سلف صالح همواره مردم را از سخن گفتن بدون علم برحذر داشته‌اند و در این مسائل نهایت احتیاط را به خرج می‌دادند.اما همان‌گونه که افراط خطرناک است، تفریط نیز به همان اندازه خطر دارد. اگر عده‌ای بدون علم، مسلمانان را به آسانی تکفیر و تبديع می‌کنند، در مقابل، گروهی دیگر هرگونه انحراف، کفر و بدعت و حتی برخی مظاهر شرک را با شعار تساهل و وحدت نادیده می‌گیرند و گمان می‌کنند سکوت در برابر مسائل کفری و باطل، نشانه اعتدال است. در حالی که منهج سلف نه افراط را می‌پذیرد و نه تفریط را؛ نه در تکفیر عجله می‌کند و نه حق را به خاطر مصلحت‌اندیشی‌های نادرست پنهان می‌سازد.منهج اهل سنت، منهج عدل و میانه‌روی است؛ نه هر مخالفی کافر است و نه هر عقیده و عملی قابل چشم‌پوشی. همان‌گونه که اثبات کفر و بدعت نیازمند دلیل، تحقق شروط و برطرف شدن موانع است، انکار کفر و بدعت و دفاع از باطل نیز خیانت به دین محسوب می‌شود

. بنابراین، حق آن است که انسان با علم، انصاف و تقوای الهی سخن بگوید؛ نه با احساسات و تعصب.امروز برخی افراد به دلیل ناتوانی در روش علمی سلف، تنها بخشی از سخنان علما را نقل می‌کنند و همان را معیار قضاوت قرار می‌دهند. گاهی چند جمله را بدون توجه به سیاق، شرایط و سایر سخنان همان عالم منتشر می‌کنند و بر اساس آن، دیگران را متهم به بدعت یا کفر می‌کنند. در مقابل نیز عده‌ای با سوءاستفاده از شعار رحمت و وحدت، مرز میان حق و باطل را کم‌رنگ می‌کنند و از نقد انحرافات آشکار خودداری می‌ورزند. هر دو گروه از مسیر سلف صالح فاصله گرفته‌اند؛ زیرا سلف نه اهل غلو بودند و نه اهل تساهل بی‌ضابطه.راه درست، همان روشی است که سلف صالح بر آن بودند؛ یعنی جمع همه نصوص، مراجعه به مجموع آثار علما، فهم مقاصد آنان، رعایت ضوابط شرعی و پرهیز از عجله در صدور احکام. کسی که بدون علم، دیگران را تکفیر یا تبديع می‌کند، به امت آسیب می‌زند؛ و کسی که در برابر‌کفر و بدعت و انحراف سکوت می‌کند یا آن را توجیه می‌نماید نیز به همان اندازه به دین و امت زیان می‌رساند.پس وظیفه طالب علم و یا حتی افرادِ به اصلاح عوام هم بگیم {الان ۹۹ درصد خودشونو مجتهد مطلق میدونن ):}این نیست که تنها به دنبال عبارتی برای تأیید نظر خود بگردد؛ بلکه باید حقیقت را از مجموع کتاب و سنت، فهم سلف صالح و سخنان محققان اهل علم دنبال کنذ میزان، منهج سلف است؛ نه برداشت‌های سطحی، نه تعصب‌های شخصی و نه نقل‌های ناقص. هرکس از این منهج فاصله بگیرد، هرچند خود را مدافع سلف بداند، در حقیقت از راه سلف دور شده است.بنابراین، معیار در شناخت منهج سلف، تتبع ناقص یا استناد به چند نقل پراکنده نیست؛ بلکه جمع همه نصوص و آثار، فهم اقوال در پرتو یکدیگر، ملاحظه قیود، شروط و موانع، و رعایت قواعد استدلال است. خروج از این اصول، خواه در قالب غلو و شتاب در تکفیر و تبديع باشد و خواه در قالب تساهل و تفریط نسبت به کفر و بدعت و انحراف، فاصله گرفتن از منهج سلف محسوب می‌شود. ازاین‌رو، انتساب به سلف تنها با ادعا یا نقل چند عبارت ثابت نمی‌شود، بلکه ملاک، التزام عملی به اصول و قواعدی است که سلف صالح در فهم نصوص و صدور احکام بر آن پایبند بودند.