هستۀ مطالعات توسعه
246 subscribers
108 photos
29 files
228 links
هستۀ مطالعات توسعه
تأسیس: آذرماه ۱۴۰۳
اندیشکدهٔ فرهنگ و توسعه دانشگاه امام صادق (ع)

درگاه حمایتی:
https://daramet.com/development

ارتباط با ما: @hoseins8
Download Telegram
هستۀ مطالعات توسعه
📂 #گزارش 💠 مرد خشمگین: تحلیلی بر ریشه‌های اقتصادی جنبش MAGA و سیاست‌های جایگزین آن؛ 🔹 قسمت دوم از فصل دوم گفتگوی ولف-کروگمن 🔺 متن کامل را از اینجا بخوانید. 📂 قسمت اول: اقتصاد و دموکراسی آمریکا در دوره دوم ترامپ 🏷 خلاصه‌ای از فصل اول این گفتگوها را از…
📂 #گزارش

🔸 در قسمت دوم گفتگو تأکید می‌شود که یک نارضایتی اقتصادی واقعی در میان مردان آمریکایی، به‌ویژه افراد فاقد تحصیلات دانشگاهی وجود دارد؛ نارضایتی‌ای که از کاهش مشارکت نیروی کار، از دست رفتن موقعیت اجتماعی و ناتوانی در سازگاری با اقتصاد خدماتی مدرن ناشی می‌شود و به رادیکالیسم سیاسی دامن می‌زند. این بحران ریشه در تحولات ساختاری عمیقی دارد.

🔸 جنبش ماگا و سیاست‌مدارانی مانند دونالد ترامپ با وعدۀ احیای نظمی اقتصادی و اجتماعی که عملاً منقضی شده - از زغال‌سنگ تا تولید صنعتی انبوه - به بهره‌برداری سیاسی از نارضایتی‌ها می‌پردازند؛ وعده‌هایی که از منظر اقتصادی امکان تحقق ندارند، اما «سیاست خشم» حتی بدون ارائۀ نتایج ملموس نیز توان پایداری دارد.

🔸 در برابر این وضعیت، یک دستور کار سیاسی جایگزین در حال شکل‌گیری است که بر بهبود «قدرت خرید» متمرکز است و حل بحران مسکن از طریق تسهیل قوانین ساخت‌وساز، افزایش تراکم شهری و توسعۀ حمل‌ونقل عمومی را در اولویت می‌گذارد؛ ظهور چهره‌هایی مانند زهران ممدانی، شهردار نیویورک نیز بازتابی از ظرفیت این گفتمان به شمار می‌رود.

🔸 به نظر می‌رسد راهبرد آیندۀ چپِ میانه بر ترکیبی از دو مسیر استوار باشد: ترویج سیاست‌های مبتنی بر «فراوانی» برای بهبود شرایط زندگی از طریق اصلاحات ساختاری و در عین حال، اتخاذ رویکردی پوپولیستی به‌منظور مقابله با «الیگارشی غارتگر» و پاسخگو کردن ثروتمندان؛ مسیری که با وجود نخبگان ثروتمند و ضد دموکراسی، با دشواری‌های جدی همراه خواهد بود.


🆔 @development_studies
🆔 cdstt.ir
3
📂 #یادداشت | #مقاله

💠 آنچه مرکانتیلیست‌ها درست فهمیدند


🆔 @development_studies
🆔 cdstt.ir
هستۀ مطالعات توسعه
📂 #یادداشت | #مقاله 💠 آنچه مرکانتیلیست‌ها درست فهمیدند 🆔 @development_studies 🆔 cdstt.ir
📂 #یادداشت | #مقاله

🔸 با آنکه اقتصاد مدرن تا حد زیادی بر شالودۀ نقد آدام اسمیت بر مرکانتیلیسم بنا شده است، دنی رودریک یادآور می‌شود که این نقد، در عین اهمیتش، به شکل‌گیری نوعی غفلت در اندیشۀ اقتصادی انجامیده است. به‌زعم او، سه اصول محوری مرکانتیلیستی، برخلاف تصویری که معمولاً از آن‌ها ارائه می‌شود، نه‌تنها بی‌اعتبار نشده‌اند، بلکه در عمل کارآمد باقی مانده‌اند و حتی در شکل‌گیری برخی از موفق‌ترین تجربه‌های اقتصادی دوران معاصر نقشی تعیین‌کننده داشته‌اند.

🔸 برخلاف تمرکز اسمیت بر مصرف‌کننده، مرکانتیلیست‌ها بر اهمیت تولید، مشاغل و ساختار اقتصاد تأکید داشتند. این دیدگاه به درک بهتر پیامدهای اجتماعی و سیاسی تحولات اقتصادی کمک می‌کند. همچنین در حالی که تفکر اسمیت از یک رابطه مبتنی بر فاصله (arm's length) میان دولت و کسب‌وکارها برای جلوگیری از فساد حمایت می‌کند، رویکرد مرکانتیلیستی یک همکاری نزدیک و تکرارشونده را برای یادگیری و تطبیق سریع سیاست‌ها تشویق می‌کند. در نهایت، مرکانتیلیسم به جای ارائه راه‌حل‌های جهان‌شمول، بر سیاست‌های عمل‌گرایانه، زمینه‌محور و اغلب غیرمتعارف تأکید می‌ورزد که با شرایط محلی سازگار شده‌اند.

🔸 این اصول مرکانتیلیستی نه تنها در راهبُردهای رشد معجزه‌آسای شرق آسیا (به‌ویژه چین) قابل مشاهده است، بلکه به توضیح واکنش‌های منفی اخیر علیه جهانی‌شدن و ظهور پوپولیسم کمک می‌کند. علاوه بر این، در گذار به اقتصاد سبز، سیاست‌های صنعتی به سبک مرکانتیلیستی در ترویج انرژی‌های تجدیدپذیر بسیار مؤثرتر از راه‌حل‌های مبتنی بر بازار مانند مالیات بر کربن عمل کرده‌اند.

🔺 متن کامل را از اینجا بخوانید.


🆔 @development_studies
🆔 cdstt.ir
هستۀ مطالعات توسعه
شمارۀ ۲۵- فناوری و نوآوری.pdf
شمارۀ ۲۶- ماهیت سرمایه‌داری.pdf
3.5 MB
📢 #اطلاعیه

🎉 شمارۀ ۲۶ #نشریهٔ «مدار توسعه»

💠 ماهیت سرمایه‌داری

1️⃣ سرمایه‌داری؛ به تنهایی: تحلیلی بر دوگانگی نظام حاکم بر جهان
(برانکو میلانوویچ نشان می‌دهد چگونه رقابت میان سرمایه‌داری شایسته‌سالار غرب و سرمایه‌داری سیاسی چین، به یکی از عوامل شکل‌دهندهٔ تحولات امروز جهان بدل شده است)

2️⃣ چرا هنوز نمی‌دانیم سرمایه‌داری چیست؟ پاسخ جفری هاجسن به یک سوءتفاهم تاریخی

(جفری هاجسن با یک تعریف شش‌وجهی از سرمایه‌داری، به سراغ یکی از مسائل بنیادین علوم اجتماعی می‌رود: ضرورت وضوح مفهومی در فهم پدیده‌های تاریخی)

3️⃣ تبارشناسی مفهوم «منفعت» به روایت آلبرت هیرشمن
(چگونه زنجیره‌ای از اندیشه‌ها به بدیلی برای نظم اجتماعی مبتنی بر اقتدار کلیسا انجامید؟)

4️⃣ تاریخ سرمایه‌داری از نو نوشته می‌شود؛ درس‌هایی از کتاب «تاریخ مختصر سرمایه‌داری»
(روایتی تاریخی از تحول‌پذیری، تنوع و سرشت دوگانۀ نظام سرمایه‌داری)

🔊 گزارش صوتی جلسۀ ۲۶ (مدت: ۷۷ دقیقه)

📥 برای دریافت محتوای فصل چهارم شامل طرح‌درس، منابع و فایل‌های صوتی کلیک کنید.

🤝 حمایت از «حلقۀ مطالعات توسعه»

💬 ارتباط با ما: @hoseins8


🆔 @development_studies
🆔 cdstt.ir
1
هستۀ مطالعات توسعه
📂 #گزارش 💠 مرد خشمگین: تحلیلی بر ریشه‌های اقتصادی جنبش MAGA و سیاست‌های جایگزین آن؛ 🔹 قسمت دوم از فصل دوم گفتگوی ولف-کروگمن 🔺 متن کامل را از اینجا بخوانید. 📂 قسمت اول: اقتصاد و دموکراسی آمریکا در دوره دوم ترامپ 🏷 خلاصه‌ای از فصل اول این گفتگوها را از…
📂 #گزارش

💠 دشمن جدید آمریکا، اروپاست؟ پنج تحلیل کلیدی دربارۀ نظم نوین جهانی؛
🔹 قسمت سوم از فصل دوم گفتگوی ولف-کروگمن


🔸 در دورانی که عدم قطعیت و تغییرات سریع، سیاست جهانی را تعریف می‌کنند، احساس سردرگمی طبیعی است. به نظر می‌رسد اتحادهای قدیمی در حال فروپاشی و رقابت‌های جدید در حال شکل‌گیری هستند. قسمت سوم از گفتگوی اخیر میان مارتین وُلف و پل کروگمن، پرده از چند حقیقت غافلگیرکننده و تکان‌دهنده دربارۀ نظم نوین جهانی برمی‌دارد. این گفتگو نشان می‌دهد که چگونه چرخش ایدئولوژیک و درون‌گرایانۀ آمریکا، به طور ناخواسته در حال خلق یک اروپای مستقل و تسریع سلطۀ جهانی چین است؛ واقعیتی که از خلال پنج تحلیل کلیدی این گفتگو آشکار می‌شود.

🔺 متن کامل را از اینجا بخوانید.

📂 قسمت اول: اقتصاد و دموکراسی آمریکا در دوره دوم ترامپ
📂 قسمت دوم: مرد خشمگین: تحلیلی بر ریشه‌های اقتصادی جنبش MAGA و سیاست‌‌های جایگزین آن

🏷 خلاصه‌ای از فصل اول این گفتگوها را از اینجا بخوانید.


🆔 @development_studies
🆔 cdstt.ir
1
📂 #یادداشت

💠 پایان یک دوران: اقتصاد سیاسیِ فروپاشی نظم پساجنگ سرد

✏️ امیرحسین شمسی

🔸 جهانی که تا دیروز «برنده - برنده» تصور می‌شد، چگونه به صحنه‌ای از خشم، پوپولیسم و جنگ تجاری بدل شد؟ اگر جهانی‌شدن قرار بود رفاه به ارمغان بیاورد، چرا به فروپاشی اجماع پساجنگ سرد انجامید؟ گفت‌وگوی مارتین ساندبو با برانکو میلانوویچ، با تکیه بر «منحنی فیل» مشهور او، پرده از زنجیره‌ای علت‌ومعلولی برمی‌دارد که از نابرابری‌های پنهان آغاز شد، به شکاف میان نخبگان و جامعه انجامید و امروز در حال زایش نظمی نوین، چندقطبی و پرتنش است؛ نظمی که نه بازگشت به گذشته است و نه ادامه ساده جهانی‌شدن.

🔺 متن کامل را از اینجا بخوانید.

🏷 بیشتر بخوانید:
✔️ سرمایه‌داری؛ به تنهایی: تحلیلی بر دوگانگی نظام حاکم بر جهان
✔️ مقایسه جهانی‌سازی اول و دوم و تأثیر بازگشت ترامپ به قدرت
✔️ جغرافیای اقتصادی جدید؛ چه کسی در جهان پسا آمریکایی سود می‌برد؟
✔️ پایان توسعه؛ وقت آن رسیده که یک جایگزین واقع‌بینانه ارائه شود


🆔 @development_studies
🆔 cdstt.ir
1
هستۀ مطالعات توسعه
📂 #گزارش 💠 دشمن جدید آمریکا، اروپاست؟ پنج تحلیل کلیدی دربارۀ نظم نوین جهانی؛ 🔹 قسمت سوم از فصل دوم گفتگوی ولف-کروگمن 🔸 در دورانی که عدم قطعیت و تغییرات سریع، سیاست جهانی را تعریف می‌کنند، احساس سردرگمی طبیعی است. به نظر می‌رسد اتحادهای قدیمی در حال فروپاشی…
📂 #گزارش

💠 قدرت، توانگرسالاری و اقتصاد سیاسی؛
🔹 قسمت چهارم از فصل دوم گفتگوی ولف-کروگمن


🔸 سرمایه‌داریِ دموکراتیک چرا به نقطه‌ای رسیده که هم‌زمان از درون فرسوده می‌شود و از بیرون تحت فشار است؟ چرا نابرابری، بی‌اعتمادی سیاسی، تورم، افول نهادی و آشوب ژئوپلیتیک دیگر بحران‌های مقطعی نیستند، بلکه به یک وضعیت پایدار بدل شده‌اند؟ گفت‌وگوی مارتین ولف و پل کروگمن، بیش از آنکه تحلیل رویدادها باشد، کالبدشکافی یک نظم در حال لغزش است؛ نظمی که از دهه ۱۹۸۰ شکل تازه‌ای به خود گرفت و اکنون با پیامدهای سیاسی، اقتصادی و فناورانه‌اش روبه‌رو شده است. این گفتگو، تلاشی است برای کنار هم گذاشتن قطعات این پازل: از توانگرسالاری و تضعیف دموکراسی تا بدهی، ظهور چین، برگزیت و هوش مصنوعی؛ و طرح این پرسش نگران‌کننده که آیا سرمایه‌داری دموکراتیک هنوز آینده‌ای پیشِ‌رو دارد یا نه.

🔺 متن کامل را از اینجا بخوانید.

📂 قسمت اول: اقتصاد و دموکراسی آمریکا در دوره دوم ترامپ
📂 قسمت دوم: مرد خشمگین: تحلیلی بر ریشه‌های اقتصادی جنبش MAGA
📂 قسمت سوم: دشمن جدید آمریکا، اروپاست؟

🏷 فصل اول گفتگوی ولف-کروگمن


🆔 @development_studies
🆔 cdstt.ir
هستۀ مطالعات توسعه
📂 #یادداشت | #مقاله 💠 چگونه هیرشمن بدبینی نسبت به توسعۀ جهان سوم را به چالش کشید؟ ✏️ حسین ستاری 🔸 هیرشمن در این اثر، با نگاهی خوش‌بینانه و در تقابل با بدبینی رایج در دهه ۱۹۶۰ نسبت به توسعۀ جهان سوم، چارچوبی فکری برای درک تغییرات اجتماعی ارائه می‌دهد. او…
📂 #یادداشت | #مقاله

💠 موانع پنهان توسعه و نقش رهبری
✏️ حسین ستاری

🔸 آیا ممکن است یک جامعه در حال تغییر باشد، اما خودْ متوجه آن نشود؟ آلبرت هیرشمن با طرح این پرسش ساده، بنیان بسیاری از بدیهیات رایج درباره توسعه را به چالش می‌کشد. او نشان می‌دهد که بزرگ‌ترین مانع پیشرفت، الزاماً فقر، نهادهای ناکارآمد یا ساختارهای متصلب نیست؛ بلکه ناتوانی ما در دیدن تغییرات تدریجی و «پنهانی» است که درست مقابل چشم‌مان رخ می‌دهند. این یادداشت سفری است به دل همین نابینایی جمعی: از موانع ذهنی‌ای که توسعه را نامرئی می‌کنند، تا چرخه‌ای که ناامیدی را بازتولید می‌کند، و در نهایت به این پرسش می‌رسد که چه نوع رهبری می‌تواند این چرخه را بشکند و امکان دیدن آینده‌ای متفاوت را دوباره احیا کند.

🔺 متن کامل را از اینجا بخوانید.

🏷 بیشتر بخوانید:
✔️ جهان بیش از آن پیچیده است که بتوان برای آن یک الگوی واحد تجویز کرد
✔️ اقتصاددان توسعه‌ای که به آن تعلق نداشت
✔️ مقالۀ «ظهور و افول اقتصاد توسعه» نوشتۀ آلبرت هیرشمن
✔️ چگونه هیرشمن بدبینی نسبت به توسعۀ جهان سوم را به چالش کشید؟


🆔 @development_studies
🆔 cdstt.ir
2
جدال در نیمکره غربی.pdf
317.2 KB
📂 #یادداشت | #کرانه

💠 جدال در نیمکرۀ غربی؛ ابعاد اقتصادی و پیامدهای جهانی و منطقه‌ای مناقشۀ آمریکا و ونزوئلا
✏️ محمدصادق رحیمی و امیرحسین مستقل

🔸 مناقشه رو به تشدید میان ایالات متحده و ونزوئلا، بیش از آنکه یک اختلاف دوجانبه باشد، یک میدان نبرد جغرافیای اقتصادی است که در آن ابزارهای اقتصادی به سلاح‌های اصلی و آسیب‌پذیری‌های ساختاری به میدان جنگ تبدیل شده‌اند. این بحران، تعامل پیچیده میان فشار اقتصادی هدفمند، ضعف‌های عمیق یک دولت رانتیر و اهداف راهبردی قدرت‌های بزرگ را در بستر رقابت‌های جهانی به نمایش می‌گذارد. این یادداشت با بررسی چارچوب راهبردی آمریکا که زمینه‌ساز این تقابل شد آغاز شده، ابزارهای فشار و آسیب‌پذیری‌های ونزوئلا را کالبدشکافی می‌کند و با ارزیابی پیامدهای آن برای بازیگران کلیدی، از جمله جمهوری اسلامی ایران، به پایان خواهد رسید.

🔺 متن کامل را از شمارۀ هجدهم هفته‌نامۀ کرانه بخوانید.

🌐 نسخهٔ سایت

🏷 بیشتر بخوانید:
✔️ تحولات سیاسی آمریکا و بحران ونزوئلا


🆔 @development_studies
🆔 cdstt.ir
🆔 @karaneh_mag
1
📢 #اطلاعیه

🔸 حلقهٔ مطالعات توسعه برگزار می‌کند:

🔰 #مثبت_توسعه
💠 سلطۀ ترازپرداخت‌ها؛ بازتعریف محدودیت‌ها در اقتصادهای در حال توسعه

🔹 ارائه:
Ocampo, J. A. (2016). Balance-of-Payments Dominance. In Macroeconomics and Development (pp. 211–228). Columbia University Press.

📆 زمان: دوشنبه | ۱۵ دی ۱۴۰۴
🕖 ساعت ۱۹
📍 اتاق مجازی

📱 افزودن جلسه به تقویم گوگل


🆔 @development_studies
🆔 cdstt.ir
هستۀ مطالعات توسعه
حلقه مطالعات توسعه – مثبت توسعه: سلطۀ ترازپرداخت‌ها؛ بازتعریف محدودیت‌ها در اقتصادهای…
📌 سرفصل‌های جلسه

- مقدمه: طرح مسئله سلطۀ تراز پرداخت‌ها و اهمیت آن برای اقتصاد ایران

- تعریف تراز پرداخت‌ها: تشریح کانال‌های حساب جاری و حساب سرمایه

- نظریۀ سلطه تراز پرداخت‌ها: تبدیل سیاست‌های ضدچرخه‌ای به موافق چرخه

- سیر تحول تاریخی: از استاندارد طلا تا تفکیک اقتصادهای توسعه‌یافته و در حال توسعه

- تحول در منشأ شوک‌ها از دهه ۱۹۷۰: از جریان تجاری به جریان سرمایه

- چالش‌های سیاست‌گذاری: نقد سیاست‌های ارزی میخکوب و هدف‌گذاری تورم (IT)

- جعبه ابزار جایگزین: سیاست‌های احتیاطی کلان به عنوان راه‌حل

- کاربست چارچوب نظری بر اقتصاد ایران: تحلیل آسیب‌پذیری خارجی

- نتیجه‌گیری: تمایز اقتصاد ایران به عنوان یک کشور نفتیِ تحریمی



🆔 @development_studies
🆔 cdstt.ir
📂 #گزارش

💠 ایالات متحده به سراغ سرمایه‌داری دولتی می‌رود

🔸 برای رقابت با چین، واشنگتن دیگر باور ندارد که نیروهای بازار به‌تنهایی از آمریکا محافظت خواهند کرد؛ ازاین‌رو دولت در شرکت‌هایی که برای تولید نیمه‌رساناها، عناصر نادر خاکی، لیتیوم و دیگر نهاده‌های راهبردی حیاتی‌اند، سهام می‌خرد.

🔸 منطق راهبردی این رویکرد قانع‌کننده است. در صنایعی که مقیاس و تداوم تولید ضروری‌اند، سرمایه‌گذاری‌های سهامی نقش «لنگرِ تثبیت‌کننده» را ایفا می‌کنند. این سرمایه‌گذاری‌ها از مصادره‌های خارجی جلوگیری می‌کنند، ترازنامه‌ها را باثبات می‌سازند و سرمایه‌گذاری خصوصی را جذب می‌کنند.

🔸 راهبرد امنیت ملی ۲۰۲۵ ایالات متحده متعهد می‌شود «فرصت‌های راهبردیِ تملک و سرمایه‌گذاری برای شرکت‌های آمریکایی» را شناسایی کند؛ تعهدی که با شبکه‌ای متراکم از ابزارهای تأمین مالی عمومی – از شرکت تأمین مالی توسعهٔ بین‌المللی (DFC) و بانک صادرات–واردات تا وزارت‌خانه‌های خارجه، جنگ و انرژی – پشتیبانی می‌شود. این راهبرد، رقابت‌پذیری را به‌منزلۀ امری وابسته به حمایت هماهنگ دولت بازتعریف می‌کند.

🔸 الگوی سرمایه‌داری دولتی چین متفاوت است. پکن قدرت صنعتی خود را از طریق مالکیت فراگیر دولتی، هدایت متمرکز اعتبارات و به‌کارگیری بنگاه‌های دولتی به‌مثابه ابزارهای سیاست راهبردی بنا کرده است؛ از استخراج و فراوری عناصر نادر گرفته تا نیمه‌رساناها، کشتی‌سازی و مخابرات. در مقابل، سهام‌داری دولت آمریکا در شرکت‌های حیاتی، کنترلی نیست و مستلزم هدایت عملیاتی نمی‌شود. هدف آن جایگزین‌کردن بازارها با کنترل دولتی نیست، بلکه صیانت از حضور بازاریِ شرکت‌های کلیدی آمریکا در بخش‌های راهبردیِ حیاتی است.

🔸 این الگوی نوظهورِ سرمایه‌گذاری سهامیِ راهبردی ممکن است در عین دفاع از یک اقتصاد جهانیِ نسبتاً باز و نوآوری محور، راهی سنجیده برای تضمین خودمختاری راهبردی و حاکمیت صنعتی ایالات متحده باشد. واشنگتن دیگر به تنظیم‌گری یا یارانه دادن بسنده نمی‌کند؛ بلکه حاضر است امنیت را در داخل و خارج «بخرد».

🔺 متن کامل را از اینجا بخوانید.


🆔 @development_studies
🆔 cdstt.ir
📂 #گزارش

💠 از «بحران فراگیر» به «فرصت فراگیر»: بازتعریف پارادایم توسعه در نظم جهانی پس از ۲۰۲۵

👤 یوئن یوئن انگ (نویسندۀ کتاب «چین چگونه از تلۀ فقر گریخت»)

🔸 سال ۲۰۲۵ در پهنۀ ژئوپلیتیک، نماد انقضای رسمی نظم جهانی است که هشتاد سال پیش در پی ویرانه‌های جنگ جهانی دوم بنا شد. همان‌طور که سال ۱۶۰۰ میلادی طلوع عصر روشنگری را نوید داد که اروپا و جهان را دگرگون کرد، ۲۰۲۵ نیز نقطه عطفی برای زایش یک روشنگری نوین است.

🔸 نظم مستقر در ۱۹۴۵ بر سه وعده بزرگ استوار بود: ثبات ژئوپلیتیک تحت رهبری آمریکا، پیشرفت صنعتی و جهانی‌سازی. با این حال، این نظم در بطن خود بذرهای زوال خویش را می‌پروراند؛ بذرهایی که با تمرکز قدرت در نهادهای غربی و نادیده گرفتن «اکثریت جهانی»، اکنون به ثمر نشسته‌اند.

🔸 در سال‌های اخیر، واژه «چند بحرانی» یا بحران فراگیر میان نخبگان داووس محبوبیت یافته است. این مفهوم، بحران‌ها را به عنوان بلایای طبیعی جلوه می‌دهد و مسئولیت ساختاری را پنهان می‌کند. در مقابل، مفهوم «چند امکانی» یا فرصت فراگیر، این گسست را نه به عنوان بن‌بست، بلکه به عنوان دریچه‌ای برای تحول عمیق در ایده‌ها و نهادها از سوی «حاشیه» می‌بیند.

🔸 ریشه ناکارآمدی پروژه‌های توسعه در «تفکر ماشین‌وار» نهفته است؛ جایی که جوامع مانند «توستر» فرض می‌شوند. این پارادایم بر دو منطق استوار است: منطق مکانیکی (مدیریت قطعه‌قطعه مشکلات) و منطق استعماری (فرض اینکه دموکراسی غربی نقطۀ نهایی تکامل است).

🔸 مدل‌های فعلی، دقت فنی را فدای حقیقت تاریخی کرده‌اند. عبور از این بن‌بست نیازمند یک قطب‌نمای اخلاقی و عملیاتی جدید است: «پارادایم AIM». این پارادایم نوآوری بومی را از یک استثنا به یک قاعده تبدیل کرده و به اکثریت جهانی اجازه می‌دهد مسیر توسعه خود را بر اساس واقعیت‌های محلی طراحی کنند.

🔸 توسعه یک مسیر خطی نیست که با «نهادهای خوب» شروع شود. موفقیت اقتصادهای نوظهور در درک یک تمایز حیاتی نهفته است: ساخت بازار ≠ حفظ بازار. نهادهایی که برای حفظ بازارهای پیشرفته ساخته شده‌اند (مانند دادگاه‌های مستقل یا مالکیت خصوصی رسمی)، لزوماً برای ساخت بازارهای اولیه کارآمد نیستند. تجربه چین و هند ثابت کرد که توسعه با آنچه «دارید» شروع می‌شود.

🔸 نظم پس از ۲۰۲۵ چندقطبی، تحت‌تأثیر هوش مصنوعی و با جهانی‌سازی نوین شناخته می‌شود. موفقیت در این نظم جدید مستلزم تغییر ذهنیت از «ترس از فروپاشی» به «اغتنام فرصت» است. اکثریت جهانی اکنون بیش از هر زمان دیگری در تاریخ، پتانسیل عاملیت دارد.

🔸 آیا جهان همچنان به نام‌گذاری ترس‌های خود ادامه خواهد داد، یا به صف معماران نظام‌های جدید دانش و عمل برای اکثریت جهانی خواهد پیوست؟ پاسخ به این پرسش، برنده و بازنده نظم پس از ۲۰۲۵ را تعیین خواهد کرد.

🔺 متن کامل را از اینجا بخوانید.


🆔 @development_studies
🆔 cdstt.ir
👍2
#اطلاعیه

مخاطبین گرامی می‌توانید کانال هستهٔ مطالعات توسعه را در پیام‌رسان بله به نشانی زیر دنبال کنید:

Ble.ir/development_studies
🙏2
📂 #گزارش

💠 بازگشت به عصر سیاست صنعتی: تحلیل گذار از «دولت کارآفرین» به «مدل‌های استثماری»

👤 ماریانا مازوکاتو (استاد دانشگاه UCL و نویسندۀ کتاب «اقتصاد مأموریت‌محور» و «دولت کارآفرین»)

🔸 در طول دهه‌های متمادی، سیاست‌گذاران ایالات متحده در لفاظی‌های عمومی همواره مانند «توماس جفرسون» سخن گفته‌اند، اما در مقام عمل، ردپای «الکساندر همیلتون» را دنبال کرده‌اند. این تناقض، زیربنای اقتصاد سیاسی آمریکا را شکل داده است.

🔸 سرمایه‌گذاری‌های خطرپذیر دولتی، موتور محرک واقعی نوآوری‌هایی بوده‌اند که امروزه بخش خصوصی از آن‌ها بهره‌برداری می‌کند. دولت نه تنها یک تنظیم‌گر، بلکه یک «شکل‌دهنده بازار» و سرمایه‌گذار ریسک‌پذیر بوده است که خلأ ناشی از تمرکز بخش خصوصی بر بازدهی کوتاه‌مدت را پر می‌کند. شواهد تجربی به وضوح اثبات می‌کنند که تنها «سرمایه عمومی صبور» می‌تواند عدم قطعیت‌های حاکم بر مرزهای دانش را جذب کند.

🔸 دولت بایدن با قوانین سه‌گانه خود (تراشه‌ها، کاهش تورم و زیرساخت)، تابوی سیاست صنعتی را شکست، اما این تجربه نشان داد که «گسترش ظرفیت تولید» لزوماً به معنای «توزیع رفاه» نیست.

🔸 در حالی که ابزارهای سیاست صنعتی باید در خدمت «خلق ارزش عمومی» باشند، در رویکرد فعلی، این ابزارها به وسیله‌ای برای اعمال نفوذ شخصی و «استخراج ارزش» تبدیل شده‌اند.

🔸 سیاست صنعتی مدرن نباید به معنای توزیع رانت باشد. هدف باید حل چالش‌های بزرگ ملی از طریق «مأموریت‌های مدرن» باشد. «مشروط‌سازی» یک انتخاب بوروکراتیک نیست، بلکه تنها سازوکار اقتصادی برای جلوگیری از رانت‌خواری و تضمین بازگشت منافع به عموم مردم است.

🔸 سیاست صنعتی، توزیع یارانه نیست؛ بلکه معماری مجدد اقتصاد برای دستیابی به مأموریت‌های ملی است تا اطمینان حاصل شود وقتی مردم ریسک را می‌پذیرند، در سود آن نیز شریک هستند.

🔸 تفاوت بنیادین میان «دولت توزیع‌کننده رانت» و «دولت شکل‌دهنده بازار» در نوع نگاه به ابزارهای حکمرانی نهفته است. موفقیت سیاست صنعتی با عناوین خبری درباره میزان تعرفه یا حجم سهام دولتی سنجیده نمی‌شود، بلکه با میزان بهبود در زندگی روزمره خانوارها و تاب‌آوری اقتصادی سنجیده خواهد شد.

🔸 اگر دولت به جای تقویت نهادهای نوآور، آن‌ها را تضعیف کند و به جای مشروط کردن حمایت‌ها، راه را برای استخراج سود خصوصی هموار سازد، فرصت تاریخی برای بازسازی اقتصاد ملی از دست خواهد رفت. سیاست صنعتی باید از یک مدل معامله‌گرانه به یک مدل ارزش‌آفرین گذار کند. شکوفایی مشترک تنها زمانی حاصل می‌شود که مالیه، نوآوری و اهداف عمومی برای دستیابی به مأموریت‌های ملی هم‌راستا شوند.

🔺 متن کامل را از اینجا بخوانید.

🏷️ بیشتر بخوانید:
✔️ دولت کارآفرین و اسطوره‌زدایی از مرزهای بخش عمومی و خصوصی


🆔 @development_studies
🆔 cdstt.ir
3
📂 #گزارش

💠 بازگشت طلا، هیجان نقره و افول رمزارزها: نشانه‌های دگرگونی در نظم مالی جهانی

✏️ سید علی بنی‌لوحی

🔸 تحولات اخیر در بازارهای دارایی، به ویژه رشد کم‌سابقه قیمت طلا و نقره و در عین حال افت محسوس در قیمت رمزارزها، این گزاره را به یقین نزدیک‌تر می‌کند که این تحولات صرفاً نوسانات مقطعی بازار نیستند، بلکه نشانه‌هایی عمیق‌تر از دگرگونی در ساختار نظام‌های مالی جهانی را به ما گوشزد می‌کنند. در عین حال نباید فراموش کرد که این تحولات، آیینه‌ای برای بازتاب نگرانی‌های ژئوپلیتیک و تغییر رفتار سرمایه‌گذاران نیز هست. این یادداشت به تحلیل هم‌زمان تحولات رخ داده در سه بازار دارایی شاخص، شامل طلا، نقره و رمزارزها می‌پردازد و می‌کوشد دلالت‌ها و پیامدهای این تحولات را برای اقتصاد جهانی و چارچوب‌های سیاست‌گذاری پولی و بانکداری مرکزی در کشورهای مختلف مورد بررسی و تبیین قرار دهد.

🔺 متن کامل را از اینجا بخوانید.

🏷️ بیشتر بخوانید:
✔️ پایداری پول در عصر بی‌ثباتی: روایتی تازه از آیندۀ بانکداری مرکزی


🆔 @development_studies
🆔 @cdstt
هستۀ مطالعات توسعه
📂 #یادداشت | #مقاله 💠 چرا نابرابری گاهی تحمل می‌شود و گاهی نه؟ تأملی بر «اثر تونل» ✏️ حسین ستاری 🆔 @development_studies 🆔 cdstt.ir
📂 #یادداشت | #مقاله

🔸 در یک تونل ترافیکی دارای دو باند که هر دو هم‌مسیر هستند، راننده‌ای که در لاین مسدود شاهد حرکت لاین مجاور است، در ابتدا نه تنها دچار حسد یا خشم نمی‌شود، بلکه احساس رضایت می‌کند. در این «محاسبات انتظار»، پیشرفت دیگران به عنوان یک «سیگنال اطلاعاتی» مثبت عمل می‌کند که نشان‌دهندۀ شکسته شدن راه‌بندان و نزدیکی نوبت حرکت فرد است. این اعتبار اجتماعی همیشگی نیست و اگر انتظارات در بلندمدت محقق نشوند، رانندهٔ متوقف مانده با سوءظن به «بازی ناعادلانه»، آماده خواهد بود تا برای اصلاح این بی‌عدالتی آشکار، دست به اقدامات تهاجمی و خروج از قواعد نظم مستقر بزند.

🔸 تحلیل اثر تونل نشان‌دهندۀ یک پارادوکس بنیادین در حکمرانیِ دوران گذار است. دولت‌ها باید بدانند که حل «متوالی» دو مسئله رشد و عدالت (ابتدا رشد و سپس توزیع) تنها در جوامع بهره‌مند از اثر تونل قوی میسر است. در جوامعی که به دلیل بخش‌بندی‌های اجتماعی یا گسست‌های فرهنگی، اثر تونل ضعیف است، راهبرد متوالی عملاً غیرممکن بوده و رشد و عدالت باید به صورت «هم‌زمان» پیگیری شوند؛ در غیر این صورت، دولت‌ها ناگزیر به استفاده از ابزارهای سرکوب و قهری برای حفظ نظمی خواهند بود که مشروعیت ادراکی خود را از دست داده است.

🔺 متن کامل را از اینجا بخوانید.

🏷 بیشتر بخوانید:

✔️ جهان بیش از آن پیچیده است که بتوان برای آن یک الگوی واحد تجویز کرد
✔️ اقتصاددان توسعه‌ای که به آن تعلق نداشت
✔️ مقالۀ «ظهور و افول اقتصاد توسعه» نوشتۀ آلبرت هیرشمن
✔️ چگونه هیرشمن بدبینی نسبت به توسعۀ جهان سوم را به چالش کشید؟
✔️ موانع پنهان توسعه و نقش رهبری


🆔 @development_studies
🆔 cdstt.ir
📂 #گزارش

💠 سیاست در مسند فرماندهی: بازخوانی آرای آدریان لفت‌ویچ دربارۀ معماری مفهومی مطالعات توسعه


🆔 @development_studies
🆔 cdstt.ir