خیلی‌ها هستن توی ایران با عشق تلاش می‌کنن. حتی بعضی‌ها رو می‌شناسم بازی سازی هم انجام میدن استودیو ساخت بازی دارن که سبک بازی و کیفیتش با محصولات ناتی‌داگ برابری می‌کنه! طرف یه تنه هم برنامه‌نویسی می‌کنه، هم موزیک بازیشو می‌سازه، هم فیلم‌نامه نویسی می‌کنه! یه تنه و با عشق! اینا خاصیت‌های یک آرتیست واقعیه! خب چه کار کنه وقتی کسی کمکش نمی‌کنه و صد البته خودشم مهارت‌های خوبی داره بشینه بزنه تو سر خودش که ای داد ای بیداد چون تو این مملکتم پس حقم نیست به چیزی که می‌خوام برسم؟!

اینکه خیلی‌ها تحمل ندارن و تلاش نمی‌کنن دلیل نمیشه بگیم توی ایران ممکن نیست! اتفاقاً ممکن هست اما سخته و تحمل سختیش رو هم هر کسی نمی‌تونه به دوش بخره.
همهٔ کسانی که موفق می‌شن سختی می‌کشن ولی از بیرون اینطور به نظر میرسه که بابا این چرا حرکتی نمی‌کنه! اتفاقاً حرکت می‌کنه اما نتیجش رو با معیار‌ها و شرایط و اما اگر‌های متنوعی باید بسنجیم و بهش افتخار کنیم.

این رو هم به نظراتم اضافه کنم، عموماً فکر می‌کنن برنامه‌نویسی یعنی نوشتن چند خط کد منطقی.

بله این درسته، اما این چیزیه که در تعریف عامیانه مطرح میشه! در اصل برنامه‌نویسی یعنی هنر! شما باید هر دو نیم‌کرهٔ مغزت رو به کار بگیری که راحت نیست! تمام تمرکزت رو هوشت رو متمرکز کنی هم سیستم منطقی و هم سیستم بصری و طراحی رو پیاده‌سازی کنی. حتی با وجود AI هیچ‌وقت برنامه‌نویسی جایگزین نمی‌شود! چون نظر نهایی اون حس ادراکی متخصص هست که روی محصول باید اعمال بشه، در غیر این صورت هوش مصنوعی هم خودش یک الگوی عامیانه رو تکرار خواهد کرد که در سطح رده بالا حساب نمی‌شه.

خلاقیت، هنر، رنگ‌آمیزی، صوت، تصویر! دید و نگاه! و کلی بار روان‌شناختی و روان شناسی داره؛ خیلی جاها باید خودتو بذاری جای مخاطب! باید یک متخصص تمام عیار باشی! خیلی جاها باید به اندازهٔ همهٔ انتظارات مخاطبانت فکر کنی ببینی کسی که قراره از محصول شما استفاده کنه چطور بهش فکر می‌کنه، چه انتظاری داره اصلاً چی باید باشه چی نباید باشه؟ خیلی جاها یک طراحی می‌تونه به ضرر حتی سلامت مخاطب شما باشه! شما از هر نظری مسئولی در طراحی که یک تجربه کاربری درست ایفا کنی.

همهٔ اینا الکی نیستن، همشون تخصص و مباحثی هستن که در مهندسی کامپیوتر و نرم‌افزار درگیره! بخشی ارتباط مستقیم داره با دید، بخشی با روح و روان و بخشی از جسم و حتی درگیر شدن کاربر بر مبنای زمان! در نهایت سیستم به اقتصاد و یه جاهایی به تجربهٔ تفریحی بستگی داره. اینکه چه مخاطبی با چه انتظاری با شما تعامل خواهد کرد همش مهمه.

برای همین دقت کردن به کلی جزئیات که شاید از نظر مخاطب یه محصول سادست به شدت انرژی‌بر و وقت‌گیر هست. چیزی که توی هیچ یک از این آموزش‌های شخمی بهتون یاد نمیدن ولی به مرور زمان وقتی چهارتا مشتری توپید بهت، دو تاش پولتو نداد، سه تاش آبروتو برد، چهارتاش خارت کرد توی جمع اون موقع می‌فهمی باید عاشق کارت باشی و این تفاوت اصلی در خروجی بصری یک مدل نرم‌افزاریه.

برای همین هم ارتباط با مخاطب و بازخورد‌ها همیشه مهم هستند و یک محصول نرم‌افزاری موفق به مرور زمان با چکش‌کاری‌های بیشتر به یک نسخهٔ پایدار و موفق تبدیل می‌شه.

یکی از مهمترین اصولِ ساخت و ساز یک محصول در مهندسی #نرم‌افزار که باید در تولید محصول به آن توجه داشت، مدل کیفی نرم‌افزار (Software Quality Model) است. در استاندارد ایزو ISO/IEC 25010:2011 به گزینه‌های زیر اشاره می‌شود:

1- Functional Suitability
2- Performance Efficiency
3- Compatibility
4- Usability
5- Reliability
6- Security
7- Portability
8- Maintainability

من در بحث کیفی نرم‌افزار موارد زیر را مهم می‌دونم و توصیه می‌کنم حتماً در تولید یک محصول با کیفیت و استاندارد به آن‌ها توجه شود.

- انعطاف‌پذیری
- امنیت بهتر
- قابلیت بهره‌وری بالا
- قابلیت استفاده
- قابلیت آزمایش
- قابلیت حمل
- بحث چند‌منظوره
- چند-سکویی
- کارآیی بالا
- سازگاری
- قابلیت اطمینان
- قابلیت نگه‌داری بالا


علاوه بر انتخاب زبان و ابزار مناسب، باید به روش‌ها، اصول و معماری‌های نرم‌افزاری مرتبط نیز توجه ویژه‌ای داشت. این موارد نقش مهمی در تضمین کیفیت، پایداری و قابلیت توسعه نرم‌افزار ایفا می‌کنند.

- بسیاری از بخش‌ها مربوط به روش‌ها، اصول و معماری‌های لازم در ساخت و ساز می‌باشند که در شاخه‌های مرتبط باید به آن اشاره داشت.

نکته) محصولات بسیار با کیفیت معمولاً از این اصول تبعیت می‌کنند.
بنابراین زمان توسعه و هزینه‌های مربوط به آن نسبت به محصولات در سطح عادی متفاوت است.

پست بازیابی شده از کانال قدیمی.

روی غیرمتمرکزسازی و ارزش واقعی شبکه‌ها تمرکز کنید، نه روی هیاهو و قیمت‌ها.

https://x.com/punk6529/status/1991278025996972291
https://x.com/thecompez/status/1991580373797806307
https://farcaster.xyz/compez.eth/0x34240b2f

چند روزیه این خبرو همه جا می‌گن که ویتالیک گفته «بیت‌کوین و اتریوم تا ۲۰۲۸ با کوانتوم نابود می‌شن» این خبر هم تا حدی روی روان بازار تأثیر داشته.

اما در اصل این خبر جعلیه! ویتالیك همچین حرفی نزده، فقط دربارهٔ یک ریسک نظری بلندمدت حرف زده.

این موضوع رو من ۲ سال پیش توی کانال قدیمی خودم بهش اشاره کرده بودم به همراه مباحث موجود در گیت‌هاب بیت‌کوین که تیم در حال توسعهٔ احتمالات در دوران کوآنتومی هست.

در اصل، بیت‌کوین و اتریوم باید در آینده روی فناوری کوآنتومی هماهنگ بشن و از الآن مسیر ارتقا به امضای پساکوانتومی رو آماده کرده‌اند، مثل:

- الگوریتم‌های امن پساکوانتومی
- انواع اثبات‌های STARK / SNARK
- استانداردهای NIST

و در نهایت مهاجرت‌های احتمالی امضای جدید هست و تا به الآن هیچ ماشین کوانتومی وجود نداره که ECDSA رو بشکنه و در صورت امکان هم در فرصت مناسبش شبکه قابل ارتقاء تحت فناوری کوآنتومی خواهد بود.

می‌گویند که «چگونه می‌شود میراث چند میلیون سالهٔ کشور، به دلیل نبود تجهیزات اولیه، باید در برابر چشم مردم خاکستر شود؟»

یعنی دارم شاخ در میارم که چطور بعضی‌ها هنوز در حال سوأل پرسیدن هستن! واقعاً نمی‌دونید یعنی یا خودتون رو به خریت مطلق زدین؟!

جوابش خیلی سادست؛ فقط کسی که خودشو به خواب می‌زد رو می‌شد به زور و کتک هم بیدارش کرد! اما خر رو نمیشه آدم کرد!

من که می‌دونم یه عده سرشونم بره تعصباتشون نمیره! وای که چقدر بده تعصب داشتن. باور کنید تعصبی رفتار کردن انسان رو از خرد به دور می‌کنه.

چهل‌وچند سال است همان حرف‌ها تکرار می‌شود:

«بد و بدتر»، «اگر آن می‌آمد بهتر می‌شد»، «این اصلاح‌طلب است، آن اصول‌گراست»، «همه‌چیز کار دشمن است».
یک نسل کامل با همین توجیه‌ها پیر شد، بدون اینکه تغییری ببینیم.
این‌ها تبدیل شده به سپر دفاعی در برابر واقعیت: نابودی منابع، خشکسالی، آتش‌سوزی جنگل‌های چند میلیون ساله، فرونشست زمین، و بحران‌هایی که با چشم می‌بینیم.

وقتی همه‌چیز را گردن «دیگران» می‌اندازیم؛ دشمن، تحریم، بیگانگان، گروه‌های سیاسی؛ در واقع داریم از پذیرش حقیقت فرار می‌کنیم:

این وضعیت نتیجهٔ تصمیم‌ها، رفتارها، سکوت‌ها و کم‌کاری‌های خود ماست.

بعد هم عده‌ای می‌گویند: «ایشالا درست می‌شه».
اولاً که همین واژه را اشتباه یاد گرفته‌اند، ثانیاً مفهومش:
ان‌شاءالله یعنی «اگر خدا بخواهد»، نه «اگر من کاری نکردم خدا خودش درست کند».
خدا «نمی‌خواهد» چون خودش به طبق معتبر‌ترین سند گفته تا شما نخواهید و تغییر ندهید، هیچ تغییری اتفاق نمی‌افتد:

> «إِنَّ اللّهَ لَا يُغَيِّرُ مَا بِقَوْمٍ حَتّى يُغَيِّرُوا مَا بِأَنْفُسِهِمْ»
> خدا هیچ سرنوشتی را تغییر نمی‌دهد مگر مردم خودشان تغییرش دهند.

و باز هم می‌گوید:

> «لَيْسَ لِلْإِنسَانِ إِلَّا مَا سَعَى»
> انسان فقط نتیجهٔ تلاش خودش را می‌بیند.

پس نه دعا بدون عمل، نه توکل بدون اقدام، نه نماز باران بدون اصلاح سیاست‌ها، مدیریت آب، جنگل‌داری و محیط‌زیست، هیچ‌کدام نتیجه ندارد.

سال‌هاست باران درست نمی‌آید، برف درست نمی‌بارد، دریاچه‌ها خشک شده‌اند.
اما هر سال همان نسخهٔ تکراری را می‌پیچند: «نماز بخوانید، دعا کنید، گناه کرده‌ایم».
این یعنی «فرار از مسئولیتی که خودمان باید بپذیریم».

مشکل «گناه فقط مردم» نیست؛ مشکل مدیریت، سیاست‌گذاری، و بی‌عملی جمعی و فرهنگی است.

و هر بار که کسی اعتراض می‌کند، پاسخ آماده است:
«حرف سیاسی نزن»، «به مسئولین توهین نکن»، «دشمن سوءاستفاده می‌کند». مردشور مسئول رو به همراه خودت ببرن! توی متون دینیِ همان‌ها که این حرف‌ها را می‌زنند، اگر یک بار بخوانند می‌بینند:

> «سکوت در برابر ظلم، همراهی با ظلم است.» شماها حتی به مراجعی که پشتشون پنهان می‌شید هم اعتقاد ندارید.

و در نهایت مشکل این کشور با بلغور کردن واژه‌های «ایشالا و ماشالا» و توجیه‌های کودکانه حل نمی‌شود. نه خدا از کسی «بازخورد حل باگ» می‌خواهد و نه مدیریت آسمانی قرار است جای مدیریت زمینی را بگیرد. زیرا همه چیز بر مبنای قوائد مشابه OOP برنامه‌ریزی شده است. قوانین، قوائد و چهارچوب مشخص و ساده است.

این وضعیت نتیجهٔ بی‌کفایتی، بی‌مسئولیتی، و سکوت تک تک ماست؛ از کوچک‌ترین شهروند تا بزرگ‌ترین مقام.

از منظر فلسفهٔ الهی، تعصب یک مانع شناختی، اخلاقی و عملی است:
- عقل را فلج می‌کند
- رشد روحیت را متوقف می‌کند
- باعث زیان فردی و جمعی می‌شود
- توکل و عمل واقعی را بی‌اثر می‌کند

تمام.

در جهان منطقی از برنامه‌نویسِ عالم؛ جهان مثل یک سیستم کامپیوتری کامل برنامه‌ریزی شده است، در واقع درستش اینه که بگیم ما از جهان و برنامه‌نویسی آن الگو گرفته‌ایم!

- قوانین طبیعت، اخلاق و علت و معلول، کدهای ثابت هستند.
- هر کاری که تو انجام می‌دهی، ورودی است.
- نتیجهٔ آن کار، خروجی؛ دقیقاً همانی که تو باعثش شدی.

- اگر کسی آب و خاک را هدر بدهد، جنگل‌ها و دریاچه‌ها خشک می‌شوند.
- اگر تلاش و مدیریت کند، زمین دوباره زنده می‌شود.

import std;

enum class Action { Protect, Exploit, Ignore };

auto main() ->int {
    Action a = Action::Exploit;
    std::println("{}",
        (a == Action::Protect ? "Protect → Environment thrives, society prospers." :
         a == Action::Exploit ? "Exploit → Human greed destroys nature and self." :
                                 "Ignore → Neglect leads to decay and crisis.")
    );
}

جنگل‌های هیرکانی (Hyrcanian Forests) که در حاشیهٔ دریای خزر در شمال ایران و جنوب غربی ترکمنستان قرار دارند، قدمتی حدود ۳۵ تا ۵۰ میلیون سال دارند.

این یعنی از بسیاری از جنگل‌های نوین و حتی از جنگل‌های بارانی آمازون هم قدیمی‌تر هستند، چون اکوسیستم هیرکانی تقریباً از دوران سوم زمین‌شناسی (Oligocene–Miocene) بدون تغییرات اساسی باقی مانده است.

جنگل‌های هیرکانی طی ۴۰ سال گذشته شدیداً تحت فشار انسان قرار گرفته‌اند و متأسفانه بخش زیادی از آن از بین رفته یا تخریب شده است.

بر اساس مطالعات و گزارش‌های محیط‌زیستی:

• در دهه‌های اخیر، حدود ۳۰ تا ۴۰٪ از مساحت اولیه جنگل‌های هیرکانی کاهش یافته.

• دلیل اصلی: قطع درختان برای چوب، توسعه شهرها، کشاورزی و پروژه‌های زیرساختی (جاده، سد و غیره).

• بسیاری از مناطق باقی‌مانده پراکنده و کوچک‌شده‌اند و حفاظت قانونی کامل بر همهٔ آن‌ها اعمال نمی‌شود.

یعنی اگر ۱۰۰٪ مساحت جنگل در دههٔ ۱۹۸۰ باشد، حالا چیزی حدود ۶۰–۷۰٪ آن باقی مانده است و بخش زیادی از آن هم تحت خطر است.

بازهم بگید آخه چطور ممکنه! هر چیزی که توی این مملکت نابود شده فقط یک دلیل اصلی داره و تمام.

هرچیزی که از بین میره، دقیقا از ۴۰ سال پیش شروع شده. 😉

اگه کسی می‌تونه با C++23 یک SDK درست حسابی برای AR/Arweave بنویسه اطلاع بده.

۸ هزار جنی بابتش می‌پردازم.
انقدر کار ریخته سرم که نمی‌رسم به همه چیز...

#موقت

اطلاعات بیشتر....

قبلاً یک نمونه CL برای پیناتا نوشته بودم.
این AR یک فناوری خیلی بهتر از پیناتا هست که ذخیره‌سازی فایل بر مبنای مصرف رو به صورت دائمی در بلاک‌چین تضمین می‌کنه و جایگزین بهتری نسبت به IPFS است.

https://github.com/genyleap/PinataPipe