ፌዴራል ጠቅላይ ፍርድ ቤት ሰበር ሰሚ ችሎት በቅጽ 19 መ.ቁ. 110549 ላይ የገጠር የእርሻ መሬትን መሸጥ ህገ ወጥ ድርጊት በመሆኑ በይርጋ ሳይገደብ በማንኛውም ጊዜ ሊፈርስ የሚችል ውል ነው ተብሎ አስገዳጅ የህግ ትርጉም ተሠጥቷል።

የገጠር የእርሻ (ባዶ) መሬት ከገዛ በኊላ ይዞታው ወደ ከተማ ክልል ገብቶ ከሚመለከተው የመንግስት አካል ገዥ የይዞታው ማረጋገጫ ሰንድ ቢወስድም ይዞታው ወደ ገዢው የገባበት የገጠር መሬት ሽያጭ ውል ከመነሻውም ህጋዊ ባለመሆኑና በህግ አግባብ ባልተገኘ ይዞታ ላይ የሚሰጠው የይዞታ ማረጋገጫ ደብተር ስልጣን ባለው አካል በመሰጠቱ ብቻ ህጋዊ ሊሆን የሚችልበት አግባብ የሌለ መሆኑን ከፍ/ብ/ሕ/ቁ. 1195 እና 1196 ጣምራ ንባብ አንፃር ተቀባይነት የሚያገኝ አይደለም።
https://t.me/adem2141
ጠበቃ አደም ሰይድ ከማል

Sababa weerara Koronaatiin Manneen Murtii gamisaan yeroo cufaa turanitti darbiinsi yeroo ni lakkaawamaa?

MMWFDHIJ murtii hin maxxanfamne galmee lakk.209463 ta'e irratti dhaddacha gaafa 28/08/2014 ooleen kenneen,sababa weerara koronaa irraa kan ka'e Manneen Murtii Oromiyaa guyyaa gaafa 11/07/2012 hanga 21/01/2013 tti gamisaan cufaa waan turaniif darbiinsi yeroo, yeroo kanatti himattoota irratti lakkaawamuu hin qabu.Manneen Murtii yeroo kanatti cufamuun isaanii beekamtii argatee ifaan kan beekamu waan ta'eef falmiin kun falmii mana murtii jalaatti hin kaanedha jechuun kan hin danda'amne ta'uu.

keewwnni 41 wal falmitoonnii duraa dhimmii isaan irratti wal falmaa jiran dantaa qaama sadaffaa kan waliin makanii himatan yoo ta'e qaamni sadaffaan osoo galmeen hin murtaa'in iyyata g/seentummaa murtiin duraatiin kan falmatu jechuudha.kew  358 immoowalfalmitoonni dantaa qaama sadaffaa osoo inni hin beekin ykn hin dhagahin bakka qaamni sadaffaa hin jirreetti kan murtaa'e yoo ta'e galmeen cufamee ture deebi'ee sochoo'ee wal falmitoonni duras ajajaan dhiyaatanii akka falmamuuf kan duubatti deebisuu ykn murtii mormuu jechuudha. kew 418 immoo qabeenyaa qabame ykn murtii raawwachiisuuf  akka uguramu ykn caalbaasin akka gurguramuuf manni murtii yoo ajajuu qaamni qabeenyicharraa dantaa qaba jedhu immoo qabeenyichi kan isaa ta'uu isaa mirkaneeffatee kan ittiin ajaja dura kenname jijjiirsisuuf ittiin iyyatamudha. Inni dhumaa immoo  kew 450 qabeenyaa hin sochoone caalbaasiin gurguramee M/A/Mirgaaf akka kennamu ajajamee qaamni murtii mormu biroon immoo raawwicha kan gufachiisee yoo ta'e M/A/Mirgaan kan keewwata kanaan jeequmsii murtii raawwatamurratti narratti kahee jiru narraa dhhabbatee bu'uura ajajaan akka naaf raawwatu jechuun kan iyyatuudha amma hubannoo kootti Galatooma
https://t.me/http_Ijooseeraa

# legal vacancy

https://t.me/Shields_Law

Seera Maatii; Sababoota qooda qabeenyaa keessaa garee tokko baasuun ykn gahee isaa hir’isuuf dandeessisan
=================================
Seera Maatii Oromiyaa kwt 111 fi kan Federaalaa kwt 116, Murtii Dh Ijbt MMWF glme Lkk 152968
=================Gaa’ela keessatti abbaan warraa ykn haati warraa reebicha isa tokkorratti raawwachuun, arrabsuu fi kabaja namoomaa salphisuun, akkasumas amanamuu dhabuun gaa’elaan alatti gochaa amanamummaa balleessu raawwachuun; walumaagalatti gochaa diiggaa gaa’elaaf sababa ta’e raawwachuun akkaataa Seera Maatii kwt 111 , kan federaalaa let 116tiin qooda qabeenyaa keessaa kan baasu ykn gahee hir’isiisu akka ta’e Dhaddachi Ijbta MMWF glme Lkk 152968 ta’erratti murtii kennee jira.
የቤተሰብ ህግ፣ የጋራ ሀብትን ሙሉ በሙሉ ወይም ከድርሻ በላይ ለአንዱ ተጋቢ ለመወሰን የሚቻልበት ሁኔታዎች
=================
የኦሮሚያ ቤተሰብ ህግ ቁጥር 111፣ የፌዴራል ቤተሰብ ህግ ቁጥር 116 እና በፌ/ሰ/ሰ/ፍ/ቤት በሰ/መ/ቁ 152968 ላይ የተሰጠ ውሳኔ
=================
በመርህ ደረጃ የባልና ምስት የጋራ ንብረት ጋብቸው ስፈርስ ለሁለቱ እኩል መካፈል ያለበት መሆኑ በክልሉ ቤተሰብ ህግ ቁጥር 117 የተደነገገ ሲሆን ጋብቻው የፈረሰበት ምክንያትም ፍቺ ለመጠየቅም ሆነ ለመወሰን አስፈላጊ አይደለም።
ይሁን እንጂ እንደ ድብደባ፣ ዛቻ፣ ስድብ፣ ክብሪን መንካት፣ መማገጥ እና የመሳሰሉት ድርጊቶች ለትዳር መፍረስ ምክንያት ከሆነ ከላይ በተጠቀሱት የህጉ ድንጋጌዎች መሠረት የጋራ የሆነው ሀብት በሙሉ ወይም በአብላጫው ጥፋት ለተፈፀበት ተጋቢ/ወገን ልወሰን የምችል መሆኑን የፌዴራሉ ሰበር ሰሚ ችሎት በሰ/መ/ቁጥር 152968 ላይ በ21/01/2011 አስገዳጅ ውሳኔ ሰጥቷል።
https://t.me/http_Ijooseeraa

Qajeelfama adabbii haaraa ykn 3/2017 keessatti manni murtii yakkoota sadarkaa fi gulantaan hin baaneef akkamiin baasa?

1) Qajeelfamni adabbii haaraa 3/2017 keessatti yakkoota sadarkaa fi gulantaan hin baaneef ilaalchisee  yookan seerota gara fuula duratti bahan kan sadarkaa fi gulantaan hin baaneef manni murtii haala kamiin akka baasuu qabu kwt 112 irraa kaasee ibsee jira.

2) Yakkichi adabbii hidhaa salphaa yookan cimaa akka filanootti wal faana kan qabu yoo ta’e manni murtii osoo sadarkaa hin baasiin dursee  hidhaa salphaa yookan hidhaa cimaa ta’uu isaa murteessa.

3) Erga hidhaa salphaa yookan immoo hidhaa cimaa filatee booda firiwwaan dubbii raawwii yakkichaa keessatti ibsamanii jiranii fi yaadaota adabbii salphisanii fi cimsan yaada keessa osoo hin galchiin dursee ciminaa fi raawwii yakkichaa:
A. Salphaa
B. Gidduu galeessa
C. Cimaa jechuun ni sadarkeessa.

4) Manni murtichaa salphaa, gidduu galeessa yookan immoo cimaa yeroo jedhee fudhatu sababa isaa murtii irratti haala ifa ta’een ibsuu qaba.
5) Dhimmoota qabxii 2 fi 3 jalatti ibsaman yeroo mani murtii murteessuutti qabxiilee armaan gadii kana akka sababatti itti fayadamuu danda’a. Haa ta’u malee sababoota waliigalaa adabbii cimsanii fi salphisan akka sababatti yookan ulaagatti itti fayadamuu hin danda’u. ulaagaleen ilaacha keessa galchee itti fayyadamuu danda’u:
A. Haala raawwii yakkichaa ilaalchisee,
B. Hamma miidhaa raawwiin yakkichaa dhaqqabsiiseen,
C. Bu’aa yakkichi argamsiiseen,
D. Yakkichi itti yaadamee raawwatamuu fi raawwatamuu dhabuu,
E. Yakkichi dagannoodhan yeroo rawwatamu kan adabsiisu yoo ta’e dagannoon sun kan beekamuu fi kan hin beekamne ta’ee
6) Manni murtichaa qabxiilee armaan olii 5ffaa jalatti tarreefamanii alatti ulaagaan  yookan sababni biraa kan jiru yoo ta’e itti fayyadamuu danda’a.

7) Bu’uura keewwata kana keewwata xiqqaa sadii jalatti ibsameen sadarkaan yakkaa erga addaan bahee booddee sadarkaa yakkaatiif ka’umsa adabbii murtessuudhaaf akka danda’amuuf kutaa seera yakkaa addaa keessatti haala taa’een ka’umsa adabbii fi fiixee adabbii gidduutti dheerina argamu bakka afuritti qooduudhaan:
A. Seera yakkaa keessatti ka’umsa adabbiitiif jedhamee hangi adabbii eegalu ¼ (yeroo yookiin hanga) gulantaa 1ffaa jedhama.
B. ¼ itti aananii kan argaman akkuma tartiiba isaanitti gulantaa 2ffaa, 3ffaa fi 4ffaa jedhamu.

8) Bu’uura keewwata kana keewwata xiqqaa sadiitiin yakkoota sadarkaa yakkaa salphaa jedhaman keessatti ramadamaniif manni murtii aangoo isaatiin gulantaa yakkaa jalqabaa ni murteessa.
9) Bu’uura keewwata kana keewwata xiqqaa sadiitiin yakkoota sadarkaa yakkaa Gidduu galeessa jedhaman keessatti ramadamaniif manni murtii aangoo isaatiin gulantaa yakkaa lammaaffaa ni murteessa.
10) Bu’uura keewwata kana keewwata xiqqaa sadiitiin yakkoota sadarkaa yakkaa Cimaa jedhaman keessatti ramadamaniif manni murtii aangoo isaatiin gulantaa yakkaa sadaffaa ni murteessa. Haa ta’u malee manni murtii gochi yakkaa raawwate baay’ee cimaadha jedhee yoo amane gulantaa kanan osoo hin ta’iin ka’umsa gulantaa adabbii gulantaa 4ffaa jalatti murteessuu ni danda’a.

11) Bu’uura keewwata kana keewwata xiqqaa 8, 9, 10 jalatti ibsameen ka’umsi adabbii mana murtiidhaan murtaa’e gabatee maxxantuu adabbii ibsu gulantaa kam jalatti akka kufu ilaaluudhaan gulantaa adabbii adda ni baasa. Iddoo lamaa fi isa olitti kan argamu yoo ta’e immoo gulantaa isa gadaanaa ni qabata.
12) Gosoota yakkaa adabbiin isaanii bu’uura keewwata kanaatiin qarshii qofaan yookan adabbii hidhaatiin yookin immoo hidhaa fi qarshiitiin kan adabsiisan ta’uun isaa yeroo tumamutti yookin bu’uura seera yakkaa kwt 92/2 tiin qarshiidhaan adabuun barbaachisaa yoo ta’e, manni murtii seera yakkaa waliigalaa yookin kutaa addaa yookiin fiixee adabbii seera birootin tumame bu’uura godhachuudhaan gocha yakkaa cimaadhaaf hanga fiixee adabbii seerichaa keessatti taa’eetiin giddu galeessa kan ta’eef fiixee adabbii seerichaa keessatti taa’e irraa 1/3 hir’suudhaan hanga irra gahu fiixee adabbii gochuudhaan akkasumas salphaa kan ta’eef fiixee adabbii irraa 2/3 hir’isuun gadi bu’ee fiixee adabbii osoo hin caaliin adabbii