Illegale Willy

De vuilen handen van Zorreguieta
Máxima’s vader had er álles mee te maken

Joeri Boom

3 februari 2001 – verschenen in nr. 5

'De strijd tegen de linkse guerrilla was slechts een excuus voor het vestigen van het Argentijnse schrikbewind. Het ware motief voor de misdaden was het radicaal omvormen van de economie. Burger bestuurders als Jorge Zorreguieta werkten daar volop aan mee’, meent dr. Roelf Haan, econoom en van 1985 tot 1996 algemeen directeur van de Ikon. Tijdens het regime van generaal Videla woonde hij in Buenos Aires.

Het wordt steeds duidelijker dat Jorge Zorreguieta, de vader van de kroonprinselijke geliefde Máxima, schuldig is aan misdaden tegen de menselijkheid. Zorreguieta was van 1976 tot 1981 in Videla’s regering belast met de post landbouw. Eerst als staatssecretaris en uiteindelijk als minister. Tijdens de militaire dictatuur werden volgens officiële cijfers tussen de vijftien- en dertigduizend mensen op systematische wijze ontvoerd, gemarteld en vermoord. Toen de relatie van Willem-Alexander en Máxima net bekend was geworden en de media lucht kregen van de rol die haar vader in het regime van Videla had gespeeld, werd nog tamelijk luchtig gedaan over zijn verantwoordelijkheid.

Wat had een minister van Landbouw te maken met de misdaden van militairen? Alles, meent Roelf Haan. ‘De grote fout is dat het beleid van Videla in het teken wordt geplaatst van de strijd tegen het terrorisme. Dat was precies wat de junta wilde. Het terrorisme was al onder controle toen Videla aan de macht kwam. Het ging veel verder. In de ogen van het bewind was iedereen die ook maar iets voorstond van ware democratie en vrijheid van meningsuiting een rebel die uitgeroeid moest worden.’ Op de stations hingen posters met de tekst ‘Wie niet voor mij is, is tegen mij’, herinnert Haan zich. In feite voerde de junta een totale oorlog met de vernietiging van de moderne Argentijnse samenleving als inzet. ‘De elite wilde terug naar een economie waarin zij het voor het zeggen had. Dát was voor haar de reden om mee te werken aan Videla’s schrikbewind. Ze wisten precies waar ze aan begonnen. Als je de economie in korte tijd wilt veranderen ten nadele van arbeiders, kleine boeren en middenstanders, lukt dat alleen door keihard op te treden. Dan moet het volk monddood worden gemaakt.’

In september 1975 vertrok Haan met vrouw en kinderen naar Argentinië. Hij werd door de Nederlandse gereformeerde kerken uitgezonden om economie te doceren aan het Instituto Superior Evangélico de Estudios Teológicos (ISEDET) in Buenos Aires. Nog geen half jaar later pleegde Videla zijn coup. De terreur die volgde was ‘zichtbaar onzichtbaar’. Haans vrouw herinnert zich nog de schok die door haar heenging toen na de val van de junta in 1983 bekend werd dat in enkele woonhuizen waar ze bijna dagelijks langsliep cellen en martelkamers waren gevestigd. Verdwijningen waren aan de orde van de dag. Een Argentijnse hoogleraar van ISEDET was al eerder spoorloos verdwenen en keerde nooit terug. Enkele studenten van het instituut had hetzelfde lot getroffen. Soms keerden gemartelde Argentijnen terug, al dan niet in de waan dat ze gevlucht waren. Haan: ‘Die mensen moesten met hun verhalen angst verspreiden. Het volk moest zo lamgeslagen worden dat het de afbraak van de staat en de economie slikte.’ Bij toeval kwam Haan erachter dat ook een van zijn Argentijnse buren was gemarteld: ‘Hij was een aardige, bescheiden jurist. We hadden weinig contact. Maar toen ik op een dag liet blijken hoe blij ik was dat de Argentijnse mensenrechtenactivist Pérez Esquivel de Nobelprijs voor de vrede had gewonnen (in 1980 — jb), kwam het hele verhaal eruit.’

Lees verder👇🏻
https://archive.fo/shF2F

👍2

1.15K views18:58