🍎🏃📚✏️
64-جو درس
تایلیقلار (6)
3. سوال تایلیقلاری
ديليميزين اوٌچونجو نوع تایلیقلاری, معين بير شخص و يا اشيانى سوال طرزيله و عمومى حالدا بيلديرر. بو تایلیقلار دا, شخص تایلیقلاری كيمى, بير جوٌمله ده هئچ بير ايسمى دييشه بيلمز, آنجاق ايشلنديكلرى جوٌمله دن سوْنراكى جوٌمله ده اوْنلارين يئرينى توتدوغو ايسيم گلر.
بو تایلیقلاردان "كيم؟" و "نه؟" شخص تایلیقلاری كيمى, جوٌمله نين مبتداسى, تامامليغى, و خبرى اوْلا بيلر.
ديليميزده كى سوال تایلیقلاری بونلاردير:
كيم؟, نه؟, هارا؟, هانسى؟, هاچان؟, نئچه؟, نئجه؟, نه واخت؟, نه. زامان؟, هانى؟, هايان؟, ...
بو عوضلیکلردن كيم؟, نه؟, هارا؟, هانسى؟ سؤزلرى حاللانار, جمع علامتى آلار و خبر شكيلچيسى ايله ايشلنه بيلر:
كيملر, كيمين, كيمه, كيملره, كيمدن, ... بو كيمدير؟, ...
نلر؟, نه يين؟, نيه؟, نلره؟, ندن؟, بو ندير؟.
هارالار؟, هارانين؟, هارايا؟, هارالارا؟, هارالاردان؟, ... بورا هارادير؟ ...
هانسيلار؟, هانسينين؟, هانسينا؟, هانسيلارا؟, هانسيلاردان؟, ... سن دئين هانسيدير؟
بونلاردان "نه؟" واسيطه سيله نه واخت؟, نه زامان؟, نه جور؟, نه ساياق؟, نيه گؤره؟, ندن اؤترو؟, نه تهر؟, نه اوٌچون؟, نه قدر؟, نه سببله؟ كيمى سوال تایلیقلاری ده دوٌزلر.
بو تایلیقلاردان "كيم؟" عوضليگى اؤزونه اؤزل آشاغيداكى اؤزلليكلرى واردير:
1. كيم؟ سؤزو يالنيز اينسان آدلارى و يا بو آدلارين تصوورونو وئرن اشيانين آدلارينى دييشه بيلر: كيم اؤز ديلينى سئوير؟
2. كيم؟ تایلیغی تصديق بيلديرن فعللرله ايشلنديكده "هئچ كس" معناسى وئرير و اينكار بيلديرير: كيم بيلير, بلكه بوگون ياغيش ياغدى؟ صاباح نه اوْلاجاغين كيم بيلير؟
3. كيم سؤزو اينكار بيلديرن فعللرله ايشلنديكده "هامى" سؤزونو عوض ائدير و تصديق بيلديرير: آذربايجانين قديمدن توٌرك اوْلدوغونو كيم بيلير؟
قایناق : سس ، صرف کیتابی پروفسور زهتابی-تخلیص ائدن ، سارای خانیم
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
64-جو درس
تایلیقلار (6)
3. سوال تایلیقلاری
ديليميزين اوٌچونجو نوع تایلیقلاری, معين بير شخص و يا اشيانى سوال طرزيله و عمومى حالدا بيلديرر. بو تایلیقلار دا, شخص تایلیقلاری كيمى, بير جوٌمله ده هئچ بير ايسمى دييشه بيلمز, آنجاق ايشلنديكلرى جوٌمله دن سوْنراكى جوٌمله ده اوْنلارين يئرينى توتدوغو ايسيم گلر.
بو تایلیقلاردان "كيم؟" و "نه؟" شخص تایلیقلاری كيمى, جوٌمله نين مبتداسى, تامامليغى, و خبرى اوْلا بيلر.
ديليميزده كى سوال تایلیقلاری بونلاردير:
كيم؟, نه؟, هارا؟, هانسى؟, هاچان؟, نئچه؟, نئجه؟, نه واخت؟, نه. زامان؟, هانى؟, هايان؟, ...
بو عوضلیکلردن كيم؟, نه؟, هارا؟, هانسى؟ سؤزلرى حاللانار, جمع علامتى آلار و خبر شكيلچيسى ايله ايشلنه بيلر:
كيملر, كيمين, كيمه, كيملره, كيمدن, ... بو كيمدير؟, ...
نلر؟, نه يين؟, نيه؟, نلره؟, ندن؟, بو ندير؟.
هارالار؟, هارانين؟, هارايا؟, هارالارا؟, هارالاردان؟, ... بورا هارادير؟ ...
هانسيلار؟, هانسينين؟, هانسينا؟, هانسيلارا؟, هانسيلاردان؟, ... سن دئين هانسيدير؟
بونلاردان "نه؟" واسيطه سيله نه واخت؟, نه زامان؟, نه جور؟, نه ساياق؟, نيه گؤره؟, ندن اؤترو؟, نه تهر؟, نه اوٌچون؟, نه قدر؟, نه سببله؟ كيمى سوال تایلیقلاری ده دوٌزلر.
بو تایلیقلاردان "كيم؟" عوضليگى اؤزونه اؤزل آشاغيداكى اؤزلليكلرى واردير:
1. كيم؟ سؤزو يالنيز اينسان آدلارى و يا بو آدلارين تصوورونو وئرن اشيانين آدلارينى دييشه بيلر: كيم اؤز ديلينى سئوير؟
2. كيم؟ تایلیغی تصديق بيلديرن فعللرله ايشلنديكده "هئچ كس" معناسى وئرير و اينكار بيلديرير: كيم بيلير, بلكه بوگون ياغيش ياغدى؟ صاباح نه اوْلاجاغين كيم بيلير؟
3. كيم سؤزو اينكار بيلديرن فعللرله ايشلنديكده "هامى" سؤزونو عوض ائدير و تصديق بيلديرير: آذربايجانين قديمدن توٌرك اوْلدوغونو كيم بيلير؟
قایناق : سس ، صرف کیتابی پروفسور زهتابی-تخلیص ائدن ، سارای خانیم
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
❤2
🍎🏃📚✏️
آدی(عادی) گؤیروش :
آد. آغاج. قافقاز، البو̌رز(البرز) و آذربایجان
داغلاریندا بیتن و مئیوه سی قوش دیلینه اوْخشایان
حکیملیکده ...قیزدیرمانی کسمه یه، یارا قانینی قوروتماغا،
بؤیره ک و قوْووق داشین اریتمه یه، ایشک گتیرمه یه،
اوٌره ک آغریسینا و... قوللانیلان بیر جور آغاج و اوْنون مئیوه سی.
باشقا آدلاری : قوش دیلی. وَن. اَهْر.
ت.ت : عادی دیش بوداق.
فا : زبان گنجشک.
لاتین آدی : Fraxinus excelsior.
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
آدی(عادی) گؤیروش :
آد. آغاج. قافقاز، البو̌رز(البرز) و آذربایجان
داغلاریندا بیتن و مئیوه سی قوش دیلینه اوْخشایان
حکیملیکده ...قیزدیرمانی کسمه یه، یارا قانینی قوروتماغا،
بؤیره ک و قوْووق داشین اریتمه یه، ایشک گتیرمه یه،
اوٌره ک آغریسینا و... قوللانیلان بیر جور آغاج و اوْنون مئیوه سی.
باشقا آدلاری : قوش دیلی. وَن. اَهْر.
ت.ت : عادی دیش بوداق.
فا : زبان گنجشک.
لاتین آدی : Fraxinus excelsior.
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
❤1
Forwarded from UrmuBirlikSesi اورمو بیرلیک سسی
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
آتاسی ایله آناسی بیر ایلدن چوخ آدینا گؤره کیملیک(شناسنامه) آلماق اوچون چوخ اذیت اولدولار…
آما تیکانتپهلی اونور بؤیودو و اؤز آدینی اؤز کیملییینی داشیر!
بوگون ایسه چملی گؤلده کوراوغلو فستیوالیندا
آذربایجان موسیقیسینی کمانچهسیله سسلندیریر.
بعضی آدلار فقط بیر شناسنامهنین اوستونده یازیلماز؛
بیر حیاتین، بیر کیملییین، بیر فرهنگین سمبولونا چئوریلر.
غربی آذربایجان، تیکانتپه، چملی گؤل
۱۴۰۵/۰۷/۰۵
اورمو بیرلیک سسی ایله یول بیر اولون 👇
@UrmuBirlikSesi
آما تیکانتپهلی اونور بؤیودو و اؤز آدینی اؤز کیملییینی داشیر!
بوگون ایسه چملی گؤلده کوراوغلو فستیوالیندا
آذربایجان موسیقیسینی کمانچهسیله سسلندیریر.
بعضی آدلار فقط بیر شناسنامهنین اوستونده یازیلماز؛
بیر حیاتین، بیر کیملییین، بیر فرهنگین سمبولونا چئوریلر.
غربی آذربایجان، تیکانتپه، چملی گؤل
۱۴۰۵/۰۷/۰۵
اورمو بیرلیک سسی ایله یول بیر اولون 👇
@UrmuBirlikSesi
❤1👏1
This media is not supported in your browser
VIEW IN TELEGRAM
🍎🏃📚✏️
دوْغرو ساواش
پیشیک ایله گؤزلوکلو (کوبرا) ایلانین ساواشی.
گؤزلوکلو ایلانا آتا ایلانی دا دئییلیر.
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
دوْغرو ساواش
پیشیک ایله گؤزلوکلو (کوبرا) ایلانین ساواشی.
گؤزلوکلو ایلانا آتا ایلانی دا دئییلیر.
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
❤1
🍎🏃📚✏️
گؤزلوٌکلو ایلان :
آد. وحش. آفریقا و آسیانین ایسسی بؤلگه لرینده یاشایان،
چوْخ زهرلی، قیرمیزی، اسمر
یوْخسا ساری رنگده اوْلان بیر ایلان.
فا : مار کبرا. کفچه مار.
فر. : cobra.
لاتین : Naja.
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
گؤزلوٌکلو ایلان :
آد. وحش. آفریقا و آسیانین ایسسی بؤلگه لرینده یاشایان،
چوْخ زهرلی، قیرمیزی، اسمر
یوْخسا ساری رنگده اوْلان بیر ایلان.
فا : مار کبرا. کفچه مار.
فر. : cobra.
لاتین : Naja.
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
❤2
Forwarded from چاغداشلیق (کامبیز نجفی)
✓
چاغداشلیق
#چاغداشلیق_دیل_بیلگیسی
✓«بدون اینکه...» در زبان ترکی
#کامبیز_نجفی
در فارسی میگوییم «بدون اینکه به من بگوید، رفت»
در زبانهای ترکی، این مفهوم با چند ساخت متفاوت بیان میشود.
۱. ترکی استانبولی:
«madan /meden»
در ترکی استانبولی برای بیان «بدون انجام دادنِ کاری» از ساخت -madan / -meden استفاده میشود:
Bana söylemeden gitti.
(بدون اینکه به من بگوید، رفت)
ساخت استانبولی:
söyle-me-den
söyle(بن فعل)
ma/me(پسوند نفی)
den(پسوند ساخت)
بنابراین:
söylemeden
(بدون گفتن / بدون اینکه بگوید)
Bana sormadan yaptı.
(بدون اینکه از من بپرسد، انجام داد)
Ders çalışmadan sınava girdi.
(بدون اینکه درس بخواند، وارد امتحان شد)
Kimseye haber vermeden çıktı.
(بدون اینکه به کسی خبر بدهد، بیرون رفت)
۲. ترکی آذربایجانی: «مادان/ مهدن»
در ترکی آذربایجانی نیز همین ساخت وجود دارد:
منه دئمهدن گئتدی(بدون اینکه به من بگوید، رفت)
ساخت آذربایجانی: بن فعل+ پسوند نفی(ما/مه)+پسوند ساخت(دان/دن):
_منه دئمهدن، چیخدی(بدون اینکه به من بگوید، خارج شد)
_قاپییی باغلامادان، گئتدی(بدون اینکه را ببندد، رفت)
نکته: در برخی نقاط آذربایجان، ساخت«مامیشدان/مهمیشدن» نیز به کار میرود:
_مندن ائشیتمهمیشدن، منئم دیلیمدن دانیشمیشدی(بدون اینکه از زبان من بشنود، از قول من حرف زده بود)
۳. ترکی قشقایی: «مامیش/مهمیش»
در قشقایی، این مفهوم با ساخت دیگری بیان میشود و مثال بالا به صورت دیگری گفته میشود: «منه دئمهمیش، چیخدی»
ساخت قشقایی: بن فعل+ پسوند نفی(ما/مه)+قید فعل منفی (میش)
_هئچ چورتلامامیش، اون ساعات ماشین سوردو(بدون آنکه چرت بزند، ده ساعت رانندگی کرد)
_دوشونمهمیش، دانیشدینگ(بدون آنکه فکر کنی، حرف زدی)
_گولمهمیش، بو لطیفهیی دئدی(بدون آنکه بخندد، این لطیفه را تعریف کرد)
_درسینی اوخومامیش، گئتدی مدرسهیه(بدون آنکه درسش را بخواند، رفت مدرسه)
✓چاغداشلیق، قاشقایینینگ دیل و ادبییاتی اهوی:
@chaghdashlIq
❤2
🍎🏃📚✏️
✍🏻علیرضا استادی ارزیل {خاقان}
قورد آغزی باغلاما اینانجی(۳)
3. قورد آغزی باغلانماسی ایله باغلی اؤرنکلر
آرتوین و چئورهسینده گئجه ییهسیز اولاراق چؤلده قالان حئیوانلاری قورددان قوْروماق اوزره «تین» سورهسی اوچ دفعه «اعوذ و بسمله» چکیلهرک نفس آلمادان اوْخونور. یا بیر پیچاغین آغزی باغلاناراق، یا دا سال ایپلیگه دوٌگون وورولاراق قوردون آغزی باغلانیر. (توخدمیر، 1993: 262)
قورد آغزی باغلاما اویغولاما(اجرا)سی اسلامیتدن اؤنجه توٌرک خالقلاریندا واردی ایسه کی، ائله اوْلدوغونو قبول ائدیریک، اسلامیتله بو اینانج بعضی آیهلری ده قاپسادیغیندان یئنی دینین پالتارینا دا بوٌرونموشدور. پیچاق آغزی آچیپ باغلاماق دوٌگون آتیب دوٌگون آچماق خالق اینانجلاریمیزدا جادو ائلهمک و جادو پوْزماق بحثلرینین قوْنوسودورلار. قورد آغزی باغلانیلماسی چوْخونلوقلا باغلی دوعالار ائشلیگینجه پیچاق آغزی باغلاناراق ائدیلیر.
ایران توٌرکلریندهکی قورد آغزی باغلاماسینی عقیدهلی آدام، پاک اینسان، ایمام و یا آغساققال ائدر، ایتمیش حئیوانلار تاپیلینجا قوردون (=اوراداکی یایقین آدی ایله جاناوار) آغزی عینی شخصلر طرفیندن آچیلار. باغلاما و آچما بیرچوخ یئرده اوْلدوغو کیمی پیچاقلا اویغولانماقدادیر. ماراقلی اوْلان آغزی باغلی قوردون یانینداکی مزرعه حئیوانلارینا توْخونمامیش اوْلماسیدیر. بو نوع تثبیتلر سوریه توٌرکمنلری آراسیندا دا یاپیلمیشدیر.
چاناققالا بؤلگهسینده قورد آغزینین باغلانیلماسی اوٌچون قریش سورهسی ترسیندن اوْخونمالیدیر. «ترس»، موتیفینین بو اویغولامادا یئر آلماسی ماراقلیدیر. آیریجا قورد آغزی باغلانیلماسیندا اوْخونان فرقلی دعالارین اوْرتاق نقطهلری اوٌزرینده دورولماسی اوْیغولامانین ماهیتینی داها قوْلای آنلاشیلار حالا گتیرهبیلر.
ائغیردیر'ده، بیر مزرعهدن ایتن قوْیون، کئچی، اینک کیمی حئیوانلارین تاپیلماسی اوٌچون مزرعه صاحبی قوردون آغزینی باغلادیر. بونون اوٌچون باغلاییجی ساپیندان آچیلیب-باغلانان توٌردن پیچاغی الینه آلیر، پیچاغی آچاراق اوٌچ دفعه دعا اوْخویوب پیلر(پوفلر) پیچاغی ساپینا دوْغرو باغلارکن؛
«قورد آغزینی قاپا
یوْلون اوْلسون ساپا
پیچاغیمی یاغلادیم
قورد آغزینی باغلادیم.» دئیهرک پیچاغی باغلار. بو اویغولاما آخشام یاتانچاغی اذانیندان سوْنرا اوْلور. ائرتهسی گوٌن ایتمیش حئیوانین تاپیلاجاغینا اینانیلیر (آکایا، 1997: 179-180). بو تثبیتده ده آیینه یاتانچاغی اذانی گیرمک صورتیله اویغولاما ایسلامیلشمیشدیر.
یالواچدا گئجه اوْتارماسیندا ایتن سوٌرونون یابانی حئیوانلاردان ضرر گؤرمهمهسی اوٌچون «قورد آغزی باغلاما» ایشی گؤرولور. اویغولاییجییا بوخوْو ایپی داوارین بوْینونا باغلانان ایپ وئریلیر. بو کیشی ایتن حئیوانلارین اطرافدا تاپیلابیلهجکلری یئرلرین آدلارینی سایاراق دعالار اوْخویوب و الیندهکی ایپه دوٌگون چالیر. بئلهجه قوردون آغزی باغلانیلمیش اوْلور. (ایسپارتا والیلیگی، 1998: 6) بو تثبیتده ماراقلی اوْلان مسأله، ایتن حیوانلارین سادهجه قورددان دئییل، یابانی حیوانلاردان ضرر گؤرمهسی اؤنلهنیلمک ایستهنیلمهسیدیر. بو تثبیت بو سورویا جاواب وئریر. نهدن سادهجه قوردون آغزی باغلانیلماق ایستهنیلمیش اولسون. ایتن حیوانلارا سادهجه قورد ضرر وئرمز کی. بو نکته خاطیره بونو گتیریر، قوردون باشقا یابانی حئیوانلار باخیمیندان اؤزل بیر قوْنومو مو وار؟ باشقا طرفدن بیر باشقا تثبیتده ده آغزی باغلانمیش بیر قوردون ائرتهسی گوٌن ایتن حئیوانین یانیندا اونو قورورجاسینا گؤزلرکن گؤرولموش اوْلماسی و آغزی آچیلان قوردون بؤلگهدن چکیب گئتدیگی شکلیندهدیر.
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
✍🏻علیرضا استادی ارزیل {خاقان}
قورد آغزی باغلاما اینانجی(۳)
3. قورد آغزی باغلانماسی ایله باغلی اؤرنکلر
آرتوین و چئورهسینده گئجه ییهسیز اولاراق چؤلده قالان حئیوانلاری قورددان قوْروماق اوزره «تین» سورهسی اوچ دفعه «اعوذ و بسمله» چکیلهرک نفس آلمادان اوْخونور. یا بیر پیچاغین آغزی باغلاناراق، یا دا سال ایپلیگه دوٌگون وورولاراق قوردون آغزی باغلانیر. (توخدمیر، 1993: 262)
قورد آغزی باغلاما اویغولاما(اجرا)سی اسلامیتدن اؤنجه توٌرک خالقلاریندا واردی ایسه کی، ائله اوْلدوغونو قبول ائدیریک، اسلامیتله بو اینانج بعضی آیهلری ده قاپسادیغیندان یئنی دینین پالتارینا دا بوٌرونموشدور. پیچاق آغزی آچیپ باغلاماق دوٌگون آتیب دوٌگون آچماق خالق اینانجلاریمیزدا جادو ائلهمک و جادو پوْزماق بحثلرینین قوْنوسودورلار. قورد آغزی باغلانیلماسی چوْخونلوقلا باغلی دوعالار ائشلیگینجه پیچاق آغزی باغلاناراق ائدیلیر.
ایران توٌرکلریندهکی قورد آغزی باغلاماسینی عقیدهلی آدام، پاک اینسان، ایمام و یا آغساققال ائدر، ایتمیش حئیوانلار تاپیلینجا قوردون (=اوراداکی یایقین آدی ایله جاناوار) آغزی عینی شخصلر طرفیندن آچیلار. باغلاما و آچما بیرچوخ یئرده اوْلدوغو کیمی پیچاقلا اویغولانماقدادیر. ماراقلی اوْلان آغزی باغلی قوردون یانینداکی مزرعه حئیوانلارینا توْخونمامیش اوْلماسیدیر. بو نوع تثبیتلر سوریه توٌرکمنلری آراسیندا دا یاپیلمیشدیر.
چاناققالا بؤلگهسینده قورد آغزینین باغلانیلماسی اوٌچون قریش سورهسی ترسیندن اوْخونمالیدیر. «ترس»، موتیفینین بو اویغولامادا یئر آلماسی ماراقلیدیر. آیریجا قورد آغزی باغلانیلماسیندا اوْخونان فرقلی دعالارین اوْرتاق نقطهلری اوٌزرینده دورولماسی اوْیغولامانین ماهیتینی داها قوْلای آنلاشیلار حالا گتیرهبیلر.
ائغیردیر'ده، بیر مزرعهدن ایتن قوْیون، کئچی، اینک کیمی حئیوانلارین تاپیلماسی اوٌچون مزرعه صاحبی قوردون آغزینی باغلادیر. بونون اوٌچون باغلاییجی ساپیندان آچیلیب-باغلانان توٌردن پیچاغی الینه آلیر، پیچاغی آچاراق اوٌچ دفعه دعا اوْخویوب پیلر(پوفلر) پیچاغی ساپینا دوْغرو باغلارکن؛
«قورد آغزینی قاپا
یوْلون اوْلسون ساپا
پیچاغیمی یاغلادیم
قورد آغزینی باغلادیم.» دئیهرک پیچاغی باغلار. بو اویغولاما آخشام یاتانچاغی اذانیندان سوْنرا اوْلور. ائرتهسی گوٌن ایتمیش حئیوانین تاپیلاجاغینا اینانیلیر (آکایا، 1997: 179-180). بو تثبیتده ده آیینه یاتانچاغی اذانی گیرمک صورتیله اویغولاما ایسلامیلشمیشدیر.
یالواچدا گئجه اوْتارماسیندا ایتن سوٌرونون یابانی حئیوانلاردان ضرر گؤرمهمهسی اوٌچون «قورد آغزی باغلاما» ایشی گؤرولور. اویغولاییجییا بوخوْو ایپی داوارین بوْینونا باغلانان ایپ وئریلیر. بو کیشی ایتن حئیوانلارین اطرافدا تاپیلابیلهجکلری یئرلرین آدلارینی سایاراق دعالار اوْخویوب و الیندهکی ایپه دوٌگون چالیر. بئلهجه قوردون آغزی باغلانیلمیش اوْلور. (ایسپارتا والیلیگی، 1998: 6) بو تثبیتده ماراقلی اوْلان مسأله، ایتن حیوانلارین سادهجه قورددان دئییل، یابانی حیوانلاردان ضرر گؤرمهسی اؤنلهنیلمک ایستهنیلمهسیدیر. بو تثبیت بو سورویا جاواب وئریر. نهدن سادهجه قوردون آغزی باغلانیلماق ایستهنیلمیش اولسون. ایتن حیوانلارا سادهجه قورد ضرر وئرمز کی. بو نکته خاطیره بونو گتیریر، قوردون باشقا یابانی حئیوانلار باخیمیندان اؤزل بیر قوْنومو مو وار؟ باشقا طرفدن بیر باشقا تثبیتده ده آغزی باغلانمیش بیر قوردون ائرتهسی گوٌن ایتن حئیوانین یانیندا اونو قورورجاسینا گؤزلرکن گؤرولموش اوْلماسی و آغزی آچیلان قوردون بؤلگهدن چکیب گئتدیگی شکلیندهدیر.
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
❤2
دوْدوْ اوستاد منصور کوره کنلیلر(گورکانیان) رسیمچیسی چکن رسیم.
🍎🏃📚✏️
دوْدوْ :
آد. وحش. سوْیو تو̌که نمیش
(نسلی میلادی 1681-جی ایلده آرادان گئتمیش)،
اوچا بیلمه ین، 20 کیلو آغیرلیغیندا ،
1 مئتیر اوجالیغیندا اوْلان و
یئر اوزونده یاشامیش بیر قوش.
لاتین : Raphus cucullatus.
دئمه لییم بو قوشون (اوستده سوْل الده کی)گؤرونتوسونو کوٌره کنلیلر
حؤکومتی چاغی قوش ا باخا - باخا
اوستا منصور نقاش اؤز الی ایله چکیبدیر.
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
🍎🏃📚✏️
دوْدوْ :
آد. وحش. سوْیو تو̌که نمیش
(نسلی میلادی 1681-جی ایلده آرادان گئتمیش)،
اوچا بیلمه ین، 20 کیلو آغیرلیغیندا ،
1 مئتیر اوجالیغیندا اوْلان و
یئر اوزونده یاشامیش بیر قوش.
لاتین : Raphus cucullatus.
دئمه لییم بو قوشون (اوستده سوْل الده کی)گؤرونتوسونو کوٌره کنلیلر
حؤکومتی چاغی قوش ا باخا - باخا
اوستا منصور نقاش اؤز الی ایله چکیبدیر.
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
❤1
🍎🏃📚✏️
✍🏻علیرضا استادی ارزیل {خاقان}
قورد آغزی باغلاما اینانجی(۳)
آذربایجاندا دا قورد آغزی پیچاقلا باغلانیر. قورد آغزی توٌرک دوٌنیاسینین بیرچوْخ یئرینده هابئله پیچاقلا باغلانیر. آنادوْلودا قیز ایستهنیلینجه آیلهسینین و امتحانا گیرینجه اؤیرتمنلرین آغزی ایینه(ایگنه)ایله باغلانیلیر. آیریجا یوْل باغلاماق، قاپی باغلاماقلا باغلی اینانجلار دا واردیر.
آنادوْلوداکی «قورد آغزی باغلاماسی» اویغولاماسی باییر-بوجاق توٌرکمنلرینده ده واردیر. ائوجیل بیر حئیوان داغدا، اوْتلاقدا قالیب کنده دؤنمهمیش ایسه، اوْ حئیوانا قوردون ضرر وئرمهمهسی اوٌچون مراسم و دعالاری یاپیلاراق قوردون آغزی باغلانیر. گؤزلهنیلن حئیوان مزرعهیه دؤنونجه، آجلیقدان اؤلمهمهسی اوٌچون قوردون آغزی آچیلیر. بو اویغولاما گونئی و قوزئی آذربایجان توٌرکلرینده ده واردیر. (کالافات، 2002: 149-150)
قاراچای تورکلرینده ده قورد آغزی باغلاماق واردیر. بونون اوٌچون پیچاق قینیندان چیخاریلیر ترس چئوریلیر، پیچاق و قینی باغلی دوعاسی اوْخوناراق بیربیرینه باغلانیر. حئیوانلار اوْتلاقدان ساغ سالیم دؤنونجه، قورد آجلیقدان اؤلمهسین دئیه باغلی دوعا اوْخوناراق پیچاق و قینی آچیلیر. بونا قوردون آغزینین آچیلماسی دئییلیر. بو اویغولامادا «پیچاق» و «باغلاما-باغلانما» موضوعلارینین یانی سیرا خالق اینانجلارینداکی مرحمت موتیفی ده یئر آلماقدادیر. قوردون اوْولانماسی اوْنون مشروع یوْلدان رزقینی آراماسیدیر. اوْنا مانع اوْلونمامالیدیر.
قوٌزئی قافقازدا تاباسارانلار دا کنددن بیرینین اینگی ایتسه موللا قوردون آغزینی باغلار. قورد آغزی باغلاماق قاراپاپاق و کومانلاردا دا واردیر. (کالافات، 1999: 127)
قوْیون آبدالین باغلاردا اوْتاردیغی قوْیونلارین مئیوهلره هیچ توْخونمادان، سادهجه اوْتلاری یئدیگی آنلادیلیر و قوْیونلارین باغلارا ضرر وئرمهمهسینین قوْیون آبدالین بیر حکمتی اوْلدوغونا اینانیلیر.
توٌرک دونیاسینین تقریباً هر یئرینده گؤرولن «قورد آغزی باغلاما» اویغولاماسینین درینلیکلرینده حلال-حرام و رزق-نصیب اینانجی واردیر. قوردون آغزی باغلانیلاراق اؤلومه ترک ائدیلمهسی هدف اوْلماز. قوردا عادتاً یئمهمهسی گرهکن ائوجیل حئیوان اوٌچون ایشاره وئریلمیش اوْلونور. ائوجیل حئیوان یئرینه قاییدینجا قوردون آغزی آچیلیر. قوردون آغزی چوْخ دفعه پیچاقلا باغلانیر. باغلانماق توٌرک خالق اینانجلاریندا بیر کددور. باغلانماق و آچیلماق پیچاق-دمیرله یاپیلیر. دمیر ده تورک خالق اینانجلاریندا بیر کددور. باغلانما و آچیلمانین دعا ائشلیگینده یاپیلمیش اولماسی، یاپیلان اویغولامانین ایسلامیلشمیش اولماسیندادیر. اویغولامادا بعضاً خوجانین یئر آلمیش اولماسی قامین رولونو اوزرینه آلماسی ایله ایضاح ائدیلهبیلر. بعضی اویغولامالاردا بو اسنادا یاندیریلمیش اودون سؤنوب سؤنمهدیگینه باخیلیر، اودون سؤنمهسی قوردون حیوانی یئدیگی شکلینده آلقیلانیر، اودون یانماسی قوردون حیوانی یئمهیهجگینین ایشارتی اولاراق قبول ائدیلیر. بیزه گؤره بو تورکلرده عدالت قاورامینین آنتولوژیک تملینین وارلیغینی دا گؤستریر. تنقریده قورد، قوت گؤرموش ایسه، بونون دا بیر نیظامی واردیر. (تورکار-کویئل، 1991: 735-779)
قورد آغزینین باغلانیلماسی کیمی قوردون ایچردیگی معنوی گوجدن ایستیفاد ایله اینسانلارین آغزی، دیلی، کؤنلو باغلانابیلر. بونون اوچون قورد یاغی استفاده ائدیلیر. اینانجا گؤره قورد یاغی اینسانلارین سئویملی گؤرونمهلرینی اؤنلهیر و شیرین دانیشمالارینا مانع اولار.
دوشمنلیک ائدیلمک ایستهنیلن کیمسهنین آغزینی، دیلینی، قاپیسینی باغلاماق اوچون، او کیشینین قاپیسینا قورد یاغی سورتولر. بئله قاپیلارا «باغلی قاپی» دئییلیر. (کالافات، 1999: 207)
ناخچیواندا دا قوردا قدسیّت عاید ائدیلیر و اوغورسوز اوْلمادیغینا اینانیلیر. قورد یاغی سورتولموش بیر آیلهنین آیله فردلری آراسیندا گیلئی چیخاجاغی دوٌشونولور و «قورد یاغی ایله اوْجاق ییخیلار» دئییلیر. (کالافات، 2000: 16)
آذربایجان تورکلرینده ایکی اینسان آراسیندا اختلاف چیخماسی ایستهنیلرسه، بونلارین آراسینی وورماق اوچون بیریسینین اوزرینه «قورد یاغی» سورتولمهسینین گرکدیگینه اینانیلیر.[2]
سونوج
قوردلا باغلی اینانجلار سادهجه توٌرک میتولوژیسینین بیر محصولو دئییل، عینی زاماندا یاشایان خالق اینانجلاریمیزین دا سیخ راستلانیلان بیر موتیفیدیر. توٌرک خالق اینانجلاریندا تثبیتینی یاپدیغیمیز قوردون سیمگهسی قوردون توٌرک داستانلاریندا اوزرینه آلدیغی وظیفهدن فرقلی دئییلدیر.
✍🏻علیرضا استادی ارزیل {خاقان}
قورد آغزی باغلاما اینانجی(۳)
آذربایجاندا دا قورد آغزی پیچاقلا باغلانیر. قورد آغزی توٌرک دوٌنیاسینین بیرچوْخ یئرینده هابئله پیچاقلا باغلانیر. آنادوْلودا قیز ایستهنیلینجه آیلهسینین و امتحانا گیرینجه اؤیرتمنلرین آغزی ایینه(ایگنه)ایله باغلانیلیر. آیریجا یوْل باغلاماق، قاپی باغلاماقلا باغلی اینانجلار دا واردیر.
آنادوْلوداکی «قورد آغزی باغلاماسی» اویغولاماسی باییر-بوجاق توٌرکمنلرینده ده واردیر. ائوجیل بیر حئیوان داغدا، اوْتلاقدا قالیب کنده دؤنمهمیش ایسه، اوْ حئیوانا قوردون ضرر وئرمهمهسی اوٌچون مراسم و دعالاری یاپیلاراق قوردون آغزی باغلانیر. گؤزلهنیلن حئیوان مزرعهیه دؤنونجه، آجلیقدان اؤلمهمهسی اوٌچون قوردون آغزی آچیلیر. بو اویغولاما گونئی و قوزئی آذربایجان توٌرکلرینده ده واردیر. (کالافات، 2002: 149-150)
قاراچای تورکلرینده ده قورد آغزی باغلاماق واردیر. بونون اوٌچون پیچاق قینیندان چیخاریلیر ترس چئوریلیر، پیچاق و قینی باغلی دوعاسی اوْخوناراق بیربیرینه باغلانیر. حئیوانلار اوْتلاقدان ساغ سالیم دؤنونجه، قورد آجلیقدان اؤلمهسین دئیه باغلی دوعا اوْخوناراق پیچاق و قینی آچیلیر. بونا قوردون آغزینین آچیلماسی دئییلیر. بو اویغولامادا «پیچاق» و «باغلاما-باغلانما» موضوعلارینین یانی سیرا خالق اینانجلارینداکی مرحمت موتیفی ده یئر آلماقدادیر. قوردون اوْولانماسی اوْنون مشروع یوْلدان رزقینی آراماسیدیر. اوْنا مانع اوْلونمامالیدیر.
قوٌزئی قافقازدا تاباسارانلار دا کنددن بیرینین اینگی ایتسه موللا قوردون آغزینی باغلار. قورد آغزی باغلاماق قاراپاپاق و کومانلاردا دا واردیر. (کالافات، 1999: 127)
قوْیون آبدالین باغلاردا اوْتاردیغی قوْیونلارین مئیوهلره هیچ توْخونمادان، سادهجه اوْتلاری یئدیگی آنلادیلیر و قوْیونلارین باغلارا ضرر وئرمهمهسینین قوْیون آبدالین بیر حکمتی اوْلدوغونا اینانیلیر.
توٌرک دونیاسینین تقریباً هر یئرینده گؤرولن «قورد آغزی باغلاما» اویغولاماسینین درینلیکلرینده حلال-حرام و رزق-نصیب اینانجی واردیر. قوردون آغزی باغلانیلاراق اؤلومه ترک ائدیلمهسی هدف اوْلماز. قوردا عادتاً یئمهمهسی گرهکن ائوجیل حئیوان اوٌچون ایشاره وئریلمیش اوْلونور. ائوجیل حئیوان یئرینه قاییدینجا قوردون آغزی آچیلیر. قوردون آغزی چوْخ دفعه پیچاقلا باغلانیر. باغلانماق توٌرک خالق اینانجلاریندا بیر کددور. باغلانماق و آچیلماق پیچاق-دمیرله یاپیلیر. دمیر ده تورک خالق اینانجلاریندا بیر کددور. باغلانما و آچیلمانین دعا ائشلیگینده یاپیلمیش اولماسی، یاپیلان اویغولامانین ایسلامیلشمیش اولماسیندادیر. اویغولامادا بعضاً خوجانین یئر آلمیش اولماسی قامین رولونو اوزرینه آلماسی ایله ایضاح ائدیلهبیلر. بعضی اویغولامالاردا بو اسنادا یاندیریلمیش اودون سؤنوب سؤنمهدیگینه باخیلیر، اودون سؤنمهسی قوردون حیوانی یئدیگی شکلینده آلقیلانیر، اودون یانماسی قوردون حیوانی یئمهیهجگینین ایشارتی اولاراق قبول ائدیلیر. بیزه گؤره بو تورکلرده عدالت قاورامینین آنتولوژیک تملینین وارلیغینی دا گؤستریر. تنقریده قورد، قوت گؤرموش ایسه، بونون دا بیر نیظامی واردیر. (تورکار-کویئل، 1991: 735-779)
قورد آغزینین باغلانیلماسی کیمی قوردون ایچردیگی معنوی گوجدن ایستیفاد ایله اینسانلارین آغزی، دیلی، کؤنلو باغلانابیلر. بونون اوچون قورد یاغی استفاده ائدیلیر. اینانجا گؤره قورد یاغی اینسانلارین سئویملی گؤرونمهلرینی اؤنلهیر و شیرین دانیشمالارینا مانع اولار.
دوشمنلیک ائدیلمک ایستهنیلن کیمسهنین آغزینی، دیلینی، قاپیسینی باغلاماق اوچون، او کیشینین قاپیسینا قورد یاغی سورتولر. بئله قاپیلارا «باغلی قاپی» دئییلیر. (کالافات، 1999: 207)
ناخچیواندا دا قوردا قدسیّت عاید ائدیلیر و اوغورسوز اوْلمادیغینا اینانیلیر. قورد یاغی سورتولموش بیر آیلهنین آیله فردلری آراسیندا گیلئی چیخاجاغی دوٌشونولور و «قورد یاغی ایله اوْجاق ییخیلار» دئییلیر. (کالافات، 2000: 16)
آذربایجان تورکلرینده ایکی اینسان آراسیندا اختلاف چیخماسی ایستهنیلرسه، بونلارین آراسینی وورماق اوچون بیریسینین اوزرینه «قورد یاغی» سورتولمهسینین گرکدیگینه اینانیلیر.[2]
سونوج
قوردلا باغلی اینانجلار سادهجه توٌرک میتولوژیسینین بیر محصولو دئییل، عینی زاماندا یاشایان خالق اینانجلاریمیزین دا سیخ راستلانیلان بیر موتیفیدیر. توٌرک خالق اینانجلاریندا تثبیتینی یاپدیغیمیز قوردون سیمگهسی قوردون توٌرک داستانلاریندا اوزرینه آلدیغی وظیفهدن فرقلی دئییلدیر.
❤1
قورد آغزینین باغلانماسی ایله باغلی اینانج و اویغولامالار بیزه گؤره، قوردون تورک اینانج سیستئمیندهکی گئرچک یئرینین معینلشمهسی باخیمیندان چوْخ اؤنملیدیر. قورد ایله باغلی یئنی ایشلر، توٌرک خالق اینانجلار سیستئمینین داها چوخ آیدین اوْلماسینی تأمین ائدهجکدیر. سوْن
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
❤1
خوجا ساغلام
قورد آغزینین باغلانماسی ایله باغلی اینانج و اویغولامالار بیزه گؤره، قوردون تورک اینانج سیستئمیندهکی گئرچک یئرینین معینلشمهسی باخیمیندان چوْخ اؤنملیدیر. قورد ایله باغلی یئنی ایشلر، توٌرک خالق اینانجلار سیستئمینین داها چوخ آیدین اوْلماسینی تأمین ائدهجکدیر.…
🍎🏃📚✏️
قورد آغزینین باغلانیلماسی کیمی قوردون ایچردیگی معنوی گوٌجدن ایستیفاده ایله اینسانلارین آغزی، دیلی، کؤنلو باغلانابیلر. بونون اوٌچون قورد یاغی استفاده ائدیلیر....
دئمه لییم قورد جنوار اوْلاراق ائل ایچینده تانینیر. قورد قوْیون قوزویا تهلوکه لی اوْلسادا اینانجلار اوْنون ترسینه دیر. توٌرک اینانجیندا قورد بیر قوتلو و موبارک جنواردیر. اوْنون اوٌزونو گؤرمک سعادت گتیرر اوْنون الی بیرینه دَیسه شفا تاپار.
آنجاق اوستده کی یازاناقدا قورد یاغی ایشله نیبدیر. یعنی آرا وورماغا، سئوگیلیگی پوْزماغا، دوْستلوغو قالدیرماغا ایشله نن بیر زاد.
دئمه لییَم آدی آپاریلان قورد یاغینین جنوار قورد ایله هئچ موناسیبتی یوْخدور. بو یاغ قوردلانمیش کؤرپه اتدن اله گلمیش بیر اوٌره تیمدیر. بیر تزه دوْغولموش اؤلو اوْشاغین جمده گینین قوردلانمیشیندان و اریییب باشقا شئیه دؤنموشوندن اله گلن بیر زاددیر. بونو بوٌیوٌچولر(جادی ائدنلر) یاخچی بیلیرلر.
خوجا سؤزلوگونده قورد یاغینا گؤره بئله یازیلیبدیر :
قوُرد یاغی : آد. کو̌په یه باسیلان، قوردلانان وه سونرا یاغ کیمی اوْلان اؤلو جمیک. دئییشلره گؤره بو یاغدان ایکی سئوگیلیدن بیرینین اوٌستونه یاخیلسا بیربیریندن آیریلماقلاری حتمیدیر.
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
قورد آغزینین باغلانیلماسی کیمی قوردون ایچردیگی معنوی گوٌجدن ایستیفاده ایله اینسانلارین آغزی، دیلی، کؤنلو باغلانابیلر. بونون اوٌچون قورد یاغی استفاده ائدیلیر....
دئمه لییم قورد جنوار اوْلاراق ائل ایچینده تانینیر. قورد قوْیون قوزویا تهلوکه لی اوْلسادا اینانجلار اوْنون ترسینه دیر. توٌرک اینانجیندا قورد بیر قوتلو و موبارک جنواردیر. اوْنون اوٌزونو گؤرمک سعادت گتیرر اوْنون الی بیرینه دَیسه شفا تاپار.
آنجاق اوستده کی یازاناقدا قورد یاغی ایشله نیبدیر. یعنی آرا وورماغا، سئوگیلیگی پوْزماغا، دوْستلوغو قالدیرماغا ایشله نن بیر زاد.
دئمه لییَم آدی آپاریلان قورد یاغینین جنوار قورد ایله هئچ موناسیبتی یوْخدور. بو یاغ قوردلانمیش کؤرپه اتدن اله گلمیش بیر اوٌره تیمدیر. بیر تزه دوْغولموش اؤلو اوْشاغین جمده گینین قوردلانمیشیندان و اریییب باشقا شئیه دؤنموشوندن اله گلن بیر زاددیر. بونو بوٌیوٌچولر(جادی ائدنلر) یاخچی بیلیرلر.
خوجا سؤزلوگونده قورد یاغینا گؤره بئله یازیلیبدیر :
قوُرد یاغی : آد. کو̌په یه باسیلان، قوردلانان وه سونرا یاغ کیمی اوْلان اؤلو جمیک. دئییشلره گؤره بو یاغدان ایکی سئوگیلیدن بیرینین اوٌستونه یاخیلسا بیربیریندن آیریلماقلاری حتمیدیر.
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
🍎🏃📚✏️
65-جى درس
تایلیقلار (7)
سوال تایلیقلاری
"كيم؟" تایلیغی نين اؤزلليكلرى:
4. كيم سؤزو "هر كس" سؤزونون قاشیلیغیندا ایشله نیر : كيم ايسلاما قارشى چيخارسا ازيله جكدير.
5. "كيم" و "نه" سؤزلرى, يؤنلوك حالدا "هئچ كسه" و "هئچ نه يه" سؤزلرينين معناسيندادير: اؤز اينسانليغينى قيمتلنديرمه ين اينسان كيمه و نه يه لازيمدير؟
"نه" عوضلیينين خصوصيتلرى داها مركب دير. بو اؤزلليكلر بونلاردير:
1. بو سؤز بوٌتون جانلى و جانسيز وارليقلارين آدلارينين يئرينه ايشلنه بيلر: سن نه سن؟ (آدام آدى), سن نيه مينميسن؟ (حئيوان آدى), سن نه آلدين؟ (اشيا)
2. بو سؤز تصديق بيلديرن فعللرله اينكار مضمونو ايفاده ائدر: او نه بيلير؟ اوْنلار نه آنلاييرلار؟ سن بورادا نه گزيرسن؟ حئيوان نه قانير؟
3. نه سؤزو "نئجه" و "هاردان" معناسيندا ايشله نير: سن نه بيله يدين؟ او دوْستونون قاييتديغينى نه بيلدى؟ نه ايشكالين اوْلسا, منه دئيرسن. نه غافيل ايديم!
4. "نه" سؤزو "هر شئى-هر نه" معناسيندا ايشلنر: "نه بيلسن, دانيشما.", " دونيادا نه لر اولمور؟!", "نه گؤرسن, آل."
5. نه سؤزو "هانسى-نئجه" معناسيندا, حئيرت ايفاده ائدير: بير قولاق آس گؤر نه گؤزل شعردير! , نه خيال ايلن اوْلوبسان بئله ادعالى فهله!
6. نه سؤزو "نييه؟" معناسيندا ایشله نیر: آز دانيش, نه آتيليب-دوٌشورسن؟! , نه سوْخولورسان آرايا, باشى بلالى فهله؟
7. نه سؤزو چيخيشليق حالدا "نييه؟" سوالينين يئرينه ايشله نير: ندن بو حالا دوشموسن؟ , ندن حقينى ايسته ميرسن؟
8. نه سؤزو "وار" سؤزو ايله "هئچ نه" و "هئچ زاد" سؤزلرينين عوضينده ايشلنير: ائوده نه وار؟ , گئتميرم, باغدا نه وار؟ , بو كيتابدا نه واركى؟
9. نه سؤزو "يوخ" سؤزيله ايشلننده " هر شئى" معناسى وئرير: اوْنون سينه سينده نه لر يوْخدوركى؟! , موزه لرده نه لر يوخدوركى؟!
قایناق : سس ، صرف کیتابی پروفسور زهتابی-تخلیص ائدن ، سارای خانیم
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
65-جى درس
تایلیقلار (7)
سوال تایلیقلاری
"كيم؟" تایلیغی نين اؤزلليكلرى:
4. كيم سؤزو "هر كس" سؤزونون قاشیلیغیندا ایشله نیر : كيم ايسلاما قارشى چيخارسا ازيله جكدير.
5. "كيم" و "نه" سؤزلرى, يؤنلوك حالدا "هئچ كسه" و "هئچ نه يه" سؤزلرينين معناسيندادير: اؤز اينسانليغينى قيمتلنديرمه ين اينسان كيمه و نه يه لازيمدير؟
"نه" عوضلیينين خصوصيتلرى داها مركب دير. بو اؤزلليكلر بونلاردير:
1. بو سؤز بوٌتون جانلى و جانسيز وارليقلارين آدلارينين يئرينه ايشلنه بيلر: سن نه سن؟ (آدام آدى), سن نيه مينميسن؟ (حئيوان آدى), سن نه آلدين؟ (اشيا)
2. بو سؤز تصديق بيلديرن فعللرله اينكار مضمونو ايفاده ائدر: او نه بيلير؟ اوْنلار نه آنلاييرلار؟ سن بورادا نه گزيرسن؟ حئيوان نه قانير؟
3. نه سؤزو "نئجه" و "هاردان" معناسيندا ايشله نير: سن نه بيله يدين؟ او دوْستونون قاييتديغينى نه بيلدى؟ نه ايشكالين اوْلسا, منه دئيرسن. نه غافيل ايديم!
4. "نه" سؤزو "هر شئى-هر نه" معناسيندا ايشلنر: "نه بيلسن, دانيشما.", " دونيادا نه لر اولمور؟!", "نه گؤرسن, آل."
5. نه سؤزو "هانسى-نئجه" معناسيندا, حئيرت ايفاده ائدير: بير قولاق آس گؤر نه گؤزل شعردير! , نه خيال ايلن اوْلوبسان بئله ادعالى فهله!
6. نه سؤزو "نييه؟" معناسيندا ایشله نیر: آز دانيش, نه آتيليب-دوٌشورسن؟! , نه سوْخولورسان آرايا, باشى بلالى فهله؟
7. نه سؤزو چيخيشليق حالدا "نييه؟" سوالينين يئرينه ايشله نير: ندن بو حالا دوشموسن؟ , ندن حقينى ايسته ميرسن؟
8. نه سؤزو "وار" سؤزو ايله "هئچ نه" و "هئچ زاد" سؤزلرينين عوضينده ايشلنير: ائوده نه وار؟ , گئتميرم, باغدا نه وار؟ , بو كيتابدا نه واركى؟
9. نه سؤزو "يوخ" سؤزيله ايشلننده " هر شئى" معناسى وئرير: اوْنون سينه سينده نه لر يوْخدوركى؟! , موزه لرده نه لر يوخدوركى؟!
قایناق : سس ، صرف کیتابی پروفسور زهتابی-تخلیص ائدن ، سارای خانیم
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
❤1
🍎🏃📚✏️
آرپاجیق سوْغانی :
: اوْت. ایچی بوْش یارپاقلاری اینجه و اوزون،
چیچکلری قیرمیزییا چالان موْر بوْیادا ،
دیبیندن تورشو دوٌزه لتمکده قوللانیلان،
دیبی اوزونسوو ساریمساغا بنزه ر
آما قوْخوسو اوْنا گؤره آز اوْلان بیر داغ بیتکیسی.
موسول دا دئییلیر.
باشقا آدلاری : سوْغالاق/ سوْآلاق.
فا : موسیر. شالت.
لاتین آدی : Allium Ascalonicum.
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
آرپاجیق سوْغانی :
: اوْت. ایچی بوْش یارپاقلاری اینجه و اوزون،
چیچکلری قیرمیزییا چالان موْر بوْیادا ،
دیبیندن تورشو دوٌزه لتمکده قوللانیلان،
دیبی اوزونسوو ساریمساغا بنزه ر
آما قوْخوسو اوْنا گؤره آز اوْلان بیر داغ بیتکیسی.
موسول دا دئییلیر.
باشقا آدلاری : سوْغالاق/ سوْآلاق.
فا : موسیر. شالت.
لاتین آدی : Allium Ascalonicum.
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
❤1
🍎🏃📚✏️
چیم یوْخسا چَم
چملی گؤل یوْخسا چیملی گؤل؟
چیم ندیر :
آد. 1- چوْخ چاییرلی کؤکلو، چتینلیکله ازیلیب داغیلان توْرپاق و بو توْرپاقدان کسیلمیش بؤلوملر. 2- وریان آغزی چاییرلی چامیر. سن اوْنون وریانینین چیمی ده ییلسن( اونا حریف اولا بیلمه سن). 3- اوزه ری چیغ و باشقا اوْتلار و لیمله بیرلیکده سو قاتی. چیم آلتیندان قورباغالار اوٌسته باخیب قورولداییردیلار.
چیمله مک : چیم اکمک.
چیمله شمک : چاییرلارین چوْخالماسییلا یئر چوْخ برکیمک.
چیمله نمک : اوْتلار بیربیرینه یاخین گؤیَریب کؤک سالماق.
چیمله ییش : آد. چیمله مک ایشی یوْخسا طرزی.
چیملی : اؤناد. چیمی چوْخ اولان بیر یئر. چیملی باغچا. چیملی گؤل.
چَم ندیر؟
چَم : آد. 1- قیلیق. قایدا. اصول. یول. سویون اوسته گمی وار/هر زادین بیر چمی وار. - ایشینین چمینی تاپیبدیر. 2- فا. چای. ایرماق. چای قیراغی. سرچم. ساری چم. قره چم.
منجه چیم دوْغرودور.
تیکان تپه ده اوْلان گؤل ده منجه چیملی گؤل دئییمی دوْغرودور.
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
چیم یوْخسا چَم
چملی گؤل یوْخسا چیملی گؤل؟
چیم ندیر :
آد. 1- چوْخ چاییرلی کؤکلو، چتینلیکله ازیلیب داغیلان توْرپاق و بو توْرپاقدان کسیلمیش بؤلوملر. 2- وریان آغزی چاییرلی چامیر. سن اوْنون وریانینین چیمی ده ییلسن( اونا حریف اولا بیلمه سن). 3- اوزه ری چیغ و باشقا اوْتلار و لیمله بیرلیکده سو قاتی. چیم آلتیندان قورباغالار اوٌسته باخیب قورولداییردیلار.
چیمله مک : چیم اکمک.
چیمله شمک : چاییرلارین چوْخالماسییلا یئر چوْخ برکیمک.
چیمله نمک : اوْتلار بیربیرینه یاخین گؤیَریب کؤک سالماق.
چیمله ییش : آد. چیمله مک ایشی یوْخسا طرزی.
چیملی : اؤناد. چیمی چوْخ اولان بیر یئر. چیملی باغچا. چیملی گؤل.
چَم ندیر؟
چَم : آد. 1- قیلیق. قایدا. اصول. یول. سویون اوسته گمی وار/هر زادین بیر چمی وار. - ایشینین چمینی تاپیبدیر. 2- فا. چای. ایرماق. چای قیراغی. سرچم. ساری چم. قره چم.
منجه چیم دوْغرودور.
تیکان تپه ده اوْلان گؤل ده منجه چیملی گؤل دئییمی دوْغرودور.
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
❤2👌1
🍎🏃📚✏️
ایت سوْآلاغی/ایت سوغالاغی :
اوت. مور رنگه چالان ماوی رنگده
سالخیملی بیر زینتی گوٌل.
اوجالیغی ۱۵-۱۰ سانت کؤکو سوْغان کیمی و یارپاقلاری اتلیدیر.
حکیملیکده ایشک گتیرن، ترله دن، خلط گتیرن،
هوْو ا فایدالی اولان داها ایسهالا سالان بیتکی.
ت.ت : آراب(عرب) سوٌنبولو.
فا : کلاغک. گل موسکاری.
لاتین : (Grape hyacinth) یوخسا
Muscari armeniacum
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
ایت سوْآلاغی/ایت سوغالاغی :
اوت. مور رنگه چالان ماوی رنگده
سالخیملی بیر زینتی گوٌل.
اوجالیغی ۱۵-۱۰ سانت کؤکو سوْغان کیمی و یارپاقلاری اتلیدیر.
حکیملیکده ایشک گتیرن، ترله دن، خلط گتیرن،
هوْو ا فایدالی اولان داها ایسهالا سالان بیتکی.
ت.ت : آراب(عرب) سوٌنبولو.
فا : کلاغک. گل موسکاری.
لاتین : (Grape hyacinth) یوخسا
Muscari armeniacum
╭•••••••••••••••••••••• ••••••••••╮
╰➤@chgrmn
#تورکجه_دانیش_ائلنن_باریش
#تورکجه_یازاق_ائلنن_قالاق
#کیملیییمیزه_بیرگه_دالاق
╰••••••••••••••••••••••••••••••••╯
❤2👍1