АСЛ МАДАНИЯТ БУЛОҒИ
Ислом ҳаммани ўз соҳасида ҳаққа чақиради.
Бир африкалик дарсдошимиз ҳикоя қилиб беради. Саудиянинг Риёз шаҳри Ҳарамайни Шарифайндан ташқарида жойлашгани ҳамда пойтахт эканига кўра, унга мусулмонлардан бошқа динга эътиқод қилувчилар кириши тақиқланмаган. Риёздаги меҳмонхоналардан бирида европалик бир аёл фаррош бўлиб ишлар экан. Табиий у мусулмон эмас экан. Фаррош аёл хоналарни йиғиштириш, меҳмонларнинг кирларини ювишга топшириш каби ишлардан ҳам масъул экан. Қаҳрамонимиз хоналарни саранжомлаш ва кийимларни тозалашга топшириш асносида турли ноқулай вазиятларга тўғри келиб қолар экан. Бу жараёнда ушбу аёл ҳатто эркакларнинг ич кийимларини ҳам ювишга топшириши, қайтариб олиб келиш ҳолатларига дуч келиб турар экан. Кунларнинг бирида ушбу аёл атрофдагиларга ўзининг Исломини эълон қилиб, мусулмон бўлганини айтибди. Мусулмонлар аёлнинг ҳидоят топганини билан муборакбод этиб, бу ишдан бениҳоя хурсанд бўлганларини изҳор қилишибди. Аёлдан мусулмон бўлишининг сабабини сўрашганда, шундай жавоб қилган экан: «Мен Риёздаги мазкур ишим асносида меҳмонларнинг ич кийимини ҳам ювдириш каби ишларга дуч келардим. Кўпинча ич кийими яхши тоза тутилмаган, турли нажасотлар билан булғанган кийимлар таъбимни хира қиларди. Эътибор бериб қарасам бирор мусулмон давлатдан келган меҳмонларнинг кийимларида бу ҳолат кузатилмайди. Аксинча, ўзини энг сўнгги маданият ва тақаддум вакилларимиз, деб дунёга жар соладиган ғарбликларда шундай нохуш ҳолатга дучор келардим. Билдимки, инсоннинг ҳаммадан энг яширин еригача пок тутишни ўн беш аср аввал таълим берган дин, бугуннинг «энг маданиятли» инсонларинидан ҳам анча илгарилаб кетган экан. Мана шу ҳолат мени мусулмон бўлишимга сабаб бўлди».
Ҳикоя тугади.
***
Мазкур қиссадаги ҳолат таъбингизни хира қилган бўлса, узр сўрайман. Лекин ундан чиқадиган ўрнак жуда ҳам ибратли. Зеро, бир олимнинг катта илмий кашфиёт ортидан Исломни ҳақ деб топгани, қайсидир файласуфнинг Исломдаги олий ҳикматлар, инсон қадрининг юксаклигини кўриб мусулмон бўлгани, яна қайсидур машҳур бир инсоннинг катта оламшумул ҳодиса туфайли ҳақ динга кирганини ҳақидаги турли хабарлар эшитиб қоламиз, бундай ҳодисалар ўтмишда ҳам кўп бўлган. Ислом уларга ўз майдонларида, билган соҳаларида ўзининг ҳақ дин эканини исботлай олганидек, юқоридаги фаррош аёлга ҳам ўзининг ҳақ дин эканини (биз учун) арзимас бир ҳолатда намоён этганни кўрамиз. Даъватнинг гўзал услублари жула кўп, айб бизда. Шу ўринда Салмон розияллоҳу анҳудан ривоят қилинган ҳадис билан сўзимизни тугатмоқ мақомга лойиқдир.
Салмон розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади. У зотга (мушриклар томонидан масхаромуз савол тарзида): «Пайғамбарингиз сизларга ҳамма нарсани, ҳатто, қандоқ бўшанишни ҳам таълим берганми?!», дейилди.
У киши:
«Тўғри. Батаҳқиқ, у зот бизни қазои ҳожат ёки бавл қилганимизда қиблага қарамоғимиздан, ўнг қўл билан истинжо қилмоғимиздан ёки учтадан кам тош билан истинжо қилмоғимиздан ёки чиқинди-тезак ва суяк билан истинжо қилмоғимиздан қайтарганлар», дедилар».
Имом Муслим ривояти.
👉 @diyonatli
Ислом ҳаммани ўз соҳасида ҳаққа чақиради.
Бир африкалик дарсдошимиз ҳикоя қилиб беради. Саудиянинг Риёз шаҳри Ҳарамайни Шарифайндан ташқарида жойлашгани ҳамда пойтахт эканига кўра, унга мусулмонлардан бошқа динга эътиқод қилувчилар кириши тақиқланмаган. Риёздаги меҳмонхоналардан бирида европалик бир аёл фаррош бўлиб ишлар экан. Табиий у мусулмон эмас экан. Фаррош аёл хоналарни йиғиштириш, меҳмонларнинг кирларини ювишга топшириш каби ишлардан ҳам масъул экан. Қаҳрамонимиз хоналарни саранжомлаш ва кийимларни тозалашга топшириш асносида турли ноқулай вазиятларга тўғри келиб қолар экан. Бу жараёнда ушбу аёл ҳатто эркакларнинг ич кийимларини ҳам ювишга топшириши, қайтариб олиб келиш ҳолатларига дуч келиб турар экан. Кунларнинг бирида ушбу аёл атрофдагиларга ўзининг Исломини эълон қилиб, мусулмон бўлганини айтибди. Мусулмонлар аёлнинг ҳидоят топганини билан муборакбод этиб, бу ишдан бениҳоя хурсанд бўлганларини изҳор қилишибди. Аёлдан мусулмон бўлишининг сабабини сўрашганда, шундай жавоб қилган экан: «Мен Риёздаги мазкур ишим асносида меҳмонларнинг ич кийимини ҳам ювдириш каби ишларга дуч келардим. Кўпинча ич кийими яхши тоза тутилмаган, турли нажасотлар билан булғанган кийимлар таъбимни хира қиларди. Эътибор бериб қарасам бирор мусулмон давлатдан келган меҳмонларнинг кийимларида бу ҳолат кузатилмайди. Аксинча, ўзини энг сўнгги маданият ва тақаддум вакилларимиз, деб дунёга жар соладиган ғарбликларда шундай нохуш ҳолатга дучор келардим. Билдимки, инсоннинг ҳаммадан энг яширин еригача пок тутишни ўн беш аср аввал таълим берган дин, бугуннинг «энг маданиятли» инсонларинидан ҳам анча илгарилаб кетган экан. Мана шу ҳолат мени мусулмон бўлишимга сабаб бўлди».
Ҳикоя тугади.
***
Мазкур қиссадаги ҳолат таъбингизни хира қилган бўлса, узр сўрайман. Лекин ундан чиқадиган ўрнак жуда ҳам ибратли. Зеро, бир олимнинг катта илмий кашфиёт ортидан Исломни ҳақ деб топгани, қайсидир файласуфнинг Исломдаги олий ҳикматлар, инсон қадрининг юксаклигини кўриб мусулмон бўлгани, яна қайсидур машҳур бир инсоннинг катта оламшумул ҳодиса туфайли ҳақ динга кирганини ҳақидаги турли хабарлар эшитиб қоламиз, бундай ҳодисалар ўтмишда ҳам кўп бўлган. Ислом уларга ўз майдонларида, билган соҳаларида ўзининг ҳақ дин эканини исботлай олганидек, юқоридаги фаррош аёлга ҳам ўзининг ҳақ дин эканини (биз учун) арзимас бир ҳолатда намоён этганни кўрамиз. Даъватнинг гўзал услублари жула кўп, айб бизда. Шу ўринда Салмон розияллоҳу анҳудан ривоят қилинган ҳадис билан сўзимизни тугатмоқ мақомга лойиқдир.
Салмон розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади. У зотга (мушриклар томонидан масхаромуз савол тарзида): «Пайғамбарингиз сизларга ҳамма нарсани, ҳатто, қандоқ бўшанишни ҳам таълим берганми?!», дейилди.
У киши:
«Тўғри. Батаҳқиқ, у зот бизни қазои ҳожат ёки бавл қилганимизда қиблага қарамоғимиздан, ўнг қўл билан истинжо қилмоғимиздан ёки учтадан кам тош билан истинжо қилмоғимиздан ёки чиқинди-тезак ва суяк билан истинжо қилмоғимиздан қайтарганлар», дедилар».
Имом Муслим ривояти.
👉 @diyonatli
TAYAMMUM HUKMLARI
Tayammum qilib namoz o'qimoqchi bo'lgan odam ushbu tayammum bilan tahorat olishni va namoz o'qishni o'ziga halol etishni niyat qilishi shart. Chunki faqat tayammum qilish niyatida qilingan tayammum bilan namoz o'qib bo'lmaydi. Shuningdek, masjidga kirish, Qur'oni kariymni ushlash niyatida qilingan tayammum bilan namoz o'qib bo'lmaydi. Demak, tayammum olish paytida betahoratlikdan qutilishni va tahoratsiz ado etib bo'lmaydigan aniq bir ibodatni niyat qilish lozim bo'ladi.
Bitta tayammum bilan istalgancha farz, sunnat va nafl namoz o'qilaveradi. Namoz vaqti kirmasdan avval va yonidagilardan suv so'rashdan oldin tayammum qilish mumkin.
Yukining orasida suv borligini unutib, tayammum bilan namoz o'qiganidan keyin, yukida suv borligi esiga tushib qolsa, namozni qayta o'qimaydi. Ammo yukidagi suvni tugagan degan gumon bilan tayammum bilan namoz o'qiganidan so'ng suv borligi ayon bo'lsa, namozni qayta o'qiydi.
Ikki qo'l va oyog'i qirqilgan kishining yuzida yarasi bo'lsa, taxorat ham, tayammum ham qilmay namoz o'qiyveradi.
Abdug'ani Qodirov
"Hanafiy fiqhiga oid eng zarur hukmlar" kitobidan olindi.
👉 @diyonatli
Tayammum qilib namoz o'qimoqchi bo'lgan odam ushbu tayammum bilan tahorat olishni va namoz o'qishni o'ziga halol etishni niyat qilishi shart. Chunki faqat tayammum qilish niyatida qilingan tayammum bilan namoz o'qib bo'lmaydi. Shuningdek, masjidga kirish, Qur'oni kariymni ushlash niyatida qilingan tayammum bilan namoz o'qib bo'lmaydi. Demak, tayammum olish paytida betahoratlikdan qutilishni va tahoratsiz ado etib bo'lmaydigan aniq bir ibodatni niyat qilish lozim bo'ladi.
Bitta tayammum bilan istalgancha farz, sunnat va nafl namoz o'qilaveradi. Namoz vaqti kirmasdan avval va yonidagilardan suv so'rashdan oldin tayammum qilish mumkin.
Yukining orasida suv borligini unutib, tayammum bilan namoz o'qiganidan keyin, yukida suv borligi esiga tushib qolsa, namozni qayta o'qimaydi. Ammo yukidagi suvni tugagan degan gumon bilan tayammum bilan namoz o'qiganidan so'ng suv borligi ayon bo'lsa, namozni qayta o'qiydi.
Ikki qo'l va oyog'i qirqilgan kishining yuzida yarasi bo'lsa, taxorat ham, tayammum ham qilmay namoz o'qiyveradi.
Abdug'ani Qodirov
"Hanafiy fiqhiga oid eng zarur hukmlar" kitobidan olindi.
👉 @diyonatli
Audio
"Ислом дини" китоби
Муаллифлар:
Аҳмад Муҳаммад Турсун, Муҳаммад Шариф Жуман
12. Мазҳаббошилар. Имом Молик раҳматуллоҳи алайҳ.
👉 @diyonatli
Муаллифлар:
Аҳмад Муҳаммад Турсун, Муҳаммад Шариф Жуман
12. Мазҳаббошилар. Имом Молик раҳматуллоҳи алайҳ.
👉 @diyonatli
Тарбияни кўринг!
Саҳл ибн Аблуллоҳ Тустарийнинг жажжи ўғли бор эди. Қачон бир нарса сўраса, онаси: "Бор, Аллоҳдан сўра!" дерди. Шунда болакай маъсум қалби ила саждага бош қўяр ва Раббидан истаётган нарсасини сўрар эди. Она эса, бу аснода ўша нарсани бурчакка яшириб қўйиб, ҳеч нарса билмагандай турарди. Бола илтижосини тугатгач, ҳалиги нарсасини топиб оларди.
Бу ҳол бир қанча муддат давом этди.
Бир куни уйда ҳеч ким йўқлигида болакайнинг кўнгли бир нарса тусади ва одатига кўра, саждага бош қўйиб, Аллоҳга илтижо қила бошлади. Кейин эса, у нарсани доим оладиган жойидан олди.
Онаси уйга қайтганида, боласининг қўлидаги нарсани кўриб, қаердан олганини сўради. Соф қалб, соф туйғулар соҳиби бўлган болакай: "Ҳамиша оладиган жойимдан", деб жавоб берди...
"Кўнгил султонлари" китобидан
👉 @diyonatli
Саҳл ибн Аблуллоҳ Тустарийнинг жажжи ўғли бор эди. Қачон бир нарса сўраса, онаси: "Бор, Аллоҳдан сўра!" дерди. Шунда болакай маъсум қалби ила саждага бош қўяр ва Раббидан истаётган нарсасини сўрар эди. Она эса, бу аснода ўша нарсани бурчакка яшириб қўйиб, ҳеч нарса билмагандай турарди. Бола илтижосини тугатгач, ҳалиги нарсасини топиб оларди.
Бу ҳол бир қанча муддат давом этди.
Бир куни уйда ҳеч ким йўқлигида болакайнинг кўнгли бир нарса тусади ва одатига кўра, саждага бош қўйиб, Аллоҳга илтижо қила бошлади. Кейин эса, у нарсани доим оладиган жойидан олди.
Онаси уйга қайтганида, боласининг қўлидаги нарсани кўриб, қаердан олганини сўради. Соф қалб, соф туйғулар соҳиби бўлган болакай: "Ҳамиша оладиган жойимдан", деб жавоб берди...
"Кўнгил султонлари" китобидан
👉 @diyonatli
СУЛУК
Дин бизнинг сулукимизда кўриниши лозим. Одамлар диндор ўқитувчи билан диндан узоқ ўқитувчининг фарқига боришлари керак.
Одамлар диндор савдогар билан диндан узоқ савдогарнинг фарқига боришлари керак.
Одамлар диндор эр билан диндан узоқ эрнинг фарқига боришлари керак.
Одамлар диндор аёл билан диндан узоқ бўлган аёлнинг фарқига боришлари керак.
Қилган ҳажимиздан тасбиҳ ва жойнамоз, ҳамда "ҳожи ака" деган лақабдан ўзга нарсага эга бўлмаслигимиз мусибатдир.
Рўзамиздан фақатгина очлигу-чанқоқлик, ҳамда ажва хурмосининг мерос бўлиши мусибатдир.
Ўқиган намозимиздан фақатгина ётиб-туришни, спорт машқларини мерос олсак, бу мусибатдир. Зеро оғзимиздан "Намоз фаҳш ва мункар ишлардан қайтаради" ояти тушмайди.
Араб саҳросидаги бир тўда чорвадорларни бутун инсониятга етакчи қилган бу дин ҳали-ҳамон олдимизда турибди.
Уларни ўзгартирган жамиятшунослик илми бугун бизни ҳам ўзгартириши мумкин.
Аммо уларнинг биздан бир фарқи бор эди. Улар ўзини Аллоҳга тўлиқ таслим қилган эди. Аллоҳ ҳаром қилган нарсани ҳаром деб ундан тийилишар, Аллоҳ ҳалол деган нарсани ҳалол деб уни қилишар эди. Улар Аллоҳ яхши кўрган нарсани яхши кўришар, Аллоҳ ёмон кўрган нарсани ёмон кўришар эди.
Улар Аллоҳга У истаганидек қуллик қилишди. У амр қилганидек Унинг буйруқларини бажаришди. Натижа ҳам шунга кўра бўлди!
Абдул Қодир САМАРҚАНДИЙ
👉 @diyonatli
Дин бизнинг сулукимизда кўриниши лозим. Одамлар диндор ўқитувчи билан диндан узоқ ўқитувчининг фарқига боришлари керак.
Одамлар диндор савдогар билан диндан узоқ савдогарнинг фарқига боришлари керак.
Одамлар диндор эр билан диндан узоқ эрнинг фарқига боришлари керак.
Одамлар диндор аёл билан диндан узоқ бўлган аёлнинг фарқига боришлари керак.
Қилган ҳажимиздан тасбиҳ ва жойнамоз, ҳамда "ҳожи ака" деган лақабдан ўзга нарсага эга бўлмаслигимиз мусибатдир.
Рўзамиздан фақатгина очлигу-чанқоқлик, ҳамда ажва хурмосининг мерос бўлиши мусибатдир.
Ўқиган намозимиздан фақатгина ётиб-туришни, спорт машқларини мерос олсак, бу мусибатдир. Зеро оғзимиздан "Намоз фаҳш ва мункар ишлардан қайтаради" ояти тушмайди.
Араб саҳросидаги бир тўда чорвадорларни бутун инсониятга етакчи қилган бу дин ҳали-ҳамон олдимизда турибди.
Уларни ўзгартирган жамиятшунослик илми бугун бизни ҳам ўзгартириши мумкин.
Аммо уларнинг биздан бир фарқи бор эди. Улар ўзини Аллоҳга тўлиқ таслим қилган эди. Аллоҳ ҳаром қилган нарсани ҳаром деб ундан тийилишар, Аллоҳ ҳалол деган нарсани ҳалол деб уни қилишар эди. Улар Аллоҳ яхши кўрган нарсани яхши кўришар, Аллоҳ ёмон кўрган нарсани ёмон кўришар эди.
Улар Аллоҳга У истаганидек қуллик қилишди. У амр қилганидек Унинг буйруқларини бажаришди. Натижа ҳам шунга кўра бўлди!
Абдул Қодир САМАРҚАНДИЙ
👉 @diyonatli
Т А Н Б Е Ҳ !
Эй жасоратсиз, танбал нафсим!
«Иқтидорим етмайди», «заифман» деган баҳоналар билан, умидсиз бўлиб ўз ғояларингдан воз кечма!
Сен ўсимликлар, дарахтлар ва ўтларнинг ипакдек юмшоқ илдиз ва томирларига диққат қил. Улардан ибрат ол!
Улар ўз мақсадлари йўлида қаттиқ бўлган тош ва тупроқларни ёриб чиқадилар. «Аллоҳ номидан», «Раҳмон номидан» дейдилар. Ўзларидан дағал, қаттиқ ва қувватли бўлган тошларни писанд этмайдилар. Чунки, «Бисмиллоҳ» деб ҳақиқий қудрат эгаси бўлган Аллоҳга суянадилар. Натижада ҳар нарса уларга бўйинсунади.
Усмон КЎКЧАЛИК
👉 @diyonatli
Эй жасоратсиз, танбал нафсим!
«Иқтидорим етмайди», «заифман» деган баҳоналар билан, умидсиз бўлиб ўз ғояларингдан воз кечма!
Сен ўсимликлар, дарахтлар ва ўтларнинг ипакдек юмшоқ илдиз ва томирларига диққат қил. Улардан ибрат ол!
Улар ўз мақсадлари йўлида қаттиқ бўлган тош ва тупроқларни ёриб чиқадилар. «Аллоҳ номидан», «Раҳмон номидан» дейдилар. Ўзларидан дағал, қаттиқ ва қувватли бўлган тошларни писанд этмайдилар. Чунки, «Бисмиллоҳ» деб ҳақиқий қудрат эгаси бўлган Аллоҳга суянадилар. Натижада ҳар нарса уларга бўйинсунади.
Усмон КЎКЧАЛИК
👉 @diyonatli
Юнус ибн Убайд шундай ҳикоя қилади:
"Бир киши Абу Ғунаймадан:
- Қандай тонг оттирдингиз? - деб сўради.
- Бир-биридан яхши икки неъмат орасида тонг оттирдим. Улардан бири Аллоҳ яширган гуноҳларимдирки, улар туфайли ҳеч ким мени айблай олмайди. Иккинчиси эса менга нисбатан бандалар қалбига Аллоҳ ташлаб қўйган бир муҳаббатки, амалим билан унга ҳаргиз эриша олмаган бўлардим, - деб жавоб берди Абу Ғунайма".
Арабчадан Муқим Маҳмуд таржимаси
👉 @diyonatli
"Бир киши Абу Ғунаймадан:
- Қандай тонг оттирдингиз? - деб сўради.
- Бир-биридан яхши икки неъмат орасида тонг оттирдим. Улардан бири Аллоҳ яширган гуноҳларимдирки, улар туфайли ҳеч ким мени айблай олмайди. Иккинчиси эса менга нисбатан бандалар қалбига Аллоҳ ташлаб қўйган бир муҳаббатки, амалим билан унга ҳаргиз эриша олмаган бўлардим, - деб жавоб берди Абу Ғунайма".
Арабчадан Муқим Маҳмуд таржимаси
👉 @diyonatli
Audio
#hadis_va_hayot_dasturi
📻"YOSHLAR" radiosi
📇Muharrir: Gulzebo IBROHIMOVA
🎬Rejissor: Barno JALOLOVA
🎙Boshlovchi: Davron BO'RIYEV
👉https://t.me/basiyrah
📻"YOSHLAR" radiosi
📇Muharrir: Gulzebo IBROHIMOVA
🎬Rejissor: Barno JALOLOVA
🎙Boshlovchi: Davron BO'RIYEV
👉https://t.me/basiyrah
ОҚ АЙИҚ
(Бўлган воқеа)
Тақдирнинг тақозоси ила мусулмон бир йигит, Узоқ Шарқнинг Сахалин ўлкаларида қамоқ жазосини ўтарди…
Шароит оғир, совуқ, унинг устига санаторий эмас бу ер… Лекин йигит тақводор, Аллоҳдан қўрққан инсон эди ва намоз банда зиммасида то ўлимгача эканини яхши биларди.
“(Шунингдек), то Сизга аниқ нарса (яъни, ўлим соати) келгунича Парвардигорингизга ибодат қилинг!” (Хижр,99).
Шунинг учун қийин шароитга қарамасдан, намозни ўз вақтида адо этишга тиришарди. Уни тоат-ибодатда собитлигини кўрган атрофидаги кўринишлари инсон, қалблари эса ҳайвон сифат бўлганлар унинг бу ибодатини хуш кўришмасди. Унга намоз ўқитмасликка ҳаракат қилишарди. Намоз ўқиётган пайтида келиб қолишса, устидан мазах қилиб кулишар, турткилаб ўтишарди. Бўлаётган қаршиликларга қарамай, йигит ибодатни тарк этмас, Аллоҳга итоатни қийин кўрмасди. Лекин бу худосизларнинг унга сари баттар жазавалари қўзир, душманликлари янада ортарди. Кундан-кунга уни хўрлашлар, қийнашлар ортиб борарди.
“Сиз Парвардигорингизни ҳукмига (яъни, мушрикларни дархол азобга дучор қилинмаганига ва Сизни турли машаққатли синовлар билан имтихон килишига) сабр қилинг. Зотан, Сиз шак-шубхасиз, Бизнинг кўз ўнгимизда (яъни, ҳифзу-ҳимоямизда) дирсиз” (Тур,48).
Иш шу даражага бориб етдики, кунлардан бири, бир нечта нокаслар уни биргина ички кийимда, ташқарида, Сибирнинг аёзли аччиқ совуғи билан юзма-юз қолдиришди. “Қани сени Аллоҳинг бўлса, сени бир сақлаб олсин-чи!!!»
Изғирин совуқ, деярли кийимсиз, очиқ ҳавода...Олдинда ҳали янада совуғи кучаядиган қаро тун...Ўлим билан яккама-якка....
Тонг отди....
Эрталаб қамоқхона бўйлаб бир хабар яшин тезлигида тарқалди....Нима эмиш, «Кечаси, қўриқчиликда турган икки аскар, совуқдан қотиб ўлиб қолибди...” Унинг кетидан сал ўтиб, яна бир хабар аввалгисидан тезроқ таркалди. “Тонгда бир махбус биттагина ички кийимда қамоқхона маъмуриятига кириб келибди...” Субханаллоҳ!!!
Энди келинглар, тунда нима воқия бўлганини йигитнинг ўзи ҳикоя қилиб берсин:
“... Шу алфозда, биргина кийимда ҳайдаб чиқаришди. Хар қандай қалин кийимда ҳам дош бериш маҳол бўлган совуқ. У ёққа юрдим, бу ёққа юрдим, ҳеч қандай паноҳ топгулик ўрин йўқ… Нажотдан умидим узилиб, охири тақдирга тан бердим. Сўнгги имконим, Роббимга дуо қила бошладим...
”Эй Роббим! Берган умрингга розиман. Мендан рози бўлгин... Мендан ўтган камчиликларимни, гуноҳу-хатоларимни мағфират этгин. Жонимни мусулмон ҳолимда, иймон калимаси ила олгин, Ўзингни раҳматинг ила буркагин.....”
Совуқ борган сари танимни чулғай бошлади...Титрай бошладим.... Аъзоим баданим қақшарди...Тилим дуо қилишга ҳам айланмай қолди....Ўлимимни кута бошладим.... Кўзларим аста-секин юмила бошлади...
Бир вақт танимга бир нарса текканини хис килдим... Нима экан??! Жунли бир нарса....Кўзимни минг уриниб, аранг очиб қарадим...
Каттакон қутб айиғи.... Улкан, баҳайбат, важоҳатли.. Энди менга ташланади, танамни бурдалай бошлайди дея, қимирлашдан ҳам ожиз ҳолимда ётибман.... Лекин, негадир айиқ шошилмасди.... Бир вақт махлук аста-секин мени ўз қучоғига олди... Танамни айиқнинг иссиқ танаси кўрпа мисол ёпиб олди.... Баданимда иссиқ хароратни хис кила бошладим... Бир неча соатдан бери давом этиб келаётган совукнинг аламидан сўнг, озгина ҳаловатни хис қилиб, кўзим секин уйқуга кетди....
Кўзимни очсам, ҳамма ёқ ёп-ёруғ, тонг отган, ёлғиз ўзим ялангликда ётибман. Оқ айиқ эса ғойиб бўлганди...”
“Ким Аллоҳга тақво қилса, У зот унинг йўлини очиб қўюр. Ва ўзи ўйламаган тарафдан ризқ берур”. (Талоқ-2-3)
“Ва оқибат тақводорларникидир”. (Аъроф-128, Қасос-83)
👉 @diyonatlk
(Бўлган воқеа)
Тақдирнинг тақозоси ила мусулмон бир йигит, Узоқ Шарқнинг Сахалин ўлкаларида қамоқ жазосини ўтарди…
Шароит оғир, совуқ, унинг устига санаторий эмас бу ер… Лекин йигит тақводор, Аллоҳдан қўрққан инсон эди ва намоз банда зиммасида то ўлимгача эканини яхши биларди.
“(Шунингдек), то Сизга аниқ нарса (яъни, ўлим соати) келгунича Парвардигорингизга ибодат қилинг!” (Хижр,99).
Шунинг учун қийин шароитга қарамасдан, намозни ўз вақтида адо этишга тиришарди. Уни тоат-ибодатда собитлигини кўрган атрофидаги кўринишлари инсон, қалблари эса ҳайвон сифат бўлганлар унинг бу ибодатини хуш кўришмасди. Унга намоз ўқитмасликка ҳаракат қилишарди. Намоз ўқиётган пайтида келиб қолишса, устидан мазах қилиб кулишар, турткилаб ўтишарди. Бўлаётган қаршиликларга қарамай, йигит ибодатни тарк этмас, Аллоҳга итоатни қийин кўрмасди. Лекин бу худосизларнинг унга сари баттар жазавалари қўзир, душманликлари янада ортарди. Кундан-кунга уни хўрлашлар, қийнашлар ортиб борарди.
“Сиз Парвардигорингизни ҳукмига (яъни, мушрикларни дархол азобга дучор қилинмаганига ва Сизни турли машаққатли синовлар билан имтихон килишига) сабр қилинг. Зотан, Сиз шак-шубхасиз, Бизнинг кўз ўнгимизда (яъни, ҳифзу-ҳимоямизда) дирсиз” (Тур,48).
Иш шу даражага бориб етдики, кунлардан бири, бир нечта нокаслар уни биргина ички кийимда, ташқарида, Сибирнинг аёзли аччиқ совуғи билан юзма-юз қолдиришди. “Қани сени Аллоҳинг бўлса, сени бир сақлаб олсин-чи!!!»
Изғирин совуқ, деярли кийимсиз, очиқ ҳавода...Олдинда ҳали янада совуғи кучаядиган қаро тун...Ўлим билан яккама-якка....
Тонг отди....
Эрталаб қамоқхона бўйлаб бир хабар яшин тезлигида тарқалди....Нима эмиш, «Кечаси, қўриқчиликда турган икки аскар, совуқдан қотиб ўлиб қолибди...” Унинг кетидан сал ўтиб, яна бир хабар аввалгисидан тезроқ таркалди. “Тонгда бир махбус биттагина ички кийимда қамоқхона маъмуриятига кириб келибди...” Субханаллоҳ!!!
Энди келинглар, тунда нима воқия бўлганини йигитнинг ўзи ҳикоя қилиб берсин:
“... Шу алфозда, биргина кийимда ҳайдаб чиқаришди. Хар қандай қалин кийимда ҳам дош бериш маҳол бўлган совуқ. У ёққа юрдим, бу ёққа юрдим, ҳеч қандай паноҳ топгулик ўрин йўқ… Нажотдан умидим узилиб, охири тақдирга тан бердим. Сўнгги имконим, Роббимга дуо қила бошладим...
”Эй Роббим! Берган умрингга розиман. Мендан рози бўлгин... Мендан ўтган камчиликларимни, гуноҳу-хатоларимни мағфират этгин. Жонимни мусулмон ҳолимда, иймон калимаси ила олгин, Ўзингни раҳматинг ила буркагин.....”
Совуқ борган сари танимни чулғай бошлади...Титрай бошладим.... Аъзоим баданим қақшарди...Тилим дуо қилишга ҳам айланмай қолди....Ўлимимни кута бошладим.... Кўзларим аста-секин юмила бошлади...
Бир вақт танимга бир нарса текканини хис килдим... Нима экан??! Жунли бир нарса....Кўзимни минг уриниб, аранг очиб қарадим...
Каттакон қутб айиғи.... Улкан, баҳайбат, важоҳатли.. Энди менга ташланади, танамни бурдалай бошлайди дея, қимирлашдан ҳам ожиз ҳолимда ётибман.... Лекин, негадир айиқ шошилмасди.... Бир вақт махлук аста-секин мени ўз қучоғига олди... Танамни айиқнинг иссиқ танаси кўрпа мисол ёпиб олди.... Баданимда иссиқ хароратни хис кила бошладим... Бир неча соатдан бери давом этиб келаётган совукнинг аламидан сўнг, озгина ҳаловатни хис қилиб, кўзим секин уйқуга кетди....
Кўзимни очсам, ҳамма ёқ ёп-ёруғ, тонг отган, ёлғиз ўзим ялангликда ётибман. Оқ айиқ эса ғойиб бўлганди...”
“Ким Аллоҳга тақво қилса, У зот унинг йўлини очиб қўюр. Ва ўзи ўйламаган тарафдан ризқ берур”. (Талоқ-2-3)
“Ва оқибат тақводорларникидир”. (Аъроф-128, Қасос-83)
👉 @diyonatlk
Audio
"Ислом дини" китоби
Муаллифлар:
Аҳмад Муҳаммад Турсун, Муҳаммад Шариф Жуман
13. Мазҳаббошилар. Имом Аҳмад раҳматуллоҳи алайҳ.
👉 @diyonatli
Муаллифлар:
Аҳмад Муҳаммад Турсун, Муҳаммад Шариф Жуман
13. Мазҳаббошилар. Имом Аҳмад раҳматуллоҳи алайҳ.
👉 @diyonatli
ВАФО
Жалолиддин Румий
Бир куни Луқмоннинг хўжайини унга аччиқ тарвуз берди. Луқмон тарвузни шундай иштаҳа билан, шундай хурсандчилик билан ер эдики, кўрганларнинг ҳам иштаҳаси очилиб кетар эди. Хўжайини бир тишлам еб кўрди. Оғзи оловдек ёнди. Бўғзи ловуллади, тили куйди. Бир муддат ўзини йўқотди. Сўради:
--- Азизим, бундай заҳарни қандай қилиб роҳатланиб единг, бундай қахрни қандай қилиб лутф санадинг? Бу қандай сабр? Нега бунча сабр қилдинг? Жонингга қасдинг борми? Нега ҳеч нарса демадинг? Нега: «Бир оз сабр қилинг, ҳозир ея олмайман» - демадинг?
Луқмоннинг жавоби шундай бўлди:
--- Сенинг неъматлар бағишлаган қўлингдан шунчалар кўп ризқ едимки, ҳижолатдан икки букилдим. Шу қўлинг билан берган нарсани, эй маърифат соҳиби, «бу аччиқ» дейишга уялдим. Чунки танамнинг ҳар аъзоси сенинг неъматларингдан баҳраманд бўлди. Мен сенинг тузоғингга, донингга асир эдим. Шугина аччиққа чидай олмай фарёд қилсам танамнинг барча аъзолари яксон бўлсин! Шакарлар эҳсон қилган қўлингнинг лаззати тарвуздаги аччиқликни қолдирармиди?
👉 @diyonatli
Жалолиддин Румий
Бир куни Луқмоннинг хўжайини унга аччиқ тарвуз берди. Луқмон тарвузни шундай иштаҳа билан, шундай хурсандчилик билан ер эдики, кўрганларнинг ҳам иштаҳаси очилиб кетар эди. Хўжайини бир тишлам еб кўрди. Оғзи оловдек ёнди. Бўғзи ловуллади, тили куйди. Бир муддат ўзини йўқотди. Сўради:
--- Азизим, бундай заҳарни қандай қилиб роҳатланиб единг, бундай қахрни қандай қилиб лутф санадинг? Бу қандай сабр? Нега бунча сабр қилдинг? Жонингга қасдинг борми? Нега ҳеч нарса демадинг? Нега: «Бир оз сабр қилинг, ҳозир ея олмайман» - демадинг?
Луқмоннинг жавоби шундай бўлди:
--- Сенинг неъматлар бағишлаган қўлингдан шунчалар кўп ризқ едимки, ҳижолатдан икки букилдим. Шу қўлинг билан берган нарсани, эй маърифат соҳиби, «бу аччиқ» дейишга уялдим. Чунки танамнинг ҳар аъзоси сенинг неъматларингдан баҳраманд бўлди. Мен сенинг тузоғингга, донингга асир эдим. Шугина аччиққа чидай олмай фарёд қилсам танамнинг барча аъзолари яксон бўлсин! Шакарлар эҳсон қилган қўлингнинг лаззати тарвуздаги аччиқликни қолдирармиди?
👉 @diyonatli
MAZHABLARNING BIR NECHA
BO‘LISHI SABABLARI
Mazhablarning bir qancha bo‘lishi sabablari quyidagichadir: Alloh taolo va Uning Rasuliga itoat etish har bir mo‘minga vojibdir. Bu Qur’oni karimning ko‘pgina oyatlarida (Oli-Imron-132, Hashr-7, Niso-65) ta’kidlangan. Alloh taolo va Uning Rasuliga itoat etish esa Qur’oni karim va Sunnati mutohharada kelgan hukmlarni bilishni taqozo qiladi.
Qur’oni karim va Sunnati mutohharada ba’zi masalalarning hukmlari ochiq-ravshan bayon etilgan bo‘lsa, ba’zilarining hukmlariga ishorat va dalolat qilingan. Hukmlari ochiq bayon etilgan masalalarda ixtilof va ijtihodga o‘rin yo‘q. Hukmlari ravshan bayon qilinmagan yoki hukmlari kelmagan masalalarning hukmini faqat mujtahidlar oydinlashtirib berishadi. Mujtahid arab tilini bilgan va tushungan, Qur’oni karim va hadis ilmini chuqur egallagan, usulul-fiqh va ijmo’ni bilgan, shariat maqsadlarini anglagan, iste’dodli ijtihod qilishga yetadigan olimdir.
Bir masalaning hukmini oydinlashtirishda, keltirilgan dalillarning har xil bo‘lishida, bir qancha ma’noli so‘zlarning bir ma’nosini quvvatlashda, hukmi kelmagan masalani o‘zga masalaga qiyos qilib chiqarishda bir mujtahidning fikri ikkinchi bir mujtahidning fikridan farqli bo‘lishi tabiydir. O‘zi ijtihod qilib oydinlashtirgan hukmga o‘zining amal qilishi har bir mujtahidga vojibdir. Bir mujtahidning ikkinchi mujtahidga taqlid qilishi mumkin emas. Mujtahid masalani to‘g‘ri hal qilgan bo‘lsa, unga ikki savob bor. Agar adashgan bo‘lsa unga bir savob bor. Shunday qilib har bir mujtahidning ijtihod qilish yo‘li (mazhabi) shakillangan.
Ijtihod darajasiga yetmagan kishilarga Qur’oni karim hukmiga (Nahl- 43, Anbiyo-7) binoan mujtahidlardan biriga ergashish vojibdir.
"Islom dini"kitobidan olindi.
👉 @diyonatli
BO‘LISHI SABABLARI
Mazhablarning bir qancha bo‘lishi sabablari quyidagichadir: Alloh taolo va Uning Rasuliga itoat etish har bir mo‘minga vojibdir. Bu Qur’oni karimning ko‘pgina oyatlarida (Oli-Imron-132, Hashr-7, Niso-65) ta’kidlangan. Alloh taolo va Uning Rasuliga itoat etish esa Qur’oni karim va Sunnati mutohharada kelgan hukmlarni bilishni taqozo qiladi.
Qur’oni karim va Sunnati mutohharada ba’zi masalalarning hukmlari ochiq-ravshan bayon etilgan bo‘lsa, ba’zilarining hukmlariga ishorat va dalolat qilingan. Hukmlari ochiq bayon etilgan masalalarda ixtilof va ijtihodga o‘rin yo‘q. Hukmlari ravshan bayon qilinmagan yoki hukmlari kelmagan masalalarning hukmini faqat mujtahidlar oydinlashtirib berishadi. Mujtahid arab tilini bilgan va tushungan, Qur’oni karim va hadis ilmini chuqur egallagan, usulul-fiqh va ijmo’ni bilgan, shariat maqsadlarini anglagan, iste’dodli ijtihod qilishga yetadigan olimdir.
Bir masalaning hukmini oydinlashtirishda, keltirilgan dalillarning har xil bo‘lishida, bir qancha ma’noli so‘zlarning bir ma’nosini quvvatlashda, hukmi kelmagan masalani o‘zga masalaga qiyos qilib chiqarishda bir mujtahidning fikri ikkinchi bir mujtahidning fikridan farqli bo‘lishi tabiydir. O‘zi ijtihod qilib oydinlashtirgan hukmga o‘zining amal qilishi har bir mujtahidga vojibdir. Bir mujtahidning ikkinchi mujtahidga taqlid qilishi mumkin emas. Mujtahid masalani to‘g‘ri hal qilgan bo‘lsa, unga ikki savob bor. Agar adashgan bo‘lsa unga bir savob bor. Shunday qilib har bir mujtahidning ijtihod qilish yo‘li (mazhabi) shakillangan.
Ijtihod darajasiga yetmagan kishilarga Qur’oni karim hukmiga (Nahl- 43, Anbiyo-7) binoan mujtahidlardan biriga ergashish vojibdir.
"Islom dini"kitobidan olindi.
👉 @diyonatli
Forwarded from Zehniyat
Абул Фараж Абдураҳмон ибн Жавзий
БИР ОЛИМНИНГ КУНДАЛИГИ
Ўн олтинчи қисм
МУҚАРРАБ КИШИЛАР ВА САВИЯСИЗЛАР
Муқарраб инсонларни кузатганимда уларнинг кўпчилигини моддий хаёти ачинарли эканлигига шоҳид бўлдим. Дунё неъматларининг деярли ҳаммаси савиясиз кишиларнинг қўлидадир. Кўриниб турибдики, савиясиз, сифатсиз инсонларнинг қўлидаги неъматлар мардларнинг қўлдан бой берган неъматларидир. Эрдам, мардлар бу ҳолдан жуда ҳузурсизлар, маҳзунлар.
Улардан бирига шундай дедим: “Ҳайф бўлсин сенга! Қай ҳолга тушганингни фарқига боряпсан, хатто хатоингни ҳам кўриб турибсан.
Биринчиси, сенинг ниятинг дунё молига эришиш бўлса, ишла! Бой бўл, аҳволинга афсус чекиб ўтирмасдан. Чунки ўзинг ҳеч ғайрат қилмадиганинг ҳолда ишлаб неъматларга эришганларга қараб ҳузунли ҳам бўлмоқдасан. Бу бир ожизликдир.
Иккинчиси, дунё сарвати йиғиб, тўплаш учун эмас, охират учун харжлаш мақсадида қозонилади. Илм ва тафаккурнинг сени йўнлантириб бошқарган ҳақиқатидир бу. Дуруст бўлмаган инсонларнинг топган, йиққан сарватлари уларнинг соғлиқ ва ишончларига зарар беради.
Сен учун бир нарсанинг йўқ бўлиши хайрли эканлигини биласан, билсанг-да йўқ дея маҳзун бўлишинг, сенинг учун бир жазодир аслида. Чунки унинг сенда бўлмаслиги сенинг фойданггадир, бу учун хафа бўлмоқдасан. Ваҳоланки, бу ўткинчи азобдан мамнун бўлиб уни қабул қилишинг керак эди. Чунки келажакнинг яъни охиратнинг азобидан ёқангни қутқазмоқдасан!
Учинчиси, инсониятга бу дунё неъматлари ва кайф сафосидан хайвонлар ва бошқа яратиқларга қараганда оз улуш тушган. Ҳақиқатдан ҳам уларга буюк бир ўлчамда улуш тушган, бундан ҳузур ичида фойдаланишади. Аммо сенга улуш ҳам оз, ҳам қўрқа-қўрқа фойдаланаяпсан. Агар сенинг ҳам орзу қилганинг каби бу кайф сафодаги улушунг ортса эди, сен ҳам ҳайвонга ўхшаган бир махлуқ бўлар эдинг. Чунки у кайфлар инсоннинг валийликка тўғри юксалишини тўсиб қўяди. Моддий имконларнинг озлиги инсоннинг маънавий даражаларни қидириб юксалишига ташвиқ қилади. Агар қурбиятим оз бўлсин, сарватим кўп бўлсин, десанг у кўрганинг хорликка қайтасан, илминг теракларини кесасан! У ҳолда ирфонинг хам ер билан битта бўлади”.
Фотима АЛИ таржимаси.
👉 @zehniyat
БИР ОЛИМНИНГ КУНДАЛИГИ
Ўн олтинчи қисм
МУҚАРРАБ КИШИЛАР ВА САВИЯСИЗЛАР
Муқарраб инсонларни кузатганимда уларнинг кўпчилигини моддий хаёти ачинарли эканлигига шоҳид бўлдим. Дунё неъматларининг деярли ҳаммаси савиясиз кишиларнинг қўлидадир. Кўриниб турибдики, савиясиз, сифатсиз инсонларнинг қўлидаги неъматлар мардларнинг қўлдан бой берган неъматларидир. Эрдам, мардлар бу ҳолдан жуда ҳузурсизлар, маҳзунлар.
Улардан бирига шундай дедим: “Ҳайф бўлсин сенга! Қай ҳолга тушганингни фарқига боряпсан, хатто хатоингни ҳам кўриб турибсан.
Биринчиси, сенинг ниятинг дунё молига эришиш бўлса, ишла! Бой бўл, аҳволинга афсус чекиб ўтирмасдан. Чунки ўзинг ҳеч ғайрат қилмадиганинг ҳолда ишлаб неъматларга эришганларга қараб ҳузунли ҳам бўлмоқдасан. Бу бир ожизликдир.
Иккинчиси, дунё сарвати йиғиб, тўплаш учун эмас, охират учун харжлаш мақсадида қозонилади. Илм ва тафаккурнинг сени йўнлантириб бошқарган ҳақиқатидир бу. Дуруст бўлмаган инсонларнинг топган, йиққан сарватлари уларнинг соғлиқ ва ишончларига зарар беради.
Сен учун бир нарсанинг йўқ бўлиши хайрли эканлигини биласан, билсанг-да йўқ дея маҳзун бўлишинг, сенинг учун бир жазодир аслида. Чунки унинг сенда бўлмаслиги сенинг фойданггадир, бу учун хафа бўлмоқдасан. Ваҳоланки, бу ўткинчи азобдан мамнун бўлиб уни қабул қилишинг керак эди. Чунки келажакнинг яъни охиратнинг азобидан ёқангни қутқазмоқдасан!
Учинчиси, инсониятга бу дунё неъматлари ва кайф сафосидан хайвонлар ва бошқа яратиқларга қараганда оз улуш тушган. Ҳақиқатдан ҳам уларга буюк бир ўлчамда улуш тушган, бундан ҳузур ичида фойдаланишади. Аммо сенга улуш ҳам оз, ҳам қўрқа-қўрқа фойдаланаяпсан. Агар сенинг ҳам орзу қилганинг каби бу кайф сафодаги улушунг ортса эди, сен ҳам ҳайвонга ўхшаган бир махлуқ бўлар эдинг. Чунки у кайфлар инсоннинг валийликка тўғри юксалишини тўсиб қўяди. Моддий имконларнинг озлиги инсоннинг маънавий даражаларни қидириб юксалишига ташвиқ қилади. Агар қурбиятим оз бўлсин, сарватим кўп бўлсин, десанг у кўрганинг хорликка қайтасан, илминг теракларини кесасан! У ҳолда ирфонинг хам ер билан битта бўлади”.
Фотима АЛИ таржимаси.
👉 @zehniyat
Audio
#hadis_va_hayot_dasturi
Mavzu: Hazil-mutoyiba qilish
📻"YOSHLAR" radiosi
📇Muharrir: Gulzebo IBROHIMOVA
🎬Rejissor: Barno JALOLOVA
🎙Boshlovchi: Davron BO'RIYEV
👉https://t.me/basiyrah
Mavzu: Hazil-mutoyiba qilish
📻"YOSHLAR" radiosi
📇Muharrir: Gulzebo IBROHIMOVA
🎬Rejissor: Barno JALOLOVA
🎙Boshlovchi: Davron BO'RIYEV
👉https://t.me/basiyrah
Бахтсиз киши
"Бахтсиз, у мусҳафни чанг босган ҳолида қолдириб, ўнлаб китобларни ўқишни бахтдан деб ҳисоблаб юрган кишидир"
Муҳаммад Мутавалли Шаьровий роҳимаҳуллоҳ.
👉 @diyonatli
"Бахтсиз, у мусҳафни чанг босган ҳолида қолдириб, ўнлаб китобларни ўқишни бахтдан деб ҳисоблаб юрган кишидир"
Муҳаммад Мутавалли Шаьровий роҳимаҳуллоҳ.
👉 @diyonatli
👍1