حالا که فهمیدیم WAL چیه، بیاید ببینیم پس بک‌آپ (Backup) این وسط چکاره است؟

فرض کنید WAL همون دفترچه یادداشت روی میز شماست که نمی‌ذاره قطعی موقت برق کارتون رو خراب کنه؛ اما اگه یه روز کلاً دفتر کارتون آتیش بگیره، هارد سرور بسوزه یا یه نفر اشتباهی کل داده‌ها رو پاک کنه چی؟ اینجاست که بک‌آپ به دادتون می‌رسه! بک‌آپ یعنی یه کپی کامل و امن از کل دیتابیس بگیریم و تو یه جای کاملاً مجزا (مثل یه سرور دیگه یا فضای ابری) ذخیره‌اش کنیم. جادوی دیتابیس‌های مدرن اینه که میان یه بک‌آپ پایه‌ای می‌گیرن و بعد اون رو با همون فایل‌های WAL ترکیب می‌کنن؛ با این تکنیک خفن، شما می‌تونید دیتابیس رو دقیقاً به هر ثانیه یا لحظه‌ای در گذشته که دلتون می‌خواد برگردونید (به این کار میگن Point-in-Time Recovery یا PITR).

https://www.postgresql.org/docs/current/continuous-archiving.html

@codehalics | کدهالیک

نظرسنجی جدید Stack Overflow از بیش از ۳۰ هزار توسعه‌دهنده در ۱۶۹ کشور نشون می‌ده که هوش مصنوعی به بخش ثابتی از کار برنامه‌نویس‌ها تبدیل شده، اما اعتماد به خروجی‌هاش همچنان محدوده.

حدود ۸۰ درصد افرادی که هر روز از AI استفاده می‌کنن، روزانه دست‌کم یک ساعت باهاش کار می‌کنن. با این حال، فقط ۷ درصدشون برای تصمیم‌های مهم کاری به خروجی هوش مصنوعی اعتماد دارن. از طرف دیگه، ۷۹ درصد شرکت‌کننده‌ها می‌گن دسترسی به منابع و مراجع پاسخ‌های فنی تولیدشده با AI براشون مهمه.

این آمار نشون می‌ده برنامه‌نویس‌ها از هوش مصنوعی برای سرعت بخشیدن به کارشون استفاده می‌کنن، اما همچنان پاسخ‌هاش رو بررسی می‌کنن و به‌سادگی نمی‌پذیرن. در عمل، AI به یکی از ابزارهای روزمره توسعه نرم‌افزار تبدیل شده، ولی ارزیابی صحت خروجی‌ها و تصمیم‌گیری نهایی همچنان بر عهده انسانه.

استفاده از هوش مصنوعی بیشتر شده، اما اعتماد بهش هنوز به کیفیت پاسخ‌ها و امکان بررسی اون‌ها بستگی داره.

@codehalics | کدهالیک

پروژه‌ای که قرار بود جای Node.js رو بگیره، حالا قراره توسعه‌اش متوقف بشه! کلادفلر تمام تیم Deno رو جذب می‌کنه، اما خود Deno Runtime فقط یک سال دیگه آپدیت امنیتی و باگ‌فیکس می‌گیره و بعد توسعه‌اش متوقف می‌شه. سرویس Deno Deploy هم تا شش ماه دیگه تعطیل می‌شه. البته Deno متن‌باز باقی می‌مونه و کلادفلر بیشتر دنبال استفاده از تکنولوژی‌ها و تیم این پروژه برای توسعه زیرساخت خودش، به‌خصوص اجرای Workerها خارج از سرورهای کلادفلره.

@codehalics | کدهالیک

پروژه‌ای که رایان دال با ایده‌ای متفاوت از Node.js شروع کرد، حالا به پایان مسیر توسعه خودش نزدیک می‌شه. ایده دال این بود که تجربه توسعه با جاوااسکریپت رو از مشکلات و تصمیم‌های قدیمی Node.js جدا کنه و محیطی مدرن‌تر و امن‌تر بسازه. Bun هم با ایده‌ای مشابه وارد شد، اما با تمرکز روی سرعت بالا، اجرای مستقیم TypeScript، نصب سریع پکیج‌ها و سازگاری با اکوسیستم Node.js. نکته جالب اینجاست که هر دو پروژه برای جذب توسعه‌دهنده‌ها مجبور شدن تا حد زیادی با همون اکوسیستمی سازگار بمونن که قرار بود جایگزینش کنن. چون وقتی میلیون‌ها پروژه، کتابخونه و ابزار به Node.js وابسته‌ان، سرعت بالاتر یا معماری بهتر به‌تنهایی برای مهاجرت کافی نیست. با این حال، برخلاف Deno که حالا آینده Runtime مستقلش در هاله‌ای از ابهامه، Bun همچنان مسیر خودش رو دنبال می‌کنه و نشون می‌ده شاید راه تغییر اکوسیستم، نه ساختن یک جایگزین کاملاً جدا، بلکه بهتر کردن توسعه در کنار حفظ سازگاری با چیزهایی باشه که از قبل هستن

این ویدیو راجب nodejs و ۱۰ تا چیزی که بابتش پشیمونه خیلی ترند شده بود :

https://www.youtube.com/watch?v=M3BM9TB-8yA

@codehalics | کدهالیک

یکی اومده بازی GTA V رو روی مرورگر پورت کرده و میتونین آنلاین بازیش کنید !
https://gta.deloskiyt.pl/

@codehalics | کدهالیک

فکر کنم AI داره یه چیزی رو جدی عوض می‌کنه: اینکه همیشه ارزش آدم‌ها به تخصص خیلی عمیق و محدودشون بود. الان خیلی از خروجی‌هایی که قبلا حتما باید می‌رفتی سراغ یه متخصص براش، با AI خیلی سریع‌تر و ارزون‌تر در دسترسه. برای همین مهارت اصلی کم‌کم داره میره سمت یه چیز دیگه؛ اینکه بفهمی برای حل یه مسئله دقیقا به چه تخصص‌هایی نیاز داری، بتونی از هرکدوم درست استفاده کنی و مهم‌تر از همه، تشخیص بدی خروجی‌ای که گرفتی واقعا درسته یا نه. حتی یه مقاله از NBER نشون داده AI تونسته بخش بزرگی از فاصله بهره‌وری بین نیروهای قوی‌تر و ضعیف‌تر رو کم کنه. شاید برای همین مدل آدم موفق توی چند سال آینده کسی نباشه که فقط تو یه چیز خیلی عمیقه یا از همه‌چیز یه چیزایی می‌دونه؛ بیشتر کسیه که تو یکی دو حوزه عمیقه و در کنارش از چند حوزه دیگه هم به اندازه کافی سر درمیاره که بتونه همه‌شون رو به هم وصل کنه.

https://medium.com/@shalin73/the-end-of-the-specialist-b5ec65ec9667

@codehalics | کدهالیک

یه زمانی جمله «Jack of all trades, master of none» بیشتر شبیه یه نقد بود یعنی کسی که از همه‌چیز یه کم می‌دونه، ولی تو هیچ‌چیز واقعا عمیق نیست. برای همین هم ایده بدی به نظر می‌رسید. ولی AI داره این ماجرا رو عوض می‌کنه. الان لازم نیست خودت تو همه حوزه‌ها متخصص باشی، ولی باید از چند حوزه مختلف به اندازه کافی سر دربیاری که بدونی برای حل هر مسئله باید سراغ چی بری، چه سوالی بپرسی و چطور خروجی رو ارزیابی کنی. چیزی که قبلا ضعف حساب می‌شد، کم‌کم داره تبدیل می‌شه به یه ضرورت. شاید مدل برنده امروز اینه: تو یکی دو حوزه واقعا عمیق باشی، ولی از بقیه هم اون‌قدر بدونی که بتونی همه‌چیز رو به هم وصل کنی.

@codehalics | کدهالیک

کدی که با AI نوشته میشه لزوما بد نیست، ولی خیلی راحت شلخته میشه. یه جا یه چک اضافه می‌کنه، یه جا یه helper جدید می‌سازه، یه جا چیزی رو که قبلا validate شده دوباره از اول بررسی می‌کنه و کم‌کم پروژه پر میشه از کدهایی که هر کدوم به تنهایی منطقی به نظر میان ولی کنار هم یه آشفتگی درست می‌کنن. بدتر اینجاست که ممکنه همه تست‌ها هم پاس بشن و ظاهرا چیزی خراب نباشه. برای همین clean up کردن کدهای AI فقط این نیست که warningها رو پاک کنیم یا کد رو کوتاه‌تر کنیم. باید ببینیم اصلا این تکه کد چرا به وجود اومده، چیزی شبیهش از قبل داشتیم یا نه و بعد از تغییر واقعا چه چیزی ساده‌تر شده. وگرنه خیلی راحت فقط ظاهر کد تمیز میشه و همون شلوغی قبلی یه جای دیگه ادامه پیدا می‌کنه.

https://www.builder.io/blog/de-slop-ai-generated-codebase

@codehalics | کدهالیک

یه مقاله جالب امروز دیدم راجع‌به وضعیت بازار کار تکنولوژی و راستش حرف اصلیش خیلی قابل فکر بود: شاید مسئله این نباشه که دیگه توی تک فرصت نیست، مسئله اینه که راه ورودش عوض شده.

تا چند سال پیش مسیر تقریباً مشخص بود. یه زبان و فریم‌ورک یاد می‌گرفتی، چندتا پروژه می‌ساختی، رزومه می‌فرستادی و بالاخره یه جایی به عنوان جونیور وارد می‌شدی. الان اون مسیر خیلی سخت‌تر شده. تعداد موقعیت‌های جونیور کمتر شده، بخشی از کارهایی که قبلاً به نیروی تازه‌کار می‌دادن با AI انجام می‌شه و شرکت‌ها هم از همون اول انتظار دارن آدم مستقل‌تر باشه، مسئله حل کنه و بلد باشه از AI به عنوان ابزار استفاده کنه.

به نظرم نکته مهم مقاله همین بود: بازار کار تکنولوژی بسته نشده، ولی درِ ورودی قبلیش دیگه مثل قبل باز نیست. اگه هنوز با همون فرمول قدیمی جلو بری، احتمالاً بیشتر از اینکه مشکل از توانایی تو باشه، مشکل از مسیریه که داری امتحان می‌کنی.

https://dev.to/james_anderson_h/tech-is-brutal-right-now-stay-or-go-lets-think-clearly-59jk

@codehalics | کدهالیک

من نظر شخصیم راجب این مقاله بخوام بگم به نظرم چیزی که بیشتر از همه عوض شده، تعریف آماده بودن برای ورود به بازار کاره. قبلاً کافی بود پایه‌ها رو بلد باشی و شرکت روی رشدت سرمایه‌گذاری کنه، ولی الان خیلی جاها انتظار دارن از همون روز اول بتونی خروجی واقعی بدی.

هوش مصنوعی هم این فاصله رو بیشتر کرده، چون بخش زیادی از کارهایی که قبلاً نقطه شروع یه جونیور بود، دیگه به همون شکل وجود نداره. برای همین فکر می‌کنم کسی که الان می‌خواد وارد تک بشه، باید خیلی زودتر از قبل از فاز صرفاً یاد گرفتن خارج بشه و بره سمت ساختن، حل کردن مسئله واقعی و کار کردن درست با AI.

ورود سخت‌تر شده، ولی برای کسی که این تغییر رو زود بفهمه، هنوز فرصت خیلی زیاده.

و عمیق شدن ادما هم بسیار کم شده یعنی اگر یکی قبل ai چیزی بلد بود و توش دیپ بود خیلی بهتر از ai میتونه الان استفاده کنه در صورتی که یکی رندوم وارد این حوزه شه اصلا خیلی از این حوزه ها رو نمیدونه صرفا فقط مینویسه میره جلو و تهشم خروجی خوبی نمیگیره خروجیش صرفا فیت یه شرکت دسته چندمه بنظرم و خیلیم بابتش خوشحاله چون همیشه این قانون رو من بهش اطمینان دارم که اگر ورودی خوبی ندی خروجی خوبی نمیگیری !

@codehalics | کدهالیک

مدل GPT-6 Luna کاملاً رایگان و نامحدود شد

سرویس DuckDuckGo از طریق DuckAi این مدل رو بدون نیاز به ثبت‌نام و کارت بانکی باز کرده.

قابلیت هایی که بهت میده :
• چت با Luna
• تولید تصویر
• مکالمه صوتی کامل (روی موبایل هم خوب کار می‌کنه)

https://duck.ai


@codehalics | کدهالیک

بک‌اند دولوپر یا مهندس بک‌اند؟

هر دوشون کد می‌زنن، API می‌نویسن و با دیتابیس کار می‌کنن. پس فرقشون کجاست؟جوابش توی همین ویدیوئه

این ویدیوی کوتاه، تیکه‌ای از فصل دوم بوت‌کمپ مهندسی بک‌اند.
توی بوت‌کمپ، یه نئوبانک شبیه بلوبانک رو از صفر طراحی می‌کنیم و می‌سازیم، و هر قدمش رو با نگاه یه مهندس جلو می‌بریم.

🎓 جزئیات دوره و قسمت‌های رایگان:
https://codehalic.ir/courses/backend-engineering-bootcamp

@codehalic | کدهالیک

چین یه OCR اوپن سورس منتشر کرده که می‌تونه ده‌ها صفحه PDF رو یک‌جا بخونه!

اسمش Unlimited-OCR و توسط Baidu توسعه داده شده.

تا الان خیلی از ابزارهای OCR برای خوندن یه PDF طولانی، صفحات رو جداجدا پردازش می‌کردن. اما Unlimited-OCR اومده این محدودیت رو تا حد زیادی برطرف کنه.

https://github.com/baidu/Unlimited-OCR

@codehalics | کدهالیک

با یه روز تأخیر، روز جهانی دختر رو به دخترای برنامه‌نویس تبریک می‌گم؛ همون اقلیت کمیابی که وسط این همه دولوپر پسر هنوز دارن با باگ‌ها می‌جنگن
ویدیوش بامزه بود واقعا :))))))

@codehalics | کدهالیک

25 دلار کردیت GLM 5.3 flash و DeepSeek v4.1 flash رو هم این پلتفرم بهتون میده :

https://console.river.ai

@codehalics | کدهالیک

یکی از بهینه‌سازی‌هایی که توی وب خیلی راحت می‌شه از کنارش رد شد، فونته.

وقتی از فونت سفارشی استفاده می‌کنیم، بهتره به‌جای فایل‌های TTF یا OTF از فرمت WOFF2 استفاده کنیم، چون برای وب ساخته شده و معمولاً حجم خیلی کمتری داره.

ولی فقط تبدیل فونت به WOFF2 کافی نیست.

مثلاً اگر از یه فونت فقط وزن Regular و Bold رو استفاده می‌کنیم، لود کردن پنج شش وزن دیگه فقط حجم اضافه‌ست و بدون دلیل سرعت صفحه رو پایین میاره.

یکی دیگه از کارهای مهم، Subset کردنه؛ یعنی فقط کاراکترهایی رو داخل فایل فونت نگه داریم که واقعاً توی پروژه بهشون نیاز داریم.

برای سایت‌های فارسی این بخش خیلی مهمه، چون اگه Subset اشتباه انجام بشه ممکنه بعضی حروف فارسی، اعداد یا علائم از فونت حذف بشن.

استفاده از font-display هم کمک می‌کنه متن منتظر لود شدن فونت نمونه و کاربر محتوا رو سریع‌تر ببینه مثلا اگر روی swap بزاری تا زمانی که فونتت لود شه یه فونت دیفالت نشون میده بعد وقتی لود شد تازه با فونت تو نشون میده متن صفحه رو !

برای فونت‌های مهم ابتدای صفحه هم Preload می‌تونه مفید باشه، ولی فقط برای فایل‌هایی که واقعاً همون اول لازم داریم؛ چون Preload کردن همه فونت‌ها خودش می‌تونه نتیجه برعکس بده.

استفاده از Variable Font هم توی بعضی پروژه‌ها انتخاب خوبیه، چون چند وزن مختلف رو داخل یک فایل می‌ده و تعداد فایل‌هایی که باید دانلود بشن کمتر می‌شه.

در نهایت بهینه‌سازی فونت ترکیب WOFF2، وزن‌های کمتر، Subset درست، font-display مناسب و Preload حساب‌شده‌ست که واقعاً تفاوت ایجاد می‌کنه.

@codehalics | کدهالیک

یه نکته جالب اینه که فونت وزیرمتن نسخه‌ی بدون حروف لاتین داره و توی بعضی از فونت‌های دیگه‌ی صابر راستی‌کردار مثل شبنم، گندم و ساحل هم نسخه‌های بدون حروف لاتین داخل پکیج فونت قرار داده شده بود؛ یعنی از همون موقع به این فکر شده بود که اگه حروف لاتین رو لازم نداری، مجبور نباشی حجم اضافه‌شون رو هم همراه فونت لود کنی.

صابر راستی‌کردار فقط سازنده‌ی وزیرمتن نبود و فونت‌های صمیم، تنها، شبنم، گندم، پرستو، ساحل، ناهید و همین‌طور وزیرکد هم از پروژه‌هایی بودن که منتشر کرده بود. خیلی از این فونت‌ها سال‌هاست توی سایت‌ها، اپلیکیشن‌ها و پروژه‌های فارسی استفاده می‌شن.

متأسفانه صابر راستی‌کردار در سال ۱۴۰۲ و در ۳۶ سالگی درگذشت. بخش مهمی از تجربه‌ی بهتر ما از متن فارسی روی وب، مدیون کارهایی مثل همین فونت‌ها و ابزارهاییه که رایگان و متن‌باز در اختیار همه گذاشت.

اگر تا امروز از وزیرمتن، شبنم، ساحل یا هرکدوم از فونت‌های ایشون توی پروژه‌هاتون استفاده کردید، برای شادی روحش یه فاتحه بخونید.

یاد صابر راستی‌کردار و اثری که برای وب فارسی به جا گذاشت، گرامی.

https://github.com/rastikerdar/vazirmatn

@codehalics | کدهالیک

جمنای ۴ بالاخره معرفی شد !
بالاخره گوگل به خودش اومد و این مدل بسیار خفن با اسم آرگون از امروز روی حساب های پرو و پلاس در دسترسند !

@codehalics | کدهالیک

یکمی اگر تئوری موسیقی بلد باشین و گام‌های موسیقی رو بشناسین با گام Lydian آشناییت دارید! اما اگر هم اصلاً سراغ موسیقی نرفتید، «گام» یا Scale رو مثل پالت رنگی یک نقاش در نظر بگیرید؛ مجموعه‌ای از چند نت که وقتی کنار هم چیده میشن، حال و هوای آهنگ رو مشخص می‌کنن که مثلاً شاد باشه، غمگین باشه یا رازآلود. حالا گام Lydian یک پالت جادوییه که توش فقط با یک تغییر کوچیک روی نت چهارم، موسیقی یهو از زمین کنده میشه و حس معلق بودن، شگفتی، مدرنیته و طلوع یک عصر جدید رو به آدم میده. جالبه بدونید توی موزیک ویدیوهای معرفی هوش مصنوعی مثل Gemini، GPT و Claude هم دقیقاً از همین تئوری و تکنیک روان‌شناختی Warm Futurism استفاده می‌کنن. غول‌های تکنولوژی برای اینکه نشون بدن یک هوش فوق‌بشری ساختن اما قرار نیست مثل فیلم‌های علمی‌تخیلی ازش بترسیم، به جای صداهای سرد و رباتیک، این گام فضایی Lydian رو روی گام‌های گرم مثل Bb و F می‌برن و با سازهای بادی مثل Trombone، French Horn و Saxophone اجراش می‌کنن؛ چون این سازها فقط با «نفس انسان» جون می‌گیرن و صدای جریان هوا توی ساز، ناخودآگاه به ما حس زندگی، امنیت و هم‌نفسی میده. در واقع با ترکیب نفس گرم انسان توی سازهای بادی و این گام روشن و آینده‌نگر، خیلی هنرمندانه به مغز ما میگن که از این قدرت فرابشری نترس، چون این آینده‌ی هیجان‌انگیز، رفیق و همراه توئه.

@codehalics | کدهالیک

مثلا موسیقی معروف فیلم Interstellar از هانس زیمر رو یادتونه؟ با اینکه کل فیلم یه غم و دلتنگی عمیق داره، ولی زیمر چرخه اصلی آهنگ رو از روی نت فا شروع می‌کنه و طوری نت‌ها رو می‌چینه که مغز ما همون کشش جادویی گام F Lydian رو همراه با صدای غول‌پیکرترین ساز بادی دنیا یعنی ارگ کلیسا می‌شنوه؛ و دقیقا به خاطر همینه که به محض شنیدنش، حس می‌کنیم از زمین کنده شدیم و وسط کهکشان و زمان معلقیم!

@codehalics | کدهالیک