Qajeelfama adabbii haaraa ykn 3/2017 keessatti manni murtii yakkoota sadarkaa fi gulantaan hin baaneef akkamiin baasa?

1) Qajeelfamni adabbii haaraa 3/2017 keessatti yakkoota sadarkaa fi gulantaan hin baaneef ilaalchisee  yookan seerota gara fuula duratti bahan kan sadarkaa fi gulantaan hin baaneef manni murtii haala kamiin akka baasuu qabu kwt 112 irraa kaasee ibsee jira.

2) Yakkichi adabbii hidhaa salphaa yookan cimaa akka filanootti wal faana kan qabu yoo ta’e manni murtii osoo sadarkaa hin baasiin dursee  hidhaa salphaa yookan hidhaa cimaa ta’uu isaa murteessa.

3) Erga hidhaa salphaa yookan immoo hidhaa cimaa filatee booda firiwwaan dubbii raawwii yakkichaa keessatti ibsamanii jiranii fi yaadaota adabbii salphisanii fi cimsan yaada keessa osoo hin galchiin dursee ciminaa fi raawwii yakkichaa:
A. Salphaa
B. Gidduu galeessa
C. Cimaa jechuun ni sadarkeessa.

4) Manni murtichaa salphaa, gidduu galeessa yookan immoo cimaa yeroo jedhee fudhatu sababa isaa murtii irratti haala ifa ta’een ibsuu qaba.
5) Dhimmoota qabxii 2 fi 3 jalatti ibsaman yeroo mani murtii murteessuutti qabxiilee armaan gadii kana akka sababatti itti fayadamuu danda’a. Haa ta’u malee sababoota waliigalaa adabbii cimsanii fi salphisan akka sababatti yookan ulaagatti itti fayadamuu hin danda’u. ulaagaleen ilaacha keessa galchee itti fayyadamuu danda’u:
A. Haala raawwii yakkichaa ilaalchisee,
B. Hamma miidhaa raawwiin yakkichaa dhaqqabsiiseen,
C. Bu’aa yakkichi argamsiiseen,
D. Yakkichi itti yaadamee raawwatamuu fi raawwatamuu dhabuu,
E. Yakkichi dagannoodhan yeroo rawwatamu kan adabsiisu yoo ta’e dagannoon sun kan beekamuu fi kan hin beekamne ta’ee
6) Manni murtichaa qabxiilee armaan olii 5ffaa jalatti tarreefamanii alatti ulaagaan  yookan sababni biraa kan jiru yoo ta’e itti fayyadamuu danda’a.

7) Bu’uura keewwata kana keewwata xiqqaa sadii jalatti ibsameen sadarkaan yakkaa erga addaan bahee booddee sadarkaa yakkaatiif ka’umsa adabbii murtessuudhaaf akka danda’amuuf kutaa seera yakkaa addaa keessatti haala taa’een ka’umsa adabbii fi fiixee adabbii gidduutti dheerina argamu bakka afuritti qooduudhaan:
A. Seera yakkaa keessatti ka’umsa adabbiitiif jedhamee hangi adabbii eegalu ¼ (yeroo yookiin hanga) gulantaa 1ffaa jedhama.
B. ¼ itti aananii kan argaman akkuma tartiiba isaanitti gulantaa 2ffaa, 3ffaa fi 4ffaa jedhamu.

8) Bu’uura keewwata kana keewwata xiqqaa sadiitiin yakkoota sadarkaa yakkaa salphaa jedhaman keessatti ramadamaniif manni murtii aangoo isaatiin gulantaa yakkaa jalqabaa ni murteessa.
9) Bu’uura keewwata kana keewwata xiqqaa sadiitiin yakkoota sadarkaa yakkaa Gidduu galeessa jedhaman keessatti ramadamaniif manni murtii aangoo isaatiin gulantaa yakkaa lammaaffaa ni murteessa.
10) Bu’uura keewwata kana keewwata xiqqaa sadiitiin yakkoota sadarkaa yakkaa Cimaa jedhaman keessatti ramadamaniif manni murtii aangoo isaatiin gulantaa yakkaa sadaffaa ni murteessa. Haa ta’u malee manni murtii gochi yakkaa raawwate baay’ee cimaadha jedhee yoo amane gulantaa kanan osoo hin ta’iin ka’umsa gulantaa adabbii gulantaa 4ffaa jalatti murteessuu ni danda’a.

11) Bu’uura keewwata kana keewwata xiqqaa 8, 9, 10 jalatti ibsameen ka’umsi adabbii mana murtiidhaan murtaa’e gabatee maxxantuu adabbii ibsu gulantaa kam jalatti akka kufu ilaaluudhaan gulantaa adabbii adda ni baasa. Iddoo lamaa fi isa olitti kan argamu yoo ta’e immoo gulantaa isa gadaanaa ni qabata.
12) Gosoota yakkaa adabbiin isaanii bu’uura keewwata kanaatiin qarshii qofaan yookan adabbii hidhaatiin yookin immoo hidhaa fi qarshiitiin kan adabsiisan ta’uun isaa yeroo tumamutti yookin bu’uura seera yakkaa kwt 92/2 tiin qarshiidhaan adabuun barbaachisaa yoo ta’e, manni murtii seera yakkaa waliigalaa yookin kutaa addaa yookiin fiixee adabbii seera birootin tumame bu’uura godhachuudhaan gocha yakkaa cimaadhaaf hanga fiixee adabbii seerichaa keessatti taa’eetiin giddu galeessa kan ta’eef fiixee adabbii seerichaa keessatti taa’e irraa 1/3 hir’suudhaan hanga irra gahu fiixee adabbii gochuudhaan akkasumas salphaa kan ta’eef fiixee adabbii irraa 2/3 hir’isuun gadi bu’ee fiixee adabbii osoo hin caaliin adabbii

“Adeemsa Waldiddaan Lafa Baadiyaa Naannoo Oromiyaatiin Walqabatee Uumamu Ittiin Furamu: Xiinxala Dhimmaa”
==================================
Kan olitti warabbiin dhiyaate mata duree barreeffama (case analysis/comment) qo’annoo Seerota Bulchiinsa Lafa Baadiyaa mootummaa naannoo Oromiyaa fi hiikkoo Dhaddacha Ijibbaataa Mana Murtii Waliigala Fedeaalaan galmee Lkk 169648 ta’erratti murtii laateen kennamuun Jiildii 24ffaa keessatti maxxanfamee argamu irratti xiinxala dhimmaa Joornaalii Seeraa Oromiyaatiif obboo Dassaaleny Biraanuutiin gumaachamuun maxxansa 14ffaa Joornaalichaa keessatti maxxanfamedha.
Obboo Dassaaleny Abbaa Seeraa Mana Murtii Waliigalaa fi Inistiitutii Leenjii fi Qorannoo Seeraa Oromiyaattis leenjisaa beekamaa buleessadha.
=================
Barreeffamichi lafti qabeenya ummataa fi mootummaa ta’uu fi lammiileen dhuunfaa mirga abbaa qabiyyummaa fi itti fayyadamaa qofa kan qaban ta’uun Heera Mootummaa Federaalaa fi kan Naannoo Oromiyaa keessattis imaammata bu’uraa ta’uun kan kan tumame ta’uu isaa, abbaan qabiyyee lafa isaa irraa mirga seeraan ala buqqa’uu dhabuu kan qabu akka ta’ee fi kanaafis eegumsi heeraan kan taasifameef akka ta’e kutaa see sana keessatti gabaabinaan ibsee jira.
Kana malees wldiddaan ittifayyadamaa fi mirga abbaa qabiyyummaa Lafa Baadiyaa irratti naannicha keessatti uumamus kan ittiin furamu sirni seeraa ifaan labsiidhaan diriirfamee kan jiru akka ta’e tumaalee heeraa, Seerota Bulchiinsa fi Ittifayyadamaa mootummaa naannichaa kanaan dura hojii irra turan (Labsii Lkk 130/99 fi Dambii Lkk 151/2005) fi akkasumas Labsii Lkk 248/2015 yeroo ammaa hojiii irra jiru caqasuun adeemsa Waldiddaan ittiin furamu ifa ta’e seera baaftuun (caffeen) mootummaa naannichaa kan tume ta’uu isaatis kutaa 2ffaa barreeffamichaa keessatti ka’uun bal’inaan ilaalamee jira.
Akkasumas seenaa dhufaatii fi firiin ijoo dhimma Dhaddachi Ijibbaataa MMWF glme Lkk 169648 irratti ilaalamee gabaabinaan kutaa 3ffaa keessatti kan agarsiifame yoo ta’u inni ijoonis Waldiddaan qabiyyee Lafa Baadiyaa ilaalchisee iyyataa fi waamamtoota giddutti naannicha keessatti ka’ee ture mana Murtii Aanaatti jalqaba dhiyaachuun akkaataa Labsii Lkk 130/99 yeroo sana hojii irra tureetti kwt 16n dursee jaarsolii araaraan gandarratti ilaalamu malee kallattiin mana murtiitti dhiyaachuu hinqabu jedhamee kufaa ta’uun murtaa’uudhaan Manneen Murtii Naannichaa sadarkaan jiranittis ol’iyyannoo fi Ijibbaataan ilaalamee eega cime booda dhaddacha ijibbaataa MMWFtti immoo jaarsummaan filannoodha malee dirqama miti jechuun murtii Manneen Murtii Naannichaa diigee falmiin Waldiddaa Lafa Baadiyaa irratti ka’u kallattiin mana Murtiitti dhiyaachuu akka danda’u murteessuu isaa barreeffamichi kutaa 3ffaa keessatti ibsee jira.
Gama biraan aangoo seera baasuu, seera hiikuu fi seera raawwachiisuu mootummaa Federaalaa fi naannooleef adda addaan heericha kwt 51 fi 52 jalatti kan qooda me akka ta’ee fi bu’uruma kanaan mootummaan naannoleetis dhimmoota heericha kwt 52(2(d)) jalatti Lafa ilaalchisee seera baasuu aangoo kennameefitti fayyadamuun mootummaan Naannoo Oromiyaa Labsii Durant Lkk 130/99 kwt 16 jalatti fi dambii labsicha raawwachiisuuf bahe kwt 18 jalatti waldiddaan Lafa baadiyaan walqabatee naannicha keessattiwka’u jalqaba gandarratti jaarsummaan dursee ilaalamuu akka qabuu fi adeemsa kana malee kallattiin mana murtiitti dhiyaachuu akka hinqabne mootummaan naannichaa tumachuu isaa barreeffamichi kutaa 4ffaa keessatti bal’inaan eega xiinxale booda dhumarrattis hiikkoon dhaddacha ijibbaataa MMWFn dhimma glme olitti caqame irratti kenname faallaa heeraa fi Labsii caffeen naannichaa baafatee ta’uu irra darbee birkaddummaa aangoo seera baafachuu mootummaa naannichaaf heeraan kennameef kan cabse ta’uu isaa guduunfaa waliigalaan goolabee jira.
Gumaachi beekamtii fi dandeettii barreessichaa dhuunfatti daraan kan olbaasu ta’uun gamattis  maqaa fi beekamtii Inistiitiyutichaatis suga kan itti godhu waan ta’eef obboo Dassaalenyin dabalatee ogeessonni joornaalichaaf gumaacha taasisan hundi galata guddaatu malaaf.

Guutuu barreeffamichaa armaan olitti ☝🏿☝🏿☝🏿argattu,
https://t.me/http_Ijooseeraa