Davlatimiz rahbari ayrim hudud rahbarlari qo‘lidagi tayyor resurslardan samarali foydalanib, odamlarni ishli qilishga bilimi yoki toqati yetmayotganini tanqid qildi.

Ular zamonaviy iqtisodiyotdagi tebranishlar va tezkor o‘zgarishlarni to‘g‘ri anglamayotgani ko‘rsatib o‘tildi.

Hududlarda so‘nggi bir yilda tashkil qilingan 86 ming kichik korxonadan 15 mingtasi, ya’ni 17 foizi faoliyatini to‘xtatgan.

Bankdan kredit olib, biznesini yurgiza olmagan 62 ming aholi kreditni qaytarishga qiynalayotgani qayd etildi.

Buning sababi sifatida atigi 1 mingta mahalladagi hokim yordamchisi va mahalla bankiri “loyihaviy yondashuv” asosida ishlashni bilishi ko‘rsatildi.

Facebook|Instagram|X

GEPATIT “SOKIN” KECHUVCHI, AMMO JIDDIY KASALLIK

❗Gepatit — jigarni zararlovchi virusli kasalliklar guruhi bo‘lib, uning A, B, C, D va E turlari mavjud. Ayrim turlari qisqa muddatda kechsa, boshqalari surunkali shaklga o‘tib, jigar sirrozi yoki saratoniga olib kelishi mumkin.
💧 GEPATIT A
Asosan ifloslangan suv va oziq-ovqat, shuningdek, qo‘l gigiyenasiga rioya qilmaslik orqali yuqadi.
🩸 GEPATIT B VA C
Asosan zararlangan qon va biologik suyuqliklar orqali yuqadi. Steril bo‘lmagan tibbiy yoki kosmetologik asboblar, shuningdek, himoyalanmagan jinsiy aloqa xavf omillaridan hisoblanadi.
🦠 GEPATIT D
Gepatit B virusi mavjud bo‘lgan holatdagina rivojlanadi. Shu sababli B gepatitiga qarshi emlanish D gepatitidan ham himoyalanishga yordam beradi.
🥗 GEPATIT E
Ko‘pincha ifloslangan suv va oziq-ovqat orqali yuqadi. Ayniqsa homilador ayollar uchun xavfli kechishi mumkin.
🛡️ OLDINI OLISH — ENG YAXSHI HIMOYA!
✅ Qo‘llarni sovunlab tez-tez yuving.
✅ Faqat toza va xavfsiz ichimlik suvidan foydalaning.
✅ Meva va sabzavotlarni yaxshilab yuvib iste’mol qiling.
✅ Qon bilan ishlaydigan tibbiy va kosmetologik muolajalarda faqat steril asboblardan foydalaning.
✅ Shaxsiy gigiyena buyumlarini — ustara, tish cho‘tkasi, manikyur anjomlarini boshqalar bilan bo‘lishmang.
✅ Himoyalangan jinsiy hayot qoidalariga amal qiling.
💉 Gepatit A va B ga qarshi vaksinalar mavjud. Emlanish masalasida tibbiyot xodimiga murojaat qiling va belgilangan emlash jadvaliga rioya qiling.

⚖️ KORRUPSIYA QONUNBUZARLIK, UNGA MUROSASIZLIK — BURCH!

🔴 Korrupsiya nima?
Korrupsiya — mansab yoki xizmat mavqeidan shaxsiy yoki o‘zga shaxslar manfaatlari yo‘lida noqonuniy foydalanish, shuningdek, bunday noqonuniy manfaatni olish yoki berish bilan bog‘liq xatti-harakatlardir.
⚠️ Manfaatlar to‘qnashuvi — xodimning shaxsiy manfaatdorligi uning xizmat vazifalarini xolis va beg‘araz bajarishiga ta’sir qilishi yoki ta’sir qilishi mumkin bo‘lgan vaziyatdir. Bunday holatni yashirish ham salbiy oqibatlarga olib kelishi mumkin.
❗Yodda tuting!
Korrupsiyaga oid huquqbuzarliklar uchun qonunchilikda belgilangan tartibda ma’muriy yoki jinoiy javobgarlik qo‘llanilishi mumkin. Qilmishning xususiyatiga qarab jarima, muayyan huquqlardan mahrum qilish va boshqa jazo choralari, jumladan, ozodlikdan mahrum qilish jazosi ham nazarda tutilgan.
🛡 Korrupsiyaning oldini olish uchun:
✅ qonun va xizmat qoidalariga qat’iy rioya qilish;
✅ qarorlarni xolis va shaffof qabul qilish;
✅ shaxsiy manfaatni xizmat manfaatidan ustun qo‘ymaslik;
✅ manfaatlar to‘qnashuvi yuzaga kelganda bu haqda belgilangan tartibda xabar berish;
✅ korrupsiyaviy holatlarga befarq bo‘lmaslik.

⚠️ OZDIRUVCHI VOSITALAR HAR DOIM HAM BEZARAR EMAS!

💊Bugungi kunda ortiqcha vazndan tez xalos bo‘lish maqsadida turli xil biologik faol qo‘shimchalar (BFQ) va ozdiruvchi vositalardan foydalanish keng tarqalmoqda. Ammo ularni mutaxassis tavsiyasisiz va nazoratsiz iste’mol qilish salomatlik uchun jiddiy xavf tug‘dirishi mumkin.
🩺 Nimalarga olib kelishi mumkin?
🔸 yurak urishining tezlashishi, qon bosimining o‘zgarishi;
🔸 bosh aylanishi, holsizlik, uyqusizlik va asabiylashish;
🔸 ko‘ngil aynishi, ich ketishi yoki qabziyat;
🔸 suvsizlanish va organizmdagi mineral-tuzlar muvozanatining buzilishi;
🔸 jigar va buyrak faoliyatiga salbiy ta’sir;
🔸 ayrim hollarda allergik reaksiyalar va boshqa noxush holatlar.
❗️Ayniqsa, “tez va oson ozdiradi”, “100% tabiiy”, “nojo‘ya ta’siri yo‘q” kabi va’dalar bilan reklama qilinayotgan mahsulotlarga ehtiyotkorlik bilan yondashish lozim.
📌 Shuni unutmang: biologik faol qo‘shimcha dori vositasi o‘rnini bosa olmaydi. Har qanday qo‘shimchani, ayniqsa ozdiruvchi vositalarni qabul qilishdan avval shifokor yoki tegishli mutaxassis bilan maslahatlashish muhim.

🍗 PARRANDA GO‘SHTI TO‘G‘RI TANLOV VA TO‘G‘RI TAYYORLASH MUHIM!

Parranda go‘shti, ayniqsa tovuq go‘shti, organizm uchun zarur bo‘lgan yuqori sifatli oqsil manbalaridan biridir. Oqsil mushaklar, suyaklar va boshqa to‘qimalarning normal faoliyati uchun muhim hisoblanadi.
🔹 Oqsilga boy — organizmning o‘sishi va to‘qimalarning tiklanishida muhim ahamiyatga ega.
🔹 Vitamin va minerallar manbai — parranda go‘shtida B guruhi vitaminlari, shuningdek, temir, rux va boshqa mikroelementlar mavjud.
🔹 Yog‘siz qismlari foydaliroq — terisi olib tashlangan parranda go‘shtida yog‘ miqdori nisbatan kam bo‘lishi mumkin.
🔹 Turli taomlar uchun mos — qaynatish, dimlash yoki pechda pishirish kabi usullar go‘shtni tayyorlashning maqbul variantlaridan hisoblanadi.
⚠️ Eng muhimi — xavfsizlik!
Parranda go‘shti xom holatda turli mikroorganizmlar bilan ifloslangan bo‘lishi mumkin. Shu sababli:
✅ go‘shtni faqat ishonchli savdo joylaridan xarid qiling;
✅ xom go‘shtni tayyor mahsulotlardan alohida saqlang;
✅ xom go‘sht bilan ishlagandan so‘ng qo‘l, pichoq va taxta kabi jihozlarni yaxshilab yuving;
✅ parranda go‘shtini ichki qismi to‘liq pishguncha termik ishlovdan o‘tkazing;
✅ tayyor taomni xom go‘sht bilan bir xil idishda saqlamang.

🛍️ Baliqchi markaziy bozorida noqonuniy savdo rastalari olib tashlandi.

📍 Sanepidqo’mita Baliqchi bo’limi xodimlari tomobidan tuman markaziy bozorida hududdagi tartibni ta’minlash, savdo joylaridan belgilangan tartibda foydalanish va sanitariya holatini yaxshilash maqsadida nazorat tadbirlari o‘tkazildi.
✅O‘rganishlar davomida ruxsatsiz o‘rnatilgan va belgilangan talablarga javob bermaydigan savdo rastalari aniqlanib, ularni hududdan olib tashlash ishlari amalga oshirildi.
🤝 Tadbirkorlar bilan suhbatlar davomida savdo faoliyatini qonuniy asosda olib borish, belgilangan savdo joylaridan foydalanish hamda sanitariya-gigiyena talablariga rioya etish yuzasidan zarur tushuntirishlar berildi.
📌Bozor hududida tartib va tozalikni ta’minlash, savdogarlar hamda xaridorlar uchun qulay sharoit yaratish bo‘yicha bunday nazorat tadbirlari davom ettiriladi.

CHANG BO‘RONLARI ATROF-MUHIT VA AHOLI TURMUSHIGA SALBIY TA’SIR ETUVCHI OMIL

🌫️ Kuchli shamol natijasida havoga katta miqdorda chang va mayda zarrachalar ko‘tarilishi chang bo‘ronlarini yuzaga keltiradi. Bunday tabiiy hodisa nafaqat atrof-muhitga, balki aholining kundalik hayotiga ham sezilarli ta’sir ko‘rsatadi.
🌱 Atrof-muhitga ta’siri:
🔸 havo sifati yomonlashadi;
🔸 tuproqning unumdor qatlami shamol bilan ko‘chadi;
🔸 o‘simliklar chang bilan qoplanib, rivojlanishi qiyinlashadi;
🔸 ko‘rish masofasi qisqarib, transport harakatiga xavf tug‘iladi;
🔸 hududlarda ekologik holat yomonlashishi mumkin.
😷 Aholi turmushiga ta’siri:
Chang bo‘ronlari vaqtida havodagi mayda zarrachalar nafas yo‘llariga kirib, yo‘tal, tomoq va ko‘zlarning achishishi, nafas olishda noqulaylik kabi holatlarni keltirib chiqarishi mumkin. Ayniqsa, bolalar, keksalar va nafas yo‘llari kasalliklariga moyil insonlar ehtiyot choralariga amal qilishi muhim.
🛡️ Chang bo‘roni kuzatilganda:
🏠 imkon qadar ochiq havoda bo‘lishni cheklang;
😷 tashqariga chiqishda niqobdan foydalaning;
🪟 deraza va eshiklarni yopiq tuting;
💧 yetarli miqdorda suv iching;
🚗 zarurat bo‘lmasa, uzoq masofaga avtomobilda harakatlanishni cheklang;
👁️ ko‘zlarni changdan asrang va zarur bo‘lsa, himoya ko‘zoynagidan foydalaning.

🍽 MAKTAB OSHXONALARIDA XAVFSIZ OVQATLANISH MUHIM.

🏫 Maktab oshxonalarida o‘quvchilar uchun taom tayyorlash va tarqatishda sanitariya-gigiyena talablariga qat’iy rioya etish bolalar salomatligini asrashning muhim shartlaridan biridir.
🥗 O‘quvchilar ovqatlanishida quyidagi talablarga amal qilinishi lozim:
🔹 Taomlar o‘quvchilarning yoshi va fiziologik ehtiyojlariga mos, to‘yimli hamda muvozanatli bo‘lishi;
🔹 Kundalik taomnoma belgilangan tartibda tuzilishi va tasdiqlanishi;
🔹 Oziq-ovqat mahsulotlarining sifati va xavfsizligini tasdiqlovchi hujjatlar mavjud bo‘lishi;
🔹 Tez buziluvchi mahsulotlar belgilangan harorat sharoitida saqlanishi;
🔹 Xom va tayyor mahsulotlar alohida saqlanishi hamda ular bilan ishlashda sanitariya qoidalariga rioya qilinishi;
🔹 Tayyor taomlarni belgilangan talablar asosida saqlash va o‘quvchilarga o‘z vaqtida tarqatish;
👩‍🍳 Oshxona xodimlari ham alohida nazoratda!
🔸 Taom tayyorlash va tarqatishda ishtirok etuvchi xodimlar belgilangan tartibda tibbiy ko‘rikdan o‘tgan bo‘lishi;
🔸 Xodimlarning shaxsiy gigiyenasiga qat’iy rioya qilishi;
🔸 Ish jarayonida toza maxsus kiyimlardan foydalanishi;
🔸 Yuqumli kasallik alomatlari kuzatilgan xodimlarning oziq-ovqat bilan ishlashiga yo‘l qo‘yilmasligi muhim.
🧼 Shuningdek, oshxona xonalari, jihozlar va idish-tovoqlarning tozaligi muntazam ta’minlanishi, ichimlik suvi sifati esa sanitariya talablariga javob berishi kerak.
⚠️ Unutmang! Oshxonadagi sanitariya talablariga beparvolik o‘quvchilar o‘rtasida oziq-ovqatdan zaharlanish va yuqumli kasalliklar tarqalishiga olib kelishi mumkin.