Ота-она ҳақлари

ОТА-ОНАНИНГ ФАРЗАНДИДА ЎН ҲАҚҚИ БОР:

1. Ота-она оч қолса, тўйдиради.

2. Либосга муҳтож эса, кийинтиради.

3. Иш буюрса, бажаради.

4. Чақирса, “лаббай” деб дарҳол ёнларига боради.

5. Бир нарса буюрса, бажаради. Буюрган нарсалари гуноҳ бўлса, юмшоқлик билан тушунтиради ва чиройли тарк этади.
Кўнглини олади.

6. Ота-онага юмшоқ гапиради.

7. Исмларини айтиб чақирмайди.

8. Уларнинг ортида юради.

9. Ўзи учун хоҳлаб, раво кўрган нарсани ота-она учун ҳам хоҳлаб раво кўради, ўзи учун истамаган раво кўрмаган нарсани улар учун ҳам раво кўрмайди, истамайди.

10. Ўзи учун дуо қилганда, улар учун ҳам Яратгандан кечирим сўрайди-мағфират тилайди.

Вафотларидан сўнг ота-онани рози этмоқ уч нарса билан мумкин бўлур:

1. Фарзанд Яратганнинг буюрганига амал қилиб қайтарганларидан қайтса таъқиқларидан тийилса, солиҳ бўлса.... (марҳум ота-она рози бўлур). Чунки, ота-она фарзандлари солиҳ бўлганидан севинганчалик бошқа нарсадан севинмайди.

2. Уларнинг қариндошларини, дўстларини зиёрат қилиш билан...

3. Ота-она учун Яратгандан кечирим мағфират, авф тилаш билан улар учун (улар номига ёки улар номидан) садақа бермоқ ва яхшилик (эҳсон қилмоқ билан...

📚"Ҳикматлар хазинаси" китобидан.

Домламиздан Аллоҳ рози бўлсин!

Ниҳоятда инкор қилиб бўлмас, кучли фактларни келтирибдилар. Вақтингиз бўлганида, албатта, эринмасдан эшитинг. Ниҳоятда, керакли фикрлар билдирилган.

Дарҳақиқат, илмдан ўзга нажот йўқ. Бўлганида айтилар эди!

Фикр қилинг, биродарлар!

АҲНАФ ИБН ҚАЙСНИНГ ҲАЛИМЛИГИ

Амр ибн Аҳтам деган одам бир кишига минг дирҳам ваъда қилиб, Аҳнаф ибн Қайсни сўкишни буюрган эди. Ўша одам келиб, Аҳнаф ибн Қайсни ғазабни қўзғатадиган даражада ярамас сўзлар билан сўка бошлади. Аммо Аҳнаф сукут сақлаб, унга ҳеч нарса демади. Сўккан одам Аҳнафнинг жим турганини кўриб, уятдан бармоғини тишлаб қолди, ўзига-ўзи: «Шўрим қурсин, унинг жавоб қайтармай, жим туриши менинг аҳмоқлигимдан бошқа нарса эмас», деди.
Аҳнаф бундай деди: «Кимдир менга озор берса, уч йўлдан бирини тутаман: агар у мендан устун бўлса, фазлини эътиборга олиб, сукут қиламан. У мен билан тенг бўлса, ундан устун бўлиш учун сукут сақлайман. У мендан паст бўлса, ҳурматимни билиб, жим тураман».

"Солиҳлар гулшани" китобидан.

#Тафаккур

ИККИ ПИЁЛА СУВ

Қадим замонда бойлиги билан мақтанувчи ҳукмдор бўлган эди. У қаерга бормасин, хазинасидан бир қисм олиб, уни бошқаларга кўз-кўз қилар эди. Бир куни у энг ишонган олим дўстига шундай савол берди:
– Сен олимлар ичра машҳур ва доносан. Мен сенинг фикрингни билмоқчиман. Менинг ҳукмдорлигим ва давлатим ҳақида нима дея оласан?
Олим жавоб беришнинг йўлини топди ва ҳукмдорга бундай деди:
– Фараз қилайлик, сиз бепоён ва жазирама чўлнинг қоқ ўртасида турибсиз. Шу пайт томоғингиз қақраб, ниҳоятда чанқадингиз. Аммо яшаб қолиш учун ярим давлатингиз эвазига сизга бир пиёла сув узатилди. Сиз бунга рози бўлармидингиз?
– Албатта, рози бўлардим.
– Анча вақт ўтди. Чанқоқ кучайди. Қолган давлатингиз эвазига сизга яна бир пиёла сув таклиф қилинди. Сиз бунга ҳам рози бўлармидингиз?
Ҳукмдор бироз ўйланди ва ноилож:
– Ўлмай қолиш учун мен давлатимнинг қолганини ҳам беришга мажбурман, –деди.
Шунда олим мийиғида кулиб:
– Демак, ғурурланишга ҳожат йўқ, ҳукмдор. Сиздаги бойликнинг баҳоси бор йўғи икки пиёла сув экан…, – деди.


👉@diyonatli

#Долзарб

Иймон эгаларига эълон!
Масжидга оид бино қурилиши учун ғишт керак.
Хар бир ғиш учун жаннатдан битта қасрга эга бўласиз!

Узcар
8600 0529 1413 4240
Эшонхаджаев Саидраҳим
Ҳумо
9860 0101 2858 9156
Эшонхаджаев Саидраҳим
Виза карта
4097 8201 2020 54 60
Имом хатиблари телифон рақами:
+998936166600
Саидраҳим домла

t.me/saidmasjidiniqurish

Ассалому алайкум ва раҳматуллоҳи ва барокатуҳ!

Каналимиз кузатувчилари таклифларини ҳисобга олган ҳолда Устоз Абдул Ҳамид домла ваъзларининг тўлиқ шаклини ҳам эътиборингизга ҳавола этишга қарор қилдик.

Ушбу маъруза бугунги кундаги энг долзарб масалалардан бири – исломий биродарлик ва ҳамжиҳатлик ҳақидадир.

Ҳажми: 68:7 МБ
Давомийлиги: 26:58 дақиқа.

Дўстларингизга улашинг ва хайр иш қилганлар қаторида бўласиз, иншаа Аллоҳ.

👉@diyonatli

Мактабга рўмол ўраб боришга рухсат берилди

Бугун халқ таълими вазири Шерзод Шерматов билан онлайн шаклда очиқ мулоқот бўлиб ўтди. Бунда 2021-2022 ўқув йилига доир бир қатор муоммолар кўриб чиқилди.

«Кўпчилик ота-оналарнинг мурожаатларини инобатга олиб, миллий қадриятларимизни инобатга олган ҳолда, қизларимиз учун истисно тариқасида мактабда оқ ва очиқ рангларда миллий рўмол (бошнинг орқа томонига ўралган ҳолатда) ва дўппида бўлишларига рухсат этилади», дея маълум қилди вазир.

Манба: https://kun.uz/uz/32103261

👉@diyonatli

Бўрилар хақида ҳақиқатлар

1. Бўри ўлимтик емайди.
2. Бўри ваҳшийлар туркумига киради ва хайвонларнинг шоҳларидан хисобланади.
3. Бўри бошқа хайвонлар каби онаси, синглиси каби махрамлари билан хеч қачон қўшилмайди.
4. Бўри вафодордир. Битта бегона урғочи билан жуфтлашиб, умр бўйи ўша билан яшайди, жуфтига асло хиёнат қилмайди. Шунингдек, урғочиси хам бир умр ўша жуфти билан яшайди. Улар ўз болаларини танийдилар. Улар бир она ва бир отадан дунёга келадилар.
5. Бўрилар жуфтларини бирининг вафоти билан уч ойдан кам бўлмаган муддат азадор бўладилар ва бу бир йилгача чўзилиши мумкин. Бу азадорлик деярли ўз-ўзини ўлдириш даражасигача бориб, камдан-кам холларда хаёт қолган жуфти яшаб қолади.
6. Бўри ота-онасига яхшилик қилувчи бола сифатида - “Ибнул баар” дея хам номланади. Сабаби, хайвонларнинг ичида фақат бўригина ота-онаси кексаликка етганда уларни ташлаб қўймасдан ғамхўрлик қилади. Уларни ўз инида қолдириб, ов қилиб келтиради, боқади, парваришлайди.

Интернетдан олинди.

👉@diyonatli

ИБРАТЛИ ҲИКОЯ

Жунайд Бағдодий ҳазратлари денгиз соҳилида кезар эканлар, бир маъжусий кўпгина ем-озуқа олиб денгизга, балиқларга ташларди. Буни кўрган Жунайд ҳазратлари:
— Нима қилганинг бу? — дедилар.
— Савоб умидида балиқларга ем ташлаяпман.
— Сен мусулмон эмассанку, қанақа савоб ҳақида гапиряпсан? Савобдан умид қилиш учун, аввало Аллоҳга иймон келтиришинг керак.
— Хўп майли, унда айтчи, сен айтаётганинг Аллоҳ менинг балиқларга ем ташлаётганимни кўряптими?
— Албатта, Унинг кўрмайдиган, билмайдиган нарсаси йўқдир.
— Шу менга етади.
Орадан 4-5 йил ўтди. Жунайд ҳазратлари Ҳаж ибодати учун Маккага кетдилар. Каъбани тавоф қилиб турар эканлар, рўпараларида балиқларга ем ташлаган маъжусий ҳам тавоф қиларди. Ҳазрати Жунайд:
— Бу ерда сени нима ишинг бор?
— У (Аллоҳ) мени кўрди.
— Қандай кўрди?
— Сен кетганингдан сўнг, ичимда бир ёруғлик, нур порлади. Қарасам, ҳамма балиқлар оғзини очиб, шаҳодат калимасини айтяпти. Мен ҳам балиқларга қўшилиб шаҳодат калимасини айтдим. Сенинг Роббинг мени кўрди. У кўргани учун мен шу ердаман. Сенга бир насиҳатим бор: яхшилик қил, денгизга от — балиқ билар, балиқ билмаса — Холиқ билар.

Туркчадан Марям Осиё таржимаси

👉@diyonatli

ҚЎНҒИРОҚНИНГ 7 ОДОБИ

1. Қўнғироқ қилган киши аввало салом бериши одобдандир.

2. Бирон кишига телефон қилсангиз ва у жавоб беролмаса уни тўғри тушунинг. Чунки у шовқин жойда бўлиши ёки унинг телефони овозсиз ҳолатда бўлиб, телефон овозини эшитмаган ёки биров билан гаплаша олмайдиган ҳолатда бўлиши мумкин.

3. Гаплашишга номуносиб вақтларда масалан намозга азон айтгандан кейин, кечанинг ярмида ёки кундузи дам олинадиган вақтларда бировга қўнғироқ қилманг.

4. Бирор киши сизга қўнғироқ қилган вақтда қандай бўлишингиздан қатъий назар унга хушмуомалалик билан жавоб беришга ҳаракат қилинг.

5. Баъзи инсонлар бировлар билан гаплашганда уларнинг гапларини ёзиб олиб бошқаларга тарқатишади. Бу жуда катта хиёнат ҳисоблашади. Чунки Пайғамбаримиз саллаллоҳу алайҳи вассаллам: "Мажлисларга айтилган гаплар омонатдир"
(Имом Аҳмад, Абу Довуд ривояти)

6. Бирон киши билан телефон орқали суҳбатлашаётган бўлсангиз, демак у маълум бир вақтини сиз учун ажратган бўлади. Шундай экан сиз унинг вақтини олаётганингизни у ишини қўйиб хаёли сиз билан банд бўлиб турганини ҳис қилинг ва беҳуда гаплар билан унинг вақтини беҳуда ўтказманг.

7. Агар бирор узун мавзу хусусида гаплашмоқчи бўлсангиз аввал ундан рухсат сўранг. Агар рухсат берса гаплашаверинг акс ҳолда гапни қисқа қилинг. Чунки у бемалол гаплашадиган ҳолатда бўлмаслиги мумкин.

👉@diyonatli

МАХФИЙ, АММО
НОҲОЯТДА ҲАЙРАТОМУЗ
МАЪЛУМОТЛАР

1) Инсоннинг кўзида шундай тўсиқ - парда борки, уни фаришта важинларни кўришдан сақлайди. Ўлим вақтида бу парда кўтарилади.

2) Қўшиқ, ашула эшитаётган инсоннинг олдига шайтон ва жинлар бир лаҳзада етиб келади.
Ва у одамнинг атрофида рақсга тушишади. Агар инсоннинг кўзидаги пардаочилганда эди,
манзаранинг даҳшатидан юраги ёрилиб кетарди.

3) Ҳар жума кунининг тонгида оламдаги барча жонзотлар Сур
чалинишини кутиб қулоқ солиб турадилар... Эй Роббим! Хотимамизни гўзал қил!

4) 1997 йили Тинч океанининг тубида қаттиқ, шиддатли овоз пайдо бўлди... Унинг акс-садоси
5000 кмгача эшитилди... Бу овознинг келиб чиқиши, сабаби ҳозирги кунгача аниқланмади...

5) Оёғингиз увишиб қолган бўлса юрманг, қўлингиз увишган бўлса, унга тиранманг. Чунки ўзингиз билмаган ҳолда синиб қолиши мумкин.

6) Уялган ва ғазабланган вақтда юз қизаришининг сабаби— тинч, меъёрда турган асаб толаларининг вақтинча фалаж, шол бўлиши— томирларда одатдагидан кўп миқдорда қоннинг хайдалишидир.__

7) Инсон зим - зиё, зулматда 3 кундан кўп қолиб кетса, бир?умрга кўр бўлиб қолади.**

8) Уйқуда йиқилиб тушиб, сесканиб кетсангиз, билингки: бу
сизни уйғотиш учун ақлингизнинг ўйлаб топган тушдир... Чунки
аъзоларнинг функцияси тўхтаб қолиш ва ўлиб қолиш ҳеч гап эмас.

9) Инсон вафот этган
пайтда бош миянинг чап
қисми яна 7 дақиқагача
актив бўлади, бу ҳолатда
барча хотиралари бирма-
бир кўз олдига келади.
Лекин худди тушда
бўлганидек уларни кетма-
кетлигини бошқара
олмайди.

10) Шундай ҳаётий
тажриба бор агар
эшитишни истасангиз
ичингиз сўйлайди
(гапиради)...
Қулоқларингизни ёпинг,
диққат қилинг!
Ичингиздан сас келади...

11) Инсон
организмидаги тириклик
тизими, ҳар куни камида
биттадан хужайрани йўқ
қилади... Агар бу
хужайралар яшаса,
саратонга айланиб
кетади...

Ҳамиша
Субханаллоҳ» (Аллоҳ
айбу нуқсонлардан пок)
Алхамдулиллаҳ» деб
айтинг.

ОЙНА АРТГАН БОЛА

Доктор Муҳаммад Хоний айтади "Кунларнинг бирида машинамда ўтиргандим. Ўн олти ёшли бола келиб, "Олд ойнани артиб тозалаб берайми?" деб сўради.

"Хўп" дедим.

Ажойиб қилиб тозалади. Унга 20 доллар бердим. Бола ҳайрон бўлиб, "Америкадан келдингизми?" деб сўради.

"Ҳа" дедим.

"Тозалаш ҳақини олмай, ўшанинг эвазига сиздан Америка университетлари ҳақида сўрасам майлими?" деди бола.

У шу даражада одобли эдики, гаплашиш учун ёнимга чақиришга мажбур бўлдим.

"Ёшинг неччида?" деб сўрасам, "Ўн олтида" деди.

"Ўрта мактабнинг иккинчи синфида ўқийсанми?" десам, "Йўқ, эъдодиянинг олтинчи синфини тамомладим" деб жавоб берди бола.

"Қандай қилиб?" деб сўрадим.

(Араб мамлакатларида мактаблар ўқувчилар ёшига, ўқитиладиган фанларнинг мураккаблигига қараб турлича бўлади. Мутавассита деб номланган ўрта мактабларда кичик ёшдаги болаларга енгил фанлар ўқитилса, эъдодия мактабида ёши каттароқ болалар ўқитилади. Ҳикоядаги бола мутавассита мактабида ўқиш ёшида экан. Аммо эъдодияда ўқияпти)

"Дарсларни ўзлаштиришда бошқа ўқувчилардан устунлигим ва барча фанлардан баҳоларим беш бўлгани учун улар мени бир неча йил олдинга ўтказишди" деди.

"Нега бу ерда ишлаяпсан?"

"Отам икки ёшлигимда вафот этганлар. Онам бир уйда пазандалик қиладилар, мен ва синглим кўчада ишлаймиз. Эшитишимча, Америка университетларида дарсларни пухта ўзлаштирган, аълочи талабаларга стипендия берилар экан" деди.

"Бу ерда сенга ёрдам берадиган киши борми?" деб сўрадим.

"Ўзимдан бошқа ҳеч ким" деди.

"Кел, овқатлангани борамиз" дедим.

"Орқа ойнани артиб бериш шарти билан" деди. Рози бўлдим.

Ошхонада таомни ўзи емади, балки онаси ва синглисига олиб бориш учун халтага солиб келишларини сўради.

Инглиз тилида равон гаплашишини сездим. Бола кўп ишларни маҳорат билан бажарарди.

Ўзининг ҳужжатларини уйидан менга юборишга, мен уларни Америкага жўнатишга уриниб кўришга келишдик. Олти ой ўтгач, уни ўқишга қабул қилишларига эришдик. Ўқишга қабул қилинганидан икки кун ўтиб менга қўнғироқ қилди ва "Аллоҳга қасамки, биз уйда қувончдан йиғлаяпмиз" деди.

Икки йилдан сўнг унинг исми Нью Йорк таймс газетасида замонавий технологиялар соҳасидаги энг ёш олим сифатида нашр этилди. Мен ва оилам бундан хурсанд бўлдик. Аёлим менга билдирмай, боланинг онаси ва синглиси учун виза олибди.

Бола онаси ва синглисини Америкада кўриб, на гапира оларди, на йиғлай оларди.

Бир куни уйда мен ва аёлим ўтиргандик. Қарасак, у ташқарида машинамни ювяпти. Кутилмаган ҳолдан ҳайратда қолиб, уни қучоқлаб олдим ва "Нима қиляпсан?" дедим. Шунда у "Мени қўйиб юборинг. Ўзимнинг олдин қандай аҳволда бўлганимни ва сиз мен учун нималар қилганингизни унутмаслик учун" деди.

Фаластинлик бу йигитнинг исми Фарид Абдул Олий бўлиб, бугун у АҚШдаги Гарвард университетининг энг афзал ва машҳур профессор ўқитувчиларидан бири.

Инсондаги юксак хулқлардан бири қилган яхшилигини миннат қилмаслик ва бировдан кўрган яхшилигини унутмасликдир.

Интернетдан олинди

👉@diyonatli

Умавий халифа Сулаймон ибн Абдулмалик ҳаж қилган йилларининг бирида Байтуллоҳни тавоф қилаётиб, Умар ибн Хаттобнинг набираси Солимни кўриб қолди. У йиртилиб кетган оёқ кийимини қўлига ушлаб олганди. Эгнида эса уч дирҳам ҳам турмайдиган кийим эди. Унга яқинлашиб, салом берди ва:

– Мендан сўрайдиган бирон ҳожатингиз йўқми, – деди.

Солим унга ҳам ажабланиб ва ҳам ғазабланиб қаради-да, шундай жавоб берди:

– Аллоҳнинг уйида туриб, ҳожатимни Аллоҳдан бошқага арз қилишимни истайсизми? Уялмайсизми?

Халифа қаттиқ хижолат бўлиб, Солимни ўз ҳолига қўйди-да, тавофини давом эттирди. Тавофдан кейин эса Солимни кузатиб турди. Ташқарига чиққач, яна ўша гапини такрорлади:

– Солим, боя Ҳарам ичида ҳожатингизни айтишга унамагандингиз, мана ташқаридасиз, энди айтинг.

– Сизга дунёга алоқадор ҳожатларимни айтайми ёки охиратга алоқадорлариними?

–Дунёга алоқадорларини, албатта. Охиратга алоқадор ҳожатлар фақат Аллоҳдан сўралади.

– Эй Сулаймон, мен дунёвий ҳожатларни ўша дунёга эга бўлган Зотдан сўрамайману унга эга бўлмаган одамдан сўрармидим.

Ҳа, орифлар мана шундай эдилар. Уларнинг кўзига дунё ва унинг зеб-зийнати кўринмас эди. Биз-чи? Биз дунё деб урушамиз, дунё деб ярашамиз. Дунё учун яхши кўрамиз, дунё учун ёмон кўрамиз. Бизни ҳиммат тарк этди ва дунё кўлмагига ғарқ бўлдик.

Аллоҳим, дунёни энг катта ташвишимиз ва илмимизнинг етиб борган чўққиси қилиб қўйма!

Арабчадан Муқим Маҳмуд таржимаси

👉@diyonatli

СОЛИХЛАРГА НАСИХАТ

Ӯғлингизга ҳаридор бўлиб келдик

Улар тўртинчи қаватдан жой сотиб олиб, илк бора айвонга чиқиб нонушта қилишарди. Йигитнинг кўзи рўпарадаги худди шундай айвонда кир ёяётган қизга тушиб қолди. У илгари ҳовлида яшаганигами, бундай ҳолни кўрмагани учунми, ғалати бўлиб кетди.Дарровда орқа ўгириб, нонуштани қилаверди. Ота-онаси эътибор қилмади ҳам. Йигитнинг юраги бир турланди-ю кўнглидан бир нималар ўтди. Шу бир нималар уни ишга отланган жойидан орқага қайтарди. Истиҳолага бориб, сустлик қилишни хоҳламади. Бояги хонадонга чиқиб борди. Эшикни онаси тенги бир аёл очди. Салом берди, ўзини танитди. Ҳозиргина кўрганларини ва айвонга парда тутсалар яхши бўлишини қийналиб бўлса ҳам айтди. Ўғли тенги боланинг ақл ўргатиши аёлга ёқмади. Хойнаҳой ота-онасининг гапи билан чиққанов, деган хаёлга борди.
– Айвон биззики, мабода кўзийларга тўғаноқ бўлаётган бўлсак, ўзийлар парда тутволақолийлар, айланай, – деди
– Биз-ку парда тутволамиз-а, бошқалар-чи, бошқалар томоша қил-е-б ўтираверишса, қизингизми, келинингизми – уларнинг шаънига яхшимас-да, опоқи.
Бу гапдан кейин аёл жимиб қолди. Йигит кўзига анча баъмани мулоҳазали кўринди. Йигит кечки пайт ишдан келиб, айвонга чиқиб, рўпарага кўзи тушди-ю хурсанд бўлиб кетди. Ҳайрият, гаплари осмонга учмапти. Гапни тушунадиган одамлар экан. Аммо иш бу билан тугамади. Кечқурун эрта билан кўрган аёли, эри билан уларникига кириб келди. Уй муборак, деб танишган бўлишди. Шу пайт меҳмон эркак чапанироқ эканми, йигитнинг отасини сўроққа тутиб қолди:
– Ўғлингиз уйланганми?
– Йўқ.
– Унаштирганмисиз?
– Йўқ.
– Унда биз ўғлингизга харидор...
– Харидор?
– Мени бир мастура қизим бор, бозори қизиб, совчи устига совчи келиб ётибди, хаёлимда униси ўпоқ, буниси сўпоқ. Менга худди сизнинг ўғлингизга ўхшагани танишми-нотанишми ишқилиб, аёлларнинг шаънини ўйлайдиган, ҳимоя қиладиган куёвтўра керак, хўп десангиз қуда бўлсак... Камига аёл йигитнинг эрталабки гапларини айтиб берди. Шундан кейингина йигитнинг ота-онаси нима гаплигини тушуниб етдилар.
Хуллас, тўй бўлди. Тўйнинг таърифи оғиздан-оғизга ўтиб, мана сизларга ҳам етиб келди...

👉 @Rasululloh_Ummatlari

Ҳазрати Умарнинг халифалик даврларида уйларига маккалик бир дўстлари меҳмон бўлиб келди. Қоронғи кеча эди. Ҳазрати Умар уйларида давлат ишлари билан машғул эдилар. Дўстларидан узр сўраб, бироз кутиб туришини айтдилар. Давлат ишини битирганларидан кейин, ёниб турган чироқни ўчирдилар ва бошқа чироқни ёқдилар. Дўстлари бундан ҳайратланиб, сабабини суриштирди. Ҳазрати Умар шундай жавоб бердилар:
– Ўчирилган чироқнинг ёғи хазинаникидир, яъни давлатники. У давлат ишлари кўрилаётган пайтда ёнса, менга ҳалол бўлади. Сен эса менинг ошнамсан, суҳбатимиз ҳам ўзимизга тегишли бўлади. Шу сабабли ўз пулимга олинган иккинчи чироқни ёқиб қўйдим. Давлатнинг моли хусусий ишларга қўлланилса, ёруғлик ўрнига қоронғилик ва уят бўлади.