دانشکده محیط زیست دانشگاه تهران

‍ ‍ ⭕️ تاب‌آوری ملی
بازسازی جامعه پس از جنگ فقط محدود به بازسازی فیزیکی و زیرساخت‌ها نیست؛ حمایت‌های روانی، ایجاد فضاهای گفت‌وگو و تعاملات اجتماعی و تقویت حس امنیت روانی مردم نیز باید در دستور کار قرار گیرد
🖌 به قلم؛ الهام فخاری؛ روانشناس

♦️جنگ ۱۲ روزه‌ای که از ۲۳ خرداد تا ۳ تیر ۱۴۰۴ میان ایران و اسرائیل رخ داد، یکی از تلخ‌ترین و ناگهانی‌ترین بحران‌های اخیر کشور ما بود. این تجربه کوتاه‌مدت اما پرتنش، تاثیر عمیقی بر روان و زندگی اجتماعی مردم ایران به‌ویژه ساکنان تهران گذاشت که پیامدهای آن همچنان در ابعاد فردی و جمعی ادامه دارد.

🔰از دیدگاه روان‌شناسی، این جنگ ناگهانی یک رویداد آسیب‌زای پرشتاب بوده که تنش روانی زیاد و به‌دنبال آن تجربه فشرده‌ هیجان‌هایی مانند ترس، اضطراب (تنیدگی) و خشم و اندوه در بالاترین سطح را میان مردم به‌وجود آورده است؛ بی‌خوابی، کابوس‌های مکرر و اضطراب فراگیر، اصلی‌ترین نشانه‌های روانی‌ای هستند که بسیاری از افراد، به‌ویژه کسانی که به مکان‌های انفجار نزدیک بودند و در معرض مستقیم حمله‌های خراب‌کارانه و موشکی قرار داشتند، تجربه کردند.

*️⃣ مواجهه مداوم با صدای انفجار، تصاویر تخریب و اخبار جنگ، می‌توانند زمینه‌ساز بروز اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) شوند؛ این اختلال موجب می‌شود که خاطرات تلخ آن روزها تا مدت‌ها در ذهن و روانشان باقی بماند، به محرک‌های کوچک واکنش‌های شدید و ناگهانی نشان دهند و کیفیت زندگی آنها کاهش یابد. روان‌شناسان هشدار می‌دهند که این آثار روانی نباید نادیده گرفته شوند و نیازمند پیگیری و پشتیبانی‌های تخصصی هستند.

◀️ با وجود این فشارها، یکی از پدیده‌های قابل‌توجهی که در جریان این جنگ مشاهده شد، شکل‌گیری حس هم‌بستگی و وحدت ملی گسترده بود. در شرایطی که استرس و نگرانی مردم را فراگرفته بود، شاهد کنار گذاشتن اختلافات سیاسی و اجتماعی و حرکت به سمت اتحاد و هم‌دلی بودیم؛ بسیاری از افراد با مشارکت در کمک‌رسانی‌های داوطلبانه، حمایت از آسیب‌دیدگان و تقویت روحیه مقاومت ملی، نشان دادند که در بحران‌ها نیز می‌توانند متحد و قدرتمند باشند. شبکه‌های اجتماعی، سرشار از گزارش‌های کمک‌رسانی مردمی و همکاری‌های داوطلبانه بود و پیام‌های امیدبخش رهبران کشور به آرامش روانی جامعه کمک کرد.

⏹️ عبور از این مرحله سخت، مستلزم حفظ برنامه‌های منظم روزانه ازجمله خواب کافی، تغذیه مناسب و فعالیت بدنی است؛ همچنین محدود کردن پیگیری اخبار ناامیدکننده و افزایش ارتباطات مثبت خانوادگی و اجتماعی می‌تواند به کاهش اضطراب کمک کند. حمایت تخصصی روان‌شناختی و ایجاد فضای باز برای بیان احساسات، این توانایی را به افراد می‌دهد که تجربیات تروماتیک خود را بهتر مدیریت کنند و از آسیب‌های روانی بلندمدت جلوگیری کنند.

⏺️ درنهایت، جنگ ۱۲ روزه هرچند کوتاه بود اما زخمی عمیق بر جان و روان جامعه ایران گذاشت. این تجربه نشان داد که سلامت روانی مردم و سرمایه اجتماعی از مهم‌ترین ارکان تاب‌آوری ملی هستند؛ اکنون، وظیفه ماست که با همدلی، همراهی و برنامه‌ریزی دقیق، مسیر بازسازی روحی، اجتماعی و فرهنگی کشور را هموار کنیم تا بتوانیم زندگی‌ای بهتر، همراه با آرامش بیشتر برای همه ایرانیان رقم بزنیم .

https://t.me/env_ir

👍2

148 views08:13