مهر و ماە با هم جمعند هر غروب در کوچە راە
گر نباشند یک غروبی میشود شامم سیاە

گر بە کوچە میشود هر لحظە یار ما بە شب
انگار افتادە در حوضی دختر زرین ماە

من چگونە بر کنم دل از سراب و در روم؟
دوری از این شوخ کوچە میکند عمرم تباە

اکسیر جاودانی را از لب یار کن طلب
دامن یار را بگیر تا نیفتادی بە چاە

حاتم،گر عاشقی صبر و تحمل پیشە کن
خار هجران میزند بلبل را بیگاە و گاە.

5 اردیبهشت 1402
حاتم

https://t.me/Hatam_marzang

هر روز بە کوچە بیا

نازنینم،جان من هر روز غروب
کوچە را گولریز کن با عطر وبوت

دەست بە دامانت گردم نازنین
مرغ دل را صید کن با دام موت

این دل سرگشتە ما نازنین
بد جوری محو شدە در خلق وخوت

چشم سحارت بدمستی میکند
شاعیری جوانی پەرەستم دڵ بزووت

چند غروبیست کوچە چون ویرانەایست
بۆ سبەی ئێوارێ هەڵکە ماهی ڕووت

کوردمو از زخم تیر بی باکم
تۆ وەرەو تیر باوێ گیانە تاق وجووت

من دڵم بۆچێ ئەگەر تۆی تیا نەبی؟
دەک بەقوڕگیرێ دڵم،پەرگین لە ڕووت.

حاتم مرزنگ 6اردیبهشت 1402

https://t.me/Hatam_marzang

ئاوی سەرچاوە


ئەگە خوێنبارە ئاوی سەرچاوە
خوێنی دڵی ئێمەیە دایداوە

وەکوو مە گەر لە سەراو دەڕوانێ
وێرانە،بێ گەورەیە، داماوە

پیاو ماقووڵ و کوێخا و زانای مردوون
گوێ تەشکەبەڕە ئەمڕۆکە زاناو شیاوە

حەقی دڵمە پڕ لە کێم ودەردە
حەقی سەرچاوەیە پڕ زووخاوە

کێو کزە،دەستەوەستانە،دیلە
قەڕەوڵخانە سەری سووڕ ماوە

حەمە دووقڕانی دەمڕاستی دێیە
هەرچی بژارە پڕو پاراوە

حەقی خۆتە پیرە سەرچاوەی جوان
کە زارت پڕی زووخو خوێناوە.

https://t.me/Hatam_marzang

6ی بانەمەڕی 2723
تەورێز حاتەم مەرزەنگ

(قفل بزن)

در را قفل میزنم این روزا کوچە تار شدە
مشکلی پیش آمدە یا شوخ ما قهار شدە؟

با تمام درد و آزاری کە دارد روزگار
شاد بودیم کە بهار کوچەمون پر بار شدە

چند غروبی بود کە کوچە مست مشک یار بود
یک دو روزیست کە کوچە مملو از خار شدە

آن خبر چینی کە ناموسش بە پولی میدهد
اندر این کوچە اخیرا پست وبیمار شدە

یار خبر دادە کەچند روزی تحمل باید
آری این رسم زمانەست کلاب مختار شدە

یارو دیرو حمال و کون کش دوران بود
وای کە ترفیع گرفتە آری سردار شدە

حاتم، بنگر،افق گفتنیها پر دارد
گفتە پیر مغان گهر بازار شدە.

حاتم مرزنگ 8 اردیبهشت
1402

تاکوو تۆ ماڵت لە کووچەی ئێمەدا
ئەستەمە لەو کووچەیە ماڵم بڕوا

گەرچی عەشقی تۆ نەهەنگێکە گوڵم
بێ بەزەییانە خوێنی جەرگم دەخوا

باوەڕت بێ هەرچی دەتبینم گۆڵم
خەستە بارانێک نەرم قینم دەشوا

بۆچی هێندە ئەوبەرو ئەوبەر دەکەی
کات درەنگە زووبە عومریش هەر دەڕوا

ئاقڵان حاڵین لە ئاوازی ئەوین
شینی بولبول چۆن لە عەشقی گوڵ دەدوا

سوچی لەچکە تەنکەکەت لادە لە ڕووت
دەێمە کۆڵان بانەڵێم مانگی مە کوا.

حاتەم مەرزەنگ
9ی بانەمەڕی 1402
سەراو

https://t.me/Hatam_marzang

https://t.me/Hatam_marzang

روستای سراب،رو بە ویرانی.

نگارشی بقلم حاتم مرزنگ.

روستای زیبای سراب،روستایی تاریخی با بهترین موقعیت جغرافیایی،با پیشینە پربار،با شخصیتهای علمی،پزشکی،ادبی ودانش آموختەگانی در علوم مختلف،امروز در کمال تاسف رو بە ویرانی است.
دلایل این وضعیت در نوشتە تحقیقی،تجربی اخیر
حاتم مرزنگ مورد بررسی قرار گرفتەاست، نگارندە قصد آن دارد کە برابر عشقوعلاقەای کە بە زادگاهش دارد بدون کمترین تردید وترس حقایق را نگاشتە تا نسل جوان ونسلهای آیند ضمن آشنایی با تاریخ روستای خود در جهت رفع موانع در راە پیشرفت واعادە وضعیت سابق وشخصیت روستا اقدام کنند.
مشروح این نوشتە در آیندە نزدیک منتشر میشود.

حاتم سرابی
10 اردیبهشت 1402

هر روز بە کوچە بیا

نازنینم،جان من هر روز غروب
کوچە را گولریز کن با عطر وبوت

دەست بە دامانت گردم نازنین
مرغ دل را صید کن با دام موت

این دل سرگشتە ما نازنین
بد جوری محو شدە در خلق وخوت

چشم سحارت بدمستی میکند
شاعیری جوانی پەرەستم دڵ بزووت

چند غروبیست کوچە چون ویرانەایست
بۆ سبەی ئێوارێ هەڵکە ماهی ڕووت

کوردمو از زخم تیر بی باکم
تۆ وەرەو تیر باوێ گیانە تاق وجووت

من دڵم بۆچێ ئەگەر تۆی تیا نەبی؟
دەک بەقوڕگیرێ دڵم،پەرگین لە ڕووت.

         حاتم مرزنگ 6اردیبهشت 1402

https://t.me/Hatam_marzang

لادە کۆڵانی ئێمە

لەگەڵ زەردەی خۆراوا، نیگا ئاسکێکی ساوا
لێوانڕێژکە ئەو ناوە، لادە کۆڵانی ئێمە

بە داموسکی زوڵفانت، ڕوح و گیانم قوربانت
دەک دەستم بە دامانت، لادە کۆڵانی ئێمە

وەها مەحوی ڕوانینم، نەماوە هێز و تینم
ئاوارەی شاری ژینم، لادە کۆڵانی ئێمە

مەستی چاوی فەتتانم، وێڵی کەژ و کێوانم
جارێک ببە میوانم، لادە کۆڵانی ئێمە

شاعێری جوان پەرەستم، دڵ‌بزووت، هێدی مەستم
دەستت بگاتە دەستم،  لادە کۆڵانی ئێمە

کوردم لە تیر بێ باکم، هەر ئەوینداری خاکم
دڵداری ڕاست و تاکم، لادە کۆڵانی ئێمە

ماوەیەکە دڵمەندی، خۆ دەبوێری لە چەندی
کەوی کێوی سامڕەندی، لادە کۆڵانی ئێمە

کۆڵان تامەزرۆی پێتە، چەند ڕۆژە دیار نی شێتە
نازانی حەزم لێتە؟ لادە کۆڵانی ئێمە

دڵم تەنیا بۆ تۆیە، هەر ئەوین بێ‌درۆیە
ماباقی گشت فرۆیە، لادە کۆڵانی ئێمە

حاتەم حەتەمی تایە، سەر بە سەودای لەیلایە
سەربەستی هەر دوو لایە، لادە کۆڵانی ئێمە

"لەتیف" بە هەوای جاران، هەوار و هەور و باران
داکە وەرزی دڵداران، لادە کۆڵانی ئێمە.


لەتیف عەلەوی: 10ی گوڵانی 1402 هەتاوی

کی روا شد

صنما،این همە تیر بر دل ما کی روا شد؟
این همە زخم جفا، بی وفا کی دوا شد؟

دل خوشی ما این بود کە تو کوچە بیایی!
این دل چون سنگ تو سر بە هوا شد!!؟

دلی داشتم بسان بلبل شیدا چە کردی؟؟
این مرغ دل آشفتە چنین بی نوا شد!

این زخم کە از خار فراقت گذاشتی
دردیست کەبر جان نشست،بی دوا شد

از روزی کە رفتی، از این کوچە رفتە
زیبائی و شعر منم بی محتوا شد

برگرد عزیزم در کوچە وا کن
در خانە شعرم قیامت بە پا شد

حاتم،وفا را زگل کی توان دید؟
بلبل بە پایش کە عمرش فنا شد.

14 اردیبهشت 1402
ارومیە حاتم سەراوی

https://t.me/Hatam_marzang

یغما

بە یغما برد دل و دین،این زیبای بدآئین
کوچە را ویرانە کرد،ما را کرد خلوت نشین

چون زلف پریشانش،احوال ما پریشان
کی بەگوشت نشێند این شعر با مضامین

کنون کە تو تاجداری بر مسند زیبایی
لطفی مرحمت فرما بر احوال مساکین

از بیدادو ظلم تو بدرد آمدە جانم
کی چون تو بیداد کردند ظالمان وسلاطین

دل از چشم تو شاکی،خونخوارن با بی باکی
دستت بە خونم رنگین،ای لبت چون انگبین

برگرد ای جان جانان،ای دلکش خرامان
ماە منیر شب باش زیبای مسند نشین.

15 اردیبهشت 1402
حاتم مرزنگ

https://t.me/Hatam_marzang

چاوی پڕ شوعلەی شەڕابت حاڵی مەی کردۆ خراب
من لەتاو تاوی دوو کوڵمەت ناخی پڕ داخم کەباب

زولفی تۆ شێواوی داو و حاڵی من شێواوی تۆ
گیانە من مەجنوونی عەسرم کەوتمە چۆلگەی توراب

ڕۆژی ڕووتم لێمەخە ژێر سووچی لەچکەی تەنکەوە
ڕۆژی بەختم زۆر لە مێژە دیدەکەم لێ چۆتە خاب

تۆ بە ڕشتەی مێهری خۆت کۆتت لە ئەستۆ بەستوووم
ئاخە چۆن لە داوە دەرچم؟خۆ بەدست خۆتە تەناب

دڵ وەهات ئۆگر بوو وە،هێند گیرە،هێند شەیدایە بۆت
هەر خەریکی زیکری تۆیە،خۆر ئاوا تا خۆر هەڵات

بێ سەبەب نێ من شەوان زیکری جەماڵی تۆ دەکەم
کێ دەڵێ شێتم بڵێ،من بۆ دڵم داومە جەواب

گەر بە ڕشتەی مێهری تۆ وە بەستە نێ حاڵی دڵم
ئەی لەبەرچی تاکەمێ زولفت دەخوا تاب دێمە تاب؟
من لەشۆری عەشقی تۆدا هێند دوڕابم دا لەدڵ
بێ نەوا دڵ،کەوتە ناڵە وەک نەی وتارو ڕوباب

سوێند بە ئاوی پاکی سەرچاوەو بە جوانی گردەشین
ئەستەمە دەس هەڵگرم لە عەشقی تۆ و جامی شەڕاب

بۆنی زولفی تۆم بە بای کۆڵانی نازت پێ گەیی
ماچی لێوی تۆ ئەزیزم هەم شەڕاب،هەم موشکی ناب

شیعری من کوا قیمەتی،لای ئەو کەسەی بێ قیمەتە!؟
شیوەنی بولبول پەیامی کوا لە بۆ مەغزی غوڕاب؟

داخ وسەد ئەفسووس کەمن لەو خاکەدا ئەهلی ئەدەب
گوێ لە شیعرم بگرە حاتەم بۆ قسەی من تۆی خەتاب.

حاتەم مەرزەنگ
15ی بانەمەڕی 2723

https://t.me/Hatam_marzang

ای صنم

ای صنم فکری بە حال ما کن
درد هجران خود را دوا کن

گر غروب شد بە کوچە سری زن
لطفی بە قلب این جانفدا کن

کوچە را غرق تاریکی کردی
راز ماە رخت بر ملا کن

کم بە یغما ببر عقل ما را
کم جفا کن،وفاکن،وفاکن

تا بەکی این همە درد دوری
ترک این ناز بی محتوا کن

ساز دل را دوراب کردە زخمی
جان جانم مضراب را رها کن

کم کن حاتم گلایە از این شوخ
راە از عقل سلیم تمنا کن.

16اردیبهشت 1402
سەراو حاتم مرزنگ

دوراب: نواختن نت زینت بصورت چپ وراست در موسیقی... یغما: غارت،چپاول

https://t.me/Hatam_marzang

چرا ساقی؟

مگر از حال ما ساقی خرابتر دیدەای جایی
نمیپرسی دمی از ما! نمیآیی نمیآیی

بەناز نرگس شهلا دل ما صید شدە بلا
چەدیدم دوش درکوچەچەرعنایی چەترسایی

بەدام زلف مشکینش دل وحشی ما رام شد
بیا ای دخترترسا بیاموز رسم رعنایی

بیا ساقی کەبیزار از جهان مسجد ودیرم
بریز ساقی کە ما را کشتە این درد شکیبایی

بە کوچە در نمیآید مراد این دل درویش
همین است کە نمیبینم دراین برزن زیبایی

بیا ای حضرت بلبل بیاموز نغمە و نالە
بیا ای عاشق بدخو بیاموز عشق وشیدایی

بەحاتم گفتم ای شاعربەدرس ومدرسە روکن
بگفتا کاتب مسکین چە دانی حال سودایی.


15اردیبهشت، ساعت 10شب
حاتم مرزنگ سراوی


https://t.me/Hatam_marzang

دێ وەرە دەرگای سەرێ،حەوتۆکە یەکسەر چاوەڕێم
گەر نەیەی سوێندم بەچاوت دێمەماڵتان،دێم و دێم
چاوەکەم کۆڵان دەماڵم بۆت بە مرژۆڵ و برۆ
سوێند بە بەژنی نازەنینت بۆ مەقامت خاکەڕێم

یەک پەیامم بۆ بنێرەو پێم بڵێ ئەوڕۆکە دێی
خۆ دەزانی من لەبەر تۆیە ئەگەر ئەوڕۆ لە دێم

ئاخە تاکەی هەر دەبێ من بێمە کۆڵان تۆ نەبی
گیانەکەم گەر بێیە کۆڵان سەروەبەر کەوشت دەنێم
شۆخ وشەنگم،ئەی غەزالی سڵ،کەوی خۆش خاڵ ومیل
من بەداوی عیشقی تۆوە بەستراون دەست وپێم

سڵ مەبە،هێدی بە،بۆنی کەزیەکەت مەستم دەکا
من مەلی شەیدای گوڵم هەر دەم لەشەهدی گوڵ دەنێم

شۆخەکەی شیرینەکەی بۆن خۆشەکەم ئەو ڕۆ وەرە
ڕێی قسەشمان گەر نەبێ چەند لەحزەیە بە چاو دەدوێم.
حاتەم مەرزەنگ
16 بانەمەڕی 1402

شب فرخندە

وای چە شبی بود کە ماهم رسید
عیسا نفس روح بە کالبد دمید

شال سیاە بستە بە کاکل خود
مرغ دلم از غم هجران رهید

ای شوم قربان آن ناز نگاە
ساقی بریز،مطرب بیا تار زنید

آری بە کوچە آمد ماە منیر
کوچە شب تار شدە روز سپید

ما را بە مهمانی گرفتی گلم
دردت بە جانم نشوی بی امید

خندە بەلب چشم پر از انتظار
آمدو چون کبکی زدستم پرید

جان جانم صد سپاس بیکران
امشب ما را کردی شبی سعید.

ساعت 7شب
16اردیبهشت 1402

حاتم مرزنگ سەراوی
https://t.me/Hatam_marzang

شیعرم بە تۆ وە جوانە


ئەی خەزانەی مێهرو جوانی گوڵی سەر تۆپی سەراو
سۆمایی هەر دوو چاوی شاعیری ئەی جوان خولقاو
زۆر لە مێژە دڵی من کێڵگەیە بۆ عەشقی ئەتۆ
زۆرم ئەو کێڵگەیە ئاو داوە بە فرمێسکی دوو چاو

گیانە هەرچەندی کە دەتبینم چەقوو چۆم دێتێ
من دەترسم بکەوم هەر خۆت دەبێ هێزی هەناو

خۆ لە بیرتە شەوی دینێ کە لە دەرگا دەرچووی
گوڵەکەم پڕشەنگی ڕوخسارت ببۆ تیشکی هەتاو

دەفتەری شیعری ئەو ساڵانەم هەموو بۆ تۆیە
دەدرۆشێیەوە وەک مانگێ لە ئاسمانی ساو

شیعری حاتەم ئەگە هەیبێ هەیبەت و وەزن و قەوە
قەڵەمم کۆڵە ئەمن،جوانی تۆ کردوویە تەواو.

18ی بانەمەڕی 1402
حاتەم سەراوی

https://t.me/Hatam_marzang

خوشا آن دم کە یار با ناز وعشوە
طلب از ما کند جان را بە رشوە. (حاتم)


حضور زن،شراب و موسیقی در شعر شاعران
سبک کلاسیک در شعرفارسی از فردوسی تا شفیعی کدکنی و در شعر کوردی از ملا عەلی حریری قبل از فردوسی تا شیخ احمدخانی وشاعران اخیر کورد.
در این مقالە پژوهشی اینجانب تا جای امکان در مورد مقام زن در مملکت شعر نگارشی هر چند پر از عیب وایراد داشتەام. در همین راستا نظر خود را نیز در مورد حضور زن در این میدان را تحریر نموودەام.
امیدوارم این امکان فراهم شود کە در آیندە نزدیک مجموعە مقالات ادبی خود را چاپ و منتشر نمایم.
ارادتمند خوانندگان بزرگوار
حاتم مرزنگ
18اردیبهشت 1402

(دەچمە قەراوڵخانە)

دەچمە قەراوڵخانە شوێنی ڕازونیازم
بەگوێی ویدا دەخوێنم بەستە وشیعرو ئاوازم
با بیدا بە سەرچاوە بیدا بەیاری نازم
یارم لە بۆ حاڵی کا لە قسەی پڕ سۆز و ڕازم

هەواری گیان هەواری،هەواری من سەراوە
سوێندم بە حەوزە گەورە دڵم لە گرەوی یارناوە

دەچمە سەرئاندوزاوی دەڕوانێتە ئاڵەشین
بۆویشی بەیان دەکەم ئیشقی یاری نازەنین
دەڵێم عەقڵم گۆڕاوە،دۆڕاندومن دڵ ودین
هەمووم دانان لەنەردی عەشقی دەم بە پێکەنین

هەواری وەی هەواری تازە ناچمە هەوارێ
هەموو ڕۆژ یار دەبینم پاشی نوێژی ئێوارێ

دەچمە کێوی کۆخاباس،دەڕوانێتە سەراوێ
ڕوو دەکەمە خۆرەتاو دەڵێم تیشکی تۆم ناوێ
تازە یارێکم گرتۆ پڕشەنگی ڕووی دەهاوێ
دەردی دڵم دەوا دەکا بە زولفی داوی داوێ

هەواری گیان هەواری،هەواری خۆش سەراوە
ناچمە هەواری خەڵکان،لێرە دڵەکەم داناوە.

18ی بانەمەڕی 1402
سەعات3ی پاشنوێژ ، حاتەم مەرزەنگ

https://t.me/Hatam_marzang

(بەیانیت باش)

بەیانیت باش گوڵی جوانی سەراوم
شکۆی شیعرم،سۆمایی هەردوو چاوم
بەیانیت باش گوڵم،سوورە گوڵی من
هەموو دەم ماڵی تۆ ناخی دڵی من
بەیانیت باش کچێ شۆڕەژنی شەنگ
بەچاوت سازی سۆزی نایە سەردەنگ
بەیانیت باش بەڵا ودەردت لە گیانم
بەیانیت باش هەموو خۆشی ژیانم
مژۆڵت سینەمیان دابێژتۆ یەکسەر
شەرح ناکرێ قسەی عەشقم بەدەفتەر
لەخەو هەستە گوڵم پڕشەنگ بهاوێ
دەبا عالەم بڵێن خۆری سەراوێ
تەڵادەڕژێنێ تیشکی ڕووت وەکوو خۆر
دڵت کردوومە دیلی خۆت بەژن شۆڕ
کەزێت دەرکەوتۆ لەو ژێر شاڵە کاڵە
لە عەقڵ وژیری حاتەم سەر بەتاڵە
چ جوانوشیرینەشێوەت گوڵی من
ڕەواقن ئەو دەمو لێوەت گوڵی من
لە خەو هەستە شکۆی شیعرو شوعارم
لە ئینتیزار نەمان سەبرو قەرارم
بەیانیت باش بەڵا گەردانەکەت بم
ئەمن میوانی نان و خوانەکەت بم
بەیانیت باش،حەتەم بۆ تۆ نەماوە
دەرکی کۆڵان لە دوێ ڕا داخراوە.

19ی بانەمەڕی 1402
سەعات 5ی بەیانی
حاتەم مەرزەنگ
https://t.me/Hatam_marzang

تۆ لە باغی پڕ گوڵ دەچی
لە پۆپی دار
لە چاو دەدەی لە دوورەوە
وەک جوانی شار

وەک پڕشەنگی خۆر و هوڵمی دوای بارانە
وەک پەلکە زێرینە دیار
وەک تاسەی کاتی پێیاسە
هەموو ژینی
نادیاری
تۆ بەهاری

تۆ لە ڕوحی شیعرم دەچی
لەخوێنم دای
لە شەقامەکانی دڵما دێیو دەچی
دەزانی چی؟
لە نێو شیعری مندا دەژی
تۆ بارانی
دوا بزەی زێڕینی خۆری ئێوارانی

بۆ لات وایە کە ئێواران نەیە کۆڵان
یان دەرگاکە نەکەیەوە
ئەتدەم بە با
نا بەخودا
هەتا دەمرم
شیعرم لە تۆ نابن جودا.

20 ی بانەمەڕی 1402
حاتەم مەرزەنگ

ای نبودنت درد بی درمان ما
ای سرودنت نیاز زیان ما
ای شعور ما از تو و بودم ازتو
ای بەشعر وعشق جان ورودم از تو
دشت غزل و کوە قصیدەم از تو
ای میوە شعر نو رسیدەم از تو
هم مزرعە پر از مثنوی تر
هم شعر نوی جامەدریدەم از تو
ای مە خیالاتم جای کە نیستی
وی خندە خورشید سپیدەم از تو
واپسین نگاە خورشید غروب
شعر تازە و کسی ندیدەم از تو
ای کە در بستەای بر این خستە
نت آواز کسی نشنیدەم از تو
تو چرا بستی در وفا را؟
این شعر رنگ پریدەم از تو
بەسراب بی ناجی وصاحب قسم
در بستر غم اگر خزیدەم از تو.

حاتم مرزنگ
20 اردیبهشت 1402
https://t.me/Hatam_marzang