📣Zamonaviy tibbiyot xaqida negativ fikr bildirish notoʻgʻri

Ayniqsa, tabobat bilan shugʻullanuvchi va shuni yoqlovchilar tibbiyotga loy chaplaydi.

Toʻgʻri, Oʻzbekistondagi tibbiyot haminqadar rivojlangani rostdir ammo bu zamonaviy tibbiyotning umumiy kuch qudratini belgilamaydi.

GuanChjou misolida koʻrdikki, xech qanday moʻjizakor xalq tabobati yoʻq. Naf boʻlmagach firib yoʻliga oʻtish bor.

Tibbiyot va tabobatni aloxida qilib tarafkashlik qilish notoʻgʻri. Ular bir biriga yordam berishlari kerak. Ammo shunda ham birinchi oʻrinda Tibbiyot turishi va undan keyin tabobatga murojaat qilinishi kerak.

@endocrinoo

📣 Semirganing sari xar xil xazillar avj oladi.

Shunaqa tarozi boʻlsa - siz qaysi xayvon boʻlardingiz? 😁

@endocrinoo

Qandli diabet bemorlarda insulinni bir joyga qayta-qayta qilish yoki uzoq vaqt davomida olish natijasida bemorda lipogipertrofiya (lipodistrofiya) rivojlangan.

Bu esa insulinni yaxshi so'rilamasligi va kosmetik defektga olib kelishi mumkin.

Buni oldini olish uchun inyeksiya joyini almashtirib qilish, ninani tez tez o'zgartirish va insulinni to'gri saqlash lozim.

@endocrinoo

🚑
Normal hayz sikli

Hayz sikli davomiyligi joriy hayz kelishining (mensturatsiyaning) birinchi kunidan keyingi hayz kelishining birinchi kunigacha hisoblanadi. Individual fiziologiyaga ko’ra, hayz sikli normada 21 dan 30-35 kungacha bo’lgan muddatni tashkil qiladi, odatda 28 kun. Menstrual funktsiyaning yo’qolishi menopauza davrida — 45-50 yosh oralig’ida sodir bo’ladi.

Hayz siklining regulyatsiyasi miya po’stlog’i, gipofiz, gipotalamus, tuxumdonlar tomonidan amalga oshiriladigan va qin, bachadon va sut bezlari manfaati bilan olib boriladigan murakkab neyrogumoral mexanizm ta’siri ostida yuzaga keladi.

Gipotalamus-gipofiz tizimi tomonidan ajratiladian gonadotrop gormonlar — FSG, LG va LTG tuxumdonlarda o’zgarishlarini keltirib chiqaradi, bu tuxumdon sikli deb ataladi va quyidagi bosiqchlarni o’z ichiga oladi:

Follikulyar faza — follikulning yetilishi jarayoni;

Ovulyatsiya fazasi — yetilgan follikulning yorilishi va tuxum hujayraning chiqishi;

Progesteron (lyuteinli) faza — sariq tananing rivojlanishi jarayoni.

Menstruatsiya davrining oxirida, tuxum hujayra urug’lantirilmagan bo’lsa, sariq tana regressiya qiladi. Tuxumdonlarning jinsiy gormonlari (estrogenlar, gestagenslar) bachadonda tonus, qon ta’minoti, qo’zg’aluvchanlik, shilliq qavatdagi dinamik jarayonlarning o’zgarishini, ya’ni ikki bosqichdan iborat bachadon siklini chaqiradi:

Proliferatsiya fazasi — endometriy funktsional qatlamining tuzalishi, jarohatlangan yuzasi bitishi va uning keyingi rivojlanishi. Bu bosqich follikulning rivojlanish jarayoni bilan bir vaqtda sodir bo’ladi.

Sekretsiya fazasi — bachadon shilliq qavati funktsional qatlamining yumshashi, qalinlashishi va rad etilishi (deskvamatsiya). Funktsional qatlamning rad etilshi hayz ko’rish orqali namoyon bo’ladi. Vaqti bo’yicha bu bosqich tuxumdondagi sariq tananing rivojlanishi va nobud bo’lishiga to’g’ri keladi.

Shunday qilib, hayz sikli, odatda, ikki fazali hisoblanadi: tuxumdon siklining follikulyar va lyuteinli fazalari va ularga mos keladigan, bachadon siklining proliferatsiya va sekretsiya fazalari. Normada yuqorida aytilgan siklik jarayonlar ayol fertil yoshining butun davomida ma’lum vaqt oralig’ida qayta va qayta takrorlanib turadi.

@endocrinoo

❓Nega qon bosimini pasaytiruvchi dorilarni kechqurun ichish tavsiya etiladi?


✅ Buning sababi shundaki, kechqurun qon bosimini tushiruvchi dorilarni qabul qilish bosim koʻtarilishining ertalabki choʻqqisiga toʻsqinlik qilishi mumkin.

✅ Haqiqatan ham, ertalab, uygʻonish chogʻida odamlarda qon bosimi koʻtariladi.

✅ Bundan tashqari, kechqurun antigipertenziv dorilarni qabul qilish yurak xuruji va insult xavfini sezilarli darajada kamaytiradi.

 @endocrinoo

TORCh infeksiyalar

Oila qurganlar, ayniqsa bola koʻrish taraddudida yurgan juftlar TORCh infeksiya va uning homiladorlikka aloqasi haqida ozgina boʻlsa ham eshitishgan.
TORCh infeksiyalari nima ? TORCh infeksiyani bepushtlik va xomiladorlikka qanday aloqasi bor ? Bugun shu haqida gaplashamiz

TORCh infeksiyalari bu toksoplazmoz, qizilcha, gerpes va sitomegalovirus kiradi. Xomiladorlikdan avval va xomiladorlik davrida yana xlamidiya, ureaplazma, brutsyellez xam tekshiriladi. Lekin ular TORCh infeksiya emas.

TORCh infeksiya ayol va erkakda xam boʻlishi mumkin. Erkaklarda TORCh infeksiya spermarivojdanishiga taxsir qilib, sperma koʻrsatkichlarini buzadiki, ular farzand koʻrish extimolligin ancha pasatirishi mumkin. Ayollarda TORCh infeksiya xomila tushib qolishi, tugʻma nuqsonli bola tugʻilishi va koʻp asoratlarga sabab boʻladi.

ODDIY GERPES 1/2 tipi
Oddiy gerpes bilan xomiladorlik davrida birlamchi infeksiyalanish quyidagi asoratlarga olib kelishi mumkin:
• Xomiladorlik buzilishi: suv koʻpayib ketishi, xomiladorlik toʻxtatilishi, xomila tushib qolishi
• Xomila patologiyasi: qorin ichi infeksiyasi,oʻz oʻzidan abort, oʻlik bola tugʻilishi
• Chaqaloq patologiyasi: tugʻma gerpes, chala tugʻilish, tugʻilganda tana vazni pastligi
Gerpes bilan ogʻrish birlamchi epizodida infeksining xomilaga oʻtish xavfi50%, infeksiya qaytalanganda yoki belgisiz kechganda 0-4%.

TOKSOPLAZMOZ
Ayollarning 10 -12 % toksopazmoz bilan xomiladorlik davrida infeksiyalanishadi, yuqtirib olishadi. Infeksiyaning xomilaga oʻtish xavfi 30-40 % .
Agar infeksiya yuqishi xomiladorlik И va ИИ trimestrlarida roʻy bersa oʻz oʻzidan abort yoki vaqtidan erta tugʻilish xavfi 10-15 %. Bunda tugʻma toksoplazmoz xavfi 15-25% boʻladi va chaqaloqlar ogʻir xolatlari (fetopatiyalar) masalan kalla kichik boʻlib qolishi (mikrotsyefaliya), gidrotsyefaliya, xorioretinit, gepatosplenomegaliya, trombotsitopeniya kuzatiladi. Agar yuqish xomiladorlik ИИИ trimestrida roʻy bersa tugʻma toksoplazmoz xavfi 90 %gacha. Lekin bunda kasallik aksari xollarda belgilarsiz kechadi
Toksoplazmozda xam asoratlar gerpesdagiga oʻxshaydi.

SITOMEGALOVIRUS
Xomilador ayollarning 1 - 4 % sitomegalovirusni xomiladorlik vaqtida yuqtirib oladilar. Shu ayollarning 33%da xomilaning infeksiya yuqtirishi va zararlanishi kuzatiladi.

Xomiladorlikda infeksiya yuqishi 12 xaftagacha sodir boʻlsa bola tashlash va tugʻma nuqsonlarag sabab boʻladi :
• Gidro yoki atsyefaliya,
• Serebral falaj
• Koʻz va eshitish a’zolari shikastlanishi

Infeksiya yuqishi Xomiladorlik 12 xaftasidan keyin sodir boʻlsa sitomegaliyaning tarqalgan shakli - jigar shikastlanishi (gepatit), oʻpka kasalligi (pnevmoniya) i koʻz shikastlanishi (retinitga) olib keladi

QIZILCHA
Qizilcha virusi xomiladorlikning 16 xaftasigacha yuqishida odatda quyidagi xolat boʻladi:
• Xomilani qorinda xalok boʻlishi
• Kallada oʻzgarish: makro va mikrotsyefaliya
• Gregg uchligi: koʻz shikastlanishi + karlik (eshitmaslik) + yurak qon tomir tizimi rivojlanishi nuqsonlari

Qizilcha virusi xomiladorlikning 16 xaftasidan keyin yuqqada tugʻma nuqsonlar xavfi sezilarli pasayadi.

Farzand koʻrish va xomiladorlik silliq va muammosiz kechishida oʻz vaqtida tekshirishlar , shu qatorda TORCh infeksiyaga tekshirish oʻtkazilishi xomila va ayol salomatligi va kelajagi uchun xayotiy muxim. Arzimagan bir tekshirish sizni kelajakdagi koʻp tashvish va gʻam anduxdan saqlab qolishi mumkin.

@endocrinoo

🧂​Osh tuzi nima uchun yodlangan bo‘lishi zarur?

◽️Yod tanqisligi aqliy zaiflikning asosiy omilidir. Ma’lumotlarga ko‘ra, har yili dunyoda 38 millionga yaqin bola yod tanqisligi xavfi bilan tug‘iladi.

◽️Qolaversa, bu modda yetishmasligi qalqonsimon bez va ovqat hazm qilish organlari faoliyati bilan bog‘liq turli jiddiy kasalliklarni keltirib chiqaradi.

🔹Osh tuzlarining saqlanish harorati 28 darajadan oshmasligi lozim. Qotib qolgan, nam tortgan, begona hidlarga ega bo‘lgan, yaroqlilik muddati o‘tgan, qadoqlari buzilgan osh tuzlarining foydali xususiyatlari yo‘qolgan bo‘ladi.

🔹Bunday mahsulotlarni iste’mol qilmaslikni tavsiya qilamiz

@endocrinoo

🥛Kalsiyni kamaytiruvchi moddalar

🔸Qahva. Ko'p qahva ichish tanadan kalsiyni va boshqa minerallarni ham chiqarib tashlaydi.

🔸Shakar. Agar siz me'yoridan ko'p miqdorda shirinlik iste'mol qilsangiz, ichak mikroflorasi buziladi va so‘rilish jarayoni izdan chiqadi.

🔸Spirtli ichimliklar. Spirtli ichimliklar ham kalsiyning so'rilishiga salbiy ta'sir qiladi.

@endocrinoo

💧Suv..

🔹 Uyg'ongandan keyin 2 stakan suv - ichki organlarning faollashishiga yordam beradi.

🔹 Ovqatdan 30 daqiqa oldin 1 stakan suv - ovqat hazm qilishni yaxshilaydi.

🔹 Yotishdan oldin 1 stakan suv - insult yoki yurak xurujiga qarshi kurashishga yordam beradi.

@endocrinoo

🟢 Sog‘lig‘ingizga xavf soladigan omillar

🔹Kamharakatlik. Agar kun bo‘yi o‘tirib ishlasangiz, albatta, piyoda yurishga yoki boshqa jismoniy harakatlar uchun har kuni alohida vaqt ajratishingiz kerak.

🔹Noto'g'ri ovqatlanish. Organizm uchun foydali mahsulotlarni o'z vaqtida, ma'lum rejimda iste'mol qilishga odatlaning!

🔹Uyqusizlik. Uyqusizlik umrni jiddiy ravishda qisqartiradi va bu boshqa kasalliklarni yuzaga chiqarishi bilan bog‘liq. Uyquning doimiy yetishmasligi insult xavfini 4 marta va yurak xuruji xavfini 2 barobar oshiradi.

🔹Stress. Bu esa bugungi kunda dolzarb muammolardan biri. Surunkali stress ko‘plab kasalliklarni rivojlanishiga sabab bo‘lishi mumkin.

@endocrinoo

🫀Yurak kasalliklariga sabab bo‘luvchi 8 ta omil
⠀
• harakatsiz turmush tarzi

• chekish

• stress

• yuqori qon bosimi

• ortiqcha vazn

• qonda yuqori xolesterin

• qandli diabet

• irsiy moyillik
⠀
🔹Agar sizda kamida 2 tasi bo‘lsa, yuragingiz haqida o‘ylashingizga to‘g‘ri keladi.

🔹Yurak-qon tomir tizimi kasalliklarini oldini olish ularni davolashning eng samarali usuli hisoblanadi.

@endocrinoo

🏃Yugurish jismoniy faoliyatning eng yaxshi turlaridan biridir.

♻️Chunki u tanamizning deyarli barcha mushaklarini ishga soladi.

♻️Bu professional sportchilar uchun ham, shunchaki jismoniy tarbiya bilan shug'ullanuvchilar uchun ham ajoyib mashg'ulotdir.

Siz yugurish bilan shug'ullanib turasizmi?

@endocrinoo

🔸Ortiqcha vazn xotirani pasaytiradi.

🔸Semirib ketish xotira pasayishi uchun xavf omilidir. Ortiqcha vazn miyadagi xotira bilan bog'liq genlarning o'zgarishiga olib kelishi mumkin, bu esa xotiraga salbiy ta'sir qiladi.

🔸Eksperiment doirasida olimlar 18 yoshdan 35 yoshgacha bo'lgan bir guruh odamlarni kuzatdilar va yuqori tana massa indeksi xotira testlarida yomon natijaga ta'sir ko'rsatishini aniqladilar.

🔹Semirib ketish, shuningdek, Altsgeymer kasalligini rivojlanish xavfini oshiradi.

@endocrinoo

​Qondagi qand miqdorini doimiy tarzda kamaytirib yurish uchun nimalarga ahamiyat berish lozim?

— Bemorlar nafaqat qonda qand miqdorining balansiga, balki lipidlar miqdoriga, qon bosimining me’yorda bo‘lishiga va qonning quyuqlashmasligiga e’tibor qaratishlari lozim.

✅ Qondagi qand miqdorini doimiy tarzda kamaytirib yurish uchun sog‘lom turmush tarziga rioya qilish – to‘g‘ri ovqatlanish, serharakat bo‘lish, shifokor nazoratida bo‘lib, dori vositalarni muntazam qabul qilish tavsiya etiladi.

✅ Kundalik ratsiondan yengil singuvchi uglevod saqlovchi mahsulotlar (shakar, asal, shirin konditer mahsulotlari, murabbo, shirin va gazli va sun’iy bo‘yoqli ichimliklar) chiqarib tashlanishi kerak.

✅ Shuningdek, noto‘g‘ri ovqatlanish, kamharakatlilik oqibatida kelib chiqadigan ortiqcha vazn qandli diabetning asosiy sababchisidir. Boisi, kasallikning 2-turi rivojlanishiga inson tanasida mushak to‘qimasining kamayib, yog‘ to‘qimasining ko‘payishi hisoblanadi. Ammo xastalik semiz bo‘lmagan insonlarda ham rivojlanishi mumkin.

✅ Kasallikning dastlabki belgilari kuzatilgandayoq shifokorga murojaat qilish lozim. Har bir kishi o‘zining tanasi vaznini nazorat qilib borishi, uning me’yoriy ko‘rsatkichlardan oshib ketishiga yo‘l qo‘ymasligi talab etiladi.

✅ Agar insonda diabetga moyillik bo‘lsa va u kuchli qo‘rquvni boshdan kechirsa, bu insonda kasallikka chalinish ehtimoli bor.

✅ Surunkali davom etuvchi stress holatlari, uyqusizlik, gipertoniya kasalligi hamda qandli diabet 2-turiga moyil bo‘lganlarda ayrim dori preparatlarini muntazam qo‘llanishi (ayniqsa, glyukokortikoid guruhiga kiruvchi) ushbu kasallikning rivojlanishiga sabab bo‘lishi mumkin.

✅ Me’yordan ortiq ovqat iste’mol qilish va energiyani sarf qilmaslik natijasida organizmda energiya balansi buziladi. Odatdagidek sarf bo‘lmayotgan energiya organizmda glikogen va yog‘lar ko‘rinishida to‘planib boradi.

✅ Bu jarayon kuchayib borgani sari organizmda insulinga sezuvchanlik kamayib boradi va bu holat uglevodlar almashinuvining buzilishiga olib keladi.
Ya’ni, qandli diabet 2-turining paydo bo‘lishi ijtimoiy holatga emas, balki kamharakatlik, nosog‘lom va ortiqcha ovqatlanishga bog‘liq.

@endocrinoo

Bolada juda kam uchraydigan Idioapatik gipoparatiroz tashhisi aniqlagan.

Kasallikni asosiy belgisi bemorlar vitamin D va kalsiy istemol qilishlariga qaramay qondagi kalsiy miqdori pasayib ketishi va mushaklarda kuchsizlik, uvishish, tirishish, bazan sudurgi va rahitga hos belgilar kuzatilishi mumkin.

Gipokalsemiyani belgilarini bazan oddiy ko'z va sinamalar bilan ham aniqlash mumkin.

Davolash esa oddiy vitamin D yetishmovchiligi yoki alimentar gipokalsemiyadan farq qiladi.

Rasmda - gipoparatireoz sabab, tirishish hisobiga “akusher qo’li” simptomi vujudga kelgan (chap qo’lda)

@endocrinoo

Semizlik anemiyani (kamqonlik) birinchi sababi

Amerikada oʻtkazilgan tadqiqotlarda ortiqcha tana vazniga ega boʻlgan bolalar va oʻsmirlarda normal tana vazniga ega boʻlganlarga nisbatan plazmadagi temir miqdori normadan 2 barobar past boʻlgan.

Sabablari:
1. Alimentar yetishmovchilik. Semizlikda ichaklarda temirni yaxshi soʻrilmasligi.
2. Tana massasini ortishi, qon miqdorini oshishiga olib keladi, bu esa plazmadagi temir konsentratsiyasini kamayishiga olib keladi.
3. Semizlikda yogʻ toʻqimalarida koʻplab kichik yalligʻlanish oʻchoqlari paydo boʻladi. Yalligʻlanishga javoban makrofaglarni koʻplab safarbar etilishi ham temir taqchilligiga olib keladi.

@endocrinoo

💊Geparin malham(maz)

Tarkibi:
-geparin natriy
-benzokain
-benzilnikotinat

💊Farmakoterapevtik guruhi: mahalliy qo‘llash uchun bevosita tasir qiluvchi antikoagulyant vosita

✅Qo‘llanilishi:
-yuzaki venalar tromboflebiti
-yuzaki periflebit
-teri osti gematomasi
-inyeksiyadan keyingi flebit
-yuzaki mastit
-shishlar
-lat yeyishlar
-tashqi gemorroy
-limfedema
-limfangit

@endocrinoo

❓EEG nima?

Elektroensefalografiya(EEG) - miyaning bioelektrik aktivligini aniqlashga qaratilgan zamonaviy tekshirish usuli.

❓Bolalarga EEG qachon buyuriladi?

📌Tutqanoq
📌Miyada qon aylanishi buzilganda
📌Autizm
📌Epilepsiya
📌Uyqu buzilishi: uyqusizlik, lunatizm, vahimali uyqu
📌Kuchli charchash
📌Tez-tez bosh og‘rig‘i, bosh aylanishi, oriyentatsiyani yo‘qolishi
📌Hush yo‘qolishi
📌Bosh miya travmalari
📌Psixologik buzilishlar: yig‘loqilik, tez-tez jazavaga tushushi, nevrozlar

@endocrinoo

Yogʻli jigar gepatozda qanday tekshiruvlar va analizlar qilish kerak?

Semizlikda paydo boʻluvchi yogʻli gepatoz haqida gaplashamiz

Yogʻli jigar kasalligi bu jigar hujayralarida yogʻ toʻplanib qoladigan kasallik. Afsus bu jigar sirroziga olib kelishi mumkin. Va asosiy muammo shundaki, gepatoz bilan ogʻrigan bemorlarning koʻpchiligi hech qanday shikoyat qilmaydi. Kasallik koʻpincha boshqa sababga koʻra tekshiruv vaqtida tasodifan aniqlanadi.

Yuqoridagilardan soʻng tinch uxlash uchun sizga qorin boʻshligʻi organlarining ultratovush tekshiruviga borishni maslahat beramiz.

Bundan tashqari, siz ALT, AST, glukozalangan gemoglobin, xolesterin, glukoza uchun qon topshirishingiz mumkin.

Shuning uchun qimmatli vaqtni behuda sarflamang va har yili 2-marta tibbiy koʻrikdan oʻting ayniqsa notoʻgʻri turmush tarzini olib borsangiz ya’ni spirtli ichimliklar tamaki mahsulotlari isteʼmol qilayotgan boʻlsangiz

@endocrinoo

Bugungi mavzu

Bolalarda uchrovchi Fenilketonuriya haqida

Fenilketonuriya - aminokislotalarning, asosan fenilalaninning metabolizmining buzilishi bilan bog'liq bo'lgan fermentopatiyalar guruhiga mansub irsiy kasallik. Felling kasalligi - xromosoma-genetik, meros bo'lib, ota-onalaridan bolalarga o'tadi. Patologiyaning rivojlanishi uchun javobgar 12 xromosomada joylashgan gendir. Jigar fermenti fenilalanin-4-gidroksilaza ishlab chiqarish uchun javob beradi, bu orqali fenilalaninni boshqa moddaning - tirozinga aylantirish jarayoni (normal tana faoliyatiga talab qilinadi)

Etiologiyasi

Felling kasalligi - fenilalanin-4-gidroksilaza yetishmovchiligi yoki yetishmovchiligiga olib keladigan gendagi mutatsiyalar tufayli fenilalaninning to'qimalari va fiziologik suyuqliklarida, shuningdek, uning tugallanmagan bo'linmalari mahsulotlarida birikma mavjud. Haddan tashqari fenilalaninning bir qismi siydikda chiqariladigan fenilketonlarga aylanadi, bu kasallikning nomi aniqlanadi.

Klinikasi

Tug'ilganda, bu tashxisi qo'yilgan bola sog'lom bo'lib, 2-6 oydan so'ng birinchi alomatlar topiladi. Fenilketonuriya belgilari bolaning jasadi ko'krak suti yoki sun'iy oziqlantirish uchun aralashmalar bilan birga keladigan fenilalaninni to'planganda namoyon bo'ladi. Hozirgacha aniq alomatlar bo'lishi mumkin:

ortiqcha letargiya yoki tashvish;

besabab qichqiradi;

mushaklarning distoni ;

konvulsiyalar ;

uyqu buzilishi.

Bundan tashqari, kasallikdagi chaqaloqlar tanadagi pigment melanini ishlab chiqarishni buzish bilan bog'liq bo'lgan sog'lom oila a'zolariga qaraganda yengilroq teriga, soch va ko'zlariga ega. Shifokorlar yoki g'amxo'r ota-onalar buni bilib olishlari mumkin bo'lgan yana bir tashxis belgisi siydik va terdagi fenilalaninning chiqarilishi natijasida paydo bo'lgan "sichqoncha" hididir.

Birinchi qo'shimcha ovqatni kiritgandan so'ng, taxminan olti oylik davrda klinik belgilar yanada kuchayadi:

-shaxsiy mavzularga e'tibor qaratish qobiliyati;

-bo'layotgan narsalarga befarqlik;

-yuz ifodasi yo'qligi, tabassum;

-qo'llarning titrashi va boshqalar.

Bundan tashqari jismoniy anormalliklar ham e'tiborga loyiqdir: kichkina boshning kattaligi, ustun yuqori jag', o'sishning kechikishi. Sog'lom bolalar keyinchalik boshlarini ushlab turishadi, o'tirishib, o'tirishib, turishadi. Turish pozitsiyasida maxsus mavqega ega - odatiy holatda - "tikuvchilik" pozitsiyasi, qo'llari tirsaklarda doimo egilib, tizzalardagi oyoqlar. Uch yoshga etganda, davolash boshlanmagan bo'lsa, simptomatologiya o'sib bormoqda.

Bolalardagi fenilketonuriya tug'ruqxonada aniqlanadi, bu o'z vaqtida davolashni boshlash va bir qator qaytib kelmaydigan oqibatlarning oldini olishga imkon beradi. Tug'ilgandan 4-5 kun o'tgach, chaqaloqlar ba'zi bir jiddiy genetik kasalliklarni aniqlash uchun och holatida qon olib, ularning orasida fenilketonuriya borligi aniqlanadi. Agar tug'ruqxona shifoxonasidan avval chiqarilgan bo'lsa, tahlil hayotning dastlabki 10 kunida istiqomat joyidagi poliklinikada o'tkaziladi. Kamdan kam hollarda, noto'g'ri natijalar mavjudligini hisobga olib, birinchi tahlil natijalariga ko'ra tashxis hech qachon aniqlanmaydi. Mavjud patologiyani tasdiqlash uchun bir qator boshqa ishlar tayinlangan, ular orasida: -fenilpiruvatni aniqlash uchun urinallash; -plazmadagi fenilalanin va tirozin miqdorini aniqlash; -jigar fermenti faoliyatini aniqlash; -elektroensefalografiya va magnit-rezonans tomografiya.


Homilada invaziv prenatal tashxis paytida patologiya rivojlanishiga olib keladigan genetik nuqson aniqlanishi mumkin. Buning uchun villus xorion yoki amniotik suyuqlikdagi hujayralar namunalari tanlanadi va keyin DNK tahlillari o'tkaziladi. Bunday kasallik xavfi yuqori bo'lgan oilalarda, shu jumladan fenilketonuriyaga ega bo'lgan bolada bunday tekshirish tavsiya etiladi.

Yangi tug'ilgan chaqaloqlarda fenilketonuriya aniqlanganda, genetik, pediatr, nevrolog, ovqatlanish mutaxassisi kabi mutaxassisliklar shifokorlarni kuzatishi kerak. Fenilketonuriya - qanday kasallik, uning davolashning negizi nima uchun fenilalaninni cheklash bilan ovqatni ta'qib qilishni anglatadi.