گفتند: «در معنی یافت سخنی بگو». گفت: «هر که پندارد که نزدیک تر است، او به حقیقت دورتر است. چون آفتاب که بر روزن
می افتد، کودکان خواهند که تا آن ذره ها بگیرند. دست در کنند. پندارند که در قبضه ی ایشان آمد. چون دست باز کنند، هیچ نبینند.»


#عطار
#تذكره_الاولياء
#ذكر_علی_سهل_اصفهانی

الحَمدُ للهِ الَّذي أذهَبَ اللَّيلَ مُظلِماً بِقُدرَتِهِ،
وَجاءَ بِالنَّهارِ مُبصِراً بِرَحمَتِهِ،
وَكَساني ضيائَهُ وَأنا في نِعمَتِهِ.

🔰 حکمت؛ نوری الهی بر دل‌های خاشع

در این نگرش، حکمت نه حاصل صرفِ تلاش‌های عقلانی، بلکه عطیه‌ای الهی است؛ موهبتی آسمانی که بر دل‌های آماده، جان‌های پاک، و چشم‌هایی که با اشک خشیت شسته شده‌اند، فرو می‌تابد. این همان راز آیه‌ی کریمه است:
«يُؤْتِي الْحِكْمَةَ مَنْ يَشَاءُ» (بقره، آیه ۲۶۹)
«اوست که حکمت را به هر که بخواهد، عطا می‌فرماید.»
در این آیه، خداوند سبحان از بخششی سخن می‌گوید که فراتر از مال و مقام است؛ حکمت، نوری است که در دل می‌درخشد و انسان را به راهی می‌کشاند که رضای الهی در آن نهفته است.
از ابوالعالیه در تفسیر این آیه نقل شده است:
«الْحِكْمَةُ: الْخَشْيَةُ، فَإِنَّ خَشْيَةَ اللَّهِ رَأْسُ كُلِّ حِكْمَةٍ.»
📚 تفسير ابن أبي حاتم.
«حکمت، همان خشیت است؛ چرا که خشیتِ خداوند، سرچشمه و سرآغاز هر حکمت راستین است.»

🌼 تأملی در معنا
در این آیه‌ی بلندپایه، سخن از گوهری است که نه در ترازوی ثروت می‌گنجد و نه در تراکم مقام؛ بلکه نوری است از جنس معنا، که در دل‌های برگزیده می‌درخشد. حکمت، در این معنا، نه صرف دانایی است و نه مهارت در سخن؛ بلکه بصیرتی عمیق، فهمی الهام‌یافته، و نگاهی است که از پسِ پرده‌های ظاهر، حقیقت را می‌بیند. حکمت، توانایی تشخیص حق از باطل و راه از بی‌راه را در پیچ‌و‌خم‌های زندگی به انسان می‌بخشد.
این نور، همچون چراغی در شب‌های تار، راه را روشن می‌سازد و دل را از لغزش‌های گمراه‌کننده بازمی‌دارد. حکمت، نوری است که از آسمان معنا بر دل‌های خاشع فرو می‌تابد؛ نوری که انسان را به راهی می‌کشاند که رضای خدا در آن نهفته است.

🌼 خشیت؛ سرچشمه‌ی حکمت
در تفسیر این آیه، بسیاری از مفسران، از جمله ابوالعالیه، حکمت را «خشیت» دانسته‌اند؛ خشیتی که نه از جنس ترس حیوانی، بلکه لرزشی است آمیخته با عظمت و محبت، در برابر جلال و جمال الهی. خشیت، حالتی روحی است که دل را از غرور می‌زداید، عقل را به تعادل می‌کشاند، و جان را به طهارت می‌رساند. چنین خشوعی،سرچشمه‌ی هر حکمت راستین است؛چرا که حکمت،ازدلِ فروتنی دربرابرحق می‌جوشد،نه ازادعای دانایی. حکمت، میوه‌ی درختی است که ریشه در خشیت دارد و شاخه‌هایش درآسمان معنا گسترده است.

👌پس اگر خواهان حکمت هستیم، باید نخست دل را از غبار غفلت بزداییم و جان را با نور خشیت بیاراییم. چرا که حکمت، نه به هر کس، بلکه به آن‌که خدا بخواهد، عطا می‌شود. و خواست خدا، در دل‌های خاشع و جان‌های مشتاق تجلی می‌یابد.

✍️ حمـزه  خان بیگی
┈••✾•🍃⚜️🍃•✾••┈
https://t.me/manaviyat04

دلبرا من سندن ایری تن ده جانی نئیله رم

#مولانا_امیر_سید_عمادالدین_نسیمی

ایفا: #رحمتلیک_آقا_خان

@nasimi771

دل می رود ز دستم صاحب دلان خدا را
دردا که راز پنهان خواهد شد آشکارا

ای دل تو گریه کم کن
تا چشم تر نباشد

خونباب ببنید تا کس خبر نباشد

ای پری پیکر به دام خود اسیرم کرده ای
در کمند زلف خود چون صید گیرم کرده ای

آن که پروردگار در رویش بخندد، از روی اخم‌آلودِ مردم چه زیانی به او می‌رسد؟

آنکه جان در روی او خندد چو قند
از ترش‌رویی خلقش چه گزند؟

جان: خداوند


جناب مولانا

گفت: «هرگز دعوی و تسلیم در یک جا جمع نشود.»
و گفت: « تو ظاهراً دعوی عبودیّت
می کنی، امّا باطناً سر به اوصاف ربوبیّت برآورده ای.»


#عطار
#تذكره_الاولياء
#ذکر_عبدالله_منازل

تا نسوزد برنیاید بوی عود
پخته داند، این سخن با خام نیست!..

و گفت: «عمری است تا می خواهم که با خداوند خویش خلوتی دارم که شبلی در آن خلوت درمیانه نبود.»


#عطار
#تذکره_الاولیاء
#ذکر_شیخ_ابوبکر_شبلی

آخیر خلقله حلاللاشيب
هر بیریله اسن‌له‌شیب
منجيله‌یين عاغلي شاشېب
آغلایو قالمیش وارمیدیر؟


#یونس_امره

#گرایلیلار۶

ترجمه:


عاقبت از خلق حلالیت خواسته
با هر کدام نیک رفتار؛
مانند من عقل باخته
زار و گریان ماند‌ه‌ای هست؟

@yunusamre

گفت: «چون تو را گویند: خدای -عزّ و جلّ- را دوست داری؟ خاموش باش که اگر گویی: نه، کافر باشی. و اگر گویی: بلی، فعل ِ تو به فعل ِ دوستان ِ او نمانَد



تذکره الاولیاء،
ذکر فضیل عیاض،

وپرسيدند كه: «دوست نجاست و پلیدی از دوست باز می دارد، چون است که حق-تعالی- بندهٔ مؤمن را به گناه آلوده می کند؟ چه سرّ است در این؟»
گفت: «این از جملهٔ حکمت حق-تعالی- است که بنده گناه کند و توبه کند، تا لطف و رحمت حق-تعالی- آشکارشودوقدر طاعت بشناسدوچون تشنه و گرسنه شودقدرطعام و شراب بداند و چون رنجور شود قدر صحّت
و عافیت بداند.»


#عطار
#تذکره_الاولیاء
#ذکر_شیخ_ابو_اسحق_شهریار

و گفت: «عمری است تا می خواهم که با خداوند خویش خلوتی دارم که شبلی در آن خلوت درمیانه نبود.»


#عطار
#تذکره_الاولیاء
#ذکر_شیخ_ابوبکر_شبلی

گفت: «چون تو را گویند: خدای -عزّ و جلّ- را دوست داری؟ خاموش باش که اگر گویی: نه، کافر باشی. و اگر گویی: بلی، فعل ِ تو به فعل ِ دوستان ِ او نمانَد



تذکره الاولیاء،
ذکر فضیل عیاض،