Gestatsion diabetdan keyingi havfni kamaytirish

📝Endokrinolog Fayzullayev Jahongir
( @endocrinoo )

Gestatsion diabet davrida qonda glukozani uzoqroq vaqt maqsadli diapazonda ushlab turish tugʻiladigan bolada asoratlarni kamaytiradi

205 nafar homilador ayolda oʻtkazilgan tadqiqot natijalari taxlil qilindi

Taxlil shuni koʻrsatadiki:

•Glukoza miqdorini 63-140 mg/dL oraligʻida ushlab turish asoratlar xavfini 18% ga kamaytiradi
• 63-120 diapazonda ushlash havfni 21% ga kamaytiradi
• Eng past havf oʻrtacha kunlik glukoza 94 dan past boʻlganda kuzatiladi

Kanalga aʼzo boʻling
Malumotni yaqinlarga ham ulashing

@endocrinoo

Guruh:

Laktat atsidotik koma nima?
⚠️Turlari
⚠️Patogenezi
⚠️Klinikasi
⚠️Havf omillari haqida jamlanma

@endocrinoo

Ayollar orasida koʻp tarqalgan TUGUNLI BUQOQ mavzusiga oid postlarimni jamlab bersam.
#tugunli

📝Endokrinolog: Fayzullayev Jahongir
( @endocrinoo )

Maqsad_Natija

Tugun_nega_hosil_bo'ladi

Tugun_nima Tugun_batafsil

Tugun_turlari_batafsil_2

Tugunlar_3

Koʻp_tugunli_buqoq

Qalqonsimon_bez_kistasi Kista_2

Uzida_nimalar_kõrinadi

UZI_qilish_shartmi

UZIdan_maqsad

Qachon_operatsiya_qilinadi

Operatsiya_turlari Tiosinatlar_nima

Yodning_ortiqchasi Biopsiya_nima?

Farqlash_muhim Biopsiya_2

Sintigrafiya Biopsiya_video

Biopsiya_rasmi QB_õsmasi

Uzistlar_bilishi_kerak

Yongʻoq_foydalimi Poster

Operatsiya_asoratidan

Saraton

Õsma_turlari Medulyar_karsinoma

Natija

Natijalardan Natija_3

Natija_4 Tugun_gipotireoz

Kanalga aʼzo boʻling
Maʼlumotni yaqinlarga ham ulashing

@endocrinoo

@endokrinolog_maslaxatii

#hazil_time

Ahir tinchlantirishi kerak ediyu😂

@endocrinoo

#film

Umar ibn Hattob

9-qism.

@endocrinoo

Sayyid ul ayyom
Hajjul masokin juma muborak 🌙

@endocrinoo

Qalqonsimon bezning folikulyar karsinomasi

@endocrinoo

#asorat

Diabetik polineyropatiya kelib chiqishida ham qon tomirlardagi oʻzgarishlar sabab boʻladi.

Barcha toʻqima va aʼzolar yashashi uchun albatta qon bilan taʼminot zarur.
Qon taʼminoti buzilganda (yuqori glukoza sababli) nervlarda ham yemirilishlar paydo boʻladi va bu davomiy kechganda nervlarda ogʻir buzilishlar kelib chiqadi.
Shu sababli turli sezgi buzilishlari paydo boʻladi

@endocrinoo

Guruh:

🔬 Normal sharoitda yopishqoqlik

Suvning nisbiy yopishqoqligi ≈ 1
Qonning nisbiy yopishqoqligi ≈ 3,5–5,5 (baʼzi manbalarda 4–5)

🩸 Diabetda qon yopishqoqligi qanday o‘zgaradi?
1️⃣ Giperglikemiya fonida
Diabetda (ayniqsa dekompensatsiyada):
🔺 Qonda glukoza ↑
🔺 Plazma osmolyaligi ↑
🔺 Oqsillar va gemoglobin glikatsiyasi ↑
🔺 Eritrotsit deformabelligi ↓
🔺 Eritrotsit agregatsiyasi ↑
🔺 Fibrinogen ↑

Natijada:
Qon yopishqoqligi oshadi (baʼzan 6–7 gacha chiqishi mumkin)

2️⃣ Patogenetik mexanizm
Diabetda yopishqoqlik oshishining asosiy mexanizmlari:
🔹 1. Eritrotsitlar elastikligi kamayadi
Glikatsiyalangan membrana oqsillari eritrotsitni qattiqlashtiradi → kapillyarlardan o‘tishi qiyinlashadi.

🔹 2. Aggregatsiya kuchayadi
Fibrinogen va glukozaning yuqoriligi rouleaux hosil bo‘lishini kuchaytiradi.

🔹 3. Degidratatsiya (ayniqsa DKAda)
Plazma hajmi kamayadi → gematokrit nisbatan oshadi → viskozitet ↑↑

🔹 4. Endotelial disfunktsiya
NO sintezi kamayadi → mikrosirkulyatsiya yomonlashadi.

📌 Klinik ahamiyati
Diabetda qon yopishqoqligi oshishi quyidagilarga olib keladi:

🔸 Mikroangiopatiya (retinopatiya, nefropatiya, neyropatiya)
🔸 Tromboz xavfi oshishi
🔸 Insult va MI xavfi ↑
🔸 Oyoqlarda issiq/sovuq hissi (mikrosirkulyatsiya + neyropatiya kombinatsiyasi)

Kanalga aʼzo boʻling
Malumotni yaqinlarga ham ulashing

@endocrinoo

Guruh

#asorat

Diabetik polineyropatiyadagi simptomlar

📝Endokrinolog Fayzullayev Jahongir
( @endocrinoo )

📌📌📌
Sanchuvchi ogʻriq - toʻsatdan igna sanchgandek ogʻriq boʻlishi va dastlab oyoq uchlarida kuzatilsa keyinchalik (davolanmasa) oyoqning yuqori qismiga va tanaga koʻchib oʻtadi.

🔥🔥🔥
Yonish xissi - qizish ham deb ataymiz. Doimiy oyoq qizib turishi sababli tunda oyoqlarni ochib yotishlar

🐜🐜🐜
Chumoli yurgandek tuyilishi - aslida oyoqda xech narsa yoʻq lekin shunaqa sezgi bor.

🌬💨❄️
Sovuq qotishi - qishin yozin ushbu belgi bezovta qiladi. Yozda ham qalin oyoq kiyim (maxsi) kiyib yurishadi. Issiqni sezishmaydi.

⚡️⚡️⚡️
Tok urgandek boʻlishi - birdaniga elektr urgandek ogʻriq bilan oʻtib ketadi.

Yuqoridagi barcha belgilar diabetik polineyropatiyaga xos boʻlib ertaroq davolash talab qiladi. Aks holda narkotik ogʻriq qoldiruvchilar ham foyda bermay qolishi mumkin.

Kanalga aʼzo boʻling
Malumotni yaqinlarga ham ulashing

@endocrinoo

@endokrinolog_maslaxatii

MEN-1 (Sindrom Vermer)
MEN-2A (Sindrom Sippl)
MEN-2B (Sindrom Gorlin)

@endocrinoo
@endokrinolog_maslaxatii

#hazil_time

Igna bilan quduq qazib koʻrganmisiz

@endocrinoo

#bepushtlik

Kriptorxizm - bu tug'ma anomaliya bo'lib, unda bir yoki ikkala moyaklar skrotum(yorg'oq)ga tushmaydi, ammo qorin bo'shlig'ida yoki inguinal kanalda qoladi. Bu o'g'il bolalarda jinsiy rivojlanishning eng keng tarqalgan kongenital buzilishidir.

Kriptorxizmning aniq sababi noma'lum, ammo bu moyaklarning intrauterin rivojlanishining buzilishi va ularning skrotumga tushishi bilan bog'liq deb taxmin qilinadi.
Kriptorxidizm xavfini oshiradigan omillarga quyidagilar kiradi:
- Erta tug'ilish
- Tug'ilganda kam vazn
-Daun sindromi
-Boshqa tug'ma anomaliyalar
- Gormonal buzilishlar
- Kriptorxizmning oilaviy mavjudligi

Kriptorxizmning asosiy alomati bir yoki ikkala moyakning skrotumga tushmasligi hisoblanadi. Ba'zi hollarda moyak to'liq tushmasligi va inguinal kanalda sezilishi mumkin.

@endocrinoo

@endokrinolog_maslaxatii

Kriptorxizm sababli yorg'oqqa tushmagan moyaklarni yorg'oqqa tushirish operatsiyasi ORXIOPEKSIYA deb ataladi.

Ushbu operatsiyani erta oʻtkazish esa moyak saratoni havfini kamaytiradi.
Bir yoki ikki moyak bilan tugʻilgan har 500 ta erkakdan 1sida moyak saratoni rivojlanadi.
Kasallikning eng yuqori darajasi hayotning uchinchi va toʻrtinchi oʻn yillikda sodir boʻladi.
Agar moyak qorin boʻshligʻida boʻlsa havf yuqori, agar inguinal kanalda boʻlsa biroz kamroq havfda.

Moyaklari tushmagan erkaklarni sogʻlom erkaklarga nisbatan saraton havfi 20% ga yuqori.

1 tomonlama tushmagan moyak moyaklar bilan har 80 tadan bittasida va 2 tomonlama tushmagan moyaklar uchun 40-50 tadan bittasida yomon sifatli oʻsmalar uchraydi.
Bu oʻsmalar ichida eng uchraydigani seminoma(65%) hisoblanadi. Agar ORXIOPEKSIYA qilinsa bu holat 30% gacha kamayadi.

Manba

Kanalga aʼzo boʻling
Maʼlumotni yaqinlarga ham ulashing

@endocrinoo

@endokrinolog_maslaxatii

Bolalarda tungi enurez(siyib qoʻyishi)ni davolashning asosiy turlari:

Tartib: yotishdan oldin qo'rqinchli kitoblarni o'qish va faol o'yinlarni kamaytirish. Zo'ravonlik elementlari bo'lgan filmlar va kompyuter o'yinlari ham bolaning hali ham zaif ruhiyatiga salbiy ta'sir qiladi.

Parhez: oxirgi ovqat 18.00 gacha tavsiya etiladi. Uyqudan oldin ko'p suyuqlik ichmaslik kerak, peshob haydovchi vositalarni chiqarib tashlash zarur: sut, sharbatlar, choy, kofe, bodring, tarvuz.

Mashq: tos suyagi mushaklarini kuchaytirishga qaratilgan. Suzish, velosiped haydash siydik chiqarishda qatnashadigan orqa, toz va bel mushaklarini kuchaytiradi. Agar bola hali besh yoshga to'lmagan bo'lsa, yotoqda tunda siyish haftada ikki martadan ko'p bo'lsa, u holda davolanish tushuntirishli xotirjam suhbat ko'rinishida bajarilishi mumkin. (Bu o'yin shaklida bo'lishi mumkin). Kattaroq bolalarni (5-8 yosh) tunda uyg'otish mumkin. Davolashning kalendar usulini qo'llang. Agar bir oydan keyin yaxshilanish bo'lmasa, usulni bekor qiling yoki muvaffaqiyatli bo'lsa davom eting. Taglik ishlatmang.

Qovuqni tayyorlash usuli. Siydik chiqarish istagini iloji boricha uzoqroq ushlab turishdir. Bola kun davomida xojatga kamroq borishga harakat qiladi. Yetti yoshdan boshlab ushbu usul tavsiya etiladi, samaradorlik -50%.

Kalendar usuli. O'yinga o'xshab o'tkaziladi. Bolada taqvim o'rnatiladi, u yerda "quruq tunlar" va "nam ko'rpa" kunlari belgilanadi. "Quruq tun" uchun rag'batlantiruvchi sovrin (konfet, hayvonot bog'iga sayohat) yoki ball beriladi. Usulning samaradorligi 25-35% ni tashkil qiladi.

#film

Umar ibn Hattob

10-qism.

@endocrinoo

Qandli diabetda 7⃣ oltin qoida❗️

📝Endokrinolog: Fayzullayev Jahongir
( @endocrinoo )

1⃣.Qonda qand miqdorini doimiy nazorat qiling.Imkon boʻlsa glukometr olib qoʻying.

2⃣.Dorilarni vaqtida qabul qiling. Yozilgan vaqt va jadvalga asosan.

3⃣.Buyraklaringizga g'amho'rlik qiling.Diabetda buyrak zararlanishi koʻp uchragani sababli uni asrash juda muhim.

4⃣.Qonda holesterinni nazorat qiling. Chunki "yomon holesterin" sababli infarkt va insult havfi ortishi mumkin.

5⃣.Toʻgʻri ovqatlaning.Parxezga rioya qiling.

6⃣.Ortiqcha vazndan halos boʻling.Semizlik holesterin ortishiga sabab boʻladi.

7⃣.Doimiy jismoniy mehnatda boʻling.Harakat sababli insulin ajraladi,qon aylanishini yaxshilanadi,ovqat energiya uchun parchalanadi.

Kanalga aʼzo boʻling
Maʼlumotni yaqinlarga ham ulashing

@endocrinoo

@endokrinolog_maslaxatii

#hazil_time

Bemor boʻyingiz qancha?
---152sm holos.

Oy kichkintoy ekansizu. Vazningiz qancha?
---xech qancha farq qilmaydi,atigi 112kg

😳😳😳

@endocrinoo

@endokrinolog_maslaxatii

Birlamchi giperaldosteronizm - Konn sindromi haqida

Endokrinolog Fayzullayev Jahongir

@endocrinoo

Guruh

📝Endokrinolog Fayzullayev Jahongir
( @endocrinoo )

Birlamchi giperaldosteronizm (Conn sindromi) bu buyrak usti bezining po‘stloq qismi (zona glomeruloza) tomonidan aldosteronning ortiqcha va mustaqil ishlab chiqarilishi bilan kechuvchi kasallik bo‘lib, renin past, arterial gipertenziya va ko‘pincha gipokaliemiya bilan namoyon bo‘ladi.

📌Etiologiyasi:
🟢BUB aldosteromasi - aldosteron sintezlovchi BUB solitar oʻsmasi.

🟢Idiopatik giperaldosteronizm - ikki tomonlama diffuz tugunli giperplaziya.

🟢Bir tomonlama BUB giperplaziyasi

🟢Glukokortikoidlarga bogʻliq giperaldosteronizm (juda kam uchraydi)

🟢Ektopik aldosteron chiqish sindromi

⚙Patogenezi:
Qonda: Aldosteron ortadi
Na ortadi, K kamayadi

Siydikda: K ajraydi
Giperkaliyuriya sababli buyrak zararlanadi ( shu sababli poliuriya, polidipsiya, gipostenuriya paydo boʻladi )

Na ortishi sababli oʻziga suv tortib osmolyarlik beradi va AB ortadi

K kamayishi sababli nerv-mushak zararlanadi

🩻Klinikasi:
AB ortishi
Muskullarda ogʻriq, xolsizlik, adinamiya, paresteziya

Muskul xolsizligi eng koʻp uchrovchi belgisi !
+ Siydikning ishqoriyligi (alkaloz)

🔬Diagnostika:
Veroshpironli sinama
Marsh sinamasi
Farmakologik sinama
Kortinef sinamasi
KT, MRT
Qondan Na, K, Aldosteron, Renin
Aldosteron/Kortizol nisbati
Siydik muhiti

Kanalga aʼzo boʻling
Malumotni yaqinlarga ham ulashing

@endocrinoo

Guruh: