من گەلێ لەو وێنەیەم غەمبار ترم
دەردو ئازاری گەلێکم گرتە کۆڵ
من لەبووکی ئازادی گەل دەگەڕێم
شاربەشاروگوندبەگوندودۆڵ بەدۆڵ
بۆیدەخوێنم دەرسووانەی مەدرەسە
دەچمەشاروئاوەدانی ودەشتی چۆڵ
تا دەمارم خوێنی تێدا بێ و وەزە
سوورمەی چاون لەم وڵاتەخاکوخۆڵ
ناحەقم نێ گەر پەنا بۆ مەی دەبەم
بۆتە شێر لەو نێوەدا ڕێوی گەڕۆڵ.

حاتەم مەرزەنگ،جستانی 1400

هەوای گریان

هەوری چاوم ئەوشۆ دیسان مەیلی گریانی هەیە
مەدرەسەی ئیحساسم وانەو مەشقی بریانی هەیە
شەو زرینگاوەتەوە تەزووم پشتی ئەنگاوتووم
شەوە، شەوبا مەیلی هاوپەیمانی زریانی هەیە
من بە دووربینی خەیاڵ ئەمشۆ لەدوور دەڕوانم
ڕۆستەی دڵ ئەمشۆ مەیلی فەتحی حەوخانی هەیە
کۆتری خەم ئەوشۆ نیشتۆتەوە سەر داری دڵم
غەمی دووری دڵبەرە، دڵ، بەڵێ میوانی هەیە
هێندە دەگریم لە غەمی هیجرو جەفای ئەو شۆخە
وەک بڵێی دڵ ڕۆستەمە، کەڵ کەڵەی مەیدانی هەیە
لە فیراقت دا گریان و غەم بە چۆک داهێنان
قارەمانە دڵی من ڕۆستەمی داستانی هەیە
تا کوو تۆ دێیەوە کۆڵان و بزەت دێتەوە لێو
ئاسمانی چاوی من هەر هەوری گریانی هەیە.

29ی خەرمانانی 1402
حاتەم مەرزەنگ
https://t.me/httpshatammarzang

https://t.me/httpshatammarzang

چارشێوی شەو

با لەگەڵ غەم بچمە نێو چارشێوی قورسی شەوەوە
بەڵکوو خەو بمباتەوە دیسان بە فکری ئەوەوە
پڕ لە یادی ئەو بێ با نوێنی شەوی پڕ فیکرم
دڵ لە یادت دا ونە بە چاوی شەیدای خەوەوە
وەرە کۆڵانێ گوڵم ماوەیەکە نەمدیوی
ئاوری تێبەردە فکری کۆن، بە فکری نەوەوە
وەرە هەنگاوت هەڵێنە بەسەر جۆگەی چاودا
دەستم ناتگاتێ گوڵم تۆ لەوبەر من لەوبەرەوە
خۆ دەزانم هەموو ڕۆژ دەرگای حەسار ئاواڵەن
کەچی نابینم دەرزێ لە گۆشێکی پەنجەرەوە
بۆتە جەننەت گوڵەکەم کۆڵان سەرێ تا خوارێی
هەر دەڵێی باغی گوڵە کە تۆ دێی بە مەنزەرەوە
مەلی ئاشق سڵی قەت نابێ لە ڕێ ژوانی گوڵ
ئەنجن ئەجن بێ هەموو گیانی بە دەم خەنجەرەوە.

1شهریور 1402
حاتەم مەرزەنگhttps://t.me/httpshatammarzang

https://t.me/httpshatammarzang

سروە گیان

چاوەکانت ئاسمان، دڵ کۆتری تەقڵە سروە گیان
ئەو دڵە هەر ماڵی تۆیە، بۆ تۆ شەقڵە سروە گیان
من لە مێژە چاوەڕوانم بێیە کۆڵان سروە گیان
لێگەڕێ لەو داستان و باس و نەقڵە سروە گیان
سروە گیان تۆ هێزی گیانی سروە گیان
تا بەکەی نا مێهرەبانی سروە گیان؟؟؟

سینگی تۆ دەشتێکی پڕ شەهدو گەڵاوگوڵ سروە گیان
دڵی من هەنگێکی مەست و شەیدا و کامڵ سروەگیان
عادەت و زیکرو عیبادەت بۆ تۆ باتڵ سروە گیان
تا بە کەی ئێوارێی کۆڵان شاعیر ماتڵ سروە گیان
سروە گیان سۆمایی چاوی سروە گیان
خۆشە جارێ دڵنەوایی سروە گیان

سروە گیان باوەڕ مەکە بێ تۆ دڵی من بسرەوێ
چاو دەنوون شەو سوێند بە چاوت دڵ دەمێکیش ناخەوێ
سروە گیان کۆتری دڵم پەروازی ئاسمانی دەوێ
لێگەرێ هەنگی دڵیش ساتێ لە باغت داکەوێ
سروە گیان بێ تۆ ژیانم ژارە ژار
سروە گیان ئاوڕێ وە من دە جارو بار.
3ی گەلاوێژی ساڵی 1402ی هەتاوی
3ی گەلاوێژی 2723ی کوردی
حاتەم مەرزەنگ

https://t.me/httpshatammarzang


https://t.me/httpshatammarzang

وەرە کۆڵانێ ئازیزم هەموو ئێوارێێ جارێ
بەڵا دووربێ لەباڵات دوژمنت دەک بەردی لێبارێ
لە بەر تۆیە لە گوند گیرم لە نێو ئەو خەڵکەدا ماوم
دەنا وەڵاهی مانم لێرە بۆ من عەینی بێگارێ
لە گەڵ هاومەسلەک وهاوبیرو هاوفیکرت نەبی وەڵا
لە هەر کوێ بی ژیانت ژانە،شیرنی ژەهرە،ساتت ناچارێ
لەبەر عەتری کەزێ و نیگای نەرم و شیرینت لێرەم
دەنا عومرم لەگەڵ ئەوخەڵکە وەک مۆم داتکێ خوارێ
ئەوەندە دڵ ڕەش و بێ هەست و بێ سبفەت وئەخلاقن
ئەوەندە لاتن،لاتن،دوور کەون لێت،وەک سەگە هارێ
پەلامارت دەدەن و دەتگەزن ئێسکیشت دەکرۆژن
بەڵێ قوربانت بم، قوربان ژیانم لێرە ناچارێ
دڵێکم بوو ئەویشم دا بە تۆ هێستا بە دەست تۆیە
دەوای کەی یا شەفای کەی بیکوژی یان،دەردی یەکجارێ
لە حاتەم گەر بپرسن حاڵەتی چۆنە بە دەس تۆ وە
دەڵێم قوربان وجوودم پەستی دەردی بێ پەرەستارێ.

4ی گەلاوێژی 1402
حاتەم مەرزەنگ
https://t.me/httpshatammarzang

درێژەی ڕووداوەکانی سەراو شەوی دانیشتنەکەی ماڵی محانە.

محانە بەپیری عەزیز شل شلەوە دەچێ،محانە زۆری عەزیز شلشل خۆش دەوێ،لە دوێنێوە چەند جار سوراغی عەزیز شلشل گرتبوو،ناردبووی لە شوێنی،بەڵام ئەو لە ماڵ نەبوو،هەر لە دێدا نەمابوو، عەزیز شلشل شمشاڵێکی جوانی لێدەدا،محانە بۆ خۆشی دەستێکی لە شمشاڵ لێدان وگۆرانی کوتندا هەبوو ،دیارە لە تەمەنی هەرزەکاریدا دەبێ چاکی گۆرانی کوتبێ.محانە لە حەوشەوە هەرا دەکا سمایل ئاغا پەلە مەکە،ئەوە عەزیزیش هات با شمشاڵەکەت بۆ لێدا،عەزیز شلشل بە دوای محانە وقادری قەیتەراندا چوونە ژوورێ.دیسان هەستانی خەڵک بخێر هێنانی عەزیزی شمشاڵ ژەن. سمایل ئاغا :
من دەڵێم ماڵ وێران ئەمڕۆ تۆ خەم مەخۆ
،کار بەخەمان پێک نایە،
ئەگەر بەوەی لە من قایل دەبی
کەپرە چوکەیەکت بۆ دروست دەکەم
لەدارێ،لەدار فندقێ،هەڵاشی دەخەمێ بەڕەشە ڕیحانی
ناوەڵا باڕنگی دەکەمەوە بە لکی
قوڕەبانی دەکەمەوە بە فرمێسکی دەچاوێ
تەمەننا دەکەم لە خودای گەورەو گران
یار لێم بەبەژنایە،بە ژنا بایە.
عەزیز شلشل لە شمشاڵی دەتووڕێنێ، هاواری پڕ لە شیوەنی شمشاڵ و دەنگێ پڕ سۆزی سمایل ئاغا و نۆستالۆژی بەیتەکەی ناسرو ماڵ ماڵ کەشێک پێک دێنن کە کەمتر کەس خۆیان ڕاگرتۆ و نەگریاون، ئاو دەچاوی هەموو حازران تزاوە. هی واش هەن بە قوڵپ وهەنیسکەوە دەگرین.
ئەو کوردە کڵۆڵ و خۆ خورە بە درێژای مێژوو غەدری لێکراوە،هێندی زوڵم لێکراوە و کارەسات بەسەر هاتۆ مۆسیقای،بەیتی ،حەیرانی،لاوکی،تەنانەت گۆرانی شایی و دیلانیشی ڕەنگ وبۆنی گریانی پێوەیە.
ئەو شەو سمایل ئاغا زۆر لە کۆڵە.دەناڵێنێ،لرفەی دێ،دەخرۆشێ.
لە جوابی شمشاڵی عەزیز شلشل دا دەست لە پەنا گوێی دەدا و دەڵێ: ئەمن دەڵێم ماڵوێران ئەوە مەلایێ،پیاو چاکێ،ڕدێن سپێ،قسەزانێ
بنێرە لای ئەو بابە ڕیش شینە داسنێی من
ئەگەر بە ماڵی دونیا دای چاکە
ئەگەر نەیدا
عالەمی خودا بەسەنگی سیام هەڵێنێ
سووکەڵە کۆچێکت لەگەڵ دەکەم
بۆ لای وەزیرەکەی ماڵ لەبەغدایە
ئەگەر ئەویش مەسڵەتی بۆ نەکردین
حەمەئاغا لەبانە
سەیفەدین خان لەسەقز
سەردار لەبۆکان
ئەگەر ئەوانیش مەسڵەتیان بۆ نەکردین
بەجووت لفکەی سۆرانی خۆمان ئاوێزان دەکەین
سەبر سەبر،نەرم نەرم ،خاوێر خاوێر،دەچینە وڵاتەکەی پیرە بارزانێ.
شمشاڵ دەگری،گۆرانی دەگری،ئاواز دەگری. تەواوی خەڵکەکە دەگرین،
ئەو شەو شیوەنی شمشاڵ و .......
ئاخر ڕەشەممەی پار ئەو وەختانە ساواکێکانی شای گۆڕ بەگۆڕ لە گەڵ نۆکەرەکانیان لە بەرزایەکانی ساڵمچاغ و زەردی گەورەی قارەمانانی یاغی لە ساواک و شایان گەمارۆدا و دوانیان شەهید کردن.

درێژەی بیرەوەرێکانی سەراو
لە ماڵی نەنە زێنەبەو بۆ ماڵی محانە و .......

سمایل ئاغا لەگەڵ دێڕ بەدێڕی بەیت و سۆزی شمشاڵەکەی عەزیز شلشل هەزاران شەپۆڕی شیوەن لە ناخێوە دەرباز دەبن.
وەک دەگێڕنەوە کەمتر وابۆ قادری قەیتەران و محانە گریابن کەچیئەمشۆ ئەوانیش چاویان وەک ئەستێرەکەی ماڵی مام سەفەر لیپاو لیپی ئاوەو زەلیوە.
دوو لاوی زیت و زیرەک چا دەگێڕن،مەجلیس ئاهۆن بۆتەوە،چاوی فرمێسکاوی سڕاون،کوڵی دڵ نیشتوونەوە، محانە ڕوو لە خەڵکەکە دەکاو دڵێ: ئەوەندەی من دەزانم وئاگام لێیە و بیستوومە،بنەمای تەواوی بەیت و حەیران و پایزە وبەگشتی هەموو ئاوازو مۆسیقای کۆن وڕەسەنی کوردی گریاناوی و غەماوی و تازێبارین،هۆیەکەش ئەوەیە کە 1400ساڵە ڕێی نەفەس کێشانمان گیراوە،تۆ سەیر کەن بزانن لە قەڵای دمدم چیمان بەسەر هاتۆ؟
پار لە مەهاباد لە ماڵی مەلا ڕەشیدی قەرەنی زادە بووم پێموایە کاکە مەلاش لەوێ بوو(مەلابرای فەرامرزی) مەلا عەزیزی تەعید و مامۆست هێمنیش تەشریفیان بوو،هێمن لە کتێبی توحفەی موزەفەری وەک لەبیرم مابێ باسی قەڵای دمدمی خوێندەوە.
ئێمەی کورد مێژوومان پڕە لە ماڵوێرانی و دابەشکاری و کۆچ و ڕەوە.
تا ڕەزاشا خۆی لە دەسەڵات بوو بزانن لە سەر جل وبەرگ و زمانی کوردی چپەندێکی بەو کوردستانە دەکرد، دوای خۆشی حەمەڕەزای کوڕی .....
چاری دەردمان خوێندنە و خوێندن، ئێمە بۆمان نەلواوە بخوێنین با وابکەین منداڵانمان چاو کراوەو خوێندەوار بن.
فەتاح خان کە ئەو دەم بێدەنگ و هێستاش فرمێسک لە چاوەکانیدا شەپۆلی دەدا،درێژەی بە قسەکانی محانەدا و کوتی،هەرچی کاک محەمەد فەرمووی هەموو برینی هەزاران ساڵەن لە سەر جەرگی میللەتمان.کەسانی شارەزای مەجلیسەکەهەر کام لە جێی خۆیەوە و زۆر بە کورتی باسەکەیان دەوڵەمەندتر و بە پێزتر کرد.
حاجی مینەی جوامێر کە دەستێکی باڵای لە چرینی گۆرانێ کەلتوورێکانی کوردەواریدا هەیە داوا لە عەزیز شلشل دەکا هەوای تەیرەکەی گەرمێنی بۆ لێدا.
شمشاڵ ژەن لە شمشاڵی تووڕاند،لەگەڵ سۆزی شمشاڵ و لەگەڵ ڕیتمی ئاهەنگەکە مەجلیسێکان یەکسەرە و یەکدەست کەوتنە چەپڵە لێدان. کەشی مەجلیس گۆڕاوە.



درێژەی هەیە

درێژەی یادەکانی سەراو لە ماڵی نەنەزێنەبەوە بۆ ماڵی محانە و مانگی ڕەشەممە و ڕووداوەکانی ساڵەکانی هەزارو سێسەدو پەنجاو چوار بۆ ولایە.

مانگی ڕەشەممەی وا ساردم بە عومرم نەدیوە،بیست شەوی لە مانگی ڕەشەممە لاداوە،زەوی دڵی گەرم داهاتۆ،خۆر قەو و هێزی کەوتۆتە شان وملی،شەماڵ جارجار هەموو ڕۆژێ جارێ دەشت و چۆڵ و چیا بەسەر دەکاتەوە،لە نەکاو زریان ئێرەیی پێدەبا و قۆڵی هەڵدەماڵێ و دێتە بەرەنگاری شەماڵێ.
هەر وەک بیهەوێ پارێزگاری لە حاکمی جستانێ بکا.بە تایبەت لە ئێواران تاریکانەوە زریانێکی سارد و تووڕە جێ بە شەماڵ لێژ دەکا،
لوتکە و قەدو نێو قەدو داوێنی کێوەکانی دەوروو بەری سەراو هەر لەژێر دەسەڵاتی جستان دان،چلوورە بە دارەتۆکانە لەچاودەدەن وبە پلووسک و سەرە پەردووی دەرهاتووی کلاوە کۆنەکانەوە دیارن.ئارەقەی ژێر ڕەوەزان بوونەتە کلیلە،تەختە سەهۆڵ بن دیوار نیسارەکانی بەرنەداوە،جێگای مێشێن ودەستێ خۆش نەبوون،بەرتاو غەنیمەتە،لەو شوێنانەی جگێنی لێ دەکەن جێی دەرزی هەڵاویشتن نەماوە، نێودێی گوندەکە بە هۆی هەڵم وهەڵاوی ئاوەکەی سەرچاوەوە بەفری لێرو لەوێ تواوەتەوە کەچی شەوانە قوڕو چڵپاوی ڕۆژ دەیبەستنەوە.
خاڵبەڵەک ئەوەندە کەمن کە لە چاو نادەن،ڕەوەزە بەرداوێکانی کێوی قەڕاوڵخانە لە چەند شوێنێک وەک بەندی قارەمان و نەترس لە حوکمی زاڵم سەریان هەڵێناوە،کێوی کۆخاهەباس بە تەواوی قەڵافەتی لەژێر تارای سپیدا ونە.
دوازدە نەفەر لە خوار قەبرستانەکەی زەوێکەی محانە تێک هاڵاون، چواریان سوارن،چوار ئەسپی کوردی،سێیان کوردی تەواون،یەکیان تلکەڵاوی ئەسپی عەڕەب و کوردە،ئەسپە کوێتە محانەی سوارە،ماینێکی سورخونی نێوچاوان خاڵێکی سپی تێدا لە ژێر ڕکێفی ساڵەی عەوڵای کاکەدا،ئەسپێکی بۆرەی نەسرەوتوو مینەی حاجی حەمەی سوارە،مەلابرایمی قانزالی،ماینێکی ئەبڵەقی زەلامی لەژێر ڕانیدایە،ئەو ماینە لە ئەسپی کوردو ماینی عەڕەبە.
شەش کەسەکەی دیکە ئەوانەی ئەسڵ ڕاوچی و بەرچاو و بنەماڵەن ئەوانەن.
محەمەدی وەستا ڕەحمان، حەمە حوسێنی شکوهپوور،سەعدوونی کوێخا حەمەدەمین،وێنسی کوڕی ساڵەی عەوڵای کاکە،عەزیز شلشل،عەلی ئەحمەد حاجی.
دە بۆ دوازدە نەفەری تریش لە نێو دێڕا بەڕەو ڕاوچێکان دەچن بەتەمان لەو ڕاوەدا تێدابن.
گویا دوێ شەو چەند سەر مەڕە کێوی پەڕەوازەی ئەم نێوە بوو ون.

سەراو

سەفی ڕاوچیان بڵاوە لە شوێن دەگەڕێن،لەشوێنی نێچیر. سەف گەیوەتە سەر قەبرانەکە،محەمەدی بازیار لە هەوەڵی قەبرانەکە،فیکەیەک لێدەدا، بەدوای فیکەدا دەڵێ، های تەماڵە، بەفرەکە ئەوەندە ڕەق بۆتەوە نینۆکی تاجی دەشکێنی،کۆنە بەفرە،تەنانەت ڕاوچی بە حاڵ دەیقوپێنن.
تاجی زۆر دەگمەن و ئازا دەتوانن لەو وەزعەدا بگەنە کەروێشک و هەڵیگرن، ڕاوچی گەمارۆی کەروێشکیان داوە،سەعدوونی کوێخا حەمەدەمین لە پڕ دەنگ هەڵدێنێ های تەماڵە نۆکەری ڕاوچیانم پێدەڵێن. دوو تەماڵ هەر لە نیزیک دێ، هەر دووکیان لە خوزەدان، دەوریان دراوە. جەماعەتێک لە نێو دێوە گەیشتنێ، ڕەحمانی مستەفا دوو ژن ڕاوچی چاکە و محانەش زۆری خۆش دەوێ و دەگاتە نێو ڕاوچێکان،دوێنێ ئەوشیان ئاگادار کردبوو ،ئەوڕۆ وەدرەنگی کەوتۆ.
ڕاوچی دەوری تەماڵەکانیان گرتۆ. ساڵەی عەوڵای کاکە ڕوو لە جەماعەت دەکاو دەڵێ بێدەنگ بن، پاشان ڕوو لە محانە دەڵێ: محەمەد دەڵێی چۆن بکەین؟ محانە دەڵێ دوور لە کاری مەردانەیە لە خوزەدا گرتنی کەروێشک، کاکە هەمووتان گوێتان لێ بێ. ئەو گەمارۆیە بشکێنن،چوار تاجیمان پێیە،هەر دوو تاجی بۆ کەروێشکێک،دەبێ ڕێگای دیفاعی کەروێشکەکان نەگرین، دیفاعی ئەوان هەڵاتنە.
قسەکانی محانە پەسند کران. ڕاوچێکان گەمارۆیان شکاند.تاجێ خەزاڵی محانە و دێڵە شینی ساڵەی عەوڵای کاکە بۆ تەماڵەکەی محەمەدی وەستا ڕەحمان.
گۆڵە خەنەی کاحەمەحوسێن و گۆڵە زەردی عەزیز شلشل بۆ تەماڵی سەعدوونی کوێخا حەمەدەمین.
تەماڵی هەوەڵ،لە گوێچکەی باشووری ڕۆژئاوای قەبرانەکەیە، تەماڵی دووهەم ڕاست دەکەوێتە باکووری قەرانەکە،تاجی هەستیان بە بۆن و بوونی نێچیر کردۆ،بەڕستەوە هەڵدەستنە سەر پاشوو،ئەسپەکوێتی محانە دەپڕمێنێ،مل دەگرێ،کلکی قەف کردۆ و لەڕاستی سەرو ملی ڕایگرتۆ. وەک تیری نێو کەوان ئامادەی هاویشتنە.
محانە کوتی محەمەد هەڵیستێنە، کەروێشکێکی شینی گۆی مقەست وەک پڕیشکەی ئاور دەرپەڕی،تاجێ خەزاڵی محانە بە نووزەیەکەوە وەک ژێی کەوان کراوەو وێک هاتەوە.
کەروێشکە شین لە سەر یاڵی کێوەکەی محانەیە،محانە بە ئەسپە کوێت لە چاڵەبەفرەوە گەیشتە گابەردەکانی قەڵەورخانە،ساڵەی عەوڵای کاکە و مەلابرایم و مینەی حاجی حەمە بەدوای یەکدا گەیشتوونەتە سەر کێوەکەی محانە.
تاجێ خەزاڵ لای کێوی لە کەروێشکە شین ستاندۆ،وەبەر سینگی داوە لێیدەدا،تەپ وتۆزی بەفر ونیان دەکا،دێڵەشینی مامەساڵە گەیشتۆتە یاریدەی تاجێ خەزاڵ. هێنایانەوە بەرەو نێودێ.
هەرایە،گوڕەی بگرە و بەردەیە. کەروێشک تاجی گەیونەتە نێو ڕاوچێکان،زۆربەی خەڵکی سەراو لە سەربانەوە چاو لێدەکەن.




درێژەی هەیە

درێژەی یادەکانی سەراو

کەروێشکی هەوەڵ تەماڵ نەیتوانی دەرباز بێ، گوڵە خەزاڵ هەڵیگرتوو بە زیندوویی گەیاندێوە محانە.محانە سەری بڕی و لە قەڵپەزی زینی قایم کرد.
ڕاوچی کۆ بوونەوە، خەڵکی نێودێ گەیونەتێ. یەکسەر لای کێوی گیراوە ،لای کێوی قەڕەوڵخانەو کێوی محانە،بەڕەو کێوی کۆخاهەباس ڕێ ئاواڵەیە.
دێڵە شین و گۆڵە خەزاڵ ڕست کراونەوە و بەدەس ڕاوچێوەن.
نۆبەی تەماڵی دووهەمو گۆڵە خەنە و گۆڵە زەردی عەزیز شلشلە.
کەروێشکیان لە خوزە دەرپەڕاند،ڕوو وەکێوی کۆخاهەباس وەک تیرێ لە تفەنگی قەرەبینا دەرچووبێ،هاتە بەرچاوان و لە قووڵایی ڕێگاکەی عەوڵاباد ون بوو، لە سینگی زەوێکەی میرزا یوسف وەدەر کەوتەوە.
گۆڵە خەنەی شکوهپوور لە سەرێتی،گۆڵەزەردی عەزیز شلشل لە دواوەیە.
محانە شان بەشانی تاجی و کەروێشکە سوور لای ڕێگای عەوڵابادی گرتۆ،داوێنی کێوی کۆخاهەباسیان تێپەڕاندۆ ،لەسەر کێوی بەرەو قەڕاوڵخانە گەڕاوە،گۆڵەخەنە هێستا نەیتوانێوە بیشکێنێتەوە،گۆڵە زەرد گەیوەتە پاڵیان،گێڕایەوە،محانە لێی گوڕاندن،های گۆڵە زەرد های گۆڵەزەردە،دەی دەی هەڵیگرە،چوار سواروو دوو تاجی دێنە بەر چاو،لەچاو ون دەبن،لە دوو ڕێیانەکەی عەوڵاباد و چەوگالین،گۆڵە زەڕد جارێکی دیکەی گێڕاوە خەنە گەیوەتێ،تێکیان وەردا،تەپ وتۆزی بەفر هەزاران پڕیشکەی خشڵ وزێڕو زێوی وەئاسمان خستۆ،تیشکی خۆرو دەنکە بەفری ورد بەهەزاران هەزار دەنکە زێرو زێویان بڵاو کردۆتەوە.
لە سینگی تەپەکەی میزاکەریمی حاجی مەناف جارێکی دیکە گۆڵە خەنە وەبەر سینگی داوە،ڕێی لێ ون کردۆ، کەروێشکێکی کردەیە،ئەو نێو بەڵەدە،چەند ساڵێکە لەو نێوە یاغێ،ڕاوچێ پیادەکان گەیونەتە سەر کلکەی کێوەکەی حاجی مەناف،محەی بازیار گۆڵەخەزاڵی محانەی بەردا،لە چاو قووچاندێک دا گەیشتە باڵیان،کەروێشکی لە خەنەو تاجی زەرد ستاندۆ،مەجاڵی نادا،لەهەوڵ هەڵمەتدا گوێیەکی پەڕاندۆ،هێنایەوە بەرو ڕێگای چەوگالی،محانە لێی نەڕاند های گۆڵی خەزاڵ،های خەزاڵ،هەڵیگرە،هەڵیگرە،.........
ڕاست لەسەر ڕێگاکەی چەوگالی گۆڵە خەزاڵ ماڵێکی دیکەی پێداهاتو هەڵیگرت.بردێوە بۆ محانە.
ڕاو تەواوە.
ڕاوچی کۆبوونەوە ،پیادەو سوار تێک هاڵاون.مینەی حاجی حەمە هەر لەسەر زینەوە،دەنگی هەڵێنا:
ئەی ئەرێ هۆ ڕاوچی،ڕاوچی
ڕاومان بە تاڵە
نێچیری ئەوڕۆ
کەروێشکی ساڵا
عەزیز شلشل شمشاڵی لە باخەڵی دەرهێنا و تێی تووڕاند.
گۆرانی بێژ جوابی داوە:

گوندەکەی سەراو،هەر ئاوەدان بێ
یاخوا دوژمنی چاوی پڕ ژان بێ
ئەرێ هۆ ڕاوچی ڕاوچی
هەی بێ بەڵا بی
یا خوا هەر خاوەن کۆشک و قەڵا بی.

گەڕی شایی ڕاوچیان گەرمە،بەپیادەو سوارەوە بوونەتە زیاتر لە سی نەفەر،مەلا برایم چۆپی گرتۆ،

نیزیک نیوەڕۆیە،گەری گۆوەند بەر بۆ.ڕاوچی گەیونەتەوە نێو ئاوایی.






درێژەی هەیە

‍ من دەمگوت تا سەر وا نابێ
گەڵا پەندی دەس با نابێ
موختاری گوند، هەر کەر نابن
شار ژێر قاچی بەدفەڕ نابن
دمگووت دەسووڕێ ئەوچاخە
با دەیبا ئەو دەردو داخە
دەمگووت دەرۆخێ ئەو کاخە
گوڵ دەبارێتە ئەو باخە
دەمگووت کانی دەزێنەوە
هەواران دەبووژێنەوە
ڕوو ڕەشی هەر بۆ قەل دەبێ
باغ ژوانگەی گوڵ و مەل دەبێ
دەمگووت لە دوای وەرزی وەرین
سروشت دەپۆشێ سەزوو شین
بەڵێ حەتەم  خاکەلێوە
جوان دەکا ئەو دەشت و کێوە
قەرەوڵخانە هەڵدەستێ
دەخنکێنێ هەرچی پەستێ.

قەرەوڵخانە کێوێکە لە ڕۆژهەڵاتی ئاوایی سەراو

                 حاتەم 3ی سەرماوەزی 1401
خوێندنەوە" ڕەوەز

https://t.me/Hatam_marzang

خۆ وەدەرخە زولفەکانت بەردەوە
تابەکەی بمرم بە ئاهی سەردەوە

ڕۆژێ سەدجار دەممرێنێ دووری تۆ
تا بەکەی عەشقت لە پشتی پەردەوە

کوردمو تێکەڵ بە ئازاری فرەم
خۆری شادی کوا بە ئاسۆی دەردەوە؟

چاوی کانی کوێر دەکا نێزەی تەموز
حەیفە گوڵ ژاکا بە دەس نامەردەوە

کوڕ کە بابی لەعنەتی لێ کردبێ
کوا ترووسکەی دێ بە سینگی هەردەوە؟

دوژمنی من خێڵی سپڵەو بێ فەڕن
با بناڵێنن بە ڕەنگی زەردەوە

سەگ وەڕو قوولەی چەقەڵ هاتۆتە گوێم
کەڕ زەڕەی دێ مستێ جۆی بۆ بەردەوە

هونەری گوێدرێژ زەڕین و جووتەیە
بەسەری ڕووت و بەرچاوکەی زەردەوە

چەندی لێ جوانە زەڕین لەو هەیکەلە
جا لە لات بێ یا لە دیوی نەردەوە

ئافەرین هەر وا دەبێ شانۆ و هونەر
خۆت بگەوزێنە بە دوو سێ فەردەوە.

https://t.me/Hatam_marzang

https://t.me/httpshatammarzang
8ی خەرمانانی 1402
سەراو حاتم مەرزەنگ

نامەی خۆشەویستێک

نامەی ناردۆ گویا زەمیان کردوو وم
بە ناحەزی جارجار نێویان بردوو وم

کوتوویانە قوڵەم،کورتم،زۆر پەستم
کوتوویانە پیاوێکی هەڵپەرەستم

کورتی بڵێم هەرچی ناتۆرەی تاڵە
نووسیویانە بۆو شاعیرە عەوداڵە

کوتم بەڕێز ئاوی ڕووباری بزۆز
قەت پیس نابێ بە تەرساوی کەری بۆز

کوتم گەورەم ئاوی چۆم ئاوی دەریا
پیسی ناکا لیکی سەگی بەڕەڵڵا

کوتم گەورەم هونەری سەگ وەڕینە
کەریش باڵاترین کاری زەڕینە

هیچ کەس وەک باب عەولادی خۆی ناناسێ
عەولادی لەعنەت کراو با بماسێ

دەردی ئەمن دەردی گەلمە ژێر دەستە
ئەوەی پشتی لە گەلی کا زۆر پەستە

جا هەر بۆیە بێ خەیاڵ بە لەوانە
حەتەم شاعیری پاکی کوردستانە.

ورمێ 12ی خەرمانانی 1402
کاتژومێر 20 چرکە بۆ 6 ی ئێوارێ

حاتەم مەرزەنگ
https://t.me/Hatam_marzang

دوش مرغ دل نالەهای جانسوز داد
چندان کە از خواب پرید مرغ سحری

ای فدایت سر پر انتظار ما
وی بە پایت این همە فغان و نوحە گری

تو بهاری و ما مرغ شیفتە گل
تو رودی و ما شیدای تازە گری

از سفر کنون کە باز آمدی جانا
غروب بیا کوچە، غروب ما را بنگری

چو منصور هلاج سر میدهم بە عشق
کە اینست آئین عشق و کیمیاگری

حاتم غروبی در عشق نمیبینم من
تا عاشقی همیشە مشعشع ومنوری.

حاتم مرزنگ
https://t.me/Hatam_marzang

سەری شکابوو،خوێنی بەیانی مەیلەو وشک بە لاجانگیدا تا چەناگەی هاتبۆ خوارێ،گوچانێکی ڕێک ولووس و جوانی بە دەستەوە بوو،مێزەرەکەی لە دوور ڕا هاواری دەکرد مام حاجێ،حاجێکی بەڵابەرزی خوێن شیرین،حاڵیان کردبوو کە هاتە دادگا من ببینێتەوە و شکایەتی بۆ بنووسم.
چاوە پیرو ماندۆکانی لە بەر فرمێسک زابوونەوە،دڵپڕ و گریان لە ئەوکیدا پەنگی خواردبۆ وە.
کەوا و پاتۆڵێکی خاوێن،دەسرەیەک لە بەر پشتێنەکەی بە لای چەپیدا سەرەنجی ڕاکێشام،بە تەواوی حاجێکی کوردی بەدڵ کورد و عاشقی کوردستان بوو.
بە پرسیار شوێنی کارەکەی منی دۆزیبۆ وە.هاتە ژوورێ فەرمووی سڵاو کاکە حەتەم گیان،ئەتۆی کوڕی محانەی سەراوی،عەرزم کرد بەڵێ مام حاجی ڕاست بۆ خۆمم، ویستی دانیشێ لە سەر کورسێکەی شوێنی کارەکەم،گورجێ هەستام جێگەی خۆمم دایەو من چوومە خوارتر دانیشتم، بەخێر هاتنیم کرد و ماچی کردم،کوتی چەند جارم بیستۆ زۆر بۆ دایک وبابت چاک بوو وی،
فرمێسکەکانی هاتنە خوارێ،من لێم نەپرسی بۆ دەگری،لێی گڕام بە کەیفی خۆی گریا،کوڵی دڵی دامرکا، کوتم مامەحاجی ئاوێک بە دەست وچاوتدا کە، فرمێسک و خوێنی ویشکەوە بوو تێکەڵ ببوون، کوتی ئاوات لایە، کوتم بەڵێ، بە دەست و دەمو چاو شوشتنەوە کوتی کوڕەکەم لێیداوم،داوای بەشەماڵم لێدەکا.
کوتم جا خوا شەریک وبرا بەشت نێ، چۆن وا دەبێ،؟؟
کوتی هەزار کوڕی وا بە قوربانی کەوشی کچێک دەکەم.
هاتەوە جێگەی خۆی دانیشت، بە درێژەی باسی کوڕێکی ڕوو ڕەشی،ناخەلەفی بۆ کردم کە نموونەیانم زۆر دیوە.
شکایەتم بۆ نووسی،لە گەلی چوومە لای دادستانی بۆکان ئەوێ زەمان،ئاغای شێرزاد بوو،دادستانم بۆ حاڵی کرد.
ئەو حاجێ خەڵکی ئاوایی گوێگجەلی بوو.
لە بەر هێندێک هۆ نێوی ناهێنم.بەڵام کوڕەکەی نێو جەعفەرە.
ئەو باوکە لە دوا ڕۆژدا جەعفەر ئاغای کوڕی بە لەعنەت کردۆ،ماڵەکەشی بۆ کەسانی تر تاپۆ کرد.

من پێموا وایە ئەو جۆرە کوڕانە دەبێ لە کۆمەڵگادا ڕانەگیرێن.
ئەو باسەم بە تەواوی لە کتێبی بیرەوەرێکانمدا نووسیوە.

بۆکان 13ی خەرمانانی 1402
حاتەم مەرزەنگ

قسمتی از نامەام بە یکی از پزشکان شرافتمند بیمارستان امید ارومیە،متخصص انکولوژی.

جناب دکتر

جامعەای بشدت آسیب پذیر داریم،مردمی درمند و گرفتار در دام هزاران درد و آلام جسمی و بدتر از آن اختاپوس فقر بر جان مردم سنگینی میکند،فقر مادی مردم را گرفتار فقر فرهنگی و سواد و علم نمودە است.
من هر روز و هر ساعت با دردهای متعدد این جماعت میسوزم.
این مردم چنان در زندان بی فرهنگی گیرند کە قدرت دفاع از حقوق حقە خود را ندارند،شما فرمودید کە در این مجموعە مساعدتهای زیادی بە مردم محتاج شدە است،من شکی ندارم کە شدە و میشود،ولی من بە این نتیجە رسیدەام کە باید سر اختاپوس را باید لە کرد.
فقر و فحشا و چاپلوسی وریا و دروغ بیداد میکند.
دروغ و ریا بە یک فرهنگ بدل شدە است.شاید در روزهای آتی این فرهنگ جزو دروس دانشگاە گردد........

20 مرداد سال 1402

حاتم مرزنگ

مهرماە بود،چند روزی از ماە مهر گذشتەبود،من را در مدرسە روستا نامنویسی کردە بودند،احتمالا ساعت 2ونیم بعد از ظهر بود،من گاوها را بە باغ و مزرعە بردە بودم،پایز بە تمام وجود طبل استیلای خود را می کوبید، شیپور مرگ سبزەزاران را میزد،
آهنگ مرگ همە زیبائیهای طبیعت را مینواخت.
گردبادهای پشت سر هم از خروجی روستای زیبای سراب بە طرف دشتهای پر سبزە و چمن و باغات بە پیشوازت می آمدند.
درختان با برگهای رنگ پریدە و نیمە جان بە زکر وسماع در آمدە بودند.
برگی می افتاد و برگهای می افتادند و بقیە بر مرگ برگهای سوختە از تازیانە پایز میگریستند و چندی بعد خود نیز گرفتار دام بلای مرگ میشدند.
برکەهای کوچک تو باغ پر از امواج کوچک ممتد بودند.قرباغەها از ترس یورش و نعرە باد بە زیر آب خزیدە بودند امروز ابدا بە پیشوازم نیامدە بودند.من هر روز برایشان نان در برکەهاو جویها میریختم،آنها مرا میشناختند و ساعت آمدنم بە دشت را میدانستند و حتی گاوهای ما رو میشناختند.
صدای یک پرندە هم بە گوش نمیرسید،ابرهای اخمو وارد آسمان روستا میشدند و با سرعت باد با روستا و من و گاوهایم وداع میکردند.در بلندای آسمان بە بلندای کوە آندوزاوی سراب دو عقاب ، دو عاشق پنجە در پنجە هم میبستند،در آسمان آویزان میشدند.جا عوض میکردند،آوازهای عاشقانە میسرودند، آنها عقاب بودند و از بادها واهمەای نداشتند،آنها عقاب بودند وسوارکاران ماهر،بر پشت ابرها مینشستند،آنها عقاب بودند و سمند صائقە را لگام زدەبودند دختر همچون دختران کوبانی و عفرین.
باد لحظە بە لحظە شدت میگرفت،دو کبوتر بر درختی از درختای باغ پدرم لانەای داشتند باد ناجوانمردانە لانە را با یک سیلی از جاکندە و ویران کردەبود،حالا دو کبوتر عاشق بی لانە بودند.
دار کوب سمج کە بیشتر درختهارا سوراخ کرد بود امروز سوراخی خزیدە و سر بە باد نمیداد، امروز راسوهای باغ رو ندیدم همە وهمە بیزار از بیداد باد بودند.
سفیر باد خبر از بیدا و تاراج یک حکومت فصلی میداد حکومت پایز و زمستان.
در میان گردو خاک و غبار راە انسانی کە گاهی گم میشد و بعد از چند لحظە ظهور میکرد بە طرف من میآمد،نزدیک و نزدیکتر میشد،سگ وفادارمان از من جدا نمیشد،او خوب میدانست من از این هوا و شدت باد ترسیدەام.
ما گاو مادەای داشتیم بنام بژ کە بژە بژە صداش میکردم،عزیز دردانە همە خانوادە بود حتی مردم روستا و فامیل هم دوستش داشتند،بژە هم از من دور نمیشد،اکثرا من زیر شکم بژە میرفتم و شیرم میداد دقیقا مثل گوسالەش، بژەبژە مادرم بود،بە اندازە مادرم دوسش داشتم.
ما گاوهای زیادی داشتم ولی بژە متفاوت بود،بژە نژاد آمریکایی و کوردی داشت،خوش تیپ و آرام بود،بژە بە من سواری هم میداد،ماهم بژە را در هنگام چرا در کل مزرعە وباغ آزاد کردە بودیم،بژە بی ادبی نمیکرد واصلا بە سیبهای رو شاخەها کاری نداشت.
بادها کمی آرام شدە بودند،ساعت بە چهار رسیدە بود،کسیکە بە طرف من میآمد یک خانم بود،نزدیکتر شدە بود و گردبادها رهیدە بود.
سگ بە طرفش یورش برد و بژە بژە بە دنبال سگ بە طرف آن خانم دویدند. سگ کە رسید دم جنبانید و بی صدا شد،بژە هم آرام گرفت وسرش را بطرف زنە پائین انداخت.
آن زن مادرم بود،مادرم زنی بود بسیار مهربان،از مرزهای مهربانی گذشتە بود.

آری،مادرم بود،جدا مادرم از جنس رنگین کمان بود،(درستە همە مادرا مهربانند،جان برای فرزند میدن،البتە کە گاهی مادرای سنگدل هم پیدا میشن.)
ولی مادرم موجودی بود کە سراپا وجودش را با پود مهربانی تنیدە بودند،معمار این وجود خیلی ماهر بودە،اهورایی بودە از جنس عشق،با خداوندگار داعشیها متفاوت بودە،آری خدای مادران با خدای جلادان یکی نیست.
خداوندگار عشق،قتل و کشتار و خون نمیخواد.
خداوندگار عشق سفیر و رسول و وزیر و نظیر ندارد،او عشق است،او مهر است.
من تا مادر رو شناختم فورا بسویش دویدم،او هم رو زانوهاش نشست،آغوش گشود و مرا درآن مکان پر از مهر وامنیت بدون یک کلمە حرف سکنی داد،چندی چنین گذشت،مرا بوسەها زد،بە حرف درآمد و گفت،یک مرد شدی تنهایی تو این هوا این کار مردهاست،این جملات جانی تازە،قدرتی عجیب بە من میدادند،او مادرم بود،یک خدایی از عاطفە.
کولە پشتی محلی رو از کولش پائین کشید،یک نان بە سگ و یک نان بە بژە داد.
بعد نوبت من شد با پنیر محلی یک ساندویچ برای من پیچید.من مشغول خوردن شدم،گفت پسرم معلماتون اومدن الان تو مدرسە هستن،از فردا کلاساتون شروع میشن، اومدم زود ببرمت تا شب نشدە حمومت بدم چون از قدیم گفتەاند در شب حموم رفتن خوب نیست.
من مرتب میپرسیدم :آخە چرا شبا حموم رفتن خوب نیست،مادرم سواد نداشت و نمیدونست جواب قانع کنندەای بە من بدە،فقط میگفت قدیمیا چنین گفتن. نهایت من بی آنکە پاسخ سوالم رو گرفتە باشم،گاوها رو جمع کردە و بطرف روستا راهی شدیم.
دو کبوتر،دو عاشق خانە ویران شدە دوری در باغ میزدند و بالای سر ما چندی در حال پرواز اظهار وجود میکردند،گو اینکە میخواستند بگویند

حاتم
ادامە دارد.

لافاوی مێژوو

کە هەڵکا لافاوی مێژوو
دەخنکێن شۆفاری بیژوو
ڕادەماڵێ خەس و خاشاک
سەر هەڵدێنن مروێ بێ باک
ڕندۆ بەفران دادەماڵێ
شەماڵی سەر کێش بناڵێ
سەوزە دڵی زەوی دەدڕن
گڕکانی خەواڵوو دەگڕن
کانی نەفەسیان دێتەوە
زنەی ئەستێر دەژێتەوە
بزە و ختیلکەی دێ کانی
مەل یەکسەر دێنە گۆرانی
حیزو خوێڕێ پیاو دادەڕزێن
ڕێوی بۆ ژێر کەنداڵ دەخزێن
گوێدرێژ لە زەڕین دەکەون
چەقەڵ لە وەڕین دەکەون
سەگی گورگە مێش پەل دەبن
تێکەڵ خێڵی چەقەڵ دەبن
بولبول بێ ترس دەخوێنن
کەو بە ناز خۆ ڕادەژێنن
زەمان ئاهەنگی ژین دەچڕێ
کێو دەنگی بەرز هەڵدەبڕێ
دەشت بەرگی خەفەت دادەڕێ
کیژان بۆ شنگ دەچنەوە خڕێ
کوڕان دەچنەوە جێ ژوانان
دەبنەوە چۆپی کێش شوانان
زەمان ئاوسی ڕووداوە
مێژوو باڵی بۆ کێشاوە.
https://t.me/Hatam_marzang


17ی خەرمانانی 2723ی کوردی
17شهریور 1402 شمسی
حاتەم مەرزەنگ

نامەای دیگر بە مانیسا خانم

دختر عاقل و باسواد و هنرمند و خوش تیپم،درودبر شما،جدا دلم برایت تنگ شدە،امیدوارم هیچ وقت دلتنگ نباشید.
دختر عزیزم،زندگی میدانی است،پراز ناملایمات،سختیها،تلخیها،شادیها،افت و خیزها،اشکها،خندەها،شکستها،پیروزیها،توهینها،تعارفها،تعریفها،تفریقها،فصلها،وصلها،افتخارات ، شرافتمندیها،عشقها،قهرها،شکستها و پیروزیها.
و اینست کە میگویند: زندگی بهترین مدرسە است.
دختر عاقلم،شیرینتر از جانم،شکر خدا کە با ادبیات کوردی،فارسی و زبان انگلیسی هم آشنائی خوبی پیدا کردەای،و کار موسیقیت هم بد نیست،پس روز بە روز مسئولیت شما در برابر جامعەو ملت و دوستان و خانوادەات بیشتر میشود.
شخصیتت را با علم و دانش و معرفت وشعور مستحکم کن،سعی کن با نور علم ودانش بە محفل بی چراغان نور بتابانی.
همیشە یارو یاور درماندەگان باش، باهمە با زبان شیرین وادبی و مستدل حرف بزن،حتی با بدترین دشمنانت بد زبانی نکن و این مهم زمانی محقق میشود کە هیچ وقت از کسب علم ودانش و کتاب فاصلە نگیری،استعدادی در وجودت موجود است کە بی نظیر است،سعی کن این موهبت را شکوفا کنی.
ملت کورد بشدت محتاج وجود فرزندان تحصیل کردە و خلف است،تا امروز هم کە کوردها چون خورە بە جان هم افتادەاند از بی فرهنگی و بی سوادیست،کوردها شعور تحمل توفیقات هم رو ندارند،آنها در خنجر بر پشت هم زدن،شهرەآفاقند، و این دردیست کە درمان آن تحصیل فرزندان این ملت است،راه دیگری برای درمان این درد وجود ندارد.
دختر گلم کسیکە از پشت خنجر بزند شرافت و انسانیت ندارد، تاریخ گواهی میدهد کە هیچ ملتی بە اندازە کوردها جنگاور و حماسی و مهربان و مهمان نواز نیست،اما هیچ ملتی هم همچون ملت کورد با هم درگیر نیستند.
بدبختیهای ملت کورد از فقر فرهنگی است.
نسلهای آیندە میبایست این درد را درمان کنند،
آرزوهای دیرینە برحق این ملت وقتی محقق میشود کە کورد تحصیل کردە باشد.
درخاتمە دختر گلم،ضمن اینکە بە درس و مدرسەو موسیقی و زبانهای خارجی مشغولی،از کتاب و کتابخوانی بە هیچ عنوان فاصلە نگیر. در همە زمینەها مطالعە کن.کتاب همە چی رو بە آدم میدهد بدون هیچ انتظاری.

https://t.me/Hatam_marzang


ارومیە،19 شهریور سال 1402
حاتەم مرزنگ