود به شمار آورده اند. بعضی از بزرگان وسرشناسان شیعه اثناعشریه نیز،وی را شیعه پنداشته، دراثنا عشری بودنش اصرار کرده اند.
@ipsan
مذهب عشق
در گذشته من از دوست خود،
روی برمی تافتم،
اگر کیش وی را،
همسان مذهب خویش،
نمی یافتم!
لیکن امروز، قلب من ،
پذیرای هر نقش شده است:
چراگاه آهوان، صومعه ی راهبان
بتکده، کعبه، الواح تورات، مصحف قرآن!
من، به دین عشق، سرسپرده ام،
و به هر سوی که کاروانهای آن،
رهسپار شود، راه خواهم جست!
آری عشق
هموارگر همه ی ناهمواری ها
دین و ایمان من است!
محی الدین عربی🌿
@ipsan
شیخ اکبر محی الدین ابن عربی از بزرگترین عارفان جهان اسلام است. محی الدین، اول کسی بود که اصول و قواعد عرفانی را به کامل ترین وجه تبیین کرد و درباره عرفان تحلیلی، نظری به دست داد.
آنچه امروز، عرفان نظری نامیده می شود، عمدتاً پس از محی الدین و تحت تأثیر آراء او، شکل گرفته است. درواقع درست تر این است که بگوییم، عارفان نظری پس از محی الدین، همه شارحان آثار و اندیشه های او، بوده اند و مطلب جدید چندانی، براین دانش بیفزوده اند.
کنیه او را ابوعبدالله معرفی کرده اند. ولی بیشتر در غرب به «ابن العربی» و در شرق به «ابن عربی» شهرت یافته است. القاب او بسیار است، ولی عنوان معروف و لقب مشهور وی، عنوان «شیخ اکبر» است.
@ipsan
او با خلق آثار بسیاری، بنیاد یک نظام فکری کامل و شاملی را براساس تجارب عرفانی استوار ساخت. که هنوز هم محور بینش های عرفانی درجهان اسلام است. دریک کلام باید گفت، که عرفان نظری با آثار وی نظم و کمال نهایی خود را، به دست آورده است.
اغلب مورخان و نویسندگان شرح حال ابن عربی، اعم از سنی وشیعه، وی را درجرگه علمای اهل سنت و جماعت قرار داده اند. دراین میان، بعضی از بزرگان شیعه امامیه، وی را از سنیان متعصب دانسته و عده ای از اهل سنت، او را شیعه پنداشته اند.
شیعه اسماعیلیه، وی را اسماعیلی دانسته و از حجج خود به شمار آورده اند. بعضی از بزرگان وسرشناسان شیعه اثناعشریه نیز،وی را شیعه پنداشته، دراثنا عشری بودنش اصرار کرده اند.
@ipsan
مذهب عشق
در گذشته من از دوست خود،
روی برمی تافتم،
اگر کیش وی را،
همسان مذهب خویش،
نمی یافتم!
لیکن امروز، قلب من ،
پذیرای هر نقش شده است:
چراگاه آهوان، صومعه ی راهبان
بتکده، کعبه، الواح تورات، مصحف قرآن!
من، به دین عشق، سرسپرده ام،
و به هر سوی که کاروانهای آن،
رهسپار شود، راه خواهم جست!
آری عشق
هموارگر همه ی ناهمواری ها
دین و ایمان من است!
محی الدین عربی🌿
@ipsan
نشست علمی با موضوع:
رویکرد عدالت ترمیمی به خشونت در مدارس
سخنرانان: پرفسور والری بریث ویت و دکتر زهرا بازرگان
@ipsan
رویکرد عدالت ترمیمی به خشونت در مدارس
سخنرانان: پرفسور والری بریث ویت و دکتر زهرا بازرگان
@ipsan
مقدمه کتاب دفاعیه ای بر صلح و آشتی
و
ردیه ای بر خشونت طلبی در اسلام
دکتر محمد منصورنژاد
1)طرح مساله:
با اینکه جنگ به عنوان یک عامل خانمان سوز سابقه¬ای به قدمت تاریخ بشر دارد و حتی در قرن بیستم و پس از اتمام جنگ جهانی اول و دوم برابر گزارش «تافلر» در حقيقت در 2340 هفتهيي که از 1945 تا 1990 گذشته است، کرة زمين در مجموع تنها سه هفتة واقعاً بدون جنگ داشته است. (تافلر: 1375، صص35-34)، اما انگشت اتهام رقبا به سوی اسلام به عنوان دین شمشیر سابقه دیرینه دارد و برای آن هم می توانند به غزوه ها وسریه های فراوان صدر اسلام در عهد حضرت محمد و پس از او استشهاد کنند.
علی رغم همه این اتهام ها به ویژه از سوی مستشرقان و نخبگان اهل کتاب به ویژه در چند سده اخیر، نه تنها اسلام از تب و تاب نیفتاده، بلکه حتی در کشورهای اروپایی که مهد مسیحیت اند، نیز آرام ارام در حال گسترش است و کم نیستند افرادی که علی رغم همه مشکلات و تبعات سنگین، از دین آبا و اجدادی دست کشیده و به اسلام روی آورده اند.
مسلمان شدن برخی مسیحیان بسیار جای تامل دارد. زیرا که از یک سو بر روی دین مسیح به عنوان دین اخلاق و مدارا زیاد تبلیغ می شود و از سوی دیگر این تبلیغات در جوامع غربی زمینه پذیرش بیشتر دارد. با این وصف گرایش به اسلام در آن فضا و در چنین خانواده هایی دست کم نشان می دهد که تبلیغات و اتهام خشونت به دین اسلام کاملا کارگر نیفتاده و در مهد مدرنیته جاذبه های اسلام دل می رباید.
اگر شرایط مثل سابق بود و استمرار می یافت، سخن گفتن از صلح و مدارا در اسلام در این مقطع زیاد موضوعیت نداشت و پاسخ های پیشینیان برای این قبیل شبهات کفایت می کرد. اما متاسفانه در سال های اخیر با جریان های خشونت طلب در جهان اسلام (طالبان، القاعده، بوکو حرام، داعش و....) مواجهیم که با عملکرد وحشیانه شان به بهانه دفاع از اسلام، تمام رشته های بافته بزرگان دینی را پنبه نموده و مجددا این شبهه بدرشتی رخ می نماید که آیا اسلام دین شمشیر نبوده و نیست؟ اگر نیست پس این عملکرد وحشیانه از کجا و از سوی چه کسانی ظاهر می شود و توجیه آن چیست؟ آیا اینان در فرهنگ اسلامی برای فعالیت های خویش شواهدی نمی جویند و بدان استشهاد نمی کنند و مشروعیت اندیشه و عمل خویش را از قرآن و سنت نمی گیرند؟
بدنبال چنین طرح مساله ای نوشتار حاضر موضوعیت یافت و تمرکز بحث بر قسمت دوم نکات فوق است که آیا از درون نصوص و سنت وسیره اسلامی برای اعمال خشونت آلودی از قبیل آنچه در رسانه های بیگانگان در سالهای اخیر دیده می شود می توان توجیهی یافت؟ و البته فرضیه این تالیف نیز روشن است که در اسلام صلح، رحمت و مدارا بر جنگ، خشونت و سختگیری غلبه و سبقت دارد.
از این رو چنین رفتار وحشیانه ای ربط ذاتی و حتمی با فرهنگ، و نصوص اسلامی ندارد و از سوی اکثریت مسلمانان نیز محکوم است.🌿
منصورنژاد/ قم
و
ردیه ای بر خشونت طلبی در اسلام
دکتر محمد منصورنژاد
1)طرح مساله:
با اینکه جنگ به عنوان یک عامل خانمان سوز سابقه¬ای به قدمت تاریخ بشر دارد و حتی در قرن بیستم و پس از اتمام جنگ جهانی اول و دوم برابر گزارش «تافلر» در حقيقت در 2340 هفتهيي که از 1945 تا 1990 گذشته است، کرة زمين در مجموع تنها سه هفتة واقعاً بدون جنگ داشته است. (تافلر: 1375، صص35-34)، اما انگشت اتهام رقبا به سوی اسلام به عنوان دین شمشیر سابقه دیرینه دارد و برای آن هم می توانند به غزوه ها وسریه های فراوان صدر اسلام در عهد حضرت محمد و پس از او استشهاد کنند.
علی رغم همه این اتهام ها به ویژه از سوی مستشرقان و نخبگان اهل کتاب به ویژه در چند سده اخیر، نه تنها اسلام از تب و تاب نیفتاده، بلکه حتی در کشورهای اروپایی که مهد مسیحیت اند، نیز آرام ارام در حال گسترش است و کم نیستند افرادی که علی رغم همه مشکلات و تبعات سنگین، از دین آبا و اجدادی دست کشیده و به اسلام روی آورده اند.
مسلمان شدن برخی مسیحیان بسیار جای تامل دارد. زیرا که از یک سو بر روی دین مسیح به عنوان دین اخلاق و مدارا زیاد تبلیغ می شود و از سوی دیگر این تبلیغات در جوامع غربی زمینه پذیرش بیشتر دارد. با این وصف گرایش به اسلام در آن فضا و در چنین خانواده هایی دست کم نشان می دهد که تبلیغات و اتهام خشونت به دین اسلام کاملا کارگر نیفتاده و در مهد مدرنیته جاذبه های اسلام دل می رباید.
اگر شرایط مثل سابق بود و استمرار می یافت، سخن گفتن از صلح و مدارا در اسلام در این مقطع زیاد موضوعیت نداشت و پاسخ های پیشینیان برای این قبیل شبهات کفایت می کرد. اما متاسفانه در سال های اخیر با جریان های خشونت طلب در جهان اسلام (طالبان، القاعده، بوکو حرام، داعش و....) مواجهیم که با عملکرد وحشیانه شان به بهانه دفاع از اسلام، تمام رشته های بافته بزرگان دینی را پنبه نموده و مجددا این شبهه بدرشتی رخ می نماید که آیا اسلام دین شمشیر نبوده و نیست؟ اگر نیست پس این عملکرد وحشیانه از کجا و از سوی چه کسانی ظاهر می شود و توجیه آن چیست؟ آیا اینان در فرهنگ اسلامی برای فعالیت های خویش شواهدی نمی جویند و بدان استشهاد نمی کنند و مشروعیت اندیشه و عمل خویش را از قرآن و سنت نمی گیرند؟
بدنبال چنین طرح مساله ای نوشتار حاضر موضوعیت یافت و تمرکز بحث بر قسمت دوم نکات فوق است که آیا از درون نصوص و سنت وسیره اسلامی برای اعمال خشونت آلودی از قبیل آنچه در رسانه های بیگانگان در سالهای اخیر دیده می شود می توان توجیهی یافت؟ و البته فرضیه این تالیف نیز روشن است که در اسلام صلح، رحمت و مدارا بر جنگ، خشونت و سختگیری غلبه و سبقت دارد.
از این رو چنین رفتار وحشیانه ای ربط ذاتی و حتمی با فرهنگ، و نصوص اسلامی ندارد و از سوی اکثریت مسلمانان نیز محکوم است.🌿
منصورنژاد/ قم
اجلاس صلح افغانستان
🔸امروز، جمعه ۲۵ فروردین، اجلاس صلح افغانستان در روسیه در حال برگزاری است.
ایران، هند و چند کشور آسیای میانه هم در این کنفرانس حضور دارند.
آمریکا به دلیل شرکت گروه طالبان، دعوت مسکو را رد کرده است.
🔹کاخ سفید میگوید که روسیه با دخالت دادن طالبان در گفتوگوهای صلح به این گروه نظامی مشروعیتی میبخشد که شایستگی آن را ندارد.
🔹به گفته تحلیلگران، آمریکا از سوی دیگر نگران آن است که مشارکت طالبان در روند صلح باعث کمرنگ شدن اهداف ناتو در افغانستان و نقش محوری ایالت متحده در این کشور شود.🌿
منبع خبری:
@bbcpersian
🔸امروز، جمعه ۲۵ فروردین، اجلاس صلح افغانستان در روسیه در حال برگزاری است.
ایران، هند و چند کشور آسیای میانه هم در این کنفرانس حضور دارند.
آمریکا به دلیل شرکت گروه طالبان، دعوت مسکو را رد کرده است.
🔹کاخ سفید میگوید که روسیه با دخالت دادن طالبان در گفتوگوهای صلح به این گروه نظامی مشروعیتی میبخشد که شایستگی آن را ندارد.
🔹به گفته تحلیلگران، آمریکا از سوی دیگر نگران آن است که مشارکت طالبان در روند صلح باعث کمرنگ شدن اهداف ناتو در افغانستان و نقش محوری ایالت متحده در این کشور شود.🌿
منبع خبری:
@bbcpersian
🔸 فراخوان گزارشگر حقوق فرهنگی ملل متحد
برای تدوین گزارش مربوط به اثر بنیادگرائی و افراطی گری بر حقوق فرهنگی زنان
گزارشگر حقوق فرهنگی شورای حقوق بشر ملل متحد در فراخوان عمومی خطاب به همه نهادهای فعال حقوق بشر و صاحبنظران و کارشناسان حقوقی و فرهنگی سراسر جهان از آنها خواست تا نظرات خود را در روند گزارش در دست تدوین وی در مورد آثار بنیاد گرائی و افراطی گری بر حقوق فرهنگی زنان،حداکثر در 2500 کلمه تا مورخ 17 می 2017 / 27 اردیبهشت 96 شمسی اعلام دارند تا از آنها بهره برداری لازم به عمل آورد.
وی بنا دارد گزارش مزبور را برای اجلاس مجمع عمومی ملل متحد در پائیز امسال ارائه کند.
گزارشگر در نشست سی و چهارم شورای حقوق بشر ملل متحد گزارشی در مورد موضوع پیامدهای بنیاد گرائی و افراطی گری بر حقوق فرهنگی ارائه کرد و در همان جا وعده داد که مطالعه جامع تر در مورد اثر پدیده یاد شده بر حقوق فرهنگی زنان را در نشست آتی مجمع عمومی ملل متحد ارائه خواهد کرد.
گزارشگر علاوه برارسال متن فراخوان خود برای نهادهای ملی مستقل حقوق بشر، آنرا در صفحه خویش در سامانه ذیربط ملل متحد نیز قرار داد تا امکان مشارکت وسیع تری از صاحبنظران و اهل فن و فعالان این حوزه فراهم شود. 🌿
برای ملاحظه فراخوان به لینک زیر مراجعه شود :
http://www.ohchr.org/EN/Issues/CulturalRights/Pages/Callsubmissions2017GAreport.aspx
برای تدوین گزارش مربوط به اثر بنیادگرائی و افراطی گری بر حقوق فرهنگی زنان
گزارشگر حقوق فرهنگی شورای حقوق بشر ملل متحد در فراخوان عمومی خطاب به همه نهادهای فعال حقوق بشر و صاحبنظران و کارشناسان حقوقی و فرهنگی سراسر جهان از آنها خواست تا نظرات خود را در روند گزارش در دست تدوین وی در مورد آثار بنیاد گرائی و افراطی گری بر حقوق فرهنگی زنان،حداکثر در 2500 کلمه تا مورخ 17 می 2017 / 27 اردیبهشت 96 شمسی اعلام دارند تا از آنها بهره برداری لازم به عمل آورد.
وی بنا دارد گزارش مزبور را برای اجلاس مجمع عمومی ملل متحد در پائیز امسال ارائه کند.
گزارشگر در نشست سی و چهارم شورای حقوق بشر ملل متحد گزارشی در مورد موضوع پیامدهای بنیاد گرائی و افراطی گری بر حقوق فرهنگی ارائه کرد و در همان جا وعده داد که مطالعه جامع تر در مورد اثر پدیده یاد شده بر حقوق فرهنگی زنان را در نشست آتی مجمع عمومی ملل متحد ارائه خواهد کرد.
گزارشگر علاوه برارسال متن فراخوان خود برای نهادهای ملی مستقل حقوق بشر، آنرا در صفحه خویش در سامانه ذیربط ملل متحد نیز قرار داد تا امکان مشارکت وسیع تری از صاحبنظران و اهل فن و فعالان این حوزه فراهم شود. 🌿
برای ملاحظه فراخوان به لینک زیر مراجعه شود :
http://www.ohchr.org/EN/Issues/CulturalRights/Pages/Callsubmissions2017GAreport.aspx
اعطای شهروندی افتخاری از سوی نخست وزیر کانادا به ملاله یوسف زی دختر پاکستانی برنده نوبل صلح
کتابخانه پارلمان کانادا در اوتاوا
لینک خبر: @fararunews
کتابخانه پارلمان کانادا در اوتاوا
لینک خبر: @fararunews
🔹 کاریکاتور: جدال ترامپ و رهبر کره شمالی
رهبر کره شمالی: مواظب باش، من خطرناک و غیر قابل پیشبینی هستم!!
ترامپ: من هم همینطور!
لینک کاریکاتور : @fararunews
رهبر کره شمالی: مواظب باش، من خطرناک و غیر قابل پیشبینی هستم!!
ترامپ: من هم همینطور!
لینک کاریکاتور : @fararunews
در جنگ ها برنده مفهومی ندارد
جنگ يعنی باختن محض...!
✍️لئون تولستوی
مطرحترین نویسندۀ روس و جهان در قرن 19 با دغدغههای اجتماعی
@ipsan
جنگ يعنی باختن محض...!
✍️لئون تولستوی
مطرحترین نویسندۀ روس و جهان در قرن 19 با دغدغههای اجتماعی
@ipsan
همایش سعدی و ویکتور هوگو
۲۹ و ۳۰ فروردین ۱۳۹۶
مرکز فرهنگی شهر کتاب (خیابان بخارست)، نبش کوچه سوم.
@ipsan
۲۹ و ۳۰ فروردین ۱۳۹۶
مرکز فرهنگی شهر کتاب (خیابان بخارست)، نبش کوچه سوم.
@ipsan
Forwarded from روزنامه ایران
🔴 فراخوان پاپ: جهان در خطر جنگ جهانی است
♦️سوداگران اسلحه را متوقف کنید
http://www.ion.ir/content/imgcache/410757/image_800_563.jpg
پاپ فرانسیس رهبر مذهبی کاتولیک ها در آستانه عید پاک مسیحیان صلح طلبان را به تلاش تازه فراخواند و از خطر یک جهانی توسط تاجران و سودجویان سلاح سخن گفت و هشدار داد: اربابان این جنگ جهانی را متوقف کنید، آنها جهان را نابود می کنند.
جزییات بیشتر در لینک زیر
http://www.ion.ir/News/205475.html
@Irannewspaper
♦️سوداگران اسلحه را متوقف کنید
http://www.ion.ir/content/imgcache/410757/image_800_563.jpg
پاپ فرانسیس رهبر مذهبی کاتولیک ها در آستانه عید پاک مسیحیان صلح طلبان را به تلاش تازه فراخواند و از خطر یک جهانی توسط تاجران و سودجویان سلاح سخن گفت و هشدار داد: اربابان این جنگ جهانی را متوقف کنید، آنها جهان را نابود می کنند.
جزییات بیشتر در لینک زیر
http://www.ion.ir/News/205475.html
@Irannewspaper
معماری صلح در خاورمیانه،
سخنرانی آقای چنگیز چاندار،
پژوهشگر موسسه مطالعات ترکیه، دانشگاه استکهلم
کنفرانس بینالمللی گفتگوهای ملی، فنلاند، 5 آوریل 2017
در حال حاضر در خاورمیانهای با اوضاع بغرنج و پیچیده زندگی میکنیم که باید برای آن ابتکار و تجربه فراوان داشته باشیم. بنابراین باید سخنانم را با ابراز تشکر از CMI و وزارت امور خارجه فنلاند برای این موضوع آغاز کنم که به ما برای این مأموریت غیرممکن و معماری صلح در خاورمیانه اعتماد کردهاند.
اگر از ما خواسته بودید درباره معماری جنگ و مناقشه در خاورمیانه صحبت کنیم و از مشاهدات بگویم بسیار سادهتر از این بود. اما ازآنجاییکه به ما بهعنوان سه معمار صلح اعتماد کردهاید و شما مدیر جلسه هستید، از این آشوب بیرون آمده و با تمایل جدید برای معماری صلح در این منطقه سخن خود را آغاز میکنم.
@ipsan
در منطقه، اجماعی بر این امر وجود دارد که مرزبندیهای مصنوعی و ساختگی صورت گرفته توسط قرارداد سایکس پیکو در منطقه در طول جنگ جهانی اول، کشورهایی را پدید آورده است که در حال حاضر به سمت سقوط درحرکت هستند.
بنابراین اگر میخواهیم روی معماری صلح کارکنیم باید تصویر منطقه را در نظر بگیریم. بنابراین مسئله تغییر مرزها بهنوعی به استدلالهایی دامن زد که مربوط به تحلیلهای گوناگون درباره مرزهای ساختگی میشود که توسط کشورهای استعماری کشیده شده و امروز موجب بروز مناقشه در منطقه شده است. این استدلالها اینطور ادامه مییابند که امروز این مرزها بهواسطه رویدادها در حال از بین رفتن هستند.
یکی از این پدیدهها داعش است که خطوط ترسیمشده توسط سایکس پیکو از رقه تا موصول را پاک کرده است. خوب چگونه باید با پدیده پاک شدن مرزها توسط داعش مقابله کنیم؟ آیا این موضوع قابلقبول است یا باید به معماری جدید منطقه فکر کنیم. وقتی درباره فراگیری مؤلفههای موجود صحبت میکنیم که بخشی از مناقشه کنونی هستند، داعش هم یکی از آنهاست که باید به میز مذاکره آورده شود. برای مقابله با این پدیده بهغیراز میز مذاکره، باید به نیروهای ائتلافی فکر کرد.
بهنوعی آنچه ما در خاورمیانه بزرگ، شامل منطقه شمال آفریقا شاهد هستیم، چیزی کمتر از مبارزه بر سر شاخصه و آینده مردم عرب نیست. کردها هم مؤلفهای مهم در منطقه هستند. حدود 40 میلیون جمعیت در منطقه دارند و از مؤلفههای مهم در کشورهای سوریه، ترکیه، عراق و ایران محسوب میشوند. بهعنوانمثال کردها در عراق این روزها به دنبال اجرای رفراندومی برای استقلال هستند.
@ipsan
بنابراین ما باید تمامی این مؤلفههای بحثبرانگیز و بعضاً ایجادکننده شکست در منطقه خاورمیانه را در ترکیب باهم در نظر بگیریم.
به نظر من بهترین قیاس برای آینده منطقه چیزی است که در اروپاییان در قرن 17 تحت عنوان "جنگهای سیساله" آن را تجربه کردند.
جنگهای سیساله در قرن هفدهم میلادی، موجب توافقنامه صلح وستفالیا پس از سی سال جنگ و خونریزی شد. اما اینکه تا چه حد صلح وستفالیا برای منطقه خاورمیانه کاربردی است را برخی از نهادهای بینالمللی و اروپایی در حال ارزیابی هستند، یکی از آنها دانشگاه کمبریج و دیگری بنیاد کوربر در هامبورگ است.
این دو نهاد پروژهای را تحت عنوان "وستفالیا برای خاورمیانه" آغاز کردند. تاکنون سه جلسه پشت سر هم در یک سال را برگزار کردهاند. در جلسه ابتدایی آنکه در برلین برگزار شد وزیر امور خارجه آلمان فرانک والتر اشتاین مایر سخنرانی افتتاحیه را بر عهده داشت. در سمینار دوم که در عمان برگزار شد، برادر ملک عبدالله، پادشاه اردن سخنرانی کرد. در جلسه سوم که چند ماه قبل برگزار شد، دبیر کل اتحادیه عرب و استفان دی میستورا، فرستاده سازمان ملل در سوریه حضور داشتند.
@ipsan
اینها را گفتم تا به این نتیجه برسیم که چه کسی و چه چیزی برای دستیابی به این صلح و راهحل در منطقه باید بهکارگیری شوند. نباید انتظار داشته باشیم که راهحل از نقطهای دیگر به این منطقه منتقل شود. تمام آنچه گفته میشود طرح و الگوهای گذشته برای حال حاضر است.
اما تجربیات شکستها و ناکامیها نشان میدهد که صلح برخلاف وجود هرگونه پیچیدگی، شدت، و طول مدت مناقشات، نهایتاً قابلدسترسی است. نسخه بهروز شدهای از صلح وستفالیا میتواند بهعنوان طرح آغازین و یا ابزاری برای صلح در خاورمیانه مورداستفاده قرار گیرد.
بنابراین در دقایق باقیمانده باید بگویم که تجربه اروپاییان در قرن هفدهم میلادی یعنی بین سالهای 1618-1648 نشان میدهد که کنگره یا سازمانی باید برای پیشبرد مؤثر روند صلح از طریق مذاکره نیاز است. درحالیکه جنگها در حال وقوع هستند، میتوان اقدامات صلحجویانه، میزگردهایی را برگزار کرد و این تلاشها برای یکدیگر ایجاد مانع نمیکنند.
سخنرانی آقای چنگیز چاندار،
پژوهشگر موسسه مطالعات ترکیه، دانشگاه استکهلم
کنفرانس بینالمللی گفتگوهای ملی، فنلاند، 5 آوریل 2017
در حال حاضر در خاورمیانهای با اوضاع بغرنج و پیچیده زندگی میکنیم که باید برای آن ابتکار و تجربه فراوان داشته باشیم. بنابراین باید سخنانم را با ابراز تشکر از CMI و وزارت امور خارجه فنلاند برای این موضوع آغاز کنم که به ما برای این مأموریت غیرممکن و معماری صلح در خاورمیانه اعتماد کردهاند.
اگر از ما خواسته بودید درباره معماری جنگ و مناقشه در خاورمیانه صحبت کنیم و از مشاهدات بگویم بسیار سادهتر از این بود. اما ازآنجاییکه به ما بهعنوان سه معمار صلح اعتماد کردهاید و شما مدیر جلسه هستید، از این آشوب بیرون آمده و با تمایل جدید برای معماری صلح در این منطقه سخن خود را آغاز میکنم.
@ipsan
در منطقه، اجماعی بر این امر وجود دارد که مرزبندیهای مصنوعی و ساختگی صورت گرفته توسط قرارداد سایکس پیکو در منطقه در طول جنگ جهانی اول، کشورهایی را پدید آورده است که در حال حاضر به سمت سقوط درحرکت هستند.
بنابراین اگر میخواهیم روی معماری صلح کارکنیم باید تصویر منطقه را در نظر بگیریم. بنابراین مسئله تغییر مرزها بهنوعی به استدلالهایی دامن زد که مربوط به تحلیلهای گوناگون درباره مرزهای ساختگی میشود که توسط کشورهای استعماری کشیده شده و امروز موجب بروز مناقشه در منطقه شده است. این استدلالها اینطور ادامه مییابند که امروز این مرزها بهواسطه رویدادها در حال از بین رفتن هستند.
یکی از این پدیدهها داعش است که خطوط ترسیمشده توسط سایکس پیکو از رقه تا موصول را پاک کرده است. خوب چگونه باید با پدیده پاک شدن مرزها توسط داعش مقابله کنیم؟ آیا این موضوع قابلقبول است یا باید به معماری جدید منطقه فکر کنیم. وقتی درباره فراگیری مؤلفههای موجود صحبت میکنیم که بخشی از مناقشه کنونی هستند، داعش هم یکی از آنهاست که باید به میز مذاکره آورده شود. برای مقابله با این پدیده بهغیراز میز مذاکره، باید به نیروهای ائتلافی فکر کرد.
بهنوعی آنچه ما در خاورمیانه بزرگ، شامل منطقه شمال آفریقا شاهد هستیم، چیزی کمتر از مبارزه بر سر شاخصه و آینده مردم عرب نیست. کردها هم مؤلفهای مهم در منطقه هستند. حدود 40 میلیون جمعیت در منطقه دارند و از مؤلفههای مهم در کشورهای سوریه، ترکیه، عراق و ایران محسوب میشوند. بهعنوانمثال کردها در عراق این روزها به دنبال اجرای رفراندومی برای استقلال هستند.
@ipsan
بنابراین ما باید تمامی این مؤلفههای بحثبرانگیز و بعضاً ایجادکننده شکست در منطقه خاورمیانه را در ترکیب باهم در نظر بگیریم.
به نظر من بهترین قیاس برای آینده منطقه چیزی است که در اروپاییان در قرن 17 تحت عنوان "جنگهای سیساله" آن را تجربه کردند.
جنگهای سیساله در قرن هفدهم میلادی، موجب توافقنامه صلح وستفالیا پس از سی سال جنگ و خونریزی شد. اما اینکه تا چه حد صلح وستفالیا برای منطقه خاورمیانه کاربردی است را برخی از نهادهای بینالمللی و اروپایی در حال ارزیابی هستند، یکی از آنها دانشگاه کمبریج و دیگری بنیاد کوربر در هامبورگ است.
این دو نهاد پروژهای را تحت عنوان "وستفالیا برای خاورمیانه" آغاز کردند. تاکنون سه جلسه پشت سر هم در یک سال را برگزار کردهاند. در جلسه ابتدایی آنکه در برلین برگزار شد وزیر امور خارجه آلمان فرانک والتر اشتاین مایر سخنرانی افتتاحیه را بر عهده داشت. در سمینار دوم که در عمان برگزار شد، برادر ملک عبدالله، پادشاه اردن سخنرانی کرد. در جلسه سوم که چند ماه قبل برگزار شد، دبیر کل اتحادیه عرب و استفان دی میستورا، فرستاده سازمان ملل در سوریه حضور داشتند.
@ipsan
اینها را گفتم تا به این نتیجه برسیم که چه کسی و چه چیزی برای دستیابی به این صلح و راهحل در منطقه باید بهکارگیری شوند. نباید انتظار داشته باشیم که راهحل از نقطهای دیگر به این منطقه منتقل شود. تمام آنچه گفته میشود طرح و الگوهای گذشته برای حال حاضر است.
اما تجربیات شکستها و ناکامیها نشان میدهد که صلح برخلاف وجود هرگونه پیچیدگی، شدت، و طول مدت مناقشات، نهایتاً قابلدسترسی است. نسخه بهروز شدهای از صلح وستفالیا میتواند بهعنوان طرح آغازین و یا ابزاری برای صلح در خاورمیانه مورداستفاده قرار گیرد.
بنابراین در دقایق باقیمانده باید بگویم که تجربه اروپاییان در قرن هفدهم میلادی یعنی بین سالهای 1618-1648 نشان میدهد که کنگره یا سازمانی باید برای پیشبرد مؤثر روند صلح از طریق مذاکره نیاز است. درحالیکه جنگها در حال وقوع هستند، میتوان اقدامات صلحجویانه، میزگردهایی را برگزار کرد و این تلاشها برای یکدیگر ایجاد مانع نمیکنند.
ما با مفهوم فراگیری مواجه هستیم. بهعنوانمثال چگونه میتوان با پدیدههایی مانند داعش مقابله کنیم؟ اگر موصل باز پس گرفته شود و رقه از داعش پاک شود، با سازمانهای سلفی جهادی غیر از داعش مانند جبهه النصره یا احرار الشام چه باید کرد؟ این پرسش است که در اینجا پیش میآید.
درس دیگری که میتوان از تاریخ و وستفالیا گرفت این است که این توافق باید بر اساس ساختارهای سنتی، مذهبی و حقوقی بومی منطقه صورت گیرد.
مطلب مهم دیگر که تأثیر قابلتوجهی هم دارد وجود یک سیستم تضمینکننده برای کاربست اصول است؛ اینیکی از موضوعات مهم در خصوص خاورمیانه است چراکه قابلمعاوضه با مفهوم دخالت خارجی است، مفهومی که در این منطقه حساسیتها نسبت به آن زیاد است.
ما تضمینها و تضمینکنندههای فراوانی داریم. چیزی که به ذهن میرسد نهاد یا مکانیسمی است که در راستای معماری صلح بتواند گام بردارد. بهعنوانمثال سازمان ملل؛ هیچکس از سازمان ملل راضی نیست، همه آن را نقد میکنند، منابع آن برای همه ناکافی است اما کسی با آن مخالفت نمیکند. بنابراین هر چیز بهعنوان معمار صلح در منطقه خاورمیانه باید به نفع سازمان ملل، با مشارکت آن و با تضمین آن باشد چراکه کسی با آن مخالفت نخواهد کرد. سازمانهای منطقهای مانند اتحادیه عرب، سازمان امنیت و همکاریهای اروپا، شورای کشورهای خلیجفارس، همگی نهادهای کمکی هستند، اما نیاز است تا این معماری توسط سازمان ملل، و با پشتیبانی سازمان ملل صورت گرفته و بهنوعی با آن ممزوج باشد.
@ipsan
با توجه به مطالب ذکرشده، گمان نمیکنم در حال حاضر این موضوع در خاورمیانه عملی باشد. به نظر من کشورهای شمال اروپا میتواند نقشی مهم و اساسی را در ایجاد معماری صلح در منطقه خاورمیانه ایفا کنند. به این معنا که کشورهای مهم شمال اروپا مانند نروژ، فنلاند و سوئد میتوانند مکانیسمی را برای جهت دهی به تلاشهای میانجیگری برای معماری صلح در خاورمیانه بیایند؛ چراکه باوجود رقابت دائمی با یکدیگر، نقشی مهم در میانجیگری مخصوصاً در خاورمیانه داشته و حجم عظیمی از افراد فعال در صلح در جامعه مدنی را در خود دارند. نام هر سه کشور، تلاشهای صلح طلبانه آنها را به ذهن متبادر میسازد.
در آخر باید گفت که این کشورها به دلیل داشتن سابقهای پاک و بهدوراز استعمارگرایی در منطقه خاورمیانه، میتوانند در چارچوب سازمان ملل برای ایجاد صلح در منطقه پیشقدم شوند.
* این مطلب ترجمه خلاصه ای از سخنرانی آقای چاندار در کنفرانس گفتگوهای ملی می باشد.
منبع گزارش و ترجمه: موسسه آینده پژوهی جهان اسلام🌿
http://www.iiwfs.com/islam-world/islam-world-notes-and-papers/767-معماری-صلح-در-خاورمیانه،-سخنرانی-آقای-چنگیز-چاندار،-پژوهشگر-موسسه-مطالعات-ترکیه،-دانشگاه-استکهلم
درس دیگری که میتوان از تاریخ و وستفالیا گرفت این است که این توافق باید بر اساس ساختارهای سنتی، مذهبی و حقوقی بومی منطقه صورت گیرد.
مطلب مهم دیگر که تأثیر قابلتوجهی هم دارد وجود یک سیستم تضمینکننده برای کاربست اصول است؛ اینیکی از موضوعات مهم در خصوص خاورمیانه است چراکه قابلمعاوضه با مفهوم دخالت خارجی است، مفهومی که در این منطقه حساسیتها نسبت به آن زیاد است.
ما تضمینها و تضمینکنندههای فراوانی داریم. چیزی که به ذهن میرسد نهاد یا مکانیسمی است که در راستای معماری صلح بتواند گام بردارد. بهعنوانمثال سازمان ملل؛ هیچکس از سازمان ملل راضی نیست، همه آن را نقد میکنند، منابع آن برای همه ناکافی است اما کسی با آن مخالفت نمیکند. بنابراین هر چیز بهعنوان معمار صلح در منطقه خاورمیانه باید به نفع سازمان ملل، با مشارکت آن و با تضمین آن باشد چراکه کسی با آن مخالفت نخواهد کرد. سازمانهای منطقهای مانند اتحادیه عرب، سازمان امنیت و همکاریهای اروپا، شورای کشورهای خلیجفارس، همگی نهادهای کمکی هستند، اما نیاز است تا این معماری توسط سازمان ملل، و با پشتیبانی سازمان ملل صورت گرفته و بهنوعی با آن ممزوج باشد.
@ipsan
با توجه به مطالب ذکرشده، گمان نمیکنم در حال حاضر این موضوع در خاورمیانه عملی باشد. به نظر من کشورهای شمال اروپا میتواند نقشی مهم و اساسی را در ایجاد معماری صلح در منطقه خاورمیانه ایفا کنند. به این معنا که کشورهای مهم شمال اروپا مانند نروژ، فنلاند و سوئد میتوانند مکانیسمی را برای جهت دهی به تلاشهای میانجیگری برای معماری صلح در خاورمیانه بیایند؛ چراکه باوجود رقابت دائمی با یکدیگر، نقشی مهم در میانجیگری مخصوصاً در خاورمیانه داشته و حجم عظیمی از افراد فعال در صلح در جامعه مدنی را در خود دارند. نام هر سه کشور، تلاشهای صلح طلبانه آنها را به ذهن متبادر میسازد.
در آخر باید گفت که این کشورها به دلیل داشتن سابقهای پاک و بهدوراز استعمارگرایی در منطقه خاورمیانه، میتوانند در چارچوب سازمان ملل برای ایجاد صلح در منطقه پیشقدم شوند.
* این مطلب ترجمه خلاصه ای از سخنرانی آقای چاندار در کنفرانس گفتگوهای ملی می باشد.
منبع گزارش و ترجمه: موسسه آینده پژوهی جهان اسلام🌿
http://www.iiwfs.com/islam-world/islam-world-notes-and-papers/767-معماری-صلح-در-خاورمیانه،-سخنرانی-آقای-چنگیز-چاندار،-پژوهشگر-موسسه-مطالعات-ترکیه،-دانشگاه-استکهلم
موسسه آینده پژوهی جهان اسلام
معماری صلح در خاورمیانه، سخنرانی آقای چنگیز چاندار، پژوهشگر موسسه مطالعات ترکیه، دانشگاه استکهلم
دفتر همکاری های علمی بین المللی دانشگاه خوارزمی با همکاری نهادها و سازمان های علمی
از جمله "انجمن علمی مطالعات صلح ایران" برگزار می نماید:
کارگاه دانش افزایی رویکردهای صلح در محیط امنیتی ایران
پوزش و بخشایش در ساحت دین و سیاست
با حضور
دکتر محمد جعفر محلاتی
سفیر پیشین ایران در سازمان ملل متحد و استاد کنونی دانشکده اوبرلین آمریکا
سه شنبه 29 فروردین 1396
ساعت 10 تا 11:30
تهران، خیابان شهید مفتح، دانشگاه خوارزمی، تالار 17 شهریور🌿
@ipsan
از جمله "انجمن علمی مطالعات صلح ایران" برگزار می نماید:
کارگاه دانش افزایی رویکردهای صلح در محیط امنیتی ایران
پوزش و بخشایش در ساحت دین و سیاست
با حضور
دکتر محمد جعفر محلاتی
سفیر پیشین ایران در سازمان ملل متحد و استاد کنونی دانشکده اوبرلین آمریکا
سه شنبه 29 فروردین 1396
ساعت 10 تا 11:30
تهران، خیابان شهید مفتح، دانشگاه خوارزمی، تالار 17 شهریور🌿
@ipsan
برگزاری کارگاه: پوزش و بخشایش در ساحت دین و سیاست
با سخنرانی دکتر محمد جعفر محلاتی
برگزار کننده: دفتر همکاری های علمی بین المللی دانشگاه خوارزمی
از همکاران: انجمن علمی مطالعات صلح ایران
🛑 کارگاه دانش افزایی رویکردهای صلح در محیط امنیتی ایران با عنوان "پوزش و بخشایش در ساحت دین و سیاست" برگزار شد
💢 کارگاه دانش افزایی رویکردهای صلح در محیط امنیتی ایران با عنوان پوزش و بخشایش در ساحت دین و سیاست به همت دانشگاه خوارزمی و با همکاری انجمن ایرانی روابط بین الملل، انجمن علمی مطالعات صلح و انجمن علوم سیاسی و... روز سه شنبه در سالن ۱۷ شهریور دانشگاه خوارزمی برگزار گردید.
🔻 " دکتر محمد جعفر محلاتی" سفیر پیشین ایران در سازمان ملل متحد و استاد کنونی دانشگاه اوبرلین ایالات متحده در ابتدا با اشاره به ده سال کار خویش در دستگاه دیپلماسی، ده سال تدریس روابط بین الملل و ده سال مطالعهی الهیات، بیان نمود که به دنبال پل زدن بین این سه تجربه خویش است.
@ipsan
صلح پایدار
🔻 وی اشاره نمود که رشته الهیات صلح سابقه چندانی ندارد و صلح پایدار و یا صلح استراتژیک نگرش مسلط روابط بین الملل می باشد و امروزه صلح پایدار مبتنی بر صلح لیبرال است نگاه لیبرالی صلح پایدار بر سه عنصر قرار دارد اول از طریق ایجاد دموکراسی دوم حقوق بشر و سوم بازار آزاد است و وقوع جنگ های جهانی صلح لیبرال را مورد آسیب قرار داد واگر بخواهیم آسیبشناسی از صلح لیبرال داشته باشیم فقدان موضوع فرهنگ بود وامروزه صلح به معنای فقدان جنگ نیست بلکه ساحت اول صلح است.
اخلاق جنگ
🔻یکی از مهم ترین جنبههای صلح پژوهی اخلاق جنگ است و به آن ساز و کارهای اخلاقی اشاره دارد که بتوان جنگ را کنترل و یا اتمام نمود و ما در ادبیات خویش به موارد گران قیمتی از فرهنگ صلح بر می خوریم به طوری که یک شهروند امریکایی اخیرا با پرداخت بیش از ۱۰۰ هزار دلار به روزنامه نیویورک تایمز تقاضا نمود که این یک بیت از مولانا را به زبان فارسی و انگلیسی در یک صفحه کامل این روزنامه قرار دهند و آن بیت شعر این بود:
آن سوی مرز درست و نادرست/ صحنه دیدار بین ما و توست
و این بدین معنی است که خارج از صفحه آن که چه کسی حق و باطل است بنشینیم و با یکدیگر گفتگو صحبت و مذاکره کنیم و یا سعدی میگوید:
تو مگو همه به جنگند و زصلح من چه آید/ تو یکی نه ای هزاری تو چراغ خود برافروز
🔻اخلاق جنگ در نهایت ما را به نقطه آتش بس می رساند اما پس از آتشبس ممکن است در محیط صلح سرد یا جنگ سرد قرار گیریم و پرسش اساسی این است که چگونه می توان از صلح سرد و جنگ سرد عبور کنیم؟ پاسخ استفاده از پوزش و بخشایش است. بخشایش ما را حداکثر به نقطه صفر صلح می رساند یعنی نقطه ای که نقطه خنثی و بی تفاوتی است و جنگ سرد و یا جنگ گرم و صلح سرد هم در این نقطه وجود ندارند و دو طرف دیدگاه منفی نسبت به هم ندارند اما تمایلی هم به یکدیگر ندارند و وارد خانه جدیدی به نام" دوستی" می شویم که تمرکز من و مطالعات بنده بر روی این گفتمان بیشتر است و اکنون نیز در حال انتشار کتابی به نام "دوستی به مثابه جهان بینی" در نشر هرمس هستم.
@ipsan
دوستی
🔻صحبت دوستی در عرصه روابط بین الملل بسیار مهم است وما در اخلاق جنگ در ادبیات خویش میبینیم که رستم هنگامی که به جنگ با دیو سپید میرود هیچگاه در خواب به او حمله نکرده و او را بیدار کرده و سپس با هم میجنگند یکی از موضوعات مهم دیگر این که جنگ برهنه کننده نظام های اخلاقی کشورهاست و این که نظام اخلاقی مردم یک جامعه بر چه اصول اخلاقی استوار است در واقع جنگ بزک های تمدنی را از ما میگیرد و اندام برهنه ما را هویدا می سازند و همچنین ما در ادبیات خویش داریم که میگوید جویباری را پرسیدند از چه چنین صاف و زلالی؟ گفت: "گذشتم." در اینجا گذشت هم به معنای عبور کردن و هم به معنای بخشیدن است که به زلالی منتهی و منجر میشوند.
با سخنرانی دکتر محمد جعفر محلاتی
برگزار کننده: دفتر همکاری های علمی بین المللی دانشگاه خوارزمی
از همکاران: انجمن علمی مطالعات صلح ایران
🛑 کارگاه دانش افزایی رویکردهای صلح در محیط امنیتی ایران با عنوان "پوزش و بخشایش در ساحت دین و سیاست" برگزار شد
💢 کارگاه دانش افزایی رویکردهای صلح در محیط امنیتی ایران با عنوان پوزش و بخشایش در ساحت دین و سیاست به همت دانشگاه خوارزمی و با همکاری انجمن ایرانی روابط بین الملل، انجمن علمی مطالعات صلح و انجمن علوم سیاسی و... روز سه شنبه در سالن ۱۷ شهریور دانشگاه خوارزمی برگزار گردید.
🔻 " دکتر محمد جعفر محلاتی" سفیر پیشین ایران در سازمان ملل متحد و استاد کنونی دانشگاه اوبرلین ایالات متحده در ابتدا با اشاره به ده سال کار خویش در دستگاه دیپلماسی، ده سال تدریس روابط بین الملل و ده سال مطالعهی الهیات، بیان نمود که به دنبال پل زدن بین این سه تجربه خویش است.
@ipsan
صلح پایدار
🔻 وی اشاره نمود که رشته الهیات صلح سابقه چندانی ندارد و صلح پایدار و یا صلح استراتژیک نگرش مسلط روابط بین الملل می باشد و امروزه صلح پایدار مبتنی بر صلح لیبرال است نگاه لیبرالی صلح پایدار بر سه عنصر قرار دارد اول از طریق ایجاد دموکراسی دوم حقوق بشر و سوم بازار آزاد است و وقوع جنگ های جهانی صلح لیبرال را مورد آسیب قرار داد واگر بخواهیم آسیبشناسی از صلح لیبرال داشته باشیم فقدان موضوع فرهنگ بود وامروزه صلح به معنای فقدان جنگ نیست بلکه ساحت اول صلح است.
اخلاق جنگ
🔻یکی از مهم ترین جنبههای صلح پژوهی اخلاق جنگ است و به آن ساز و کارهای اخلاقی اشاره دارد که بتوان جنگ را کنترل و یا اتمام نمود و ما در ادبیات خویش به موارد گران قیمتی از فرهنگ صلح بر می خوریم به طوری که یک شهروند امریکایی اخیرا با پرداخت بیش از ۱۰۰ هزار دلار به روزنامه نیویورک تایمز تقاضا نمود که این یک بیت از مولانا را به زبان فارسی و انگلیسی در یک صفحه کامل این روزنامه قرار دهند و آن بیت شعر این بود:
آن سوی مرز درست و نادرست/ صحنه دیدار بین ما و توست
و این بدین معنی است که خارج از صفحه آن که چه کسی حق و باطل است بنشینیم و با یکدیگر گفتگو صحبت و مذاکره کنیم و یا سعدی میگوید:
تو مگو همه به جنگند و زصلح من چه آید/ تو یکی نه ای هزاری تو چراغ خود برافروز
🔻اخلاق جنگ در نهایت ما را به نقطه آتش بس می رساند اما پس از آتشبس ممکن است در محیط صلح سرد یا جنگ سرد قرار گیریم و پرسش اساسی این است که چگونه می توان از صلح سرد و جنگ سرد عبور کنیم؟ پاسخ استفاده از پوزش و بخشایش است. بخشایش ما را حداکثر به نقطه صفر صلح می رساند یعنی نقطه ای که نقطه خنثی و بی تفاوتی است و جنگ سرد و یا جنگ گرم و صلح سرد هم در این نقطه وجود ندارند و دو طرف دیدگاه منفی نسبت به هم ندارند اما تمایلی هم به یکدیگر ندارند و وارد خانه جدیدی به نام" دوستی" می شویم که تمرکز من و مطالعات بنده بر روی این گفتمان بیشتر است و اکنون نیز در حال انتشار کتابی به نام "دوستی به مثابه جهان بینی" در نشر هرمس هستم.
@ipsan
دوستی
🔻صحبت دوستی در عرصه روابط بین الملل بسیار مهم است وما در اخلاق جنگ در ادبیات خویش میبینیم که رستم هنگامی که به جنگ با دیو سپید میرود هیچگاه در خواب به او حمله نکرده و او را بیدار کرده و سپس با هم میجنگند یکی از موضوعات مهم دیگر این که جنگ برهنه کننده نظام های اخلاقی کشورهاست و این که نظام اخلاقی مردم یک جامعه بر چه اصول اخلاقی استوار است در واقع جنگ بزک های تمدنی را از ما میگیرد و اندام برهنه ما را هویدا می سازند و همچنین ما در ادبیات خویش داریم که میگوید جویباری را پرسیدند از چه چنین صاف و زلالی؟ گفت: "گذشتم." در اینجا گذشت هم به معنای عبور کردن و هم به معنای بخشیدن است که به زلالی منتهی و منجر میشوند.