Avval bir narsani tushunib olishimiz kerak
Fiziologik Anatomik Rentgenologik apekslar bor bizda nima uchun aynan shu soha 3 ga bo'lingan ?

Fiziologik apeks bilan anatomik apeks õrtasidagi masofa o'rtacha uzunligi 0,5-4 mm gacha bo'ladi

Anatomik apeks bilan Rentgenologik apeks oraliq masofasi o'rtacha 0,5-1 mm ,chiqadi

Fiziologik apeks sohasi biz stop bosib to'xtashimiz kerak bo'lgan eng optimal soha xisoblanadi

agar siz fiziologik apeksdan o'tib ketsangiz apikal sohaga zarar yetkazgan bo'lasiz sababi birlamchi endodontik amalyotdan so'ng anatomik va fiziologik apeks oralig'ida ikklamchi dentin va sement xosil bo'ladi ya'ni vaqt o'tib apikal soha fiziologik va anatomik apekslarida dentin va sement xosil bo'lishi xisobiga mikroorganizimlar uchun kirish yopiladi

agar siz fiziologik apeksni buzsangiz perfor qilib yoki travma qilib ikklamchi dentin va sement xosil bo'lish jarayonini buzgan bo'lasiz vaqt o'tib pervichniy endodan keyingi asoratlar kelib chiqadi

👤DrMuhammadin

@endocase

✨Почему мы всегда препарируем в гипохлорите?🤔

1️⃣ Реакция сапонификации (гидролиза эфиров): натрия гипохлорит ведет себя как растворитель органики и жиров, вызывая разрушение жирных кислот и превращая их в соли жирных кислот (мыло) и глицерол (спирт), уменьшая поверхностное натяжение оставшегося раствора.

2️⃣ Реакция нейтрализации: натрия гипохлорит нейтрализует аминокислоты с образованием соли и воды. С высвобождением гидроксид-ионов уменьшается рН.

3️⃣ Образование хлорноватистой кислоты: когда хлор растворяется в воде и контактирует с органическим веществом, образуется хлорноватистая кислота. Это слабая кислота с химической формулой НСО, которая действует как окислитель. Хлорноватистая кислота (HOCI) и гипохлорит- ионы (OCl) приводят к деградации аминокислот
и гидролизу.

4️⃣ Растворяющее действие: натрия гипохлорит также выполняет роль растворителя, высвобождая хлор, который присоединяется к белкам аминогрупп (NH) с образованием хлораминов.

5️⃣ Высокий показатель рН: натрия гипохлорит является сильным основанием.

Высокий показатель рН нарушает целостность цитоплазматической мембраны путем необратимого ингибирования ферментов, биосинтетических изменений в клеточном метаболизме и деградации фосфолипидов в процессе перекисного окисления липидов.

Автор Арман Петросян

O‘zbek tiliga tarjimasi👇👇👇

Nima uchun biz doimo gipoxloritda irrigatsiya qilamiz? 🤔

Natriy gipoxlorit (NaOCl) endodontiyada keng qo‘llanadigan eritma bo‘lib, u kuchli antiseptik va organik moddalarga ta’sir qiluvchi erituvchi xususiyatlarga ega. Uning samaradorligi quyidagi kimyoviy reaktsiyalar bilan bog‘liq:

1️⃣ Saponifikatsiya (efirlarning gidrolizi) reaktsiyasi

Natriy gipoxlorit organik moddalar va yog‘larni erituvchi vosita sifatida ishlaydi. U yog‘ kislotalarini parchalaydi va ularni yog‘ kislotalarining tuzlari (sovun) hamda glitserol (spirt)ga aylantiradi. Natijada eritmaning sirt tarangligi kamayadi va bakterial biofilm hamda nekrotik to‘qimalar osonroq parchalanadi.

2️⃣ Neytrallanish reaktsiyasi

Natriy gipoxlorit aminokislotalarni neytrallaydi, natijada tuz va suv hosil bo‘ladi. Bu jarayonda gidroksid-ionlar (OH⁻) ajralib chiqadi, bu esa muhitning pH darajasini oshiradi va gidroliz jarayonlarini faollashtiradi.

3️⃣ Xlorli kislota hosil bo‘lishi

Natriy gipoxlorit suvda eriganda va organik modda bilan reaksiyaga kirishganda xlorli kislota (HClO) hosil qiladi. Bu kislota kuchsiz bo‘lsa ham, kuchli oksidlovchi vosita hisoblanadi.
HClO va gipoxlorit-ionlar (OCl⁻) aminokislotalarning parchalanishiga hamda to‘qimalarning gidroliziga olib keladi, bu esa infeksiya o‘chog‘ini yo‘q qilishga yordam beradi.

4️⃣ Erituvchi ta’sir

Natriy gipoxlorit oqsillarga bog‘lanib, ularning tuzilishini buzadi. Xlor aminoguruhlar (NH) bilan birikib, xloraminlar hosil qiladi. Bu jarayon oqsillarning denaturatsiyasiga va nekrotik to‘qimalarning erishiga olib keladi.

5️⃣ Yuqori pH ko‘rsatkichi

- Natriy gipoxlorit kuchli asosiy muhitga ega bo‘lib (pH ≈ 11–12), bu esa sitoplazmatik membrananing yaxlitligini buzadi.
- Fermentlarning faolligi qaytmas ravishda denaturatsiya qilinadi.
- Xujayra metabolizmida biosintetik o‘zgarishlar sodir bo‘ladi.
- Fosfolipidlarning peroksid oksidlanishi tufayli membrana parchalanadi.

Natijada bakteriyalar nobud bo‘ladi va nekrotik to‘qimalar eriydi, bu esa ildiz kanallarining samarali dezinfeksiyasini ta’minlaydi.

@endocase

Adgeziv sistemalar rivojlanish avlodlari.

1-ustun avlod raqami(masalan 4-avlod 20-asr 80-yillar oxirida)
2-ustun qachon chiqarildi(masalan 8-avlod 2010-yil)

3-ustun qo'llanish texnikalari:
1-2- avlodlar hozirda ishlatilmaydi
3-avlod bir necha bosqichdan iborat
4-avlod 3 bosqichli, kondensiatsiyalash alohida bosqichda
5-avlod 2 bosqichli, kondensiatsiyalash alohida bosqichli
6-avlod 2 bosqichli, kondensiatsiyalash praymer bilan bir bosqichda
7-avlod 1 bosqichli, kondensiatsiyalash alohidalanmagan
8-avlod kondensiatsiyalash alohida bo'lgan selektiv yoki kondensiatsiyalash birga bo'lgan texnikalar

4-ustun bonding mexanizmlari:
1-avlod molekular bog'lanish bilan
2-avlod yuza namligi hodisasi bilan ionlo bog'lanish
3-avlod moyli qatlamga bonding
4-8 avlodlar gibrid qavat hosil qilish hisobiga

👤Manba: Kuchilmda

@endocase

Gutta-perchani olib tashlash

👇👇👇👇👇👇👇👇👇👇👇

Gutta-percha — eng keng tarqalgan obturation materiali bo‘lib, endodontik qayta davolash (retreatment) jarayonida uni olib tashlash ko‘p talab qilinadi.

📌 Nega olib tashlash kerak?
✅ Ildiz kanalini yaxshiroq tayyorlash uchun
✅ Kamchilikka ega plombani yangilash uchun
✅ Biofilmlarni yo‘q qilish va infeksiyani oldini olish uchun 🦠🚫

📌 Qanday olib tashlanadi?
Gutta-percha olib tashlash bir necha usullarni talab qiladi:
🔹 Qo‘l va rotatsion instrumentlar 🔄
🔹 Ultratovush instrumentlari 🎶
🔹 Issiqlik tizimlari 🔥
🔹 Erituvchi moddalar 🧪
🔹 Ko‘pincha kombinatsiyalangan usullar

📢 Muhim eslatma!
⚠️ Gates-Glidden frezalar faqat koronal qism uchun ishlatilishi lozim.
⚠️ Ortga tortuvchi kuch ishlatish tavsiya etilmaydi, aks holda material apikal teshikdan tashqariga chiqib ketishi mumkin!

🎯 Eng samarali usul:
✅ Ultratovush va qo‘l instrumentlari yordamida olib tashlash
✅ Keyin esa rotatsion instrumentlar bilan tozalash

🧪 Qaysi erituvchilar samarali?
Gutta-percha erituvchi moddalar bilan ham yumshatilishi mumkin:
✔ Chloroform (eng samarali!)
✔ Ksilen
✔ Galotan
✔ Eucalyptol
✔ Evkalipt moyi 🌿
✔ Uglerod disulfidi
✔ Benzol
✔ Apelsin moyi 🍊

📌 Chloroform haqida
Chloroform gutta-perchani samarali eritadi va Enterococcus faecalis kabi bakteriyalarni yo‘q qilishga yordam beradi. 🦠

🔬 Tadqiqotlar shuni ko‘rsatdiki, chloroform, galotan va ksilenning apikal teshik orqali o‘tish darajasi juda past, shuning uchun bemor salomatligi uchun sezilarli xavf tug‘dirmaydi.

Manba: Smile Hub

@endocase

Later usulida yopilgan kanalni qayta ocish
( Reendo )

Irrigant nomi :
XLOROFORM

Gutta perchani yumshatishda samarali

Tish Kanalida nimalar bólishini kórib tushuncha xosil qilish uchun maxsus kesimda model tanlangan

Manbaa: dentosphera

@endocase

Изолировать любой ценой)

#Taxlil 🦷

🖼️Rengen snimkada yuqori frontal tishlar taxminan 5 yil avval plomba qilingan

🧐Metod : monoshtift
💦Siller : endofilling

☝️Birnechta xulosalar chiqarish mumkin shu snimkadan

1) Biokeramik siller bilangina monoshtift usuli foyda berishi mumkin. O’zi umuman monoshtiftni yagona afzalligi bor. Bu ham bo’lsa kamroq vaqt sarflanishi.

2) Sillerlar so’rilmaydi deganlar uchun isbot

3) Endofilling ishlatmaslik kerakligi isboti

4) Kanalni 95 % filler 5 % siller tashkil qilishi kerak. Snimkada esa aksincha. Gutta perchani o’zi qolgan

5) Vertikal kompaksiyani iloji bo’lmagan taqdirda ham lateral kompaksiyadan foydalanish kerak

6) Kanalni kengaytirgan razmerizga mos bo’lgan gutta percha ishlatish muximligi. Masalan kanalni primerno 35:04 gacha kengaytirsam 35:04 gutta qo’yaman. Shunda ham profayl va gutta bir biriga spetsifik tog’ri kelmaydi

Manba:
khusniddin_stom

@endocase

Chuqur kariesda
Endo qilamiz yoki yo‘q?

@endocase

Alginat qolip oluvchi hom ashyoni qorishni yangi metodi✅

@endocase

Yo’naltirish - bilimsizlik emas !!

✅Bu mavzuda fikr yuritishimdan maqsad hozirgi davr stomatologiyasida o’zidan yaxshiroq mutaxasisga yo’naltirish bu - bilimsizlik deya talqin qiladigan doktorlar ko’payib ketganidir.

✅Tabiiyki patsientni o’zingizdan ko’ra bilimliroq mutaxasisga yo’naltirgani nafsingiz yo’l qo’ymaydi …


🤔Ko’pchilikni nazdida patsientni boshqa doktorga yuborsam menga nisbatan ishonchi yo’qoladi degan fikr mavjud. Rostan ham shundaymikin ?

❓Masalan ortodontiya va ortopediya bizda juda og’riqli mavzu. Hozir ortodontiya haqida hattoki boshlang’ich bilimga ega bo’lmagan doktorlar ham breket qo’yib yotishibdi !

🚫Muammo breketni ko’r ko’rona qo’yib qo’ygan bilan hal bo’ladimi ? Undan keyingi bo’lishi mumkin bo’lgan asoratlar haqida habari bormi ? Asorat kelib chiqsa patsientni ishonchi qoladimi ? Patsient bilan konflikt kelib chiqadi. Natijada o’sha patsient umrini oxirgacha sizni yomonlaydi !!!

📌Ortopediya mavzusi bu alohida mavzu. Charxlashni bilgan ham bilmagan ham, ferrul nima, milk biotipi nima ? Qachon depulpatsiya qilish kerak va qachon qilmaslik kerak, qancha miqdorda va qanday charxlanishi kerak degan savollarga javob topmasdan turib ortopediyaga harakat qilish bu mutlaqo insofsizlik !!!!

✅Xulosa : Aqlimiz yetmagan ishga aralashmaylik. O’zimizdan yaxshiroq mutaxasisga ham yo’naltirishni bilaylik. Maqsadimiz shaxsiy manfaatlarimiz emas, bemor manfaati bo’lsin.

©️Dr_Khusniddin 👨🏻‍⚕️

🦷MAF nima ?

Muallif: khusniddin_stom

✨Ko'pchilik karies markeridan kariesga uchragan to'qimalarni olib tashlashni nazorat qilish va bemorga kariesga chalingan joylarni ko'rsatish uchun foydalanadi.
⠀
🙌 Markerdan foydalanishning yana 3 usulini qarshi oling:
⠀
-> plombalar va tish to'qimalaridagi mikro yoriqlarni aniqlash va vizualizatsiya qilish;
⠀
-> obliteratsiyalangan ildiz kanallari og‘izlarini topishni osonlashtirish;
⠀
-> nekroektomiya va karioz kovakni shakllantirish eski plombalarni olib tashlashni nazorat qilish.
⠀
Yangi boshlovchi shifokorlar ko‘pincha vizualizatsiya qilishda qiyinchiliklarga duch kelishadi — eski plombani to‘liq olib tashlaganini tushunishi qiyin.
⠀
Rasmda restavratsiya qoldiqlarini ko‘rsatish maqsadida karies markeridan foydalanish misoli keltirilgan 👉

Avtor: Yuliya Rayevskaya