Nega menga shifokor insulinga oʻtishni buyuryapti???

📝Endokrinolog: Fayzullayev Jahongir
( @endocrinoo )

Hozirda koʻplab diabetik bemorlar insulinga oʻtishni juda vahima bilan qabul qiladi , insulin soʻngi chora deb biladi
Aslidachi aslida qanday?

Hozir shu haqida batafsil

Insulin qachon buyuriladi
* 1-tur qandli diabet bemorlar
* Homiladorlik diabeti bilan hastalangan insonlar ( agar parxez bilan kompensatsiyaga erishib boʻlmasa
* 2-tur diabetik bemorlar agar peroral qand pasaytiruvchi dorilar naf bermaganda
* Qoʻshimcha surunkali kasalliklar mavjud boʻlganda masalan Miokard infarkti, Insult
* Operatsiya zarurati boʻlganda
* Kuchli vazn yoʻqotishlarda ( ozib ketishda )
* Qandli diabetning oʻtkir asoratlari paydo boʻlganda - Giperglikemik , giperosmolyar , giperlaktatsidemik , giperatsid komalarda
* Yiringli xirurgik kasalliklarda

Bir narsani yaxshi tushunib olish zarur insulin bu sizda kam boʻlgan yoki umuman yoʻq boʻlgan insulinni tashqaridan kiritishdir.
Undan qoʻrqish sizda diabetning asoratlarini paydo qilishi mumkin.

Maʼlumotni yaqinlarga ulashing
Kanalga aʼzo boʻling

@endocrinoo

@endokrinolog_maslaxatii

Zaharli buqog'i boʻlgan ayol homilador boʻlsa qanday zararli taʼsirlari bor

📝Endokrinolog Fayzullayev Jahongir
( @endocrinoo )

Diffuz toksik buqoq (DTB), ya’ni Basedow-Graves kasalligi — bu qalqonsimon bezning haddan tashqari faollashuvi (gipertireoz) bilan kechadigan autoimmun kasallikdir. Bu holat homilador ayollar va homiladagi bolaga jiddiy xavf tug‘dirishi mumkin.

DTBning homilador ayol va tug‘ilajak bola uchun asosiy xavf va zararli ta’sirlari:

Homilador ayol uchun xavflari:

1. Preeklampsiya/Eklampsiya xavfi oshadi:

Qon bosimi ko‘tarilishi, siydikda oqsil paydo bo‘lishi, bosh og‘rig‘i va boshqa xavfli belgilar yuzaga keladi.

2. Yurak faoliyatining buzilishi:

Tez yurak urishi (taxikardiya), yurak yetishmovchiligi rivojlanishi mumkin.

3. Qalqonsimon bezning “krizi” (tirotoksik kriz):

Juda xavfli holat bo‘lib, tana haroratining ko‘tarilishi, hushdan ketish, yurak urishining keskin tezlashuvi bilan kechadi.

4. Homilani yo‘qotish (spontan abort):

Ayniqsa homiladorlikning ilk oylarida xavf oshadi.

Homiladagi bola uchun xavflari:

1. Past tana og‘irligi bilan tug‘ilish (gipotrofiya):

Ona organizmidagi gormonlar ta’sirida bola yetarlicha o‘smasligi mumkin.

2. Erta tug‘ilish xavfi:

37 haftagacha tug‘ilish ehtimoli ortadi.

3. Tug‘ma gipertireoz (yallig‘langan qalqonsimon bez bilan tug‘ilish):

Onaning autoimmun antitanalari (TTG-reseptorga qarshi antitanalar) platsenta orqali o‘tib, bolada qalqonsimon bezning ortiqcha faollashuvini keltirib chiqarishi mumkin.

4. Tug‘ma nuqsonlar (agar dori nazoratsiz qabul qilinsa):

Ayrim antitireoid dorilar (masalan, metimazol) homilada anomaliyalar (masalan, traxeya yoki qorin oldi devori nuqsonlari) chaqirishi mumkin. Shu sababli faqat vrach nazoratida, xavfsiz dozada dori qo‘llanilishi muhim.

5. Neonatal (yangi tug‘ilgan chaqaloqdagi) tirotoksikoz:

Bolada yurak urishining tezligi, og‘ir nafas olish, vazn yo‘qotish, asabiylik bilan kechadi.

Davolash va nazorat:

Homiladorlikda xavfsiz dori vositalari (masalan, propiltiourasil – PTU 1-trimestrda):

2–3-trimestrlarda ba’zida metimazolga o‘tiladi.

Gormon darajasi (TTG, T4) va antitana (TRAb) monitoringi:

Har oyda yoki vrach ko‘rsatmasiga ko‘ra.

Endokrinolog va ginekolog tomonidan muntazam nazorat:

Xavfli asoratlarni erta aniqlash uchun zarur.

Agar siz yoki tanishingiz homiladorlik davomida DTB bilan og‘rigan bo‘lsa, albatta malakali endokrinolog va ginekolog kuzatuvida bo‘lishi zarur. To‘g‘ri davolash orqali asoratlar oldini olish mumkin.

@endocrinoo

@endokrinolog_maslaxatii

#music_time

Ular sahnani ham zabt etdi

@endocrinoo

#film

Umar ibn Hattob

17-qism.

@endocrinoo

Bir farmon taraldi: "Ey dunyodagi
Jamiki yomonlar, to'planing tezda!"
Aniqki, bironta odam bolasi
Ishtirok etmadi ushbu majlisda.

So'ng farmon taraldi: "Ey dunyodagi
Jamiki yaxshilar, to'planing qani..."
Bu gal ham natija hayratli edi -
Jur'at qilmas edi hech kim borgani...

© Xayrulla Hamidov

@endocrinoo

Avval semiradi keyin boʻyiga choʻziladi. Shu rostmi?

📝Endokrinolog Fayzullayev Jahongir
( @endocrinoo )

Semizlik (yoki ortiqcha vazn) boʻy oʻsishiga ta'sir qilishi mumkin, ayniqsa bolalar va oʻsmirlar orasida. Bu taʼsir bevosita emas, balki bilvosita omillar orqali yuzaga chiqadi. Quyidagi sabablarga koʻra semizlik boʻy oʻsishida orqada qolishga olib kelishi mumkin:

1. Gormonal muvozanat buzilishi

Semizlik gormonlar, ayniqsa insulin, leptin va oʻsish gormoni (growth hormone) muvozanatiga taʼsir qilishi mumkin. Masalan:

Oʻsish gormoni: Semiz bolalarda ushbu gormonning ishlab chiqilishi yoki taʼsiri kamayishi mumkin, bu esa boʻy oʻsishini sekinlashtiradi.

2. Suyaklarning erta yopilishi (pubertal timing)

Ortiqcha vaznli bolalarda jinsiy yetilish erta boshlanishi mumkin. Bu holatda:

Suyak plastinkalari (epifiz) erta yopilib, oʻsish erta toʻxtaydi.

Natijada bola dastlab tezroq oʻsadi, lekin keyinchalik boʻyi kutilganidan pastroq boʻlib qoladi.

3. Harakatsizlik

Semiz bolalar odatda kamroq harakat qiladilar, bu esa mushak-suyak tizimining normal rivojlanishiga salbiy ta’sir qiladi.

4. Ovqatlanish sifati

Ortiqcha kaloriyali, lekin ozuqaviy moddalarga kambagʻal ovqat (masalan, fastfud) suyak va tana oʻsishi uchun zarur vitaminlar (D vitamini, kaltsiy, rux va boshqalar) yetishmasligiga olib keladi.


Xulosa:
Semizlikning oʻzi toʻgʻridan-toʻgʻri boʻy oʻsishini toʻxtatmaydi, lekin u orqali yuzaga keladigan gormonal oʻzgarishlar, suyaklarning erta yopilishi, harakatsizlik va noto‘g‘ri ovqatlanish tufayli bolaning boʻy oʻsishi orqada qolishi mumkin.

Agar siz yoki yaqinlaringizda shunday holat boʻlsa endokrinologga murojaat qilish foydali boʻladi. Yaxshi parhez va jismoniy faollik koʻplab salbiy taʼsirlarni bartaraf etishi mumkin.

Kanalga aʼzo boʻling
Malumotni yaqinlarga ham ulashing

@endocrinoo

@endokrinolog_maslaxatii

Biologik yoshingizni bilasizmi?

@endocrinoo

#tibbiy_fakt

Inson umri davomida 27000 kg ga yaqin oziq-ovqat iste'mol qiladi, bu taxminan 6 ta filning vazniga to'g'ri keladi.

@endocrinoo

#afsona

Men semiz emasman, suyagim yoʻgʻon

@endocrinoo

🟡 400 kg og'irlikdagi erkakning rentgenogrammasi

🔘Ko'rib turganingizdek, uning "suyagi yo‘g‘on" emas.😉


@endocrinoo

Metforminni qoʻllash boʻyicha koʻrsatmalar

📝Endokrinolog Fayzullayev Jahongir
( @endocrinoo )

📌Qoʻllanishi
Semizlik
Prediabet
Qandli diabet 2-tur
Insulinrezistentlik
Tuhumdon polikistozi

💊Dozalash
Dastlab 500-1000 mg dan 1 yoki 2 mahal ovqatdan soʻng 10 kun.

Agar medada nojoʻya taʼsirlar kuzatilmasa doza oshiriladi.

Kunlik oʻrtacha doza 1500 mg.
2000 mg doza berishda natija avvalgidan yaxshi emasligi isbotlangan.
Kunlik maksimal doza 2550 yani 850 dan 3 mahal

Agar nojoʻya taʼsirlar kuzatilsa metformin tarkibli boshqa doriga oʻtkaziladi.

‼️Nojoʻya taʼsirlari
Koʻngil aynishi, qayt qilish, oshqozon soxada diskomfort, meteorizm, ishtaxa pasayishi, ogʻizda metal tami, vitamin b12 yetishmasligi.

Qonda maksimal konsentratsiyasi 2.5 soat, tasir davomiyligi 6-10 soat

Dori nomiga SR yoki XR qoʻshilsa bu tasiri uzaytirilgan degani

Kanalga aʼzo boʻling
Malumotni yaqinlarga ham ulashing

@endocrinoo

@endokrinolog_maslaxatii

Grechka va Diabet

📝Endokrinolog Fayzullayev Jahongir
( @endocrinoo )

Deyarli diabetiklar grechka juda foydali deb hisoblaydi. Xoʻsh aslida ham shundaymi? Buni bilish uchun yana uning tarkibiga qiziqamiz.

100 gr mahsulotda
- Oqsil 12.6 gr
- Yogʻ 3,3 gr
- Uglevod 57.1 gr
Kaloriyalikligi 330 kkal🔥

Glikemik indeksi 50 atrofida ( qanday shaklda tayyorlashga koʻra oʻzgaradi )

Tarkibidagi minerallar rasmga koʻrsatilgan

Tavsiya: qizarib yetilgan dondan koʻra yashil don sizning diabetingiz uchun nisbatan zararsiz. Grechkani suvga (qatiqqa) 2-3 soatga uyutib qoʻyib isteʼmol qilsangiz boʻladi. Kunlik isteʼmol 100 grdan ortmasa va uni ham oqsil mahsulotlari bilan birga qabul qilsangiz katta havf yoʻq.

#afsona : grechka saxrni tushiradi!
Yoʻq aksincha barcha mahsulotlar kabi koʻtaradi, faqat yuqori darajada emas

Kanalga aʼzo boʻling
Malumotni yaqinlarga ham ulashing

@endocrinoo

@endokrinolog_maslaxatii

#music_time

Abrobey - gõzal (cover)

@endocrinoo

#film

Umar ibn Hattob

18-qism.

@endocrinoo

Hurmatli ayollar, goʻzal opa singillar bayramingiz muborak boʻlsin 🌺🌸

@endocrinoo

#music_time

Muqaddas ayol

@endocrinoo

Qonimda shamollash bor ekan
#analiz

📝Endokrinolog: Fayzullayev Jahongir
( @endocrinoo )

Halqimiz orasida (bu asosan shifokor gapidan soʻng paydo boʻluvchi) notoʻgʻri termin va tushuncha mavjud. Bu meni qonimda shamollash bor ekan degan gapdir.

Bu termin Eritrotsit choʻkish tezligi (ECHT🇺🇿 , ESR 🏴󠁧󠁢󠁥󠁮󠁧󠁿, СОЭ 🇷🇺) aslida.

ECHT – eritrotsitlar cho‘kish tezligi

Eritrotsitlar cho‘kish tezligi – qon analizida qonning ikki qismga ajralish tezligini ko‘rsatadi, ya’ni plazma (yuqorigi) va shaklli elementlar (pastki). Bu ko‘rsatkich eritrotsitlar, globulinlar va fibrinogenlar miqdoriga bog‘liq. Bu qizil qon tanachalari qancha ko‘p bo‘lsa, ular shuncha sekin cho‘kadi degan ma’noni anglatadi. Globulin va fibrinogen miqdori oshishi esa eritrotsitlar cho‘kish tezligini tezlashtiradi.

Unutmang qonda shamollash kuzatilmaydi. ECHT deyarli barcha kasalliklarda ⬆️ ortadi, sanoqli kasalliklardagina kamayishi kuzatiladi.

ECHT pasayadi:⬇️
•Vakez kasalligi
•Surunkali qon aylanishining
yetishmovchiligi
•Virusli infeksiya.

Norma:
Ayollarda 2-15 mm/ soat
Erkaklarda 2-10 mm/ soat

Kanalga aʼzo boʻling
Maʼlumotni yaqinlarga ham ulashing

@endocrinoo

@endokrinolog_maslaxatii

#film

Umar ibn Hattob

19-qism.

@endocrinoo

#hazil_time

Hozirgilar yoshlikdan shunday

@endocrinoo