Bilim Hack
20 subscribers
195 photos
14 videos
120 links
Qiziqarli va foydali ma'lumotlar
Download Telegram
AgriTech Gov Challenge: 30-iyulgacha ariza topshirish mumkin

AgriTech Gov Challenge uchun ariza qabul qilish 30-iyulda tugaydi, ikki kun qoldi. Agrosektorda texnologik yechim ustida ishlayotgan startaplar O'zbekistonning yirik qishloq xo'jaligi klasterlaridan biri bilan haqiqiy sharoitlarda mahsulotini sinovdan o'tkazish imkoniyatini qo'lga kiritishi mumkin. Ariza uchun startupbase.uz.

πŸ”— Manba

πŸ‘‰ Batafsil ma'lumot
πŸ‘1
O'zbekistonning uchta universiteti 2026-yilgi Erasmus Mundus magistrlik dasturlarida sherik bo'ldi

Yevropa Komissiyasi 2026-yilgi Erasmus Mundus tanlovida 37 ta yangi magistratura dasturini tanladi. Shulardan uchtasida o'zbekistonlik universitetlar sherik: TATU Qarshi filiali, Beruni nomidagi TDTU va Toshkent Turin Politexnika universiteti. Ariza topshirish kuzda boshlanadi, hujjatlarni erta tayyorlab qo'ygan ma'qul.

πŸ”— Manba

πŸ‘‰ Batafsil ma'lumot
πŸ”₯1
Neuralink g'ildirakli kreslo boshqaruvini miya signallari orqali namoyish etdi

Neuralink miya chipini qabul qilgan bemorlar g'ildirakli kreslosini faqat fikr bilan boshqara olishini ko'rsatdi. Chip motor korteksga o'rnatiladi, 1024 ta elektrod signallarni ushlab oladi va sun'iy intellekt ularni harakat buyrug'iga aylantiradi. Hozircha 26 kishi bunday chipni qabul qilgan.

πŸ”— Manba

πŸ‘‰ Batafsil ma'lumot
Ijtimoiy reyestrdagi oilalar farzandlari: 10 foizlik qo'shimcha grant qanday ishlaydi

Ijtimoiy reyestrga kiritilgan oilalar farzandlariga kunduzgi bakalavriatda 10 foizlik qo'shimcha davlat granti ajratilgan. Grant faqat birinchi tanlov yo'nalishi uchun, o'tish ballining 80 foizini to'plagan abituriyentlarga beriladi. Ta'lim yo'nalishi tanlash oynasi ochildi. Muddatni o'tkazib yubormang.

πŸ”— Manba

πŸ‘‰ Batafsil ma'lumot
Uzoq yillik moddiy qiyinchilik miyaning qarishini tezlashtirar ekan

UCL universiteti (London) olimlari 2 759 nafar kishini 70 yildan ortiq kuzatdi. Ko'p yillar davomida moddiy tanglik boshidan o'tkazganlarning xotirasi va fikrlash tezligi 53 yoshga kelib sezilarli pasayib ketgan. Hatto yoshlikdagi yaxshi ta'lim ham bu ta'sirdan to'liq saqlay olmagan.

πŸ”— Manba

πŸ‘‰ Batafsil ma'lumot
Sovun nima uchun suvdan ko'ra kuchliroq ishlaydi

Sovun kimyoviy yo'l bilan ishlaydi: uning molekulalari bakteriya va viruslarning yog' qobig'ini parchalaydi. Buning uchun kamida 20 soniya kerak. Ovqat oldidan shu qoidani bajaring, qolganini sovun o'zi qiladi.

πŸ‘‰ Batafsil ma'lumot
Bolalarga zo'ravonlik ko'rsangiz, 1246 ga qo'ng'iroq qiling

O'zbekistonda bolalar xavfsizligi uchun 1246 qisqa raqamli koll-markaz ishga tushdi. Bolaga nisbatan zo'ravonlik, beparvolik yoki xavfli vaziyatni ko'rsangiz, shu raqamga qo'ng'iroq qiling. Murojaatchi shaxsi sir saqlanadi.

πŸ”— Manba

πŸ‘‰ Batafsil ma'lumot
HUAWEI Pura 90s Pro Max jahon bozorida: 200 megapiksellik telefoto kamera va 5G

HUAWEI Pura 90s Pro Max global bozorga chiqdi. Asosiy yangilik: 200 megapiksellik telefoto kamera, 20 karra yo'qolishsiz zum va uzoq kutilgan 5G qo'llab-quvvatlash. Narxi taxminan 1300 dollar (taxminan 16 million so'm).

πŸ”— Manba

πŸ‘‰ Batafsil ma'lumot
Hisob va pulingizni firibgarlardan qanday himoya qilish mumkin

Telefonga "hisobingiz bloklandi, tezda tasdiqlang" degan xabar keladi. Ko'pchilik o'ylamay havolaga bosib, bir pastda pulini yo'qotib qo'yadi.

Bu fishing deb ataladigan firibgarlik. Sxemasi oddiy: sizni shoshiltirib, parol yoki karta ma'lumotlaringizni yolg'on saytga kiritishga majburlaydi, firibgar esa ularni o'sha zahoti ishga soladi.

Parol haqida nima bilish kerak?
Bir xil parolni hamma joyda ishlatmang: biron sayt buzilsa, o'sha parol bilan barcha hisoblaringiz birdan ochilib qoladi. Yaxshi parol kamida 12 ta belgidan iborat bo'ladi, tug'ilgan sana va ismni o'z ichiga olmaydi, har bir sayt uchun alohida bo'ladi.

Bularning barchasini yodda saqlash qiyin, shuning uchun bepul Bitwarden dasturidan foydalaning: u parollaringizni shifrlab saqlab, sizga faqat bitta asosiy parolni bilishni qoldiradi.

Ikki bosqichli tasdiqlash nima uchun kerak?
Paroldan tashqari telefoningizga maxsus kod kelib, ikkalasini birga kiritgandagina hisob ochiladi. Shu bois parol firibgar qo'liga o'tib ketsa ham, bu kodsiz u hisobingizga kira olmaydi.

Qanday yoqiladi: sayt yoki ilovaning xavfsizlik sozlamalariga kirib, "Ikki bosqichli tasdiqlash" yoki "2FA" bandini toping. Telegram, Google, Payme, Click va aksariyat banklar bu imkoniyatni beradi. SMS orqali keladigan kod ham yaxshi, ammo Google Authenticator ilovasi yanada ishonchli, chunki SMS-larni ba'zan yo'lda ushlab qolish mumkin.

Fishing xabarini qanday tanish mumkin?
● Xabarda "shoshilinch", "bloklandi", "tasdiqlang" degan so'zlar bor
● Havola tanish saytga o'xshaydi, ammo bir-ikki harf farq qiladi: payme.uz to'g'ri, payme-uz.info yolg'on
● Sizdan parol yoki SMS-kod kiritishni so'raydi

Asosiy qoida: hech qaysi bank yoki to'lov tizimi parolni yoki SMS-kodni xabar orqali so'ramaydi. So'rayotgan bo'lsa, bu firibgar.

Bugunoq qiladigan uch ish: bank ilovangizga barmoq izi bilan kirishni o'rnatib, Telegram va Google hisobingizga ikki bosqichli tasdiqlashni ulang, parolingizni esa hech kimga aytmang, hatto telefonda o'zini "bank xodimi" deb tanishtirsa ham. Shu uchtasini bajarib qo'ysangiz, ko'pchilik fishing urinishlari o'z-o'zidan behuda ketadi.
2025-2026 yilda bog'chalarda 36 zulm holati: 1 avgustdan nazorat kuchaymoqda

Bu yil yanvar oyida Chirchiq, iyul boshida Toshkentdagi bir necha xususiy bog'chalarda zulm holatlari aniqlandi va tarbiyachilar jinoiy javobgarlikka tortildi. Maktabgacha ta'lim vazirligi 2025-2026 yillarda 36 ta bunday holat qayd etilganini ma'lum qildi. 2026 yil 1 avgustdan xususiy bog'chalarga ham nazorat tekshiruvlari o'tkaza boshlanadi.

πŸ‘‰ Batafsil ma'lumot
Dubay aeroportida 80 ta ish o'rni: oyiga 2250 dollar, barcha xarajatlar qoplanadi

Migratsiya agentligi Dubay xalqaro aeroportida 80 ta ish o'rni e'lon qildi. Oylik maosh 2 250 dollar (taxminan 28 mln so'm), daromad solig'i yo'q. Viza, aviachipti, turar joy va ovqat ish beruvchi tomonidan qoplanadi. Arizalar 13 avgustgacha, ya'ni 14 kun qoldi.

πŸ”— Manba

πŸ‘‰ Batafsil ma'lumot
Startaplarga 6 million dollar: AI yo'nalishi tanloviga ariza topshirish muddati 1-avgust

O'zbekistonda texnologik startaplar uchun 6 million dollarlik ikki tanlov boshlandi. Sun'iy intellekt yo'nalishidagi "President AI Award" uchun ariza topshirish muddati 1-avgustda tugaydi. "President Tech Award" (5 million dollar) uchun esa 30-avgustga qadar vaqt bor. Ariza: awards.gov.uz

πŸ”— Manba

πŸ‘‰ Batafsil ma'lumot
πŸ”₯1
Issiq kechada uxlab qolish uchun olimlar tavsiya qilgan usullar

Iyul oyi. Tashqarida qirq darajadan ortiq issiq, uyda esa kechasi havo o'chib ketmaydi. Ko'pchilik yarim kechagacha yonboshlagan holda, tosht-tosh yotib tongni kutadi.

Buning ortida oddiy bir sabab bor. Uxlash uchun tana harorati tushishi kerak. Xona issiq bo'lsa, bu jarayon qiyinlashadi. Namlik esa vaziyatni og'irlashtiradi: ter bug'lanib, issiqlikni olib ketishi kerak, lekin havo namli bo'lsa, bu mexanizm to'liq ishlamaydi.

Olimlar issiqliq va uyqu bo'yicha tadqiqotlarida bir nechta passiv usulni tasdiqlagan. Bularning ko'pchiligi konditsionersiz ham ishlaydi.

β˜€οΈ Kunduzi quyoshga qaragan derazalardagi parda yoki jalyuzilarni yopiq ushlang. Quyosh tushgan yer, devor va mebel issiqlikni to'playdi, kechasi esa uni yana tarqatadi. Tashqi surme yoki soyabon bo'lsa, samarasi yanada yuqori, chunki issiqlik shishaga yetib kelmasdan to'xtatiladi.

πŸŒ™ Derazani ochishda vaqtni to'g'ri tanlang. Tashqi havo ichkariga qaraganda issiqroq bo'lsa, derazani ochish yanada ko'proq issiqlik olib kiradi, xolos. Ertalab, kechqurun yoki tunda, havo salqinroq bo'lganda oching va kunduzning eng issiq soatlarida yoping.

πŸ’¨ Uyning qarama-qarshi tomonlaridagi ikki derazani bir vaqtda ochib, havo oqimini tashkil qiling. Bu kross-shamollatish usuli bo'lib, kecha bo'yi to'plangan issiqlikni tashqariga chiqarib yuboradi. Tadqiqotlar tungi shamollatish uyni sezilarli darajada salqinlatishini ko'rsatgan.

Kechagi uxlaydigan xonani salqin saqlashning asosi shu: kunduzi issiqlikni ichkariga kiritmaslik, kechqurun esa uni oqizib yuborish.
Google 67 yil davomida hech kim ko'rmagan Pelening golini AI bilan tikladi

1959-yil, Sao Paulo. Pele o'shanda 18 yoshda edi. Santos jamoasi Juventusga qarshi 4:0 g'alaba qozondi, Pele esa ketma-ket uchta fint bilan himoyachilarni va darvozabonni to'pni yerga tushirmasdan aldab o'tib, bosh bilan golni urib kiritdi. Tribunalar lol bo'lib qoldi. Faqat bitta muammo bor edi: kamera yo'q edi.

O'sha gol 67 yil davomida faqat ko'rganlarning xotirasida yashadi.

Google DeepMind bu golni tiklash uchun qariyb ikki yil ishlab, tarixchi Anita Lukkezi jamoasi bilan birgalikda 2000 ga yaqin hujjat to'pladi. Gazetalar, stadion sxemalari, oilaviy albomlar, o'sha kungi muxlislar kiyimlari aks etgan suratlar, hatto bolalar chizgan rasmlar ham ishga solindi. Jami 3600 dan ortiq tarixiy tasvirdan foydalanildi.

🎬 Texnik jarayon ham hayratlanarli. Aktyorlar o'sha davr libosini kiyib, og'ir charm to'p bilan kombinatsiyani takrorlab, oltita kamera oldida suratga olindi. Bu materiallar Veo 3 asosidagi Performance Control tizimiga yuborildi. Algoritm aktyorlarning harakatlaridan uch o'lchamli geometriya ajratib olib, shu zamin ustiga yosh Pelening tashqi ko'rinishini, 1959 yilgi stadion arxitekturasini, o'sha kungi bulutli osmonni va tribunalardagi muxlislarni qayta yaratdi. VFX mutaxassislari ranglarni sozlab, raqamli nuqsonlarni to'g'rilab, natijani eski kinotasma ko'rinishiga keltirdi.

Google AI kreativ direktori Kei Uokerning so'zlaricha: "Bu shunchaki prompt yozish bo'lgani yo'q. Hammasi maydonning o'zida boshlandi." Rolik hozir Santos shahridagi Pele muzeyida namoyish etilmoqda.

https://youtu.be/R-Yqes8AotY?t=430&si=kv-6e1WV0bcDE_u3
πŸ‘1🀯1
1 avgustdan farzandingizni boshqa mikrohududdagi maktabga topshirish mumkin

1 avgustdan 1-sinfga qabulning ikkinchi bosqichi boshlanadi. Bu bosqichda farzandingizni o'z mikrohududingizdan tashqaridagi maktabga ham topshirsangiz bo'ladi, faqat u yerda bo'sh joy bo'lsin. Buning uchun my.gov.uz portalidagi Β«1-sinfga qabulΒ» xizmatiga kirib, Β«Tuman doirasida qabulΒ» bandini tanlaysiz. Ikkinchi bosqich 31 avgustgacha davom etadi.

πŸ”— Manba

πŸ‘‰ Batafsil ma'lumot
✍1
Ovoz uchun pul taklif qiluvchi Telegram botlar fuqarolarni aldayapti

Telegram'da norasmiy botlar "Tashabbusli byudjet"da ovoz uchun pul va'da qilyapti. Ko'pchilik bunday taklifga ishonib, havolaga bosib, bir zumda pulini yoqotib qo'ymoqda. Raqobat qo'mitasi bir nechta blogerni ogohlantirdi. Ovoz berish faqat openbudget.uz va rasmiy ilovalar orqali, bepul.

πŸ”— Manba

πŸ‘‰ Batafsil ma'lumot
Mikrotolqinli qovurish kartoshka fridagi yog'ni sezilarli kamaytiradi

Illinois universiteti olimlari kartoshka fridagi yog'ni 33 foizgacha kamaytiradigan yangi usulni sinovdan o'tkazishdi. Usul an'anaviy va mikrotolqinli qovurishni birlashtiradi: birinchisi qitirliqni saqlaydi, ikkinchisi esa yog' miqdorini pasaytiradi. Mexanizm oddiy: mikrotolqin kartoshkani ichkaridan isitib, yog'ning g'ovaklarga so'rilishiga yo'l qo'ymaydi.

πŸ”— Manba

πŸ‘‰ Batafsil ma'lumot
Yo'lda katta halokat ko'rsangiz: birinchi daqiqalarda nima qilish kerak

Yo'lda katta halokat ko'rdingizmi? Birinchi daqiqalardagi harakatlaringiz ko'p narsani hal qiladi. 103 yoki 112 ga qo'ng'iroq qiling, jarohatlanganlarni qo'zg'atmang va voqea joyini saqlab qoling.

πŸ”— Manba

πŸ‘‰ Batafsil ma'lumot
Zilzila bo'lganida binoda qanday harakat qilish kerak

Zilzila boshlansa, birinchi fikr qochib chiqish. Ko'pchilik shunday o'ylaydi. Lekin derazalar sinayotgan, javonlar yiqilayotgan paytda yugurib harakat qilish jarohat olish uchun eng qulay holat.

Binoda bo'lsangiz

Silkinish boshlanishi bilanoq tiz cho'kib, boshingizni qo'llaringiz bilan yopib, mustahkam stol ostiga kiring. Stol bo'lmasa, ichki devorga suyaning, deraza va javonlardan uzoqroqda turib oling. Silkinish to'xtagunicha shu holatda qoling.

Eshik ostonasida turish himoya qiladi degan ko'p yillik yanglish fikr. Amalda u joydagi toshlar boshingizga tushishi mumkin.

Tashqariga qachon chiqish kerak?

Silkinish to'xtagan va bino butunligiga ishonch hosil qilgach, zinadan pastga tushib, binoni tark eting. Gaz hidi sezilsa, chiroq yoqmay, liftdan foydalanmay, tashqariga chiqqaningizda yo'l bo'yidagilarni ogohlantiring. Shikastlangan binoga qaytmang: ko'zga ko'rinmaydigan darzlar ham qulab tushishiga olib kelishi mumkin.

Birinchi silkinishdan so'ng bir necha soat yoki kun ichida takroriy silkinishlar bo'lishi mumkin. Shu sababli ochiq maydonga chiqqaningizdan so'ng binolardan uzoqroqda qoling.

Shoshilinch chanta

Ko'pchilik "kerak bo'lsa yig'ib olaman" deb qo'ymasdan, silkinish boshlanib ketganda bo'sh qo'l bilan eshikdan chiqib ketadi. Chantani oldindan yig'ib, eshik yonida qo'yib qo'ying:

● Suv: har bir kishi uchun kamida 3 litr
● Konserva va quritilgan oziq-ovqat (2-3 kunlik)
● Fonar va qo'shimcha batareykalar
● Birinchi yordam to'plami va surunkali kasallik dori-darmonlari
● Hujjatlar nusxasi va naqd pul
● Kichkina zaryadlovchi batareya

Favqulodda vaziyatda 112 raqamiga qo'ng'iroq qiling. Tez yordam uchun 103.

Oila rejasi

Zilzila paytida oila a'zolari ko'pincha har xil joylarda bo'ladi. Telefon ishlamay qolishi ham mumkin. Oldindan aniqlab qo'ying: uchrashuv joyi qayerda, kim kimni chaqiradi, aloqa bo'lmasa qanday ish tutiladi. Bu bir marta o'tirib gaplashish, shoshilinch paytda bu narsalar aqlga kelmaydi.
ZARMED universiteti abituriyentlarga 1,6 milliard so'mlik grant e'lon qildi

ZARMED universiteti 2026/2027 o'quv yili qabuli uchun 1,6 milliard so'mlik grant e'lon qildi. Grant bir semestrlik to'lov-kontrakt summasini to'liq yoki qisman qoplaydi. Olimpiadachilar, medal bilan bitiruvchilar va kuchli sertifikat egalari birinchi bosqichsiz to'g'ridan-to'g'ri ikkinchi imtihonga o'ta oladi. Ariza: qabul.zarmeduniver.com.

πŸ”— Manba

πŸ‘‰ Batafsil ma'lumot
O'zbekistonlik kimyogar saraton hujayralarini zaiflashtiruvchi yangi birikmalar aniqladi

O'zbekiston Fanlar akademiyasi Bioorganik kimyo institutining katta ilmiy xodimi Nurxo'ja Muxamedov Vengriyaning Debrecen universitetida ilmiy stajirovka o'tkazib, ko'krak bezi saratoni bo'yicha e'tiborga molik natijalarga erishdi.

Farmakologiya kafedrasida quruq qurbaqadan ajratiladigan tabiiy modda arenobufagin va uning sun'iy hosilalari ko'krak bezi saratoni hujayralarida sinov qilindi. Ar-004, Ar-008 va Ar-015 deb ataladigan uch hosilasi juda oz miqdorda ham saraton hujayralarining yashovchanligini sezilarli kamaytirdi.

πŸ”¬ Yana muhim bir jihat aniqlandi. Arenobufaginning kimyoviy tuzilishi o'zgartirilganda saratonga qarshi faolligi saqlanib, yurakka yetkazadigan zarar esa kamaydi. Bu xususiyat moddani keyinchalik dori sifatida ishlab chiqarish uchun muhim qadam bo'lishi mumkin.

Stajirovka Ilm-fanni moliyalashtirish va innovatsiyalarni qo'llab-quvvatlash jamg'armasi mablag'lari hisobidan amalga oshirilgan.

πŸ”— Manba