دوره‌های مدرسه بیدار / ۱۴۰۴
3.65K subscribers
407 photos
397 links
www.bidar.school این صفحه به‌منظور معرفی دوره‌هایی که مدرسه هنر و ادبیات بیدار برگزار می‌کند؛ تشکیل شده‌است.
Download Telegram
درس‌گفتار (آفلاین)
درس‌گفتاری درباره‌ی کوارتت‌های بتهوون؛
تحول فنی، معنا و ژرفای موسیقایی
به‌هدایت آروین صداقت‌کیش
طول دوره: ۶ جلسه‌ی ۲ ساعته

به ندرت اثری یا مجموعه‌ای از آثار موسیقی را می‌شناسیم که چنان جایگاه مهمی در گونه‌ی خودش داشته باشد که کوارتت‌های زهی بتهوون اکنون سال‌هاست در میان آثار مرجع موسیقی مجلسی دارند. با این‌ حال معنی موسیقایی این آثار و مسائل فنی موسیقایی‌شان بیش از دو سده است که محل بحث و اندیشه‌ورزی بی‌پایان باقی‌ مانده است. و ای بسا که خود این امر نشانی است مؤید شایستگیِ این آثار برای جایگاهی که بدان دست یافته‌اند.
پس بر آنیم تا در حد گنجایش و کشش یک درس‌گفتار محدود، چشم‌اندازی فشرده از بحث‌های موجود را پیش رو بگذاریم. از یک سو اندکی به توسعه‌ی تکنیک‌های آهنگسازانه و نسبت کوارتت‌های اولیه با میراث آهنگسازان بزرگ پیشین مکتب اول وین می‌پردازیم، از سوی دیگر پیوند آنها با دوره‌های مختلف آهنگسازی بتهوون را بررسی می‌کنیم و از سویی شاید مهم‌تر ارتباطِ همه‌ی اینها را با مسائلِ هنجارین فلسفی-موسیقی‌شناختیِ معنای(فرا)موسیقایی و ژرفا در موسیقی، یا به عبارتی تفسیرهای زیباشناختی از برخی از مهم‌ترین آثار تاریخ موسیقی مجلسی می‌بینیم. به عبارتی می‌خواهیم از نقطه‌ای که انسان امروزی ایستاده و با بهره‌گیری از پاره‌ای تلاش‌های اندیشه‌ی بشری در درکِ ارج این شاهکارهای هنری، به آنها نزدیک ‌شویم و باز بسازیمشان.
 
آروین صداقت‌کیش (تهران ۱۳۵۳)، مؤلف، پژوهش‌گر و منتقد موسیقی، نویسنده‌ی مقالات متعدد به زبان فارسی و انگلیسی است. او عضو شورای نویسندگان یا مشاور علمی چندین نشریه‌ی تخصصی و پژوهشی درزمینه‌ی هنر و موسیقی از جمله فرهنگ و آهنگ، گفتگوی هارمونیک، آیینه‌ی خیال، کتاب سال شیدا، دوفصلنامه‌ی پژوهشی مهرگانی و فصلنامه‌ی تخصصی زنگار بوده است و همچنین با دیگر نشریه‌های تخصصی یا پژوهشی حوزه‌ی موسیقی و موسیقی‌شناسی همچون هنر موسیقی، گزارش موسیقی و فصلنامه‌ی ماهور همکاری مستمر دارد. از او تاکنون کتابی با عنوان «درس‌گفتارهای نقد موسیقی» منتشر شده است که درس‌نامه‌ی یک ترم تدریس در «کارگاه آشنایی با نقد موسیقی» در سال ۱۳۹۱-۱۳۹۲ است.
 
وی همچنین داور یا عضو کمیته‌ی علمی رویدادها یا رقابت‌های متعددی مانند «جشنواره‌ی وبلاگ‌ها و وب‌سایت‌های موسیقی ایران» (سه دوره)، «کتاب سال خانه‌ی موسیقی» (دو دوره)، کتاب سال جمهوری اسلامی ایران، SIMF ۲۰۱۸، جشنواره‌ی بین‌المللی موسیقی شیراز (اپوس ۲ بتهوون)، ۲۷امین جشنواره‌ی ملی کتاب سال دانشجویی، ۳۶امین جشنواره‌ی موسیقی فجر بوده است. عمده حوزه‌های مطالعاتی و کار فکری او را نقد موسیقی و فلسفه‌ی نقد معاصر، نظریه‌ی موسیقی، تجزیه‌وتحلیل موسیقی با گرایش به موسیقی کلاسیک ایرانی معاصر (سده‌ی ۱۴ خورشیدی) و موسیقی کلاسیک آوانگارد غربی (سده‌ی ۲۱-۲۰ میلادی) و مسائل فرهنگی-اجتماعی-تاریخی پیوسته با آنها تشکیل می‌دهد.
 
 لطفا در صورت تمایل به حضور در این دوره، از طریق یکی از راه‌های ارتباطی زیر با ما در تماس باشید.
شماره‌ی تماس و واتس اپ: ۰۹۳۸۱۳۶۰۶۹۴
۰۲۱-۸۸۸۹۱۸۴۳
سایت: www.bidar.school
ایمیل: institutebidar@gmail.com
تلگرام: t.me/bidarschool
اینستاگرام: bidar.school
کانال یوتیوب:Bidar School
آدرس: مدرسه‌ی بیدار، خیابان نجات الهی، کوچه‌ی نوید، پلاک ۴، طبقه‌ی همکف شرقی

@bidarschool
@bidarcourses
درس‌گفتار (آنلاین و آفلاین)
بررسی انتقادی آراء کُربَن بر سهروردی
به‌هدایت علیرضا جمشیدی
طول دوره: ۵ جلسه‌ی ۲ ساعته
شروع دوره: ۲۸ مرداد‌ماه ۱۴۰۰
روزهای پنجشنبه: ساعت ۱۶ تا ۱۸
@bidarschool
@bidarcourses
درس‌گفتار (آنلاین و آفلاین)
بررسی انتقادی آراء کُربَن بر سهروردی
به‌هدایت علیرضا جمشیدی
طول دوره: ۵ جلسه‌ی ۲ ساعته
شروع دوره: ۲۸ مرداد‌ماه ۱۴۰۰
روزهای پنجشنبه: ساعت ۱۶ تا ۱۸

هانری کُربَن به عنوان فیلسوف، دین‌پژوه و زبان‌شناس غربی، با پشتوانه‌ای که از اندیشه‌‌ی غرب داشت به سراغِ اندیشه‌ی اسلامی و به‌ویژه خوانشِ ایرانیان از اسلام و دین‌داری آنان آمد و نقطه‌ی اوج این تفکر را در «فلسفه» و عرفان ایرانی-اسلامی یافت. در این‌خصوص، از نخستین مواجهات، توجهات و تأملات کربن، اندیشه‌ی سهروردی موسوم به فلسفه‌ی اشراق یا به تعبیر دقیق‌تر، حکمتِ اشراق است؛ که این توجه و تأمل بسیار، کُربَن را به‌عنوان سهروردی‌پژوه، در مقامی پیشرو و ممتاز مطرح می‌کند.
در این دوره رویکرد کُربَن به عرفان ایرانی-اسلامی به‌طور عام و فلسفه‌‌ی اشراقی سهروردی را به‌نحو خاص بررسی می‌کنیم. بنابرین از یک سو به لوازم، مبانی، ارجاعات و توابع تفکر اشراقی سهروردی؛ و از سوی دیگر به سنجشِ روشِ پدیدارشناختی، هرمنوتیکی و تطبیقیِ کُربَن در خوانشِ او از سهروردی خواهیم پرداخت. در این میان، ابتکارات، دقایق، نواقص و اشکالاتِ روش و خوانشِ کُربَن از اندیشه‌ی اشراقی سهروردی را بررسی خواهیم کرد؛ و ضمن بازخوانیِ متن، خوانشِ خود را از آن ارائه خواهیم داد. در این راستا، بازخوانی متنِ رساله‌ی عقلِ سرخ سهروردی و خوانشِ کُربَن از آن که در کتاب چشم‌اندازهای معنوی و فلسفی اسلام ایرانی مندرج است، مورد نظر قرار خواهد گرفت؛ و همچنین، به اقتضاء مباحث، به رسائل و نوشته‌های سهروردی و کتاب‌ها و گفته‌های کُربَن رجوع خواهد شد.
 
جلسه‌ی نخست:
۱- ضرورت بازخوانی متون فلسفی و عرفانی ایرانی-اسلامی
۲- نگاهی اجمالی به رویکردهای به‌کار رفته در بازخوانی این متون در عصر جدید
۳- کُربَن و فلسفه و عرفان ایرانی-اسلامی
۴- مواجهه‌ی کُربَن با سهروردی در مقام مصحح، مترجم، مفسر و مؤلف
 
جلسه‌ی دوم:
۱- روش تطبیقی کربن
۲- روش پدیدارشناسی و پدیدارشناسی کربن
۳- هرمنوتیک و فراتاریخیت
 
جلسه‌ی سوم:
سهروردی و حکمت اشراق: بررسی مبانی، ارجاعات، لوازم و توابع حکمت اشراق اعم از فلسفی و الهیاتی
 
جلسه‌ی چهارم و پنجم:
۱- بازخوانی متن عقلِ سرخ و شرح و بازخوانی آن توسط کُربَن
۲- اشاره به ارجاعات، استنادات و استشهادات سهروردی و آن‌چه ما از این متن فهم می‌کنیم.
۳- ذکر نکات دقت و اشکال بازخوانی کُربَن و جمع‌بندی
 
علیرضا جمشیدی (تهران- ۱۳۵۴) فارغ التحصیل رشته‌ی گرافیک دانشکده‌ی هنر و معماری دانشگاه آزاد اسلامی در مقطع کارشناسی و رشته‌ی پژوهش هنر در مقطع کارشناسی ارشد از دانشکده‌ی هنر دانشگاه سمنان است. او در حال حاضر پژوهش‌گر دکتری در دانشگاه علامه طباطبایی در رشته‌ی فلسفه‌ی غرب است. تمرکز و مطالعات تخصصی او بر فلسفه‌ی غرب-یونان و قرون وسطی، فلسفه‌ی هنر و زیبایی‌شناسی، عرفان -عرفان ایرانی/اسلامی، نظریه‌های هنری معاصر و هنرهای تجسمی است.
 
لطفا در صورت تمایل به حضور در این دوره، از طریق یکی از راه‌های ارتباطی زیر با ما در تماس باشید.
شماره‌ی تماس و واتس اپ: ۰۹۳۸۱۳۶۰۶۹۴
۰۲۱-۸۸۸۹۱۸۴۳
سایت: www.bidar.school
ایمیل: institutebidar@gmail.com
تلگرام: t.me/bidarschool
اینستاگرام: bidar.school
کانال یوتیوب:Bidar School
آدرس: مدرسه‌ی بیدار، خیابان نجات الهی، کوچه‌ی نوید، پلاک ۴، طبقه‌ی همکف شرقی

@bidarschool
@bidarcourses
درس‌گفتار (آفلاین)
جدال هستی و عدم؛
درسگفتارهایی در شناخت و تحلیل غزلیات بیدل دهلوی
به‌هدایت دکتر پروین سلاجقه
طول دوره: ۵ جلسه‌ی ۲ ساعته

توضیح در پست پایین👇
@bidarschool
@bidarcourses
درس‌گفتار (آفلاین)
جدال هستی و عدم؛
درسگفتارهایی در شناخت و تحلیل غزلیات بیدل دهلوی
به‌هدایت دکتر پروین سلاجقه
طول دوره: ۵ جلسه‌ی ۲ ساعته

به گفته‌ی یوری لوتمان نشانه‌شناس برجسته‌ی روس، «متن شاعرانهْ، نظامِ نظام‌ها يا رابطه‌ی رابطه‌ها است؛ پيچيده‌ترين شکلِ قابل‌ تصورِ سخن که چندين نظام مختلف را درهم فشرده می‌کند. زيرا شعرْ دال را با تمام وجود فعال می‌کند و واژه را در چنان شرايطی قرار می‌دهد که تحت فشار شديدِ واژه‌های اطراف، حد اعلای عملکرد را از خود بروز می‌دهد و غنی‌ترين استعداد خود را رها می‌سازد.»
 
شاید این ویژگی را بیش از هر شعری بتوان در شعر بیدل دهلوی یافت. شاعری که به قدرتِ انفجاری دال‌های ذهنی در انتقالِ معانی غیر قابل دسترسْ دست یافته و موفق شده است نظام‌های زبانیِ شعر را در جستجوی معنا به نهایتِ پیچیدگی و عملکردِ شاعرانه برساند و مخاطب را به حیرتی ماندگار گرفتار سازد.
 
علاوه بر آن، کمتر شاعری هست که مانند بیدل در قطع پیوندهای شعر خود از دنیای واقعی و نشانه‌های قراردادی کوشیده باشد. گسستگی جهان شعر او از این دو مقوله به حدی است که امکان ورود «مخاطبِ واقعیت‌اندیش» را به فضای «فراواقعیِ» خود یکسره از بین می‌برد. زبان شعری‌اش اغلب از بالاترین سطح قلمروی زبان، یعنی قلمروی «دلالت‌های محض شاعرانه» آغاز می‌شود و محدوده‌ی سفر آن نیز، پیوسته در همان محور در حال رفتن و بازگشتن است. به گونه‌ای که به نظر می‌رسد شعر او مرزهای قراردادی زبان را در نوردیده و فقط در حبابِ شفافِ دلالت‌های مجازی تنفس می‌کند.
 
برای دریافت روح شاعرانه‌ی سخن او، پیگیری زیبایی‌شناسانه‌ی نشانه‌ها در درجه‌ی اول اهمیت قرار می‌گیرد، یعنی توجه به چند و‌چون کارکردِ درجاتِ مجاز، تا دریابیم که دلالتِ مجاز در شعر بیدل، دلالتی از نوع مجازهای مُرسَل (metonymy) نیست که با دخل و تصرف در زبانِ قراردادی، آن را به سمتِ زبانی نسبتاً ادبی سوق دهند و به آسانی قابل تفسیر باشد. این دلالتْ حتی دلالتِ صرفِ مجاز برتر، یعنی استعاره (metaphor) نیز نیست که با علاقه‌ی مشابهت، تصویرهای شعر وی را در ژرفْ‌ساخت خویش به جهان واقعی پیوند دهد. بلکه دلالتِ مجاز در شعر بیدل، دلالتی از نوع «مجازهای برترین» است؛ یعنی مجازهایی با تفسیرهای فراوان و پرشِ دال‌هایی جادویی، لغزنده و‌گاه ذهنی، که در نتیجه‌ی لغزش و حرکتِ مداوم آنها به سمت دلالت، فضای شعر او در هاله‌ای از سیالیت و ابهام شاعرانه فرو رفته و برای آن، جهانی منحصربه‌فرد، شخصی و ممتاز ساخته است.
 
از این رو، تنها راهِ مخاطب برای نزدیک شدن به آستانه‌ی شعر بیدل این است که ابزارهای آشنا و قراردادیِ درک خود را کنار نهد و به قصد پرواز در افق‌های شعر او، به بال‌های مجازی و استعاریِ جهانِ «شعر» مجهز شود، پیوندِ سلسله‌وارِ دالی به دال دیگر را پی بگیرد، احساس خود را به سیالیت تصویرهای شعر او بسپارد و بی‌هیچ تلاشی برای پایین کشاندن این تصاویر به سطحِ واقعیت ملموس، سعی کند در همان هوایی نفس بکشد که شعر او نفس می‌کشد، یعنی جهانی اثیری و ساخته شده از ترکیبِ دو عنصر «بی‌خودی»(متعلق به تجربه‌های ناب عارفانه) و «وهم» (که مولود جهان فراواقعی است)، که پایی در هستی و پایی در عدم دارند. شعرِ بیدلْ شعر معناهای معنانشدنی است. عناصرِ شعر بیدل در روند تبدیل شدن به شعرِ محض، از مرحله‌ی نقش‌مایه‌ی(motif) صرفْ در آمده و به نماد(symbol) رسیده‌اند و در بسیاری از موارد با خوانشی از نوع تجربه‌ی ژرفِ «یدرک و لایوصف» به خوانش در می‌آیند.
 
در این درسگفتار می‌کوشیم ابتدا با ارائه‌ی ابزارهای نظری نشانه‌شناسی، زیبایی‌شناسی و هرمنیوتیک، زمینه‌ای نظری برای خوانش غزلیات بیدل دهلوی فراهم آوریم و سپس با طرح موضوعیِ مفاهیم شاعرانه‎ای که در غزلیات او نقش پررنگی دارند، تلاش خواهیم کرد دریچه‌ای کوچک به دریافتِ منشِ استعاری زبان و جهان شاعرانه‌ی او باز کنیم.
 ادامه👇
@bidarschool
@bidarcourses
دكتر پروين سلاجقه، نويسنده، شاعر، منتقد، پژوهشگر و استاد دانشگاه است. زمینه‌های پژوهشی او در حیطه‌ی نظریه و نقد ادبی در داستان، شعر و متون ادبی است. از وی تا كنون، دوازده اثر در زمينه‌ی نقد، داستان، شعر و پژوهش و همچنین بيشتر از چهل مقاله‌ی علمی- تخصصی و پژوهشی در نظريه و نقد ادبی منتشر شده ‌است. آثار او برنده‌ی جوایز متعددی بوده است. از جمله جايزه‌ی منتقد برتر ايران در شعر معاصر، از طرف بنياد هنرمندان و نويسندگان برای نوشتن كتاب  اميرزاده‌ی كاشی‌ها که در نقد شعر شاملو است؛ جايزه‌ی كتاب سال برای تأليف كتاب از اين باغ شرقی، جايزه‌ی كتاب سال ادبی سازمان حفاظت محيط زيست، برای نوشتن كتاب  قصه‌ی تالاب و چندین جایزه‌ی معتبر دیگر در سطح ملی.
همچنین کتاب از اين باغ شرقی به عنوان یکی از كتاب‌های اصلی برای تدريس در دانشگاه‌ها از طرف وزارت علوم و فناوری معرفی شده است و چندین اثر دیگر او به عنوان دروس مرجع و كمك درسی در فضای آموزشیِ رسمی و غير رسمی به دانشجويان و علاقه‌مندان تدريس می‌شود.
 
لطفا در صورت تمایل به حضور در این دوره، از طریق یکی از راه‌های ارتباطی زیر با ما در تماس باشید.
شماره‌ی تماس و واتس اپ: ۰۹۳۸۱۳۶۰۶۹۴
۰۲۱-۸۸۸۹۱۸۴۳
سایت: www.bidar.school
ایمیل: institutebidar@gmail.com
تلگرام: t.me/bidarschool
اینستاگرام: bidar.school
کانال یوتیوب:Bidar School
آدرس: مدرسه‌ی بیدار، خیابان نجات الهی، کوچه‌ی نوید، پلاک ۴، طبقه‌ی همکف شرقی

@bidarschool
@bidarcourses
درس‌گفتار (آفلاین)
گوش‌پاک‌کن؛
تمرین‌هایی برای شناخت صدا، سکوت و بهتر گوش کردن
به‌هدایت مهدی بهبودی
طول دوره: ۵ جلسه‌ی ۲ ساعته
شروع دوره: ۱۹ مرداد‌ماه ۱۴۰۰
روزهای سه‌شنبه: ساعت ۱۹ تا ۲۱
@bidarschool
@bidarcourses
درس‌گفتار (آفلاین)
گوش‌پاک‌کن؛
تمرین‌هایی برای شناخت صدا، سکوت و بهتر گوش کردن
به‌هدایت مهدی بهبودی
طول دوره: ۵ جلسه‌ی ۲ ساعته
شروع دوره: ۱۹ مرداد‌ماه ۱۴۰۰
روزهای سه‌شنبه: ساعت ۱۹ تا ۲۱

گوش همیشه می‌شنود. می‌توان به سادگی با دو پلک چشم‌ها را بست؛ اما گوش همیشه باز است. با چشم می‌توان به نقطه‌ای خاص نگریست و تمرکز کرد؛ اما گوش‌ها همه‌ی صداها را از همه‌ی جهت‌های افق شنیداری دریافت می‌کنند؛ چیزی که پشت سرمان هست را نمی‌بینیم اما می‌توانیم بشنویم. همچنین تفاوت مهمی هست بین شنیدن و گوش کردن!
 
کار ما در این کارگاه باز کردن گوش‌ها است. می‌کوشیم به آن صداها یا موقعیت‌های شنیداری‌ای توجه کنیم که پیش‌تر گوش نکرده‌ایم؛ تمام صداهای محیط و نیز صداهایی را که ما در محیط ایجاد می‌کنیم. عنوان این کارگاه را «گوش‌پاک‌کن» گذاشته ام. چرا که باور دارم پیش از «تمرینِ گوش» ما به «پاک کردن گوش» نیاز داریم. از طرفی، برای شناخت صدا ضروری است صدا بسازیم، همانطور که برای شناخت موسیقی، باید موسیقی ساخت. پس در تمرین‌های این دوره علاوه بر گوش‌کردن به تولید صدا هم می‌پردازیم.
 
هر جلسه از این کارگاه را با درس‌گفتاری درباره‌ی یکی از مفاهیم اساسی صدا و موسیقی آغاز می‌کنیم، سپس چند تمرین شنیداری انجام می‌دهیم و در پایان بر اساس هر مفهوم، دست به کارِ ساخت قطعه یا اجرایی شنیداری می‌شویم.
 
این کارگاه در ۵ جلسه برگزار می‌شود که محتوایشان به شرح زیر است:
 
۱- نوفه و سکوت (Noise and Silence)
۲- تون و رنگ صدا (Tone and Timbre)
۳- دامنه، دینامیک، و پرسپکتیو (Amplitude, Dynamic, and perspective)
۴- بافت (Texture)
۵- تکرار و ریتم (Repetition and Rhythm)
 
مهدی بهبودی هنرمند صدا و اجراگر ساکن تهران است. او از سال ۱۳۷۸ کار روی موسیقی کامپیوتری را آغاز کرد و از سال ۱۳۸۶ بیشتر تمرکزش را روی اجراهای زنده در فضاهای مختلف باز و بسته گذاشت. در کنسرواتوار تهران در رشته‌ی آهنگسازی تحصیل کرد و به صورت خودآموخته ریاضی، فیزیک و الکترونیک آموخت. او علاوه بر ساخت پرفورمنس‌ها و اینستالیشن‌ها، بر اجرای آثار آهنگسازانی چون الوین لوسیه، جیمز تنی، جان کیج، نادر مشایخی، پتر آبلینگر و گئورگ نوسباومر کار کرده است. در ده سال گذشته او در بیش از صد پروژه‌ و اجرای شنیداری در شهرهای مختلف ایران، آلمان، اتریش، ایتالیا، یونان و آمریکا به عنوان آهنگساز، هنرمند صدا و اجراگر حضور داشته است. او در سال ۱۳۹۱ مجموعه رویدادهای رادیکال تهران را پایه‌گذاری کرد و از سال ۱۳۹۸ به عنوان مِنتور برای پروژه‌ی جستجوگران شنیداری (sonic explorers) مربوط به بنیاد بتهوون در شهر بن آلمان کار می‌کند. در کارهای او صدا تنها یک کارماده‌ی شنیداری با حالت‌های گوناگون فیزیکی نیست، بلکه همواره پدیده‌ای اجتماعی و اخلاقی نیز است.
  
لطفا در صورت تمایل به حضور در این دوره، از طریق یکی از راه‌های ارتباطی زیر با ما در تماس باشید.
شماره‌ی تماس و واتس اپ: ۰۹۳۸۱۳۶۰۶۹۴
۰۲۱-۸۸۸۹۱۸۴۳
سایت: www.bidar.school
ایمیل: institutebidar@gmail.com
تلگرام: t.me/bidarschool
اینستاگرام: bidar.school
کانال یوتیوب:Bidar School
آدرس: مدرسه‌ی بیدار، خیابان نجات الهی، کوچه‌ی نوید، پلاک ۴، طبقه‌ی همکف شرقی

@bidarschool
@bidarcoursesژ
درس‌گفتار (آفلاین)
تاریخ اجتماعی احساس
به‌هدایت دکتر مرتضی حاجی‌زاده
طول دوره: ۶ جلسه‌ی ۲ ساعته

@bidarschool
@bidarcourses
درس‌گفتار (آفلاین)
تاریخ اجتماعی احساس
به‌هدایت دکتر مرتضی حاجی‌زاده
طول دوره: ۶ جلسه‌ی ۲ ساعته

در اوایل قرن بیست و یکم، مطالعات فرهنگی از گفتمان‌های پساساختارگرایی و تمرکز بر ایدئولوژی و معنای ژرف فاصله گرفت و سعی در تجزیه و تحلیل سوژه/متن با توجه به کارکرد آن در سطح جامعه داشت. بخشی از این رویکرد مرتبط است با آنچه چرخش تأثری (Affective Turn، این معادل در زبان فارسی رایج نیست) نامیده می‌شود. چرخشِ تأثری به رویکرد جدیدی در مطالعات فرهنگی اطلاق می‌شود که به بررسی تجربه‌‌های پیکرمندِ انسان، خارج از چارچوب بازنمایی و نشانه‌شناسی می‌پردازد. بخشی از این رویکرد با فاصله گرفتن از چارچوب روان‌شناختی، عواطف و احساس را در قالب شرایط و بسترهای اجتماعی و تجربه‌ی جمعی بررسی می‌کند.‌ احساسْ دیگر نه یک پدیده‌ی شخصی، ذهنی، و درونی بلکه نیرویی برآمده از شرایط اجتماعی و تجربه‌ی زیستی در نظام سرمایه‌داری است. به عبارت دیگر، این رویکردْ احساس را یک پدیده‌ی جمعی و اجتماعی می‌داند که در شکل دادن به پیکرهای جمعی، در ایجاد و تحکیم هویت‌های ملی و به حاشیه راندن گروه‌های کوچکتر نقش مهمی ایفا می‌کند. در نتیجه احساسْ یک کرد و کار اجتماعی است مبتنی بر قدرت که نحوه‌ی عملکرد آن در به حرکت در آوردن افراد جامعه موثر است.
احساساتی مانند تنفر، خشم، انزجار، ترس و شرم می‌توانند به ابزاری برای شکل دادن به تاریخ یا ایجاد یک ایده‌آل جمعی و در نهایت به نحوه‌ای از ملت‌سازی تبدیل شوند. برای مثال می‌توان در گفتارهای نژادپرست و نفرت‌ساز نشانه‌هایی از این نوع احساسات یافت که پیکرمند شده‌اند و بر مبنای تشکیل گروه‌/سیاست‌های هویتی پیش می‌روند. احساس به مثابه‌ی عمل اجتماعی پیکرهای افراد جامعه را بسیج می‌کند؛ به برخی امکان پویایی و حرکت به فراسوی مرزهای هویتی را می‌دهد و برخی دیگر را محدود و سرکوب می‌کند. بدین ترتیب، احساسْ شکل‌دهنده‌ی روابط اجتماعی افراد جامعه است که خود را به صورت نمادین و در سطح بلاغی گفتمان‌های ملی یک جامعه یا گروه نشان می‌دهد. ساخته شدن هویت‌ها بر اساس نژاد و قومیت را هم می‌توان در همین چهارچوب بررسی کرد که منجر به شکل‌گیری هویت‌ها و طبقات اجتماعی و احساس(عدمِ) تعلق به آنها می‌شود. احساساتْ ارزش‌هایی را به پیکر افراد جامعه اعطا می کند که موقعیت‌ افراد را در برابر ایدئولوژی‌های حاکم تنظیم می‌کند.

نظریه‌ی تأثر، از احساسْ خوانشی دِریدایی دارد: در تحلیل یک پدیده، همیشه میان بستری که پدیده‎ای در آن به‌وجود آمده و معنی آن پدیده، گسستی وجود دارد. به خاطر وجود این گسست، احساسات به مثابه دال/نشانه از بستر اجتماعی‌ای که از آن بوجود آمده اند فاصله گرفته و خنثی، شخصی و غیر تاریخی بنظر می‌رسند. تکرار این احساسات باعث بوجود آمدن تأثرات پیکری و معانی جدید می‌شود که تأثیر نمادین آن بر پیکر افراد جامعه باقی می‌ماند و ارزش‌های جدیدی را موجب می‌شود که بر اساس آنها افراد خود را یا متعلق به یک جماعت خیالی می‌دانند؛ و یا برعکس از جماعت متنفر می‌شوند.

ادامه مطلب👇
@bidarschool
@bidarcourses
توصیف پدیده‌های اجتماعی یا گروه‌های مختلف با احساساتی مانند "دوست داشتنی"، "رقت انگیز"، "منزجر کننده"، "خودی/دیگری"، و... بازتاب‌دهنده‌ی مجموعه‎ای از ارزش‌های اجتماعی و احساسی است که مرزهای آنچه درون یا برون جامعه/ملت قرار می‌گیرد را تعریف می‌کند. به عنوان مثال، حس تنفر یا عشق در تعریف مرز بین خودی و دیگری، و یا مرز بین گروه‌های اجتماعی و توصیف دیگری به‎‌عنوان خطری برای آن گروه نقش مهمی ایفا می‌کند. بنابراین احساس به عنوان یک شیوه‌ی بلاغی مادی، می‌تواند در جامعه معنی بسازد و پیکرهای اجتماعی را تبدیل به ابژه‌ی عشق، خشم یا نفرت کند؛ و آنها را در کنار هم متحد کرده و یا خصمانه رو در روی یکدیگر قرار دهد.
 
از طرفی عملکرد احساس در جامعه چون نوعی از قدرت اجتماعی است که ابژه‌ها و دیگران را نام‌گذاری می‌کند و تأثرات اجتماعی به وجود می‌آورد که به مثابه‌ی شکلی از قدرت مدام در حال تکرار هستند. در این رویکردْ احساس پایه‌ی تشکیل طبقات اجتماعی محسوب می‌شود زیرا افراد جامعه - در سطح محلی- با گروه‌هایی که با آنها هم‌ذات‌پنداری می‌کنند، اتحادهای محلی تشکیل می‌دهند و می‌توانند به بنیاد طبقات و حرکات‌های اجتماعی بزرگتر تبدیل شوند.
 
در این کارگاه به بررسی احساس به عنوان یک کنش پیکرمند اجتماعی می‌پردازیم. تلاش داریم با مطالعه‌ی اجمالی نظریه‌ی تأثر دریابیم که احساس یک حس شخصی، ذهنی و درونی‌شده نیست، بلکه نیروی فعالی است که دنیای اطراف ما را می‌سازد و به آن معنی می‌بخشد. احساس یک مفهوم انتزاعی و منفعل نیست بلکه برخواسته از روابطی است که در گروه‌هایی که به آنها تعلق داریم شکل می‌گیرد و محل فعالیت‌ها و تغییرات فرهنگی و اجتماعی ما می‌شود.
 
دکتر مرتضی حاجی‌زاده، پژوهشگرِ مستقلِ ساکن استرالیا، فارغ التحصیل دکترای ادبیات انگلیسی و مطالعات فرهنگی از دانشگاه آکلند در نیوزلند است. او به عنوان پژوهشگر در دانشگاه آکلند دروسی چون تحلیل گفتمان انتقادی، پسا نقد، مطالعات ادبی داروینیستی، ادبیات و رسانه و علوم انسانی دیجیتال را تدریس کرده است و دوره‌هایی در حوزه نقد، سینما و مطالعات فرهنگی در استرالیا و نیوزلند برگزار کرده است. تمرکز مطالعات و پژوهش‌های او بر ادبیات محیط زیستی، نقد ادبی در قرن بیست و یک، و رابطه‌ِ‌ی رسانه و فرهنگ است.

لطفا در صورت تمایل به حضور در این دوره، از طریق یکی از راه‌های ارتباطی زیر با ما در تماس باشید.
شماره‌ی تماس و واتس اپ: ۰۹۳۸۱۳۶۰۶۹۴
۰۲۱-۸۸۸۹۱۸۴۳
سایت: www.bidar.school
ایمیل: institutebidar@gmail.com
تلگرام: t.me/bidarschool
اینستاگرام: bidar.school
کانال یوتیوب:Bidar School
آدرس: مدرسه‌ی بیدار، خیابان نجات الهی، کوچه‌ی نوید، پلاک ۴، طبقه‌ی همکف شرقی

@bidarschool
@bidarcourses
درس‌گفتار (آفلاین)
درآمدی بر نسبت تاریخی موسیقی اکنون ایران
به‌هدایت مهران پورمندان
طول دوره: ۳ جلسه‌ی ۲ ساعته
شروع دوره: ۷ شهریور‌‌ماه ۱۴۰۰
روزهای یکشنبه: ساعت ۱۸ تا ۲۰
@bidarschool
@bidarcourses
درس‌گفتار (آفلاین)
درآمدی بر نسبت تاریخی موسیقی اکنون ایران
به‌هدایت مهران پورمندان
طول دوره: ۳ جلسه‌ی ۲ ساعته
شروع دوره: ۷ شهریور‌‌ماه ۱۴۰۰
روزهای یکشنبه: ساعت ۱۸ تا ۲۰

در دورانی که سیر تغییرات آن به شدت زیاد است، درک و دریافت ما از جهان روزمره‌ای که با آن روبرو هستیم چگونه میسر می‌شود؟ جهان امروز ما چه شکلی دارد و چه اشکالی را موجب می‌شود؟ ماهیت این اشکال چیست؟ موسیقی امروز ایران چگونه به این تغییرات بیان می‌دهد؟ آیا اصلا با گذشته نسبتی دارد؟ آیا می‌توان پیش‌بینی کرد که در آینده چه شکلی پیدا خواهد کرد؟
 
امروز دغدغه‌ی اصلی پژوهشگر تاریخْ دسترسی به اسناد، چیدمان و تجزیه تحلیل آنها است تا دورانی به سرآمده را کشف کند. اما آیا او می تواند امروز را به مثابه‌ی امر در حال اتفاق نیز بررسی کند؟ در این راه چه اسناد و شواهدی به او کمک می‌کند؟ او چگونه می‌تواند در پشت ظاهرِ نمایانِ چیزها به رمزگشایی دست بزند؟ رویکرد تاریخی در هنر امروز آیا عملی است؟
 
در این درسگفتار با مطرح کردن سه پدیده‌ی حضور، بازگشت و آشوب، نگاهی تاریخی به رویدادهای موسیقایی امروز ایران می‌اندازیم. پس از شرح مفاهیم، ارتباط موسیقی اکنون ایران با دوران‌های گذشته را وا می‌کاویم؛ و با طرح مفاهیمی چون مدرنیزاسیونِ موسیقیِ نظامی ایران و وطن‌گرایی، تأثیرشان بر دیگر موسیقی‌ها را بررسی می‌کنیم. سپس به نسبتِ موسیقی معاصر ما با موسیقی ردیفی خواهیم پرداخت و با بررسی مسائلی چون دیجیتالیسم و حضور بی‌واسطه، هایپرمارکتینگ هنری؛ عرضه و رقابت مداوم میان انواع گوناگون موسیقی، تلاش خواهیم کرد تا نقشه‌ای هرچند اندام‌وار از لحظه‌ی اکنون موسیقی جغرافیای ایران به دست دهیم.
 
مهران پورمندان متولد ۱۳۴۲ در اهواز، موسیقی‌دان، آهنگساز، پژوهشگر، منتقد و مدرس موسیقی است. او فارغ‌التحصیل نوازندگی پیانو از کارگاه موسیقی رادیو تلویزیون ملی ایران است(۱۳۵۷)؛ دیپلم آهنگسازی خود را در ۱۳۷۲ از کنسرواتوار سرگئی راخمانینوف پاریس دریافت کرده و در ۱۳۷۳ در رشته‎ی متودولوژی آموزش از کنسرواتوار برن فارغ‌التحصیل شده است. او به‌غیر از تالیف مقالات گوناگون در حوزه‌ی موسیقی کودک، موسیقی فیلم و نقد موسیقی در نشریات تخصصی گوناگون، کتب متعددی چون تاریخ تحلیلی موسیقی فیلم (۱۳۷۶)، دایره المعارف موسیقی کهن ایران (۱۳۷۸) و بنیان‌های آموزش موسیقی (۱۳۹۰) را به انتشار رسانده است.
 
او از سال ۱۳۸۴ علاوه بر تجربه‌ی گسترده در ساخت موسیقی فیلم و تئاتر، خود به فعالیت فیلم‌سازی در حوزه‌ی موسیقی پرداخته است که از آن جمله می‌توان مستندهای یک موسیقی‌دان فرانسوی در دربار قاجار (۱۳۹۴) و موسیقی در فیلم‌های عباس کیارستمی(۱۳۹۸) را نام برد. مهران پورمندان علاوه بر سابقه‌ی بسیار گسترده‌ در تدریس موسیقی،‌ از ۱۳۸۵ تا کنون عضو پیوسته‌ی کانون مدرسان و پژوهشگران خانه‌ی موسیقی ایران و از ۱۳۹۲ تا ۱۳۹۵ دبیر باشگاه موسیقی ارسباران بوده است. او همچنین در سال ۱۳۹۷ دبیر اجرایی اولین جشنواره‌ی فیلم‌های موسیقی‌محورِ ایرانی «به طعم موسیقی» در مرکز اوبرویلیه در پاریس بوده است.

لطفا در صورت تمایل به حضور در این دوره، از طریق یکی از راه‌های ارتباطی زیر با ما در تماس باشید.
شماره‌ی تماس و واتس اپ: ۰۹۳۸۱۳۶۰۶۹۴
۰۲۱-۸۸۸۹۱۸۴۳
سایت: www.bidar.school
ایمیل: institutebidar@gmail.com
تلگرام: t.me/bidarschool
اینستاگرام: bidar.school
کانال یوتیوب:Bidar School
آدرس: مدرسه‌ی بیدار، خیابان نجات الهی، کوچه‌ی نوید، پلاک ۴، طبقه‌ی همکف شرقی

@bidarschool
@bidarcourses
درس‌گفتار (آفلاین)
فضا را چگونه بخوانیم؟
ملاحظات روش‌شناختی در مطالعات شهری
به‌هدایت احمد یزدانیان
طول دوره: ۳ جلسه‌ی ۲ ساعته
شروع دوره: ۱۰ شهریور‌‌ماه ۱۴۰۰
روزهای چهارشنبه: ساعت ۱۸ تا ۲۰
@bidarschool
@bidarcourses
درس‌گفتار (آفلاین)
فضا را چگونه بخوانیم؟
ملاحظات روش‌شناختی در مطالعات شهری
به‌هدایت احمد یزدانیان
طول دوره: ۳ جلسه‌ی ۲ ساعته
شروع دوره: ۱۰ شهریور‌‌ماه ۱۴۰۰
روزهای چهارشنبه: ساعت ۱۸ تا ۲۰

در این دوره تلاش می‌کنیم به‌واسطه‌ی تأمل بر برخی از ملاحظات روش‌شناختی به شیوه‌های مختلف مواجهه با وضعیت‌های فضایی موجود بپردازیم. در وضعیت کنونی اگر عجالتا دوگانه‌ی نظریه و میدان و شکاف‌های موجود میان این‌ دو را بپذیریم، آنگاه چیزی که دو سر این دوگانه را به هم متصل می‌کند، نوع خاصی از مواجهه یا همان روش‌شناسی است. فارغ از اینکه سوژه‌ی چه گفتاری باشیم، این روش‌شناسی است که منازعات موجود در فضا را برای ما رویت‌پذیر می‌کند. در این‌معنا مقصود ما از روش‌شناسی بیشتر شیوه‌های ظاهر کردن نیروها و روابط موجود در فضا است. در این‌راستا می‌کوشیم با تأکید بر تبارشناسی، مردم‌نگاری انتقادی و رئالیسم انتقادی به‌مثابه‌ی شیوه‌های متفاوتِ ظاهر کردن، به صورت‌بندی‌ها و خوانش‌های مختلف از فضا بپردازیم.

در این کارگاه با محور قرار دادن مسائل شهری به معرفی تبارشناسی، مردم‌نگاری انتقادی و رئالیسم انتقادی می‌پردازیم. درواقع هدف ما تلاش برای دستیابی به فهم نظام‌مند نظری و روش‌شناختی در تحلیل نیروهای برسازنده‌ی فضا است، تا بدین‌ترتیب برای پژوهشگران مطالعات شهری، زمینه‌های فهم انتقادی از وضعیتِ فضایی موجود در سطوح مختلف فراهم گردد.

جلسات این دوره به مسائل زیر خواهد پرداخت:

جلسه‌ی اول: تبارشناسی: حقیقت چگونه‌ تولید می‌شود؟
جلسه‌ی دوم: مردم‌نگاری انتقادی: چه کسی وضعیت را نمایندگی می‌کند؟
جلسه‌ی سوم: رئالیسم انتقادی: علیه منطقی که در شهرها زائده تولید می‌کند.

احمد یزدانیان دانشجوی دکتری شهرسازی در دانشگاه تربیت مدرس است. پژوهش‌های او بیشتر از منظر اقتصادسیاسی فضا است. از همین زاویه او تلاش می‌کند در جایی که فرم و کالبد آرام و بی نزاع به نظر می‌رسد، به بررسی مجموعه روابط و نیروهای برسازنده‌ای بپردازد که به شیوه‌های مختلفی در لایه‌های زیرین فضا جریان دارند. او درحین تحصیل وارد قلمروی حرفه‌ای گردید و آنچه در کلاس‌های درس آموخته بود را در معرض نوعی آزمون و امتحان قرار داد. در فرایند کار چندسالی نیز در دفاتر خدمات نوسازی در محلات جنوب تهران به‌‌عنوان کارشناس شهرساز و کارشناس اجتماعی مشغول به کار شد. به تعریف‌ خودش آنچه تاکنون آموخته است، متعلق به تجربه‌های فضایی این دوره است. اجتماعات محلی، نوسازی شهری، سکونت‌گاه‌های غیررسمی از جمله موضوع‌های مورد پژوهش وی هستند.

یکی از پژوهش‌های صورت‌گرفته توسط وی مقاله‌ای است با عنوان «فضا را چگونه بخوانیم؟‌ از خوانش پدیدارشناسانه تا خوانش انتقادی فضا». وی در این پژوهش از نگاه اقتصادسیاسی به ناتوانی‌های نگاه پد‌یدارشناسانه و غالب شدن این نگاه در میدان دانش شهرسازی ایران می‌پردازد و برای فهم‌ منازعات‌ موجود در فضا، نوعی از نگاه انتقادی را فرا می‌خواند. علاوه بر این «نوسازی یا برون‌رانی؟» یکی دیگر از پژوهش‌هایی است که به دنبال تجربه‌های کاری در محلات جنوب تهران انجام داده است. وی در این نوشتار به نقد سازوکارهای نوسازی شهری که منتهی به انواع مختلف برون‌رانی‌ و سلب‌مالکیت‌ می‌گردد، پرداخته است. درحال حاضر او بیشتر مشغول «تبیین تاریخی سیاست‌های نوسازی شهری از منظر اقتصادسیاسی با تاکید بر شهر تهران» است. در این پژوهش هدف نشان دادن فرایند تاریخی فضامندشدن سیاست‌های نوسازی شهری از مقیاس کلان تا مقیاس خرد محلی در شهر تهران است.

لطفا در صورت تمایل به حضور در این دوره، از طریق یکی از راه‌های ارتباطی زیر با ما در تماس باشید.
شماره‌ی تماس و واتس اپ: ۰۹۳۸۱۳۶۰۶۹۴
۰۲۱-۸۸۸۹۱۸۴۳
سایت: www.bidar.school
ایمیل: institutebidar@gmail.com
تلگرام: t.me/bidarschool
اینستاگرام: bidar.school
کانال یوتیوب:Bidar School
آدرس: مدرسه‌ی بیدار، خیابان نجات الهی، کوچه‌ی نوید، پلاک ۴، طبقه‌ی همکف شرقی

@bidarschool
@bidarcourses
درس‌گفتار (آفلاین)
به حرکت‌انداختن شهر:
نگاهی به نقش اتومبیل در توسعه‌ی تهران دهه‌های ۴۰ و ۵۰
به‌هدایت امیر تهرانی
طول دوره: ۲ جلسه‌ی ۲ ساعته
شروع دوره: ۲۸ شهریور‌‌ماه ۱۴۰۰
روزهای یکشنبه: ساعت ۱۷ تا ۱۹
@bidarschool
@bidarcourses
درس‌گفتار (آفلاین)
به حرکت‌انداختن شهر:
نگاهی به نقش اتومبیل در توسعه‌ی تهران دهه‌های ۴۰ و ۵۰
به‌هدایت امیر تهرانی
طول دوره: ۲ جلسه‌ی ۲ ساعته
شروع دوره: ۲۸ شهریور‌‌ماه ۱۴۰۰
روزهای یکشنبه: ساعت ۱۷ تا ۱۹
ترافیک از اصلی‌ترین بحران‌های حکمرانی امروز تهران است. تعدد و تراکم اتومبیل‌ها در خیابان‌های تهران هرروز بیشتر ما را با توقف روبرو می‌کند. نیاز به نام بردن نیست اما در طول این سال‌های دور و نزدیکِ گذشته، انبوهِ طرح و پروژه‌های زیرساختیِ حمل‌ونقلْ احداث و اجرا شده‌اند و شکستِ هرچه بیشترِ حلِ معضلِ ترافیک را برای‌مان نمایان کرده‌اند. در این بین، حمل‌ونقل عمومی و نیمه-خصوصیِ تهران نیز کاراییِ لازم را ندارد.
با این حال مسئله‌ی ترافیکْ کردارهای خاصی از برنامه‌ریزی را پدید آورده، نظام‌های برنامه‌ریزی و نهادهای عریض و طویل خاص خودش را شکل داده، و بافت شهری را زیر و رو کرده است؛ و به این ترتیب اشکال ویژه‌ای از حرکت در شهر را سامان داده است. به معنایی ترافیک بدل به ماشینی شده است که محل تلاقی و پدیداری رژیم‌های جابه‌جایی است. حال پرسش این است که رابطه‌ی نظام حکم‌رانی شهری با این ماشینِ مداوما در حال شکست چیست؟ این ماشین چگونه ساخته شده است و نتیجه‌ی آن چه شکلی از حکم‌رانی بر تهران بوده است؟

با نگاهی به تاریِخ نه چندان دورِ این شهر متوجه می‌شویم که ترافیکْ معضلِ امروز و دیروز تهران نیست، و از دهه‌ی ۳۰ و ۴۰ شمسی به این سو، مشخصا در کنار دو مسئله‌ی سوداگری زمین و مسکن، مهاجرتِ گسترده به تهران و عوارضِ آن چون افزایشِ سریع جمعیت و گسترش شهر، ضلع سومِ زیربنای بحران‌های نظامِ برنامه‌ریزی و شهرسازی تهران بوده است. پژوهش‌های شهری در دهه‌های گذشته به بحران‌های مسکن و جمعیتْ کمابیش مفصل پرداخته‌‌اند. با این حال مسئله‌شناسی و بازاندیشیِ ترافیک موضوعی بوده است عموما محدود به مرزهای مطالعات مهندسی و سیاست‌گذاری شهری، تبعا با رویکردهای غیرِ تاریخمند؛ موضوعی که کمتر مورد بررسی انتقادی قرار گرفته و نسبت آن کمتر با حکم‌رانی شهری به پرسش ‌گذاشته شده است.

درس‌گفتار حاضر پرسشی است دوباره از حکم‌رانی شهری تهران، و این بار با تمرکز بر مسئله‌ی ترافیک و با این پیش‌فرض که ترافیکْ محل تلاقیِ دو نیروی‌تولیدکننده‌ی فضای شهری است: اتومبیل‌و حکمرانی شهری. در این درس‌گفتار، که ارائه‌ی بخشی از یک پژوهشِ در جریان است، به دنبال خاستگاه‌های تاریخی مسئله‌ی ترافیک می‌رویم تا چگونگی تسلط یافتن حرکتِ اتومبیل بر شهر و شیوه‌ای از برنامه‌ریزی و شهرسازی که امروزِ تهران را پایه گذاشته‌اند، بررسی کنیم.

امیر تهرانی دانشجوی دکتری جامعه‌شناسی فرهنگی در دانشگاه تربیت مدرس تهران است. مطالعات انتقادی شهر و جابجایی شهری از مباحث مورد علاقه‌ی او هستند و در این زمینه‌مقالاتی به چاپ رسانده است. همچنین، علاوه بر تدریس در دانشگاه، کنش‌گری شهری از فعالیت‌هایی بوده است که تهرانی در سال‌های گذشته به‌طور جدی با آن درگیر بوده و نقشه‌نگاریِ برون‌رانیِ ده‌ونک از آخرین نمونه‌های آن است. او هم‌اکنون در حال نوشتن مراحل پایانی رساله‌ی دکتری خود با عنوان «اتومبیل، نظم‌بانی و شهری‌شدن در تهرانِ ۳۲ تا ۵۷» است.
لطفا در صورت تمایل به حضور در این دوره، از طریق یکی از راه‌های ارتباطی زیر با ما در تماس باشید.
شماره‌ی تماس و واتس اپ: ۰۹۳۸۱۳۶۰۶۹۴
۰۲۱-۸۸۸۹۱۸۴۳
سایت: www.bidar.school
ایمیل: institutebidar@gmail.com
تلگرام: t.me/bidarschool
اینستاگرام: bidar.school
کانال یوتیوب:Bidar School
آدرس: مدرسه‌ی بیدار، خیابان نجات الهی، کوچه‌ی نوید، پلاک ۴، طبقه‌ی همکف شرقی

@bidarschool
@bidarcourses
درس‌گفتار (آفلاین)
نفت و شهرهای خلیج فارس
به‌هدایت دکتر کاوه احسانی و دکتر اعظم خاتم
طول دوره: ۳ جلسه‌ی ۲ ساعته

توضیح بیشتر👇
@bidarschool
@bidarcourses
درس‌گفتار (آفلاین)
نفت و شهرهای خلیج فارس
به‌هدایت دکتر کاوه احسانی و دکتر اعظم خاتم
طول دوره: ۳ جلسه‌ی ۲ ساعته

خلیج فارس در طول تاریْخ محلِ تردد و ادغام فرهنگها و جوامع مختلف بوده است. ولی با آغاز قرن بیستم و نفوذ روزافزون قدرت‌های استعماری، اکتشاف نفت، جنگ‌های جهانی، برآمدن ناسیونالیسم و دولت-ملتهای مدرن، و پا گرفتن جنبش‌های اجتماعی-طبقاتی یا استقلال‌طلب، خلیج فارس و دریای عمان و حتی اقیانوس هند از فضاهای مبادله و تردد به مرزهای بسته و فضاهای امنیتی تبدیل شدند.

شهرهای خلیج فارس محل اصلی برخورد و تلاقی نیروهایی بودند که منجر به این دگرگونی شدند. شهرهایی مثل آبادان، بصره، کویت، مسجد سلیمان، منامه، دبی، مسقط، بوشهر و غیره دراثر تعامل شرکت‌های بین‌الملل نفتی، ارتش‌ها و سیاستگذاران دولت‌های امپریالیستی، کارگران و پناهندگان و مهاجرین پاکباخته، جوامع بومی محلی، نمایندگان دولت‌های نوظهور ملی، و فعالین سیاسی شکل گرفتند.

دو جلسه‌ اول این دوره به بررسی نقش نفت و تأثیراتِ جغرافیایی و تاریخی آن بر تحولات ایران و خلیج فارس در نیمه اول قرن بیستم می‌پردازد و با نگرشی نقادانه نسبت به فضاهای مصنوع، نحوه‌ شکل‌گیری اولین شهرهای نفتی ایران، به خصوص آبادان و مسجد سلیمان را مورد بحث قرار می‌دهد. در جلسه‌ سوم، دگرگونی رابطه‌ دولت و کارگران در صنعت نفت ایران در دوره‌ جنگ و ساخت شهرکِ توحید و دوره‌ پساجنگ و فرایند شکل‌گیری منطقه‌ عسلویه بررسی می‌شود.

منابع مطالعه:
جلسه‌ اول: کاوه احسانی. محیطِ مصنوعِ شکل‌گیری طبقه‌ی کارگر صنعتی در نفت ایران (۱۳۹۸) فصل‌های ۲ و ۳
جلسه‌ دوم: همان. فصل‌های ۵ و ۶ و ۷
جلسه‌ سوم: اعظم خاتم. عسلویه در آئینه آبادان، مجله گفتگو شماره‌‌ی ۵۳، صفحات ۶۵ تا ۸۰.

اعظم خاتم سابقه‌ای طولانی در تحقیق، تدریس و انتشار در زمینه‌ معضلات توسعه و مسائل شهری در ایران و خاورمیانه دارد. او تحصیلات خود را در دانشگاه تهران در حوزه‌ جامعه‌شناسی آغاز کرد و سپس دکترای خود را در زمینه‌ مطالعات شهری از دانشگاه یورک کانادا دریافت کرد. او در دههِ هفتاد و هشتاد شمسی از یکسو به عنوان برنامه‌ریز شهری و توسعه در طرح‌های مختلف فعالیت می‌کرد و از سوی ‌دیگر به عنوان محقق مستقل در انجمن جامعه‌شناسی ایران مسئولیت گروه شهر را بر عهده داشت. از جمله فعالیت‌های برنامه‌ریزی او تدوین سیاست‌های مسکن اجتماعی در ایران، مشارکت در طرح هدایت توسعهِ تهران (۱۳۸۵)، هدایت برنامه‌های توانمندسازی سکونت‌گاه‌های غیررسمی در شهرهای مختلف بوده است. آخرین مقاله‌ او به فارسی به نام «سیاست‌های توسعه در ایران پس از انقلاب» درخرداد ماه سال ۱۳۹۸ در مجله گفتگو به چاپ رسیده است. مقالات انگلیسی او را می‌توان در مجلات زیر خواند:
Society and Space, Cities, Esprit, Middle East Report و Jadaliyya

کاوه احسانی استاد مطالعات بین‌الملل دانشگاه دی‌پال در شیکاگو است. از کتاب‌های او که به فارسی ترجمه شده‌اند، می‌توان از "محیط مصنوع و شکل‌گیری طبقه‌ی کارگر صنعتی؛ تاریخ اجتماعی کار در صنعت نفت ایران" نام برد و شاید بتوان عنوان کتابِ دیگر او را که به همراهی تورج اتابکی و الیزابتا بِنی در زبان انگلیسی به تحریر در آمده، "کار برای نفت: نگاهی مقایسه‌ای به تاریخ‌های اجتماعی کار در صنعت جهانی نفت" ترجمه کرد. از مقالات اخیر او به زبان انگلیسی می‌توان به "حکم‌رانی شهری و سیاست‌های شهرداری تهران" (به همراه اعظم خاتم)، "آبادان: فراز و فرودِ یک کلان‌شهر نفتی" (به همراه راسموس الینگ)، "اقتصاد اخلاقیِ اعتراضات ایرانی" (به همراه آرنگ کشاورزیان)، "سیاست‌های خطوط لوله در ایران"، "جنگ و خشم: تأملاتی انتقادی بر میراث جنگ ایران و عراق"، "نفت، حکومت و جامعه در ایرانِ پس از جنگ جهانی دوم"، "دموکراسی رادیکال و فضای عمومی"، "سیاست‌های مالکیت و خصوصی‌سازی مشاعات در ایران" نام برد.

او همچنین به عنوان برنامه‌ریز منطقه‎ای در بانک‌ جهانی، برنامه‌ی ملل متحد برای توسعه (UNDP) و موسسه‌ی مطالعات سیاسی جان هاپکینز فعالیت داشته است. در ایران نیز او در نقش برنامه‌ریز توسعه در حوزه‌های برنامه‌ریزی منابع آبی، خشک‌سالی، حکم‌رانی شهری و بازسازی پس از جنگ فعالیت داشته است. او همچنین عضو بُرد مدیریت تحقیقات و پروژه‌ اطلاعات خاورمیانه (MERIP) و عضو هیأت تحریریه‌ مجله‌ گفتگو در تهران، گزارش خاورمیانه(Middle East Report) و مطالعات ایران (Iranian Studies) است.
در صورت تمایل به حضور در این دوره، از طریق یکی از راه‌های ارتباطی زیر با ما در تماس باشید.
شماره‌ی تماس و واتس اپ: ۰۹۳۸۱۳۶۰۶۹۴
۰۲۱-۸۸۸۹۱۸۴۳
institutebidar@gmail.com
@bidarschool
@bidarcourses
دوره‌های آفلاین شهر در آستانه‌ی ۱۴۰۰ - مجموعه‌ درس‌گفتارهایی از مطالعاتِ انتقادی پیرامون شهر

قوم‌نگاری/ مردم‌نگاری

🔸۱- باستان‌شناسانه دیدنِ شهر ۱
دکتر لیلا پاپلی یزدی - ۴ جلسه
https://t.me/bidarschool/270

🔹۲-باستان‌شناسانه دیدنِ شهر ۲
دکتر لیلا پاپلی یزدی - ۴ جلسه
https://t.me/bidarschool/415

🔸۳- اتنوگرافیِ چهارراه: مشاهده‌ی عاملیتِ فرودستان در برساختِ مناسباتِ شهری
دکتر میترا اسفاری – ۴ جلسه
https://t.me/bidarschool/274

🔸۴- اتنوگرافیِ چهارراه: مشاهده‌ی شهر در مقیاس خرد
دکتر میترا اسفاری -۴ جلسه
https://t.me/bidarschool/401

🔸۵- مردم‌نگاری مطرودان شهری: کودکانِ کار افغانستانی در تهران
سپیده سالاروند – ۲ جلسه
https://t.me/bidarcourses/42

🔸۶- مردم‌نگاری فقر از هزارتوی بوروکراسی
سپیده ثقفیان – شهریور ماه ۱۴۰۰ – ۳ جلسه

🔹۷- از پرسش تا پاسخ: روش‌شناسی در علوم انسانی
دکتر لیلا پاپلی یزدی - ۴ جلسه
https://t.me/bidarcourses/8

رژیم‌های تولید فضا

🔸۱- سیاست‌های نوسازی شهری، تولید قلمروی مداخله
احمد یزدانیان - ۳ جلسه
https://t.me/bidarschool/372

🔹۲- هژمونی کنش‍گرانه در نظامِ شهری
علی طیبی- ۴ جلسه
https://t.me/bidarschool/386

🔹۳- واکاوی برنامه‌ریزی شهری در ایران
مجید ابراهیم‌پور - ۳ جلسه
https://t.me/bidarschool/573

🔹۴- مقاومت و شهر؛ بازخوانی نظریات مقاومت شهری
ایمان واقفی – مرداد ۱۴۰۰ – ۴ جلسه
https://t.me/bidarcourses/101

🔹۵- قلعه: قانون، اخلاقِ عمومی و تخیلِ جمعی در شهر نو
دکتر جیران گاهان - ۲ جلسه
https://t.me/bidarcourses/53

🔸۶- نگاهی به گفتمان‌های مسلط معماری از دهه ۴۰ تا ۹۰ شمسی در ارتباط با خانه‌های تهران
نیلوفر نیک‌سار – ۲ جلسه
https://t.me/bidarcourses/48

🔸۷-الفبای شهرسازی مشارکتی و مداخلات شهری پایین به بالا
آلاله نوایی - ۴ جلسه
https://t.me/bidarcourses/64

🔸۸-به‌حرکت درآوردن شهر؛ نگاهی به نقش اتومبیل در توسعه‌ی تهران دهه‌های ۴۰ و ۵۰
امیر طهرانی - شهریور ۱۴۰۰- ۲ جلسه
https://t.me/bidarcourses/123

شهر در افق منطقه

🔸۱- اَشکال بحران مسکن: نگاهی مقایسه‌ای به خاورمیانه
دکتراعظم خاتم - ۲ جلسه
https://t.me/bidarschool/268

🔸۲- ژئوپولیتیکِ توسعه و توازن منطقه‌ای
دکتر کامبیز مشتاق‌گوهری– ۶ جلسه
https://t.me/bidarschool/272

🔸۳- نفت و شهر‌های خلیج فارس
دکتر اعظم خاتم و دکتر کاوه احسانی- شهریور ۱۴۰۰ – ۳ جلسه
https://t.me/bidarcourses/126

حافظه، بازنمایی و تخیل شهر

🔸۱- تهران و ساز و کارهای تولید آن: مروری انتقادی بر نقش هنر در ساخت تخیلات شهری
پوریا جهانشاد - ۳ جلسه
https://t.me/bidarschool/420

🔸۲- شهر، فضا، سیاستِ حافظه و تاریخ‌مندی
نسترن صارمی - ۴ جلسه
https://t.me/bidarschool/404

🔸۳- کیشِ میراث: مقدمه‌ای بر مطالعه‌ی انتقادیِ مفاهیمِ اصالت و میراث فرهنگی
فراز طهماسبی – ۴ جلسه
https://t.me/bidarcourses/37

🔸۴- نمودهای شهر در سینمای ایرانِ دهه‌ی نود؛ چطور شهر را از مجرای فیلم بخوانیم؟
نوید پورمحمدرضا - مرداد ۱۴۰۰ - ۸ جلسه
https://t.me/bidarcourses/79

لطفا در صورت تمایل به تهیه هر یک از این دوره‌ها، از طریق یکی از راه‌های ارتباطی زیر با ما در تماس باشید.
شماره‌ی تماس و واتس اپ: ۰۹۳۸۱۳۶۰۶۹۴
۰۲۱-۸۸۸۹۱۸۴۳
سایت: www.bidar.school
ایمیل: institutebidar@gmail.com
تلگرام: t.me/bidarschool
اینستاگرام: bidar.school
کانال یوتیوب:Bidar School
آدرس: مدرسه‌ی بیدار، خیابان نجات الهی، کوچه‌ی نوید، پلاک ۴، طبقه‌ی همکف شرقی

@bidarschool
@bidarcourses