Forwarded from BBCPersian
🔹جمجمه دو میلیون ساله 'عموزاده' اجداد انسان پیدا شد
🔸پژوهشگران استرالیایی می گویند کشف یک جمجمه دو میلیون ساله در آفریقای جنوبی شناخت بهتری از روند تکامل انسان به دست می دهد.
🔹این جمجمه متعلق به یک پارانتروپوس روباستوس مذکر بود که از "عموزاده های" هومو ارکتوس است؛ گونه ای که تصور می شود از اجداد مستقیم انسان مدرن بوده باشد.
🔸این دو گونه تقریبا در یک دوره زندگی می کردند، اما پارانتروپوس روباستوس زودتر منقرض شد.
https://bbc.in/2InGA8o
@BBCPersian
🔸پژوهشگران استرالیایی می گویند کشف یک جمجمه دو میلیون ساله در آفریقای جنوبی شناخت بهتری از روند تکامل انسان به دست می دهد.
🔹این جمجمه متعلق به یک پارانتروپوس روباستوس مذکر بود که از "عموزاده های" هومو ارکتوس است؛ گونه ای که تصور می شود از اجداد مستقیم انسان مدرن بوده باشد.
🔸این دو گونه تقریبا در یک دوره زندگی می کردند، اما پارانتروپوس روباستوس زودتر منقرض شد.
https://bbc.in/2InGA8o
@BBCPersian
BBC News فارسی
جمجمه دو میلیون ساله 'عموزاده' اجداد انسان پیدا شد
پژوهشگران استرالیایی می گویند کشف یک جمجمه دو میلیون ساله در آفریقای جنوبی شناخت بهتری از روند تکامل انسان به دست می دهد.
Forwarded from Modern Cogitation (ʀᴏкɪγα)
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
📽 مستندی زیبا از چگونگی کشف فرآیند انتخاب طبیعی و پیدایش تئوری فرگشت توسط چارلز داروین و آلفرد والاس.
https://t.me/modern_cogitation
https://t.me/modern_cogitation
Forwarded from Modern Science (🍃Pendar)
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
این حاشیه زردرنگ!
چند روز پیش به مناسبتی به کتاب زیستشناسی سال دوازدهم، چاپ اول سال ۱۳۹۷، مراجعه کردم تا موضوعی را در آن ببینم. در حین مطالعه فصل چهارم کتاب بودم که ناگاه موضوعی بهسان چکش بر شقیقهام برخورد و میخکوبم کرد. میخ و چکش را وانهادم تا ببینم در این 《بیشتر بدانید》 دقیقاً چه نوشته شده است. در این باره چند نکته فرادستم آمد:
یک. گمان میکنم تنها اشارهای که در کل کتاب به نام چالرز[البته باید چارلز میبود!] داروین شده است همین جاست!
دو. نوشته شده ابوریحان بیرونی در کتابش درباره تغییرگونهها سخن گفته؛ کسی که بهدرستی تاریخ نظریه تکامل و فلسفه خوانده یا دستکم مقالات مرتبط را دیده باشد، میداند که آنچه متفکران مسلمانی همچون اخوان الصفا، ابوعلی مِسکَوَیه رازی، ابوریحان بیرونی و ... در این باره گفتهاند هیچ ارتباطی با نظریه تکاملی داروین ندارد. آنان بیشتر متاثر از فلسفه ارسطو نوعی نگاه تغییری در موجودات را ابراز کردهاند اما از آنچه آنان گفتهاند تا آن چیزی که تکاملگرایان میگویند تفاوتی ماهوی و بنیادین وجود دارد. البته کشف این مشابهتها نیز در آغاز توسط کسانی بوده که آنها هم دانش بسندهای درباره نظریه تکامل نداشتهاند. نکته گفتنی اینکه همه متفکران مسلمان به 《ثبات انواع》 قائل بودهاند. توضیح مفصل این موضوع مجال فراختری میخواهد.
سه. معنای این جمله آن است که نظریات داروین و والاس درباره انتخاب طبیعی، پیشتر توسط ابوریحان بیرونی، البته به شکلی دیگر بیان شده است و این یعنی این مقدار از نظریه داروین قابل پذیرش است و ذهن دانشآموز هم این همسانسازی را میپذیرد؛ البته اگر دانشآموزان این ستون زرد رنگ صفحه ۵۴ را بخوانند!
چهار. گمان میکنم ذکر نکردن چنین نکاتی مانعی ایجاد نکند اما آوردنش چندان خوشایند و دلپذیر نیست، چون نشانی نادرست به دانشآموز و معلم میدهد.
بامهر
محمد معصومی
@elahehalavi
@mohammad_karamudini
https://www.instagram.com/p/CHrlLFIJ10h/?igshid=1sionfo2veb0i
چند روز پیش به مناسبتی به کتاب زیستشناسی سال دوازدهم، چاپ اول سال ۱۳۹۷، مراجعه کردم تا موضوعی را در آن ببینم. در حین مطالعه فصل چهارم کتاب بودم که ناگاه موضوعی بهسان چکش بر شقیقهام برخورد و میخکوبم کرد. میخ و چکش را وانهادم تا ببینم در این 《بیشتر بدانید》 دقیقاً چه نوشته شده است. در این باره چند نکته فرادستم آمد:
یک. گمان میکنم تنها اشارهای که در کل کتاب به نام چالرز[البته باید چارلز میبود!] داروین شده است همین جاست!
دو. نوشته شده ابوریحان بیرونی در کتابش درباره تغییرگونهها سخن گفته؛ کسی که بهدرستی تاریخ نظریه تکامل و فلسفه خوانده یا دستکم مقالات مرتبط را دیده باشد، میداند که آنچه متفکران مسلمانی همچون اخوان الصفا، ابوعلی مِسکَوَیه رازی، ابوریحان بیرونی و ... در این باره گفتهاند هیچ ارتباطی با نظریه تکاملی داروین ندارد. آنان بیشتر متاثر از فلسفه ارسطو نوعی نگاه تغییری در موجودات را ابراز کردهاند اما از آنچه آنان گفتهاند تا آن چیزی که تکاملگرایان میگویند تفاوتی ماهوی و بنیادین وجود دارد. البته کشف این مشابهتها نیز در آغاز توسط کسانی بوده که آنها هم دانش بسندهای درباره نظریه تکامل نداشتهاند. نکته گفتنی اینکه همه متفکران مسلمان به 《ثبات انواع》 قائل بودهاند. توضیح مفصل این موضوع مجال فراختری میخواهد.
سه. معنای این جمله آن است که نظریات داروین و والاس درباره انتخاب طبیعی، پیشتر توسط ابوریحان بیرونی، البته به شکلی دیگر بیان شده است و این یعنی این مقدار از نظریه داروین قابل پذیرش است و ذهن دانشآموز هم این همسانسازی را میپذیرد؛ البته اگر دانشآموزان این ستون زرد رنگ صفحه ۵۴ را بخوانند!
چهار. گمان میکنم ذکر نکردن چنین نکاتی مانعی ایجاد نکند اما آوردنش چندان خوشایند و دلپذیر نیست، چون نشانی نادرست به دانشآموز و معلم میدهد.
بامهر
محمد معصومی
@elahehalavi
@mohammad_karamudini
https://www.instagram.com/p/CHrlLFIJ10h/?igshid=1sionfo2veb0i
VID-20201117-WA0012.mp4
24.9 MB
مستند نئاندرتال های ایران
Forwarded from نشر کرگدن
pdf (2).pdf
3.7 MB
Forwarded from MohammadAmin Movaffagh
اسم کتاب: Evolutionary Psychiatry, A new beginning
مترجم: سولماز دینی
انتشارات: Evolps (نام اصلیِ انتشاراتِ ایوالپس، متعاقبا اعلام خواهد شد)
وضعیت: در حال ترجمه
مترجم: سولماز دینی
انتشارات: Evolps (نام اصلیِ انتشاراتِ ایوالپس، متعاقبا اعلام خواهد شد)
وضعیت: در حال ترجمه
Forwarded from 《درباره داروین》
دیواری که کوتاه است!
پژوهندهای که درباره موضوع خاصی مطالعه و تحقیق میکند طبیعتاً همواره کتابها و مقالههای تازه منتشرشده در آن موضوع را مغتنم میشمارد. کتابهایی که در آنها از نظریه تکاملی داروین یا چیزهایی شبیه به آن آمده باشد در این سالها در قیاس با سایر موضوعات چندان زیاد نبودهاند؛ گمان میکنم کتابهای این حوزه در هر سال بیش از تعداد انگشتان یک دست نمیشود! بنابراین برای من که حوزه تخصصی کارم، تکامل است بررسی و خواندن این آثار خیلی دشوار نیست. پیشتر درباره کتاب 《انقلاب داروینی》 و ترجمه ناپسندش چیزکی نوشتم و بسیار متاسفم که قرار است دوباره ناخوشایند بنویسم. باری، از آثار داروین تنها یک عنوان به فارسی ترجمه شده و آن هم ناقص؛ ترجمه آثار او موافقان و مخالفانی دارد که اکنون وارد آن مناقشه نمیشوم اما نکته این است که برگرداندن کتابهای دانشمندی که میتوان تاریخ اندیشه بشر را به پیش و پس از او تقسیم کرد، دانش فراوانی از زبان انگلیسی، فارسی و زبان فنی تکامل نیاز دارد. نمیتوان بدون تمهید این مقدمات ضروری با داروین و آثارش پنجه در پنجه شد. اخیراً کتابی با عنوان 《تبار انسان》 درآمده که مدعی است اثری از داروین است. آنانکه با کتاب The Descent Of Man داروین آشنا باشند میدانند که آن اثر مفصل دوجلدی که در ۱۸۷۱م منتشر شده اثری مهم در تاریخ اندیشه بشر است. اما در ترجمه فارسی موجود، مترجم محترم تنها بخش اول کتاب را به دست دادهاند و بخش دوم یعنی انتخاب جنسی را با این بهانه که 《 زبان فنی و تخصصی》 داشته وانهاده و خوانندگان را به اصل کتاب ارجاع دادهاند! من که هر چه تامل کردم راهی به دهی نبردم و علت چنین کاری را نفهمیدم؛ یعنی اگر استدلال ایشان را بپذیریم باید قید ترجمه بخش اول را هم بزنیم، چون زبان بخش اول هم فنی و تخصصی است. مترجم عزیز اگر در عنوان انگلیسی کتاب تامل میکردند بهنیکی درمییافتند که این کتاب نمیتواند دوپاره شود و بخش اول و دوم در پیوندی بنیادین با یکدیگراند. هرچند که عنوان کامل کتاب هم به فارسی ترجمه نشده و زیرعنوان توضیحی دیگری بر روی جلد نوشته شده است. البته این نکته را بگویم که ترجمه کتاب و فارسینویسیاش تا آنجا که بررسی کردهام متناسب و خوب است اما افزودنها و کاستنهای بیوجه آن، سایه غلیظی بر ترجمه آن انداخته است. این سرنوشت تلخ کتابی است که در زمان خودش موجها برانگیخت. این دیوار کوتاه داروین است!
بامهر
محمد معصومی
https://www.instagram.com/p/CH0g16IJVd0/?igshid=dxdbwiaeyvnf
پژوهندهای که درباره موضوع خاصی مطالعه و تحقیق میکند طبیعتاً همواره کتابها و مقالههای تازه منتشرشده در آن موضوع را مغتنم میشمارد. کتابهایی که در آنها از نظریه تکاملی داروین یا چیزهایی شبیه به آن آمده باشد در این سالها در قیاس با سایر موضوعات چندان زیاد نبودهاند؛ گمان میکنم کتابهای این حوزه در هر سال بیش از تعداد انگشتان یک دست نمیشود! بنابراین برای من که حوزه تخصصی کارم، تکامل است بررسی و خواندن این آثار خیلی دشوار نیست. پیشتر درباره کتاب 《انقلاب داروینی》 و ترجمه ناپسندش چیزکی نوشتم و بسیار متاسفم که قرار است دوباره ناخوشایند بنویسم. باری، از آثار داروین تنها یک عنوان به فارسی ترجمه شده و آن هم ناقص؛ ترجمه آثار او موافقان و مخالفانی دارد که اکنون وارد آن مناقشه نمیشوم اما نکته این است که برگرداندن کتابهای دانشمندی که میتوان تاریخ اندیشه بشر را به پیش و پس از او تقسیم کرد، دانش فراوانی از زبان انگلیسی، فارسی و زبان فنی تکامل نیاز دارد. نمیتوان بدون تمهید این مقدمات ضروری با داروین و آثارش پنجه در پنجه شد. اخیراً کتابی با عنوان 《تبار انسان》 درآمده که مدعی است اثری از داروین است. آنانکه با کتاب The Descent Of Man داروین آشنا باشند میدانند که آن اثر مفصل دوجلدی که در ۱۸۷۱م منتشر شده اثری مهم در تاریخ اندیشه بشر است. اما در ترجمه فارسی موجود، مترجم محترم تنها بخش اول کتاب را به دست دادهاند و بخش دوم یعنی انتخاب جنسی را با این بهانه که 《 زبان فنی و تخصصی》 داشته وانهاده و خوانندگان را به اصل کتاب ارجاع دادهاند! من که هر چه تامل کردم راهی به دهی نبردم و علت چنین کاری را نفهمیدم؛ یعنی اگر استدلال ایشان را بپذیریم باید قید ترجمه بخش اول را هم بزنیم، چون زبان بخش اول هم فنی و تخصصی است. مترجم عزیز اگر در عنوان انگلیسی کتاب تامل میکردند بهنیکی درمییافتند که این کتاب نمیتواند دوپاره شود و بخش اول و دوم در پیوندی بنیادین با یکدیگراند. هرچند که عنوان کامل کتاب هم به فارسی ترجمه نشده و زیرعنوان توضیحی دیگری بر روی جلد نوشته شده است. البته این نکته را بگویم که ترجمه کتاب و فارسینویسیاش تا آنجا که بررسی کردهام متناسب و خوب است اما افزودنها و کاستنهای بیوجه آن، سایه غلیظی بر ترجمه آن انداخته است. این سرنوشت تلخ کتابی است که در زمان خودش موجها برانگیخت. این دیوار کوتاه داروین است!
بامهر
محمد معصومی
https://www.instagram.com/p/CH0g16IJVd0/?igshid=dxdbwiaeyvnf
باد میراث بدی است!
ایالت تِنِسی همانند دیگر ایالتهای جنوبی امریکا در سال ۱۹۲۵م قانونی را تصویب کرد که به موجب آن آموزش نظریه تکامل و هر چه انسان را اشتقاق یافته از حیوانات پستتر بداند، در کلاسهای مدارس دولتی ممنوع و جرم اعلام شد!
در این میانه معلم بختبرگشتهای پیدا شد با نام جان اسکوپس که گوشت دمِ توپ قرار بگیرد. او همچنان به تدریس نظریه تکامل پرداخت تا آنکه دستگیر و زندانی و دادگاهی شد. مخالفان میگفتند نظریه تکامل با گزارش کتاب مقدس از داستان خلقت ناسازگار است و به همین دلیل دادگاهی تشکیل دادند و در مدت نه دقیقه او را مجرم دانستند! از این واقعه تاریخی گزارشهای زیادی در قالب کتاب و مقاله در دست است اما بهترین کتابی که توانسته روایتی دراماتیک از آن به دست دهد نمایشنامه به قلم جروم لارنس و رابرت لی است که بر پایه آن فیلمی هم تولید شده است. هرچند این روایت تاریخنگاری دقیقی نیست و داستانپردازی خیالانگیزی در آن وجود دارد اما خطوط کلی آن اتفاق را به دست میدهد.
نکته جالب برای من که در تاریخ علم میپژوهم بازتاب آن واقعه در زبان فارسی است. قدیمیترین سندی که حوالی همان سالها در مطبوعات ایران منعکس شده است خبری است که در مجله تعلیم و تربیت سال ۱۳۰۴ شمسی در بخش اخبار علمی آمده و مطابق تصویری که مشاهده میکنید با عنوان 《قانون ضد تکامل》 به تشریح آن پرداخته است. این در حالی است که طبق اسناد موجود در این تاریخ هیچ گزارشی از نظریه داروین در کتابهای درسی ایران نبوده و حتی کتاب قابل استنادی نیز ذکر نشده است. افزون بر این، نمایشنامه نوشته شده هم در سال ۱۳۴۶ با عنوان 《ارثیه باد》 ترجمه و در دست بوده است. این تعارضها و کشمکشهای دیرپا همچنان اینجا و آنجا به چشم میخورد.
بامهر
محمد معصومی
https://www.instagram.com/p/CIAqRhtpx47/?igshid=1osantmgt0mo7
ایالت تِنِسی همانند دیگر ایالتهای جنوبی امریکا در سال ۱۹۲۵م قانونی را تصویب کرد که به موجب آن آموزش نظریه تکامل و هر چه انسان را اشتقاق یافته از حیوانات پستتر بداند، در کلاسهای مدارس دولتی ممنوع و جرم اعلام شد!
در این میانه معلم بختبرگشتهای پیدا شد با نام جان اسکوپس که گوشت دمِ توپ قرار بگیرد. او همچنان به تدریس نظریه تکامل پرداخت تا آنکه دستگیر و زندانی و دادگاهی شد. مخالفان میگفتند نظریه تکامل با گزارش کتاب مقدس از داستان خلقت ناسازگار است و به همین دلیل دادگاهی تشکیل دادند و در مدت نه دقیقه او را مجرم دانستند! از این واقعه تاریخی گزارشهای زیادی در قالب کتاب و مقاله در دست است اما بهترین کتابی که توانسته روایتی دراماتیک از آن به دست دهد نمایشنامه به قلم جروم لارنس و رابرت لی است که بر پایه آن فیلمی هم تولید شده است. هرچند این روایت تاریخنگاری دقیقی نیست و داستانپردازی خیالانگیزی در آن وجود دارد اما خطوط کلی آن اتفاق را به دست میدهد.
نکته جالب برای من که در تاریخ علم میپژوهم بازتاب آن واقعه در زبان فارسی است. قدیمیترین سندی که حوالی همان سالها در مطبوعات ایران منعکس شده است خبری است که در مجله تعلیم و تربیت سال ۱۳۰۴ شمسی در بخش اخبار علمی آمده و مطابق تصویری که مشاهده میکنید با عنوان 《قانون ضد تکامل》 به تشریح آن پرداخته است. این در حالی است که طبق اسناد موجود در این تاریخ هیچ گزارشی از نظریه داروین در کتابهای درسی ایران نبوده و حتی کتاب قابل استنادی نیز ذکر نشده است. افزون بر این، نمایشنامه نوشته شده هم در سال ۱۳۴۶ با عنوان 《ارثیه باد》 ترجمه و در دست بوده است. این تعارضها و کشمکشهای دیرپا همچنان اینجا و آنجا به چشم میخورد.
بامهر
محمد معصومی
https://www.instagram.com/p/CIAqRhtpx47/?igshid=1osantmgt0mo7
خبرهای تکاملی
http://2.darwinday.ir/
یکی بودن آدرس این سایت و آدرس کانال تلگرامی "خبرهای تکاملی" اتفاقی است.
Forwarded from الفِ کتاب
نقد کتاب/ مورد عجیبِ ترقی معکوس در ترجمه
شناسا نیکنام
«تاربافت حیات: درک و دریافت حیات برپایه دانش نوین»
نویسنده: فریتجوف کاپرا
ترجمه بیژن دوستی
ناشر: شما و بهجت
504 صفحه، 65000 تومان
#زیستشناسی #تشزبهجت #نشرشما #نقدکتاب
این کتاب را «نشر شما» با همکاری «انتشارات بهجت» منتشر کرده است. نویسنده کتاب، فریتیوف کاپرا (یا آنگه که نامش را در زبان انگلیسی تلفظ میکنند: فریچیوف) فیزیکدانی علاقهمند به نظریه سیستمها، نیمنگاهی به اکولوژی (به عنوان روایتی سیستمی از زیستشناسی) و سابقه کتابهای پرفروش دیگری است، از قبیل Tao of Physics (۱۹۷۵؛ ترجمه: حبیبالله دادفرما، کیهان، ۱۳۶۸/شکوفه غفاری، هرمس ۱۳۹۹)، Turning point (۱۹۸۲؛ ترجمه: علیاکبر کسمائی، خانه فرهنگ اسفار، ۱۳۶۸/ محمد گوهری نائینی، روشنگران و مطالعات زنان، ۱۳۸۵) و The hidden connections (۲۰۰۲، ترجمه محمد حریری اکبری، نشر نی، ۱۳۸۶). کتاب حاضر او نیز، چنان که از نگاه او که برآمده از نظریه سیستمهاست، انتظار میرود، پیرامون نگاهی به شبکه در هم تنیده عناصر زنده است. کاپرا در این کتاب میکوشد به جای تأکید بر عنصرهای زیستی، روابط میان آنها را به ما نشان دهد و از این طریق به سراغ پرسشهایی بنیادین از قبیل ماهیت ذهن و آگاهی میرود. در این مسیر او از نظریات جذابی از قبیل نظریه سامانهها، نظریه پیچیدگی، نظریه گایا، نظریه آشوب و سایر ابداعات نظری جدید برای توصیف روابط میان جانداران در زیستبومها و سامانههای زنده استفاده میکند. نگاه او به نظریه تکامل زیستی بیشتر از آنکه نزدیک به تحویلگرایان نوداروینگرای امروزی باشد، به نگاه میکروبشناسانی مثل لین مارگولیس (واضع نظریه مهم درونهمزیستی و نویسنده کتاب مشهور the Five Kingdoms) نزدیک است. از نظر او تکامل میکروبها بسیار بیشتر از تکامل جانوران در گشایش شاهراههای نوآوری زیستی نقش داشته و عمده تکاملگرایان نوداروینی که از بستر جانورشناسی با تکامل آشنا شدهاند، درک درستی از سازوکار تکامل میکروبها طی چهار میلیارد سال نخست حیات و اهمیت نگاه سامانهای به تکامل حیات ندارند. همه اینها باعث میشود که این کتاب را نیز مانند سایر آثار نویسنده جنجالی و مهم بدانیم و خواندن آن را به شما توصیه کنیم.
اما مترجم و ناشر فعلی در ترجمه این اثر مسیری را رفتهاند که باعث میشود هرگز خواندن این ترجمه را به شما توصیه نکنیم. مشکل از روی جلد کتاب آغاز میشود. نام نویسنده که علیالقاعده باید به تلفظ زبان مادری نویسنده «فریتیوف» نوشته میشد (با به تلفظ انگلیسی، زبان دوم نویسنده: «فریچیوف») به نحو ناشیانهای تبدیل به «فریتجوف» شده است. در فرهنگی که عادت دارد نامهایی مثل «ایزک نیوتون» و «ایزک آسیموف» را به «اسحاق نیوتون» و «اسحاق عاصمزاده» تبدیل کند، شاید این اشکال بزرگی ننماید؛ اما این روند اعصابخردکن تغییر در ثبت اعلام به جلد این کتاب محدود نمیشود. در نخستین خط از پیشگفتار کتاب، نام «شرودینگر» (فیزیکدان مشهور و تأثیرگزاری که کوشید با نظریه ترمودینامیک ماهیت زندگی را وصف کند) تبدیل شده به «شرودنیگر». کتاب را بختانه ورق میزنیم. به فصل ۱۰ میرسیم. نام «گرگور مندل» را میبینیم که نه تنها به صورت «جرج مندل» آمده، بلکه در پانویس نیز به جای «Gregor» نوشتهاند «George». مترجم به همینجا بسنده نکرده و چند خط بعد که که درباره «ویلیام بتسون» (مبدع نام «ژنتیک» و مروج نظریه مندل) صحبت میکند، نام پسر بتسون را نیز از «گریگوری» به «جرج» تغییر داده است. ثبت چندگونه اعلام مشکل جدی دیگری است که خواننده را مدام سردرگم میکند؛ مثلا یکجا از «بولزمن» نام رفته و چند صفحه بعد از «بولتزمان» و دوباره چند صفحه بعد از «بولزمن». برای راقم این نقد مشخص نیست چرا کسی که حتی در حد تحصیلات دبیرستان با نام «گرگور مندل» و «اروین شرودینگر» آشنایی ندارد، باید دست به ترجمه کتابی میانرشتهای درباره فیزیک و زیستشناسی بزند.
ناکاردانی مترجم در نقل فارسی متن کتاب محدود به ثبت مکرر اعلام نادرست نیست. اصطلاحات بین و روشن زیستشناختی نیز در این کتاب تبدیل به کلماتی جادویی شدهاند.
ادامه...
https://www.alef.ir/news/3990909096.html
شناسا نیکنام
«تاربافت حیات: درک و دریافت حیات برپایه دانش نوین»
نویسنده: فریتجوف کاپرا
ترجمه بیژن دوستی
ناشر: شما و بهجت
504 صفحه، 65000 تومان
#زیستشناسی #تشزبهجت #نشرشما #نقدکتاب
این کتاب را «نشر شما» با همکاری «انتشارات بهجت» منتشر کرده است. نویسنده کتاب، فریتیوف کاپرا (یا آنگه که نامش را در زبان انگلیسی تلفظ میکنند: فریچیوف) فیزیکدانی علاقهمند به نظریه سیستمها، نیمنگاهی به اکولوژی (به عنوان روایتی سیستمی از زیستشناسی) و سابقه کتابهای پرفروش دیگری است، از قبیل Tao of Physics (۱۹۷۵؛ ترجمه: حبیبالله دادفرما، کیهان، ۱۳۶۸/شکوفه غفاری، هرمس ۱۳۹۹)، Turning point (۱۹۸۲؛ ترجمه: علیاکبر کسمائی، خانه فرهنگ اسفار، ۱۳۶۸/ محمد گوهری نائینی، روشنگران و مطالعات زنان، ۱۳۸۵) و The hidden connections (۲۰۰۲، ترجمه محمد حریری اکبری، نشر نی، ۱۳۸۶). کتاب حاضر او نیز، چنان که از نگاه او که برآمده از نظریه سیستمهاست، انتظار میرود، پیرامون نگاهی به شبکه در هم تنیده عناصر زنده است. کاپرا در این کتاب میکوشد به جای تأکید بر عنصرهای زیستی، روابط میان آنها را به ما نشان دهد و از این طریق به سراغ پرسشهایی بنیادین از قبیل ماهیت ذهن و آگاهی میرود. در این مسیر او از نظریات جذابی از قبیل نظریه سامانهها، نظریه پیچیدگی، نظریه گایا، نظریه آشوب و سایر ابداعات نظری جدید برای توصیف روابط میان جانداران در زیستبومها و سامانههای زنده استفاده میکند. نگاه او به نظریه تکامل زیستی بیشتر از آنکه نزدیک به تحویلگرایان نوداروینگرای امروزی باشد، به نگاه میکروبشناسانی مثل لین مارگولیس (واضع نظریه مهم درونهمزیستی و نویسنده کتاب مشهور the Five Kingdoms) نزدیک است. از نظر او تکامل میکروبها بسیار بیشتر از تکامل جانوران در گشایش شاهراههای نوآوری زیستی نقش داشته و عمده تکاملگرایان نوداروینی که از بستر جانورشناسی با تکامل آشنا شدهاند، درک درستی از سازوکار تکامل میکروبها طی چهار میلیارد سال نخست حیات و اهمیت نگاه سامانهای به تکامل حیات ندارند. همه اینها باعث میشود که این کتاب را نیز مانند سایر آثار نویسنده جنجالی و مهم بدانیم و خواندن آن را به شما توصیه کنیم.
اما مترجم و ناشر فعلی در ترجمه این اثر مسیری را رفتهاند که باعث میشود هرگز خواندن این ترجمه را به شما توصیه نکنیم. مشکل از روی جلد کتاب آغاز میشود. نام نویسنده که علیالقاعده باید به تلفظ زبان مادری نویسنده «فریتیوف» نوشته میشد (با به تلفظ انگلیسی، زبان دوم نویسنده: «فریچیوف») به نحو ناشیانهای تبدیل به «فریتجوف» شده است. در فرهنگی که عادت دارد نامهایی مثل «ایزک نیوتون» و «ایزک آسیموف» را به «اسحاق نیوتون» و «اسحاق عاصمزاده» تبدیل کند، شاید این اشکال بزرگی ننماید؛ اما این روند اعصابخردکن تغییر در ثبت اعلام به جلد این کتاب محدود نمیشود. در نخستین خط از پیشگفتار کتاب، نام «شرودینگر» (فیزیکدان مشهور و تأثیرگزاری که کوشید با نظریه ترمودینامیک ماهیت زندگی را وصف کند) تبدیل شده به «شرودنیگر». کتاب را بختانه ورق میزنیم. به فصل ۱۰ میرسیم. نام «گرگور مندل» را میبینیم که نه تنها به صورت «جرج مندل» آمده، بلکه در پانویس نیز به جای «Gregor» نوشتهاند «George». مترجم به همینجا بسنده نکرده و چند خط بعد که که درباره «ویلیام بتسون» (مبدع نام «ژنتیک» و مروج نظریه مندل) صحبت میکند، نام پسر بتسون را نیز از «گریگوری» به «جرج» تغییر داده است. ثبت چندگونه اعلام مشکل جدی دیگری است که خواننده را مدام سردرگم میکند؛ مثلا یکجا از «بولزمن» نام رفته و چند صفحه بعد از «بولتزمان» و دوباره چند صفحه بعد از «بولزمن». برای راقم این نقد مشخص نیست چرا کسی که حتی در حد تحصیلات دبیرستان با نام «گرگور مندل» و «اروین شرودینگر» آشنایی ندارد، باید دست به ترجمه کتابی میانرشتهای درباره فیزیک و زیستشناسی بزند.
ناکاردانی مترجم در نقل فارسی متن کتاب محدود به ثبت مکرر اعلام نادرست نیست. اصطلاحات بین و روشن زیستشناختی نیز در این کتاب تبدیل به کلماتی جادویی شدهاند.
ادامه...
https://www.alef.ir/news/3990909096.html
جامعه خبری تحلیلی الف
«تاربافت حیات»؛ فریتجوف کاپرا؛ ترجمه بیژن دوستی ، نشر شما و انتشارات بهجت مورد عجیبِ ترقی معکوس در ترجمه
«تاربافت حیات: درک و دریافت حیات برپایه دانش نوین»