Туйара Александровна Тарасова: Олунньу 28 күнүгэр Солоҕоммутугар “Айгы ситимэ” түмсүү тэрийээччилэрэ Александр Константинович Протодьяконов уонна Аля Петровна Аммосова ыалдьыттаабыттара. Бу саха ыала төрөөбүт өрөспүүбүлүкэбитин кэрийэ сылдьан, дьону-сэргэни кытта кэпсэтэллэрин, сырдык санааны тарҕаталларын нэһилиэкпит оҕолоро, улахан дьоно сэргии-кэрэхсии истибиппит. Бу күннэргэ кулун тутар 14 күнүгэр буолуохтаах “Мөккүөр түһүлгэтэ” диэн тэрээһиҥҥэ ыҥырбыттарыгар олус үөрбүтүм, махтаммытым эрээри, ити күҥҥэ нэһилиэкпитигэр С.Г.Алексеев - Уустарабыс 125 сыллаах үбүлүөйүн көрсө олоҥхо туруорулларынан, аккаастанарга тиийбитим. Онтон олоҥхобутун атын күҥҥэ көһөрбүттэрин истээт, барардыы бэлэмнэммиппит. “Мөккүөр түһүлгэтин” сүрүн тэрийээччилэриттэн биирдэстэрэ Мэҥэ Хаҥалас улууһун Павловскай орто оскуолатын методическай лабораториятын салайааччыта Светлана Дмитриевна Пудова төһө даҕаны солото суох сырыттар, миэхэ олус элбэх сүбэ-ама биэрэн, бэлэмниирбэр анал барыл ыытан, санаабытын бөҕөргөппүтэ. Киниэхэ ис сүрэхпититтэн махтанабыт. Сүүрбэччэ сыл Дьокуускайдааҕы В.П.Ларионов аатынан физико-техническэй лицейгэ (инники Саха-Турецкай Анатолийскай колледж диэн этэ) үлэлиир кэммэр Ирина Прокопьевна Петрова оҕолору Аан дойдутааҕы Дебаттарга (нуучча уонна омук тылынан) олус ситиһиилээхтик бэлэмниирин, кытыннарарын туораттан көрөрүм, биирдэ кинини кытта Дьокуускайга Сахалыы Дебаты тэрийбиттээхпит (арааһа, сахалыы ыытыллыбыт Дебаттартан биир бастакылара буолуо). Ол эрээри уонтан тахса сыл улаханнык кими даҕаны эрчийбэккэ сылдьыбыт уонна “Мөккүөр түһүлгэтэ” арыый атын быраабылалааҕа буолуо, аны оҕолорбун сыыһа бэлэмниэм диэн сэрэнэн, Светлана Дмитриевнаттан элбэҕи да элбэҕи ыйыппытым. Валентиннаах Иннокентийы оскуолабыт музыкаҕа салайааччыта Анна Семеновна Протопопова ырыаҕа эрчийэр буолан, доргуччу саҥараллар, онтон Сайдам уһуйаантан саҕалаан араас кэмпириэнсийэлэргэ кыттар буолан, эмиэ дьон иннигэр саҥара үөрүйэх. Онон ситиһиилээхтик кыттардыы тэриммиппит, бэлэмнэммиппит. Тэрээһин уопсай аата “Кулаковскай ааҕыылара - 2025” диэн этэ. Онон А.Е.Кулаковскай биэс сыла саҕаланыытыгар 2023 сыллаахха муус устарга таһаарбыт “Сиэрдээх олох кэрэһиттэрэ” диэн кинигэбитин (Горнай улууһун 9-11 кылаастарын үөрэнээччилэрин А.Е.Кулаковскай хоһоонноругар уонна дойдубут Президенин В.В.Путин “Үгэскэ олоҕурбут духуобунай уонна сиэр-майгы сыаннастарын харыстааһыҥҥа, бөҕөргөтүүгэ судаарыстыбаннай политика төрүттэрин бигэргэтии” туһунан (09.11.22) Уурааҕар тирэнэн суруйбут өйтөн суруйууларын хомуурунньуга) уонна 2024 сыллаахха норуодунай бэйиэт С.И.Тарасов 80 сыллаах үбүлүөйүгэр анаан таһаарбыт “Хоһоон санаата, иэйиитэ - өйтөн суруйууга” диэн хомуурунньукпутун (Саха өрөспүүбүлүкэтин 4-11 кылаастарын үөрэнээччилэрин ырытыылара) Кулаковскай-Киин библиотекатыгар бэлэхтээбитим. Бу кинигэлэр күрэстэр түмүктэринэн тахсыбыт буоланнар, манна өйтөн суруйуулар ааптардара хаһыс үрдэллээх Добун суругунан, анал аатынан бэлиэтэммиттэрэ ыйыллыбыт. Онон экспертэр (М.К.Аммосов аатынан университет бэрэпиэссэрэ, СӨ суруйааччыларын Сойууһун чилиэнэ Варвара Борисовна Окорокова; “Кэскил” хаһыат консультант-эрэдээктэрэ Жанна Владимировна Леонтьева; “Кэскил” хаһыат кэрэспэдьиэнэ Таисия Ивановна Алексеева; “Чуораанчык” сурунаал эппиэттиир сэкиритээрэ Ньургуйаана Васильевна Захарова; Арассыыйа уонна СӨ суруйааччыларын Сойуустарын чилиэнэ Александр Адамович Тарасов) хайдах өйтөн суруйуулары сэргииллэрин, үрдүктүк сыаналыылларын ырытан көрүөххэ сөп. Бу кинигэлэрбитин сэҥээрэр ааҕааччылар көстүөхтэрэ диэн эрэнэбит. Өктөмҥө ыытыллыбыт үрдүк таһымнаах “Мөккүөр түһүлгэтигэр” Хаҥалас курдук бэйэ-бэйэтиттэн наһаа ырааҕа суох сытар элбэх нэһилиэктээх улуустан Уулаах Аан орто оскуолата эрэ кытта кэлбитин дьиктиргии санаабытым. Хата, Мэҥэ-Хаҥаластан Майа лиссиэйэ, Павловскай орто оскуолата, Дьокуускайтан Айыы Кыһата, Тулагы орто оскуолата уонна Горнайтан С.И.Тарасов аатынан оскуолаттан биһиги кэлбит буоламмыт, кыттааччы элбээбит.

Улахан кылаастар оонньууларын сүрүн эксперт быһыытынан саха барыта ытыктыыр киһитэ социология билимин дуоктара, психолог, педагог Ульяна Алексеевна Винокурова ис-иһиттэн сэҥээрэн, истиҥ эйгэни олохтоон, уолаттарга чугаһатар ыйытыылары эбии биэрэн көмөлөһөн, үрдүк таһымнаахтык салайбыта. Мин даҕаны үлэлэрин, хаһыакка тахсар ыстатыйаларын кэрэхсээн ааҕар буолан, Ульяна Алексеевнаны илэ көрбүппүттэн-истибиппиттэн астыммытым, сытыы өйүн, киэҥ көрүүтүн, оҕолорго чугаһын сөҕө санаабытым. Тэрийээччилэргэ, кытта кэлбит оҕолорго, кинилэр салайааччыларыгар Горнай Солоҕонун дьонун аатыттан махталбытын тиэрдэбин уонна саха сайдарын туһугар аны даҕаны күүскэ үөрэнэргититигэр, үлэлииргитигэр баҕарабын! Маннык кэрэхсэбиллээх тэрээһиҥҥэ кыттарбытын өйөөн, уруоктарбын солбуйбут биир идэлээхтэрбэр махталым сүрэхпэр мэлдьи баар, үтүөҕүт үс бүк эргилиннин! Тэрээһиҥҥэ барарга көҕүлээбит, массыынанан хааччыйбыт баһылыкпытыгар Александра Павловна Александроваҕа, кини солбуйааччытыгар Мария Юрьевна Павловаҕа, эрэллээхтик илдьэ сылдьыбыт суоппарбытыгар Иван Николаевич Дормидонтовка махталбыт олус улахан!
Бу курдук кэпсээтилэр Өктөмҥө бииргэ айаннаабыт аргыстарым. Маннык тэрээһин оҕолору кытта билсэргэ, бэйэҕин сайыннарарга туһата элбэх диэн түмүккэ кэллим. Уолаттарга эрэ диэн араарбаттара буоллар, кыргыттарбыт да кыттыа этилэр. Холобур, былырыын дьүөгэлэрим Айсана, Виолетта, Оксана (Туйара Александровна бэлэмнээн) улуустааҕы сахалыы Дебакка иккис миэстэ буолан, аны да кыттыа эбиппит диэн сөбүлээн кэлбиттэрэ. Мин санаабар, маннык “Мөккүөр түһүлгэтин” Солоҕоҥҥо тэрийэрбит буоллар, атын улуустан оҕолор мустуо этилэр, оттон биһиги кинилэри үөрэ көрсүө, Солоҕоммут биэс түмэлин көрдөрүө этибит.

Аиза Станиславовна Тырылгина,
С.И.Тарасов аатынан Өрт орто оскуолатын
8 кылааһын үөрэнээччитэ,
оскуола “Пресс-киинин” суруналыыһа

Үбүлүөйдээх Уустарабыс сылыгар

Бүгүн оскуолабыт оҕолоро, иитээччилэрин айар бөлөҕө С.Г.Алексеев-Уус уола Уустарабыс "Дьэбириэлдьин Бэргэн" олоҥхотун туруордулар.

Туруоруу режисердара Анна Протопопова, Прасковья Тарасова,
үҥкүүлэри Анна Дормидонтова туруорбут, таҥастарын Лилия Прохорова төрөппүттэри кытта тикпиттэр, ону таһынан сыана декарациятын Петр Платонов оҥорбут.

Олоҥхону толордулар Артур Андреев, Дуолан Пахомов, Константин Владимиров.

Сүрүн оруолларга: Ньургун Семенов, Валентин Стручков, Надежда Тимофеева, Нарыйа Сидорова, Татьяна Корякина, Анна Протопопова, Прасковья Тарасова уо.д.а.

Оҕолорбут бастакы холонуулара олус сэргэх, толоруулара чаҕылхай, олус кыһаллан оруолларын толорбут иитээччилэрбитигэр Анна Протопоповаҕа, Татьяна Корякинаҕа махталбытын бэллэрэбит.

Олоҥхо баарын тухары сахабыт тыла тыыннаах буоларын умнумуох...