تاو وەبانان کەوتبوو،بەربەڕۆچکان هەتیو و ڕوت وڕەجاڵیان لە ئامێز گرتبوو،دووکەڵی کوڵاوکەی گەورەماڵان بەڕەو بەرزایی ئاسمان لوولە ببوون،هەڵمو هەڵاوی ئاوی سەرچاوەبەدرێژای گوند هەموو سەراوی داگرتبوو،مەڕداران مەڕیان لە سەرچاوە و جۆگەی گەڕەکی خوارێ ئاودابوو،ژن و منداڵان دوابەدوای یەک مانگاوگاگەلیان دەبردە ئاودانێ،لەبەردووکانەکەی خاڵە ئەهەد کۆخا حەمەدەمین وحاجی مینەی باپیرو محانە وحاجی حەمەسێن و حاجی مینەی حاجی حەمەو کاک حەمزەی ساڵەحاجی و میرزاحەسەنی قەوام وخاڵەکاکلان وتووێژیان بوو،شێخ ڕەحیم جیبەزەردە چادرێکەی هەندیل لێدەدا و حەمەسێنی حەمەبەدری جیبە شینەکەی هەڵکردبوو و چەند موسافیریشی سوارکردبوو،حەمەحوسێنی شکوهپوور ماشینەکەی بەدوای جیبی مستەفای سۆفی سەفەرەوە بوکسیرکرابوو.
سەرما بەهۆی دەرکەوتنی خۆرەوە هێندێک لاقی کۆکردبۆوە و هێمن ببۆوە.
قوتابی بەرەو مەدرەسە دەچوون هێندێک دایکیان دەستیان گرتبوون و هی واش هەبوون هەرچەند منداڵ بوون بەڵام ڕۆڵەیان لەبەر دایک هەڵدەگرت.
بەفرێکی تەنکی دوێنێ شەو خۆی بەسینگی عەرزەوە مەڵاس دابوو،دە شەو لە دووهەم مانگی پایز گوزەرابوو،خۆر بەتەواوی چارشێوی زێڕکوتکراوی خۆی بە سەر گونددا کێشابوو،بۆنی نانی تازە تەواوی نێودێی پڕ کردبوو،قاووقیژی قازومراوی نێو گوند هەرلەگەرکی خوارێوە تا سەرچاوەتێکەڵ کاڕەی مەڕوو بۆڕەی گاگەل وحۆقەی گامێش وزەڕەی گوێدرێژ سەمفۆنیایەکی عەجایبیان ساز دابوو،ئەو دیمەنانە کە فلیمێکی نایابن و نابنەوە لەسەر کونەدمدم لە داوێنی کێوی قەڕاوڵخانەوە بە دووربینی خەیاڵ هەڵمگرتوون.
بەشی یەکەم
7ی خەرمانانی 1401حاتەم سەعات دەی شەو

کزەبایەکی سارد بەتەواوی باڵی بەسەر گوندەکەدا کێشاوە،ئاوی سەراو زستانان گەرمەو بە هاوین سارد،ڕۆژگاری پایز کورتن،چەن زوو ڕۆژ درەنگ ببوو دەمەدەمی عەسر بوو،تاوی کەسیرە جارجار پەڵەهەور ڕوویان دەگرتوو نێو نێویش گۆشەنیگایەکی بەسەرگوند دا دەخشاند دەتگوت کچی نازداری خێڵاتە دەزگیرانی چۆتە ماڵیان بەوردەنازان سووچی لەچکەی بۆ لادەداو بەعیشوە داوای ڕیشوە دەکا بۆ ماچێ لە خڕو دۆڵی پشت ڕەشماڵان.قەیسەرێکانی سەراو ئەوبەرو ئەم بەر دوکانەکان و قاوەخانەوخەیاتی وناڵبەندو جۆشکارو مسگەران،هەرکام سەرقاڵی کاری خۆیانن،ئەوشەقامە کە لە کۆڵانی ماڵی شێخ ڕەحیم و ڕەسووڵ خوێنتاڵەوە دەس پێدەکا و دەگاتە ماڵی موحەمەدە زلە پتر لە بیست ماڵ و دە دوکانی لێیە ئەوە بێجگە لەدووکانەکانی گەڕەکی سەرێ و نێوەڕاستی دێ،لەسەر سەکۆی قەڵای کاکەڕەحمانی حەیدەری سێ دەستە لەلاوان خەریکی جگێنن،لەبەر دوکانەکەی مستەفاخان لە سێ چوار شوێنەوە مێشێن و دەستێ دەکەن.لەسەر تەپۆڵکە خۆڵەمێشەکەی خوارگۆلاوەکەی بەرقەڵا ناگەیە ماڵی حەمەحوسێنی شکوهپوور مێرمنداڵێکی سەرخڕی خوێن شیرین کتێبێکی کوردی بەدەستەوەیە لەڕووبەرگی کتێبەکە نووسراوە دیوانی وەفایی.
ئەم مێرمنداڵە نێوی کەریمە و پێی دەڵێن شیرێژ.
بەشی دووهەم
حاتەم سەراوی
8ی خەرمانانی 1401
.https://t.me/httpshatammarzang

بەشی سێهەم

بەفرێکی قورس باریوە،بەتەواوی ڕێگای هاتووچۆی شاری بەستراون،تەنانەت لە نێو ئاوایش دا هاتووچۆ ئەستەم بۆ،زستانێکی یەک پارچە بەڵایە بۆ فەقیرو هەژار،بەڵام شوکری خودا گەورەماڵی گوند لە کاتی سەخڵەتیدا بەهانای لێقەوماوانەوە دەچن،پێرارەکە زستانێکی زۆر سەختی بوو،ئەوێ زستان وەهابوو تا مانگی ڕەشەممە هاموشۆ لە نێو گونددا زۆر کەم بوو،زۆربەی ماڵان زمهەری زستانیان نەماو تەفاقی مەڕووماڵاتیان تەواو بوو،جەنابی سەیف لەقەسیدەیەکدا بەباشی باسی کردۆ،بەو حاڵەوەش حاڵ خۆش و دەست ڕۆیوان چاکیان یارمەتی فەقیر وهەژار دابوو،خوار سەکۆی دوکانەکەی نەنە نێرگس تاوێکی زەردی بێ تین لێیداوە،نەنە نێرگس لەگەڵ خات ڕوقیای خێزانی مام ڕەحمان و ڕوقیای خوشکی محانە و نەنە سەکینە وحاجی ژنە سوورە کۆبوونەتەوە،دوکانەکەی نەنە بەتاڵ و حەتاڵە،حیشای خوای تیانەماوە ئاخە لەمێژە ڕێگای شار گیراوە و ئەویش هیچی نەکڕیوە بۆ دوکان.
لەبەر دوکانی ئەحمەدی مام ڕەحمان وسەید جەعفەر قەسابی کراوە خەڵکێکی زۆر ئاپۆرەیان بەستۆ،ئەوێ زەمانان سەراو پتر لە چوارسەت ماڵ بوو. ئەحمەدقەرە و ساڵحی سۆفی سەفەر و ئەحمەدی مام ڕەحمان بەشەریکی قسابیان کردۆ،کەڵیچە بەشەکەی مینەی مام پیرۆتیان لەعەرزیداوە.نێودێ ئاڵۆزە،لاوان وپیاوان بەبێڵ و پێمەڕە خەریکی خاوێن کردنەوەی کووچەو کۆڵانن.زۆر عەجایبە ئەوە سێ مانگە کەس نەچۆتە شاری ئەوماشینە شابازە شەش سلێندە چۆن توانیوێ ڕێگاببڕێ و گەیوەتە سەراو،ئەو دەموو چاوانە هەموو غەریبەن،کوڕە خۆ ئەوانە ساواکین،ماشینەکە ڕاوەستا شەش نەفەر دابەزین،هاتنە نێو خەڵکەکە،لەچەند ماڵیان پرسی،دەڵێن لەکەسێک دەگەڕێین نێوی کەریمە.
دوو منداڵ بەرەو ئادرەسی ویسوویان بردن.
بەشی سێهەم
حاتەم مەرزەنگ
9ی خەرمانانی 1401
https://t.me/httpshatammarzang

سڵاو بۆ هەرمانی جوانم،،
،سۆمایی هەر دوو چاوانم
خۆشەویسترین دیاری بۆم
ئەوکاتە شادم دیاری بۆم
دایم لەنێو خەیاڵم دای
لە نێو هەناسەو ماڵم دای
چاو ڕوون دەبن کەدەتبینم
هەوێنی شیعرو پەیوینم
تا گوڕوو دەگری جوانتری
لە بەزەیی خودا پڕی

https://t.me/httpshatammarzang

سڵاو و ڕێز و حورمەت و پێزانین کاک حاتەم گیان، ئەوەی کە بەدڵێکی گەورەوە و بە بێ چاوەڕایی و خەڵات شرۆڤەی شێعرەکان دەکەی
جێگەی خۆشحاڵییە و هەر لێرەوە بە باوەشێک لە عەتری وەنەوشە و گۆنای شلێرەوە پێزانین و ڕێزم بۆتان، بە قەرای هەموو بەرزایەکانی نیشتمان و هەستە بێ غەوشەکانی جێژوانی دڵ و بنارۆکی بە گوڵ خەمڵاوی شێعر و ئەدەب و وێژە بۆ دڵ‌وێژە جوانەکانت، ڕێزم بۆتان بەڕێز مەرزەنگ:


بەقەد باڵای خەمی کوردان
تەوژمی بێکەسی هاشاوڵی هێناوە!
مەپرسن خانەخوێی دەردم
لە تاو ئازارە تاقم، تاقەتم تاقە!
دەسەیلم بۆتە سەیوانی چەمانم
تاکوو بڕوانم
لە قافی بەرزی هۆنەی بیر و بڕواوە،
بنارۆکی بە گوڵ‌خەمڵاوی
سەرچاوەی دڵم ڕوونە
بە ودمی نەرمەبای هەستی نەوەستاوی
بە بێ ئامان،
حەیاتی نوێ ئەداتە ڕۆحی دارستان
چرۆی زامان!


بە دەریا باوەڕی سەوزە
"بڵ"ی چاوم
مژۆڵی نانەوێ هەرگیز
لە ئاستی هێزی چیمەنتۆ!
ڕەقیب هەیهۆ
خوریت ریسە
خەیاڵی خاوە ڕستووتە،
بەری ئاو
چۆن بە بێژنگی دڕاو ئەگری؟
گریمان
گشت کەویت‌کردن کەوی کوێستان
چما چۆن زایەڵەی تاڤگەی چیا دەسڕی؟
بزا تۆ هەر هەمووی
کەوشەن‌بەزێنن خێڵی سەربەستان،
بەرینە هەڵفڕین ئاسۆی قەڵەم هێزی هەتەر
ڕاوان!
سەما مەزڵی خەیاڵ‌بەرزانە بۆ هەستان،
دەبێ داڵاش
هەموو ڕۆبێن لە پەین و پاڵی بەر ماڵان
وتەی باپیرەگەورەی خێڵی قاڵاوە
بە جێماوە
سەرانگوێلک وەکوو سۆمایە بۆ چاوان!

بەشی چوارەم

مریشکەکانی زیاتر لە بیست دانەن،سپی یەکدەست پۆپەدار،بۆر و خۆڵەمێشی،زنجیری،وسوور و چوار کەڵەبابی کلک شۆری پۆپەلاری کوڕدی سووروو زنجیری لە حەوشە چکولەکەی دەوری پیرەژنیان داوە،پیرە ژن لە تاوەیەکی کۆنی دەوران دیتوودا پڕپۆڵەی بە ژەکی مانگابۆری بۆ دروست کردوون،پیرێ ژن چەن ساڵێکە لەدوای مەرگی تاقەکوڕەکەیەوە ڵاقەکانی هێزی ڕۆینیان نەماوەو کۆی کردوونەوە،گەلێک جار بێهداری ڕەحیمخان و شاری میاندواو بۆ لای دوکتور سالمی چۆ بەڵام عیلاجی نەکراوە،ناچار لەگەڵ بارو دۆخەکە ڕاهاتۆ،لە مەڕو ماڵاتێک کە ساڵی ساڵان،تا کوڕەکەی مابوو هەیانبوو مانگابۆروو چوارسەری ماڵاتی وردە ماوە،پیرێکی بەسیما جوان و خون شیرین و لەبەر دڵانە،چەرخی چەواشە زووی پیرکردۆ،زووتر لە کاتی خوێ.
لە بەر دەرکی دەرێوە،لە کۆڵانەکەی ماڵی محانە وەک هەموو ئێواران نازەنینی ژنی کەریم قورمیشی،مرێمی ژنی محانە،کابانی ژنی خاڵە ئەحمەد یارە،تووبای ژنی عەوڵای حاجی مەناف،نازداری خێزانی مەنافی ڕەحمان شامە و چەند کەسی تر دەرو جیران لەسەر تاتە بەردەکان کە پیاوەکانی کۆڵان چنیویانن دانیشتوون،پیرێ ژن وەک هەمیشە بەبۆڵەبۆڵ دێتە دەرێ،بێ سڵاو و ئەحواڵپرسی ڕوو دەکاتە مرێمی ژنی محانەو دەڵێ: بووک مرێم ئەوە بوا درەنگ هاتن،دا هەراکە کچەکان بێن بچن لەشێرەی قەڵا کاروانێکم ئاو بۆ بێنن.ئێوارێی ئاخر ڕۆژەکانی ئاخر مانگی هاوینی ساڵی 1354 هەزارو سێسەدو پەنجاوچوارە،
ئێواران کاتی ڕۆژئاوا تەزوو سارد بۆ،بووک مرێم دەڵێ کاتی نوێژی شێوانە،کۆر تێک دەچێ،پیرێ ژن دەڵێ شەوێ چاوەڕێتان دەبم.ئەوشەو بەشی دووهەمی بەیتی لۆکە ڕەشتان بۆ دەڵێم.
نەنەزینەب،پیرێ ژنی ئەم باسە کە دونیایەک بیرەوەریمان لەگەڵیدا هەبوو لە ساڵەکانی 1373دا وەفاتی کرد.
ڕوحی شاد بێ.

19ی خەرمانانی 1401
حاتەم سەراوی

بەشی پێنجەم
ڕووداوێکی تاڵی گوندی سەراو ساڵی 1354ی هەتاوی

خەڵک دەستە دەستە بەرەو ماڵی وەستا عەوڵای دارتاش دەچن،ماڵی نەنە حەلیمە،ژن وپیاو،پیرو لاو،گەنج وخاو،عالەم شێواو و شپرزەن،خەم و ئازار بەسیمای جەماوەرەوە دیارە،نەنەحەلیمە ئازەرێ و لە ساڵی گرانی زوودا پەڕەوازەی ئەم ناوچەیەو گوندی سەراو بوو ون،وەستا عەوڵا دارتاش،پیاوێکی دەستە و خوێن شیرین و بەسیما،ڕیشێکی ماش وبرێنجی لە دەمو چاوی نەخشابوو،نەنەحەلیمەش ئافرەتێکی بەرزەباڵای مێهرەبانی لەفز شیرین،کوردێکی بەلەهجەی ئازەری دەکوت،هەموو خەڵکی گوند ئەم بنەماڵەیان خۆش دەویست.
لە دەرکی ماڵی نەنە حەلیمە شیوەن وقوڕپێوانە، لە خۆدانە،ماڵ ڕمانە،جەرگ سووتانە،کوڕی جوانی ومێرخاسی وەستا عەوڵاو نەنە حەلیمە جوانە مەرگ بۆ،داخی داخانم،لاوێکی هەڵکەوتووی خوێندەواری زەمانی خۆی لە وڵاتی غوربەت،لەشاری چابەهاری ئێران وەفاتی کردۆ.
مەلای ئاوایی و کەیخوداو پیاو ماقووڵانی گوند دەستە دەستە بەرەو ماڵی وەستا عەوڵا دەچن،حاجی مینەی حاجی حەمە،حاجی حەمەدەمینی مەرزەنگ،،خاڵەکاکلان،حاجی حەمەحوسێن،میرزای حاجی لەتیف،حاجی مینەی باپیر،کۆخاحەمەدەمین،میرزایۆسف جبرائیل،مامەجوانە،مستەفاخان،عەوڵای عەلی ناسک،ڕەحمانی نزاکەت و رۆری تر لە دەرکی ماڵی وەست عەوڵا ئاپۆڕەیان بەستۆ. ڕۆژی ڕەشە،وەرزی ساڵ بەهارە 15ڕۆژ لە دووهەم مانگی بەهاری ساڵی 1355ی هەتاوی تێپەڕیوە،سروشت یەکبارە مەخمەرو خارای لەبەردا،دوو ڕۆژە باران نەباریوە،پەڵەهەوری تەنک جاروبار بەرۆکی ئاسمان دەگرن و بێ بارێن ئاسمانی سەراو بەجێ دێڵن، ئامبوڵانسێک لە شاری چابەهارەوە تەرمی جوانەمەرگەکەی وەستا عەوڵای هلناوەتەوە لە ڕێگای وزنقشلاقو گردەشینەوە لە ئاوایی نیزیک دەبێتەوە،ماشنەکانی ئاوایی وەک جیبەکانی شێخ ڕەحیم،حەمەسێنی حەمەبەدری،حەمەحوسێنی شکوهپوور،میزراقادری کوکجلو ،میرزایۆسف،ماشینەکانی ماڵی وەستا ڕەحمانی حاجی بایزو یۆسف تاهیری بەدوای ئامبوڵانسەکەوەن.
ژنانی گوند بەتێکڕا لەوبەرو ئەمبەری مەیدانی بەر قەڵای کاکەڕەحمانی حەیدەری تا دەرکی ماڵی نەنە حەلیمە ڕاوەستاون،ئەیدادو ئەی هاوار ،تەرمی لاوێکی ڕەشیدی کورد دەگاتەوە دەرکی ماڵە باوان،دایک وخوشک وبرا لەبانگ هەڵدەدەن،وەستای عەوڵای نەرم و نیان و سێما جوان خۆی لە باوەشی محانەی سەراو دەهاوێ و بە قوڵپی گریانەوە دەڵێ کاکە محەمەد جەرگم سووتاوە،محانە ئەو پیاوە نەترس وبێ باکە،ئەو براو دۆستە پاکە وەستای دارتاشی خوێن شیرین لە باوەش دەگرێ وێڕای ئەو هەڵدەداتە شیوەنێ و دەڵێ:
ئەی دادو وەی بێداد چ بەهارێکی شوومە
خەڵکی بەهاران گوڵیان لە دەر وبانێ دەڕوێ
ئێمە ئەوساڵ بەهارمان گوڵ وەرانێتی
جەرگم بەبرینە برینە
دڵم هەوای ژانێتی.
تەرمی لاوی جوانەمەرگی ناکام،لەنێو شیوەنی خەڵکی گونددا بەخاکی پاکی سەراو ئەسپاڕدە دەکەن.
نەنە حەلیمەی مێهرەبان و وەستاعەوڵای سیماجوان تا دواین هەناسەی ژیانیان باری قورسی ئەم کۆستەیان لە سەر دڵ وشان ماوە.
ئەوێ ساڵ من تەمەنم چوارو پێنج ساڵان بوو.
زۆربەی ئەو دیمەنانم لەبەر چاو لە زێنا ماوە.
مردۆکانمان ڕوحیان شاد بێ و ئێوەی خوێنەری ئازیزیش تەمەن درێژوو بێ غەم بن.

حاتەم سەراوی مەرزەنگ
19ی خەرمانانی 1401
https://t.me/httpshatammarzang

🎙 بیبیسن//

🔹مامۆستا قادر سەیاحی
➖گوڵی مەهابادی

بەشی حەوتەم)
ڕووداوە کۆنەکانی سەراو

لە سەر سەکۆکەی بەر قەڵا،پیاوێکی زۆر بە قەڵافەتی بە دیمەن،ڕیش تاشراو و سمێڵێکی لەبار،کەوا و پاتۆڵی مرادخانی پەشمی ڕەنگ زەیتوونی،جامانەیەکی پڕلۆنی مەیلەو زەرد،پشتێندێکی ڕەشی گوڵزەردی کرێشە لە پشت،گۆچانێکی حەیزەرانی زێر کوت کراو،نەرم نەرم هەنگاو دەنێ و ئەوسەروو ئەوسەری هەیوانی قەڵاکە دەپێوێ،زۆر دەرفکر دیارە،لەسەر توروومپای ئاوەکەی بەر قەڵا چەند ئافرەتێک بەشەرمەوە لە ئاغا،خەریکی ئاو کێشان و قا‌پ وکەوچک شووشتنن،لە ڕووبەڕووی قەڵا بە بەر دیوارەکانی ماڵی سۆفی سەفەرو مەجیدی قادرئاغاوە سۆفی عەوڵا،عەوڵای کاکە،ئەحمەدحاجی،حاجی حەمەی جوامێر،حاجی ئەحمەدە کەچەڵی بابان،مامۆستا مەلا سەعید و چەند لاوی تەمەن لە حەڤدەو هەژدە ڕاوەستاون،پیاوی سەر هەیوانی بەرقەڵا،کاکە ڕەحمانی حەیدەرێ، تورومپاکەی ئاوی بەرقەڵا بەحاڵ نەفەسی دێ،ژنان ئاوی گۆلاوەکە دەبن بۆ شیاکە پێژان کاری لەم جۆرە،ئاوای سەراو تووشی قەیرانە،چەند ڕۆژێکە ئاوی سەرچاوە بەحاڵ ڕووحی لەبەردا ماوە.
میرزا قەوام دەفتەرێکی ئەستوور بەدەستەوە بەڕەو قەڵا دێ،کاکە ڕەحمان لە هەیوانی قەڵا دێتە خوارێ وبۆلای کەیخوداکان دەچێ،لە دوێنێ ڕا ئاغاو کەیخوداکان گەیشتوونەتە ئەوەی کە چەند کەس پیاوماقووڵ بچنە گوێگجەلی بۆ ماڵی ئاغای سەیف لەبەر سوڵح و فەیسەڵەی کێشەی ئاوی سەراو،حاجی حەمەی جوامێر،حاجی ئەحمەدی بابان(،هەردوو مەرزەنگ)حاجی ئەحمەد باپیر و عەوڵای کاکە وەک نوێنەری ئاغاو خەڵکی سەراو
بەسواری چارەوێ بەرەو گوندی گوێگجەلی وەرێ دەکەون،میرزاقەوام نامەیەک لەلایەن کاکە ڕەحمانەوە هەر لەوێ دەنووسێ و دەیداتە دەست حاجی حەمە.
کۆتایی بەشی حەوتەم،
درێژەی لە بەشی هەشتەم دا
دانیشتن لەماڵی ئاعای سەیف،مامۆستای مامۆستایانی شیعری موکریان.

حاتەم مەرزەنگ سەراوی
مەهاباد 23ی خەرمانانی 1401هەتاوی
سەعات 12ی نیوەڕۆ
https://t.me/httpshatammarzang

ک،د،ئازاد و جبەخانەیەک قەڵەم.

لە گەڵ ڕێزی زۆرم بۆ شاعیر و وەرگێرو نووسە،جەنابی کاک کەریمی دافعی.
لە درێژەی وتارە سادەو ناکاملە ئەدەبێکانمدا،بە قەولی (فارسەکان دل بە دریا میزنیم)و خۆ لە ئوقیانووسی شیعرەکانی ئەم کەسایەتێی کورد دەدەین.
من هەرچەند شیعری عەرووزیم خۆش دەوێ و ڕوحم لەگەڵ مۆسیقا تێکەڵاوە،لە وتارەکانمدا ناچمە سەر باسی قاڵب و فۆرمی شیعر،چونکە لێینازانم و پسپۆری ئەم باسە نیم.
پێشتر حەوڵم داوەو لە داهاتووشدا حەوڵ دەدەم کاکڵ ونێوەرۆکی شیعرەکان شی کەمەوە،من لەسەر ئەم ڕایەم کە زۆربەی زۆری خەڵک،بگرە زۆری خوێندەوارانیش لە پەیام و هێزی شیعر حاڵی نابن،تەنیا وتەنیا شیعرەکەیان بە پێی سۆزە مۆسیقایەکەی پێخۆشە،ناحەقیشیان نێ ڕوحی مرۆڤ و هەموو گیانداران هەمیشە برسی و تینووی مۆسیقایە.
من زۆر جار بۆ شەرحی شیعری شاعیرانمان تووشی دڵەڕاوکەو کەڵ کەڵە بوو وم،بەجۆرێک ترساوم کە نەکا لەشەرحەکاندا تووشی هەڵە بم،کە هەرواشە چونکە من لە دڵ و زەینی خاوەنی دەق دا نیم. بەم حاڵەوەش بە ئەرکی میللی و ئەدەبی و ئینسانی خۆم زانیوە شان وەبەر ئەم بارە قورسە دەم.
با ئەوەش بڵێم من کاری نەقدو هەڵسەنگاندنم بۆ شیعر نەکردۆ،من تەفسیری شیعر دەکەم. پێم وایە لەم ڕۆژهەڵاتی نیشتمانە مونتەقیدانی شیعر ژوماریان لە قامکەکانی دەستەکانمانم کەمترن،بەجێ دەبینم نێوی چەند کەس لە هەڵسەنگێنەرانی زانای شیعر بخەمە بەر دیدەی خوێنەرانی ئازیز.
ڕێزداران،دوکتور ڕەهبەر مەحموودزادە
دوکتور خالەق یاقوبی
کاک ڕزگار باوەردی مامۆستای زمانەکانی عەڕەبی،ئاڵمانی،ئینگلیزی،فەرانسی،فارسی و کوردیش زمانی خۆیەتی.
خوێندنەوەو شەرحی شیعری شاعیر(ک،د،ئازاد)کارێکی ساناو سادە نێ و منیش هێند پوختە نیم کە بەشەوی تاریک خۆم لە دارستانی چڕی شیعرەکانی دەم،نووری قەڵەمەکەشم هێندی دوورە تیشک نێ تەموو وەهی ئەم جەنگەڵە بشکێنێ.
بەڵام کورد کەللەی گەرم دابێ چ دەروەستی ترس و وەهم و خەیاڵاتە.
مامۆستا دافعی لە دەورەیەکدا تێکەڵ کارەوانی شیعر و شاعیران بۆ کە لە ڕۆژهەڵاتی نیشتمان شاعیرانی وەک مامۆستایان حەقیقی،ئاوات، هەژار،هێمن،حەسەنیانی،خاڵەمین،نووری،ڕاوچی دەستی باڵایان بۆ و نێویان وێردی زاران بۆ.ئەم تامە لەشاعیران هەموو لەژێر تەعسیری شیعرە سادەکانی جەنابی ئاغای سەیف دا بوون،باوکی ژینڕاڵ و وەزیری بێ نەزیر حەمەحوسێن خانی سەیفی قازی و هەر وەها سەتاسەت شیعرەکانی مەلا مارف کۆکەیی سایەی لە سەریان بۆ.
شیعری ئەوێ دەورەش ڕاستەو ڕاست کەش وهەوای ساڵەکانی 1320تا 1324ی هەتاوی ناوچەکە و ئێرانی بەسەرەوە بۆ.شاعیرانی ئەوێ چاخ بە پانەوە نەتەوەیی سیاسین،ڕەنگە چەند کەسێکیان ڕوویان لە وڵاتی عیرفان کرد، کەچی نەیانتوانی پشت لە سیاسەت و نەتەوە بکەن بۆیە دەکرێ بڵێین عارفی سیاسی،وەک حەقیقی و ئاوات،وەک ئاماژەم کرد پێش ئەوانەش جەنابی سەیف سیاسێکی عارف بوو.
جا کەریم دافعی(ک،د،ئازاد) لە لایەک ئاشنای شیعرو بۆچوونەکانی ئەم پۆلە لە شاعیرانی ڕۆژهەڵاتی نیشتمان بۆ و هەمیش فیزیکەن زۆریان لە نیزیکەوە ناسیوە،هاوتەریب لە گەڵ ئەوەش هەر ئەوێ زەمانان شیعری نوێ کوردی ناسیوەو وگۆران وسوارەی وەک پێشڕەوی شیعری نوێ کوردی بەهێند گرنۆ و گۆشە نیگایەکیشی لە شیعرە نوێیەکانی هاوار مامۆستا حەسەنیانی کردۆ.بێ جێ نێ بڵێم کەریم دافعی لە خەرمانی شیعری هەردوو بەرەدا کەندووی زەین و مێشکی ئاخنیوە.
ک،د،ئازاد بە چاوی کراوە و بەئاشنای لەگەڵ هەردوو شێوەی شیعر،حەوڵی دەرباز بوونی لە ئیدئولۆژی شیعر داوە،جۆگرافیایی دیاری کراوی بۆ شیعر پێک نەهێناوە،وەک هەنگێکی سەرشێتی شیلە چێژتووی هەموو گوڵێک لە بەهاری شیعردا لەوچڵ بۆ وچڵ و لەو گوڵ بوو گوڵ هەڵفڕیوە،بۆیە بە پێداگرێوە دەڵێم:
ک،د،ئازاد،،لە گەڵ ئەوەی شان بە شانی شاعیرانی شێوازوو سەبکی عەرووزی دەنگ و ئاوازی خوێ نواندۆ لە وڵاتی شیعری نوێشدا سواری ئەسپێکی یەکەناس بۆ.

کۆتایی بەشی یەکەم
24ی خەرمانانی 1401ی هەتاوی
حاتەم سەراوی مەرزەنگ
https://t.me/Hatam_marzang

https://t.me/Hatam_marzang

هەوەڵین بەرهەمی چاپکراوی شاعیری دڵناسک و موحتەڕەم وموئەدەبی کورد،کاک لەتیف عەلەوی.
بەم زۆانە بابەتێک لەسەر ئەم شاعیرە ناسک خەیاڵە بڵاو دەکەمەوە.
چاوەڕوان بن،خوێنەرانی ئازیز.
حاتەم سەراوی مەرزەنگ

(تفنگت را زمین مگذار)

تفنگت را زمین مگذار
قلم در مخزنش بگذار
بنویس بر تارک روزگار
کە دیگر خون نمیریزم
منم مرغ شب آویزم

تفنگت را زمین مگذار
گلی در مخزنش بگذار
برافشان عطر و بوی گل
پر از شادی کن جان ودل
مشک بیافشان بر آب و گل

چادر شب را بە باد دە
دست در دست مرد راد دە
مزراب بر ساز آزاد دە
قفل بر در بیداد دە
داد شیدایان را داد دە.
https://t.me/Hatam_marzang
20 مهر 1401
حاتم مرزنگ

(چاخی شەرەف)

ئێمە ڕۆڵەی چاخی هیواین نانەوین
چاو نەترسی مۆتەکەو جەندەی شەوین

خوێنمان گڕکانی تێداو زەینمان
پڕ لە هیوایەو لە دڵداری و ئەوین

سواری سوورخوونی بڕووسکەین یەکە سوار
عاشقی مەیدان و ڕمب و هەوهەوین

شادەمارو وردە ڕەگمان پڕ پڕن
پڕ لە نێوی ڕۆژی ڕووناک نانەوین

کیژەکانمان بڕڕەکن،بەورن،هەڵۆن
لاوەکانمان شێری ئازان ناکەوین

ژوانگەمان لوتکەی چیای دڵدارییە
هەوری بارانین،بە ڕەش با ناڕەوین

گڕ دەبارێنێ قەڵەم بەو شیعرەوە
ئاری ئێمە دوڕدی کێشین و هەوین.

حاتەم سەراوی،مەرزەنگhttps://t.me/Hatam_marzang
20ی هەوەڵ مانگی پایزی 1401