«Памятайце, злачынца будзе пакараны, а вы застанецеся без платы ад яго, але з расплатай, якая прыйдзе зусім з іншага боку» 🎯

«Дон Жуан» - гэта гісторыя пра неабмежаваную ўладу і людзей, якія ёй служаць, гэта гісторыя, якую варта пачытаць чыноўнікам і сілавікам беларускага рэжыму. Бо паралелі са слугой Сганарэлем, які скардзіцца, што праз забойства Дон Жуана не атрымаў плату, відавочныя.

Калі думалі, што «Дон Жуан» - толькі гісторыя пра каханне, абавязкова трэба паглядзець новае відэа Андрэя Хадановіча:
👉 https://youtu.be/sSoavbWWeoE

28 лютага Андрэй Хадановіч запрашае на літаратурную сустрэчу "Разам ляцім у прасторы...", прысвечаную вялікаму паэту Мацею Казіміру Сарбеўскаму.

Падчас анлайн-размовы адбудзецца прэзентацыя кнігі выбраных вершаў аўтара па-беларуску.

Андрэй Хадановіч разам з перакладчыкам тэкстаў польскага класіка Лявонам Баршчэўскім паразважаюць пра:

✅ якое месца ў творчасці Сарбеўскага займае акадэмічнае выкладанне ў Полацкім і Нясвіжскім езуіцкіх калегіюмах;

✅ як у паэзіі літаратара спалучаюцца вечнае і актуальнае, антычныя і хрысціянскія матывы, “чыстая краса” і палітычная злоба дня;

✅ якім чынам паэт у сваіх одах наследуе рымскай класіцы, а дзе выходзіць па-за яе межы;

✅ чым адметныя яго погляды на паэзію і тэатр.

📆 Дата: 28 лютага
🕕 Час: 18:00 па Мінску

Далучыцца да сустрэчы можна 👉 на старонцы Прасторы польскай культуры ў Фэйсбуку

▶️ Рыгор Барадулін: вялікая спадчына вялікага беларуса

Новы выпуск на канале CHADANOVIČ

Новы герой нашага відэа - народны паэт Беларусі Рыгор Барадулін. Пагаворым пра літаратара, які ўвасабляе сабой беларускую мову і культуру. 24 лютага дзядзьку Рыгору споўнілася б 88 гадоў.

✅ Сёння расказваем:
- як Барадулін збіраў народныя беларускія праклёны;
- што такое пахвала ад паэта і як гэта адгукалася на яго сябрах;
- як выглядаюць вобразы бацькі і маці ў паэзіі Барадуліна;
- чаму творы класіка добра кладуцца на музыку;
- як французскі паэт Гіём Апалінэр з'явіўся ў вершах Барадуліна і прычым тут алкаголь;
- за што Барадуліна вылучылі на Нобелеўскую прэмію;
- як Хадановіч ставіўся да верша "Трэба дома бываць часцей" і што змянілася ў 2020 годзе.

🗯 Вось некалькі думак з відэа:

💡 Барадулін - творца, якому заўсёды балела, каб Беларусь размаўляла па-беларуску, які з болем успрымаў наступствы каланізацыі, саветызацыі, абрусення, і як мог часам злой сатырай ашчэрваўся і адбрэхваўся ад гэтага ўсяго.

Мы ўсмак наеліся эрзацу
I наслужыліся панам.
На мове роднай.
Агрызацца —
Адно,
Што засталося нам!

💡 Заўсёды з пэўнай насцярожанасцю ставіўся да верша "Трэба дома бываць часцей". З вялікай павагай, але без асаблівай персанальнай любові. Можа быць, таму што адносіў сябе да іншага пакалення беларусаў, для якіх вяртанне дадому - гэта вяртанне ў шматпавярховы горад. Але штосьці ёкнула падчас восеньскіх пратэстаў 2020 года, калі людзі, яшчэ ўчора незнаёмыя між сабой, пачалі выходзіць у падворкі і скверы, запарваць гарбату і каву, запрашаць да сябе музыкаў, лектараў і нават паэтаў. Яшчэ мацней забалела і прабівае на слёзы, калі мы пачынаем быць раскіданыя па свеце. Знакаміты Барадулінскі верш можа зрабіцца сімвалам таго, як мы носім у сабе Беларусь. І ўсё, што робім у Літве, у Польшчы, у Грузіі ўрэшце мае на мэце наша вяртанне дадому.

💡 За месяц да смерці ў лютым 2014-га Рыгор Барадулін прысвяціў кароткі верш свайму ўкраінскаму сябру і калегу Дмытру Паўлычку. Прысвяціў, бо захопніцкая вайна Расіі супраць Украіны пачалася не ў 2022-м, а яшчэ ў 2014 годзе. Сімвалічна, што 24 лютага - дзень пачатку новага вітку вайны супадае з днём народзінаў Рыгора Барадуліна.

Сплыве па Дняпры
Набрыдзь,
Навалач,
Хлюсь.
Майдан празь вякі
Прывітае быліна.
Ня схіліць чало
Спадарыня Беларусь,
Незалежная, як жыцьцё,
Нэнька Украіна.

❤️ У часы наступлення цемры, у часы знішчэння ўсяго беларускага, трымаемся сваіх літаратурных зорак, якія пакінулі пасля сябе вялікую беларускую спадчыну. Глядзім разам новае відэа Андрэя Хадановіча пра народнага паэта Рыгора Барадуліна, ставім падабайкі, каментуем і дзелімся з сябрамі і сяброўкамі:
👉 https://youtu.be/Zjvhaxt-2YY

Калі вы ў Гданьску ці недзе паблізу, запрашаем на творчую вечарыну Андрэя Хадановіча «Паэзія ў смутныя часы» 🔥

Літаратурная сустрэча адбудзецца сёння, 28 лютага а 18-й па польскім часе ў Аліўскай Ратушы Культуры.

«Пачытаю вершаў, нешта пасьпяваю, прадстаўлю кнігу «Фантомныя радасьці». Прыходзьце, буду рады ўбачыцца!»

Падрабязней пра падзею 👉 па спасылцы

«Каб ты сраў пад плотам калючым дротам!» 😆

Рыгор Барадулін не толькі геніяльны паэт, але і фалькларыст, які ўсё жыццё занатоўваў за роднымі і землякамі выразы, прыказкі, парады, загадкі і нават праклёны.

👌 У 2013 годзе ўвесь гэты бясцэнны скарб выйшаў ва ўнікальнай кнізе - "Вушацкі словазбор", якая стала найлепшай кнігай года паводле апытання "Нашай Нівы", а на думку самога народнага паэта, стала галоўнай у яго жыцці.

Глядзім разам новы выпуск пра легендарнага Рыгора Барадуліна і яго творчасць:
👉 https://youtu.be/Zjvhaxt-2YY

Выйшаў у свет віртуальны зборнік паэзіі беларускіх палітвязняў - «Вершы з-за кратаў» ❤️

Гэта сумесны праект «Вольных паштовак» і Народнай амбасады Беларусі ў Бразіліі. У зборнік увайшлі тэксты Максіма Знака, Андрэя Скурко, Андрэя Аляксандрава, Кацярыны Андрэевай, Сяргея Ціханоўскага, Паўла Белавуса і іншых палітзняволеных.

Усе вершы можна пачытаць 👉 тут.

Краты – гэта толькі хэштэг #️⃣

Выпуск пра сучасных беларускіх творцаў за кратамі па спасылцы:
👉 https://youtu.be/sW9NxWNU4us

Беларусам не хапае беларускага. Трымайце спіс крутых беларускамоўных тэлеграм-каналаў, на якія варта падпісацца, каб усебакова развівацца 🗺

📱 жыццё-маліна - тэлеграм-канал аднайменнага YouTube-праекта, дзе можна больш даведацца пра Мікіту Мелказёрава і герояў ягоных інтэрв'ю.

📱 ЧестнОК - Саша Івулін выйшаў на волю, а гэта значыць, што блогер вяртаецца да свайго канала. Падпісвайцеся, каб не прапусціць новае жыццё ўлюбёнага спартыўнага праекта.

📱 Хадановіч - ваш персанальны гід па беларускай і сусветнай літаратуры. Беларускі паэт Андрэй Хадановіч раскажа, чаму «Дон Жуан» - гэта не зусім пра каханне, а пра любоў да ўлады, а потым прачытае народныя праклёны, сабраныя Рыгорам Барадуліным.

📱 Historyja - усё, што трэба ведаць пра беларускую антысавецкую гісторыю, пра якую вы не чулі ў школе. Моцна і з густам.

📱 BY_culture - канал Беларускай Рады культуры. Літаратура, мастацтва, тэатр, кіно працягваюць жыць нават у нечалавечых умовах, нават у эміграцыі. Тое, за чым абавязкова трэба сачыць.

📱 Школа відэаблогера - тэлеграм-канал з адмысловым чатам для тых, хто хоча рабіць беларускі кантэнт для беларусаў у YouTube і TikTok. Можна падпісацца, і калі проста хочаце сачыць за цікавымі беларускімі YouTube-праектамі.

📱 Тутэйшы Шляхціч - блогер, які пашырае Беларушчыну, распавядаючы пра цікавыя гістарычныя падзеі, беларускую лацінку і герояў краіны, пра якіх мала хто ведае.

📱 Сцежкі Беларусі - вандроўкі, старыя фотаздымкі, экатурызм і архітэктура Беларусі, а таксама навіны рэстаўрацыі і аднаўлення архітэктурнай спадчыны.

📱 Бальзам - канал без вайны і палітыкі, але з цікавымі гісторыямі і крутымі ціктокамі кожную раніцу.

📱 #1 Гікаўскі - апошнія навіны фільмаў, серыялаў, тэхналогій ды гульняў па-беларуску.

Cёння, 2 сакавіка дзень памяці беларускага класіка Рыгора Барадуліна 🕯

Давайце згадаем 12 бліскучых цытат і радкоў з вершаў народнага паэта, якія прымушаюць сэрца біцца часцей:

1️⃣ І датуль чалавек жывы, покуль з ім душа размаўляе.

2️⃣ Мы ўсмак наеліся эрзацу
I наслужыліся панам.
На мове роднай
Агрызацца —
Адно,
Што засталося нам!

3️⃣ Беларусь —
Як пакрыўджаны звон
З вырваным языком.

4️⃣ Радзіма там, дзе начуе душа.

5️⃣ Не шукай сваіх сярод чужых.
Роднымі не зробяцца чужыя.
І чужая йголка не прышые
Латку радасці да сноў былых.

6️⃣ Няма народаў малых —
Бываюць малыя паэты.

7️⃣ На тое Звышнім даецца Радзіма,
Каб ведала сэрца,
Дзе біцца павінна.
Радзіму забыць
Ці набыць немагчыма.

8️⃣ Паэт – ён гарыць, як балючы гузак на лобе абражанага народу.

9️⃣ Трэба дома бываць часцей,
Трэба дома бываць не госцем,
Каб душою не ачарсцвець,
Каб не страціць святое штосьці.

🔟 Рэха дагнаць і ўгаварыць
Вярнуцца назад -
Гэта і ёсць паэзія.

1️⃣1️⃣ Незабытыя не старэюць.

1️⃣2️⃣ На нажах скразнякоў азяблая,
Змоўклая ў крывавай pace,
Беларусь —
Адзічэлая яблыня,
Хто ні едзе — цябе трасе.

Пішыце ў каментарыях вашы ўлюбёныя вершы і цытаты вялікага беларускага паэта 👇

Глядзім разам выпуск пра жыццё і творчасць Рыгора Барадуліна па спасылцы:
👉 https://youtu.be/Zjvhaxt-2YY

❗️Нобелеўскага лаўрэата Алеся Бяляцкага асудзілі на 10 гадоў калоніі.

У гэты складаны дзень нагадаем вам апошнія словы Алеся Бяляцкага з яго кнігі:

«Для сістэмы важна зламаць мяне, каб усе ведалі на чыім баку сіла. А мне важна выстаяць» ✊

Старшыня «Вясны» абавязкова выстаіць, таму і мы не мусім апускаць рукі.

Усім асуджаным праваабаронцам як мага хутчэй выйсці на свабоду!

Выпуск пра нязломнага Алеся Бяляцкага:
👉 https://youtu.be/lkjaHSRFLB4

Пакуль Шамякін мыкаў-пыкаў,
Заваяваў Еўропу Быкаў.

Рыгор Барадулін сябраваў са многімі беларускімі літаратарамі Уладзімірам Караткевічам, Генадзем Бураўкіным, Алесем Адамовічам, Міхасём Стральцовым, з якімі ў яго была адзіная творчая і грамадская скіраванасць.

Але асаблівае месца ў жыцці народнага паэта займаў Васіль Быкаў. Яны нарадзіліся на адной зямлі - ва Ушацкім раёне Віцебшчыны, і як быццам падзялілі паміж сабой беларускую літаратуру. Быкаву дасталася проза, а Барадуліну паэзія.

Ужо пасля смерці Васіля Уладзіміравіча дзядзька Рыгор пісаў пра сябра:
«Яго натуральная культура – глыбінная. Ён увабраў у сябе ўвесь сусвет. І – меў свой сусвет. Які пакуль яшчэ недаацэнены і неспазнаны. Таму яшчэ доўга будуць пісацца даследаванні па Быкаву. І тут няма сакрэту – бо па ім, па Васілю, можна будзе зразумець таямніцу беларускай душы».

📹 Выпуск пра Рыгора Барадуліна: https://youtu.be/Zjvhaxt-2YY
📹 Выпуск пра Васіля Быкава: https://youtu.be/xdvus9WYoEU

Выдавецтва "Зміцер Колас" прыпыніла сваю дзейнасць. Такая інфармацыя з'явілася ў фэйсбуку праекта.

Паведамляецца, што сам Колас знаходзіцца ў КДБ.

Як сцвярджае @nashaniva, падставай для рэпрэсій з боку рэжыму стала прызнанне "экстрэмісцкім" зборніка "Вызваленыя і заняволеныя. Польска-беларускае памежжа 1939—1941 гг. у дакументах беларускіх архіваў".

Пры гэтым змешчаныя ў кнізе дакументы паходзяць пераважна з фондаў Нацыянальнага архіва Беларусі і Дзяржаўнага архіва грамадскіх арганізацый Гродзенскай вобласці.

Выдавецтва "Зміцер Колас" спецыялізавалася на выданні замежнай мастацкай літаратуры ў беларускіх перакладах. Менавіта там вышлі чатырохтомнік Франца Кафкі па-беларуску (выпуск 👉 тут) і сто пазіцый серыі "Паэты планеты".

Сам Зміцер Колас - бліскучы перакладчык французскай літаратуры, у яго перакладах выходзілі кнігі Альбера Камю (выпуск 👉 тут), Жана-Поля Сартра, Мішэля Уэльбэка.

▶️ Ваўкі, улада і людзі: балотная казка Евы Вежнавец

Новы выпуск на канале CHADANOVIČ

Пагаворым пра сучасную беларускую пісьменніцу Еву Вежнавец і найлепшую кнігу Беларусі апошніх гадоў "Па што ідзеш, воўча?" Гэты раман - даследаванне феномена беларускай улады і жорсткая дыягностыка беларусаў.

✅ Сёння расказваем:
- якія паралелі ёсць паміж кнігамі Вежнавец і Маркеса;
- чаму раман "Па што ідзеш, воўча?" не падобны на кнігі Караткевіча;
- прыказкі, прымаўкі і смачныя мастацкія вобразы ў рамане - у чым феномен;
- як у кнізе апісваюцца жахлівыя карціны яўрэйскіх пагромаў, пра якія гаварыць і чытаць невыносна, але маўчаць немагчыма;
- чаму раман Вежнавец - выдатная партызанская школа жывой беларускай мовы;
- як перадаць рэч з гэтага света на той - магічны рэалізм твора "Па што ідзеш, воўча?";
- чаму нямецкі трактар - адзіны пазітыўны персанаж у кнізе.

🗯 Вось некалькі думак з відэа:

💡 Зразумела, дзе ўлада, там сацыяльная несправядлівасць. Бо таму, хто мае, дасца яшчэ болей, а хто мае вобмаль, у таго забяруць і апошняе. І сам раман, па-першае, гэта даследаванне феномена нашай улады, усіх уладаў, якія рэдка бывалі сваімі, а з большага чужымі, і рэдка бывалі чалавечымі, наўпрост кажучы ніколі імі не бывалі.

💡 Дзевяць уладаў, апісаных у кнізе, намякаюць і на сённяшнюю, крывавую і нелігітымную, але нельга сказаць, што выпадковую, бо прырода гэтай улады вынікае з усіх папярэдніх.

💡 "Ці ваўкі, ці ўласці" пішуцца ў аўтаркі праз коску. Гэта не сінонімы, гэта не ідылічны свет Уладзіміра Караткевіча, дзе добрыя людзі асобна, а кепская ўлада асобна. Нешта ваўчынае глыбока прысутнічае ў нашай уласнай прыродзе, таму кніга Евы Вежнавец - гэта жорсткае даследаванне беларусаў, якія ў розных пакаленнях у розныя часы змагаюцца самі з сабой і знішчаюць адно аднаго.

❤️ Вытрымліваем ваўчыны позірк сённяшняй беларускай улады, не адводзім свае сумленныя вочы і разам крочым да перамогі. Глядзім новае відэа Андрэя Хадановіча, ставім падабайкі, каментуем і дзелімся з сябрамі і сяброўкамі:
👉 https://youtu.be/VSQ1r4kVjjA

«За тое, каб мы перасталі лічыць улады»

Гераіня новага відэа на канале CHADANOVIČ Ева Вежнавец завітала ў каментарыі пад выпускам і напісала, што чакае адзінаццатую ўладу і ніколі не напіша кнігі без адзнакі 🔞

Глядзім разам новае відэа Андрэя Хадановіча і накідваем спадарыні Святлане процьму добрых слоў за выдатную кнігу "Па што ідзеш, воўча?" 👇

https://youtu.be/VSQ1r4kVjjA

💥 8 сакавіка - гэта свята не пра кветкі раз на год, а пра магчымасці жанчын быць сабой.

8 сакавіка - гэта дзень салідарнасці, дзень барацьбы за жаночыя правы, якія і дагэтуль рэгулярна парушаюцца.

Рэвалюцыя 2020 года паказала асаблівую сілу жанчын, дзяўчат у белым, якія ўзнялі гэты пратэст у той час, калі здавалася, што ўсё марна, якія смела глядзелі ў вочы катам і забойцам і не зрушылі назад.

Зычым вам здзяйсняць свае мары і рэалізоўвацца ў справядлівым грамадстве, а беларускім аўтаркам быць пачутымі, прачытанымі і зразуметымі.

Сёння прапаноўваем паглядзець відэа на канале пра нязломных і таленавітых жанчын, у якіх усё атрымалася:

🗣 Выпуск пра топ-7 беларускіх літаратарак

🗣Выпуск пра топ-5 беларускіх сучасных паэтак

🗣Выпуск пра Святлану Алексіевіч

🗣Выпуск пра Ларысу Геніюш

🗣Выпуск пра Элізу Ажэшку

🗣 Выпуск пра Еву Вежнавец

🗣 Выпуск пра Лісістрату

🗣 Выпуск пра Антыгону

140 гадоў таму нарадзіўся беларускі драматург і тэатральны дзеяч Францішак Аляхновіч 💥

Яго аповесць «У капцюрох ГПУ» - адзін з першых твораў у сусветнай літаратуры, які апісвае жыццё ў сталінскім савецкім канцэнтрацыйным лагеры непасрэдна з погляду арыштанта.

Францішак Аляхновіч не адразу зразумеў праўду пра бальшавікоў, таму ў 1926 годзе пераехаў у савецкую Беларусь. Праз 7 гадоў ГУЛАГа драматург у сваёй кнізе крычаў пра рэжым, які нясе толькі смерць і пакуты:

"Як сіфілітычныя спірахеты ў арганізме гэтак залазіць у душы паганая бальшавіцкая атрута. Няхай мае словы аздараўляюць гэтых бедных духам людзей. Няхай вучацца на маём прыкладзе".

Запрашаем паглядзець відэа пра Францішака Аляхновіча і яго твор «У капцюрох ГПУ»:
👉 https://youtu.be/y2d4A2StDjc

💬📕 «Вялікія балаты ў нас, непраходныя, а чалавеку ні схову, ані спасу няма. Як захочуць, то дастануць цябе і выкалацяць усю душу – ці ваўкі, ці ўласці».

Нездарма аўтарка Ева Вежнавец вызначае сваю кнігу "Па што ідзеш, воўча?", як "балотную казку".

Падзеі твора адбываюцца ў забалочаных мясцінах сярод драпежных звяроў побач. Але нават непраходныя балоты не дапамагалі галоўным героям схавацца ад нягод. Яны вынікаюць і ідуць паралельна з апісаннем чужой і нечалавечай беларускай улады, якая забірае ў людзей апошняе.

Андрэй Хадановіч у новым відэа расказвае пра магічны рэалізм аднаго з найлепшых сучасных беларускіх раманаў "Па што ідзеш, воўча?", які, нібы тыя непраходныя беларускія балотныя мясціны, засмоктвае ў сябе і не дае чытачу магчымасці адарвацца ад твора ні на хвіліну:

👉 https://youtu.be/VSQ1r4kVjjA