یادداشت
114 subscribers
100 photos
10 videos
30 files
56 links
درباره شهر اردبیل
Download Telegram
ریشه های تنگ نظری در اردبیل

محمد زینالی اُناری
مرحوم سلیم موذن زاده در یکی از اجراهای خود به طور ضمنی به تقلیدهایی که از وی می‌شد معترض شده و گفت که هر شخصی نمی‌تواند با تقلید وی سلیم شود؛ به بیان دیگری هر کور کیشینین اوغلونا کوراوغلی دئمزلر. حافظ شیرازی نیــز در یکی از غزل‌هایش گفته: نه هر که چهره بر افروخت دلبری داند، نه هر کس آینه سازد سکندری داند، نه هر که طرف کله کج نهاد و تند نشست، کلاه‌داری و آیینِ سروری داند. در جای دیگری هم می‌فرماید: تکیه بر جای بزرگان نتوان زد به گزاف، مگر اسباب بزرگی همه آماده کنی. او در این همه می‌گوید که ساز و کار نخبگی و بزرگی در هنر و سیاست، کار هر کسی نیست و پیمودن راه برای بزرگی و در صدر نشستن، نیاز به ریاضت و سخت‌کوشی دارد.

به طور دیگری در ادبیات محافظه‌کارانه‌ِی اردبیل، رقبای خودخوانده سیاست و هنر که معترض بزرگی نخبگان هستند، با این نسبت روبرواند که دچار تنگ نظری شده‌اند و این نوعی ویروس است که در جان استان اردبیل افتاده و پشتیبان پیشکسوتان و نخبگان خود نیستند. در سنت دیگری از سال‌ها قبل گفته می‌شد که بسیاری از جوانانی که دنبال شغل هستند، نه شغل واقعی که به دنبال تصرف پشت میز نشینی هستند وگرنه کار و فعالیت در جامعه موجود است و آن ها تلاش و همت رسیدن به آن را ندارند. این که چرا بخشی از جامعه‌ی معترض مقام و شغل متهم به انگ تنگ‌نظری و زیاده‌خواهی برای کسب منزلت و پشت میزنشینی هستند موضوع این جستار است.

ادبیات اعتراضی جوانان و داوطلبان شایستگی و شغل در اردبیل، به گونه‌ای است که آن‌ها را در بسیاری از موارد، به جای این که پشتیبان مدیران سیاسی و اقتصادی استان ساخته و دنباله‌رو طرح‌های اجتماعی و اقتصادی آنان سازد، چون ویروسی به جان آنان انداخته و به نیرویی اعتراضی تبدیل می‌کند. اما بهتر است به جای آن که به صورت ویروس تنگ نظری که انگی اخلاقی است، این موضوع را از مفاهیم مربوط به علوم انسانی که به زیربناهای روانشناختی اعتراضات اقشار اجتماعی توجه داشته بپردازیم. اگر نگاهی به تحقیقات تجربی در ایران و اردبیل بیندازیم، می‌توانیم این ویروس را در احساسات مردم استان اردبیل رصد کرده و دربیبیم که چرا برخی فعالیت‌های اجتماعی و اقتصادی پیشرو با واکنش‌های اعتراضی جوانان مواجه می‌شوند.

تد رابرت‌ گر، محرومیت‌نسبی را محصول تفاضل میان انتظارات ارزشی و توانایی‌های ارزشی می‌داند. منظور از انتظارات ارزشی، کالاها و شرایطی است که مردم خود را مستحق آن می‌‌دانند و منظور از توانایی‌های ارزشی نگرش افراد نسبت به فرصت‌ها و امکانات برآوردن نیازها است. تحقیقات تجربی هاجر صادقیان، مسعود اخوان کاظمی و آمنه صدیقیان نشان داده است، احساس محرومیت نسبی توسط جوانان موجب نارضایتی آنان از سیاست می‌شود و منبع خشونت و پرخاشگری بوده، در بروز کنش‌های اعتراضی جوانان دانشجو موثر واقع گردیده است. دو گروه تحقیق به ریاست بهرام نوازنی و منصور رحمتی نیز احساس محرومیت را در اردبیل مورد توجه قرار داده و شاخصی برای بروز برخی مسائل اجتماعی در شهر اردبیل می‌دانند. به بیان ساده خودمان، افراد وقتی توانایی رسیدن به جایگاهی را ندارند، اما انتظار دارند به آن جایگاه دست پیدا کنند، معترض می‌شوند و شاید به هر اقدامی که آنان را با این واقعیت مواجه کند، واکنش پرخاشگرانه نشان می‌دهند.

اگر نیم نگاهی به مشکلات بسیار و بسیار مطرح شده در استان خودمان بیندازیم، همچون مقایسه درآمد سرانه استان، حتی نمرات درسی،‌سرمایه اجتماعی و نرخ افزایش مشکلات اجتماعی در استان سخن از این می گویند که انباشته شدن مشکلاتی چون کم درآمد بودن، به خصوص در میان اقشاری که خود را در زمینه موفقیت بالقوه می دانند، ویروس اعتراض خود را توجیه می کند؛ به بیان دیگر، یئر برک اولاندا اؤکوز اؤکوز دن گورر. شاید در وهله اول ما با اعتراض اقشاری که انتظار توجه و حمایت از برنامه‌ریزان دارند، مواجه می‌شویم. اما این نکته،‌ می‌توانند ما را به این مضمون نیز هدایت کند که نیروهای انسانی بالقوه استان که خود را در جایگاه ارزشی بالا می‌بینند و احساس محرومیت می‌کنند، ظرفیتی هستند که می‌توانیم با برنامه‌ریزی بهتر در آینده و کسب رضایت آن‌ها در فعالیت‌های مختلف می‌توانیم جامعه را به سوی وفاق و همدلی پیش ببریم.

@ardabilnote
👍6
Audio
سخنی کوتاه درباره سرمایه اجتماعی

@ardabilnote
چرا تموک مهم بود

محمد زینالی اناری

اردبیل از دوره محله مداری شهری ها و اشتغال روستائیان خویشاوند و هم-قبیله وارد عصر ارتباطات فردمدار شده است. جامعه شناسان می گویند انسان فردمدار که نظام اجتماعی او را از همسایه و تعاون های سنتی بیگانه می کند، به انسانی تنها و بی دیالوگ تبدیل می کند که مانند یک زامبی خصم روابط اجتماعی است. به همین صورت، در اردبیل علاوه بر از بین رفتن همسایگی شهری ها و هم-قبیلگی روستایی ها و عشایر که انسان ها را به افراد ناآشنا و مستعد سو تفاهم تبدیل می کند، مشاغل هم بیشتر به سمت مغازه داری تک نفره و حتی در میان پزشکان و روانشناسان به سوی انبوه سازی از مطب شخصی پیش می رود و نه فروشگاه ها و تولیدی های تعاونی و کلینیک های مشاوره یا خدمات پزشکی. ان کارخانه ها، شرکت ها و کلینیک هایی هم که دایر می شوند بیشتر تحت ریاست افراد است تا ذیل تعاون و حرکت دسته جمعی.

در شیوه مغازه داری تک نفره که در اردبیل رایج بود و با وام های کوچک زودبازده احمدی نژاد گسترش یافت، همه با کلاس های کارآفرینی یاد گرفتند که به دیگری تعظیم نکنند و رئیس خود باشند. برخلاف رویکرد ریاستی، رویکرد تعاونی در گذشته با اخلاق فتوت، نوع دوستی و مشارکت گروهی به خصوص بنه های روستایی رایج بوده و در مدل نوین آن که متکی بر پس اندازهای فردی است، عدالت محوری و استفاده از پس اندازهای جمعی غالب بود که این روزها به سبب نادیده گرفتن این بخش پس انداز مردم اسیر طرح های پانزی می شود. مطب ها هم در اردبیل رویکرد خوداشتغالی دارند و کلینیک ها تنها با سرمایه گذاری روسای سرمایه دار جان می گیرند و اگر دقت کنید مخالفانش در فیلم مجتمع پزشکان به رویکرد ریاستی این مجتمع ها تاختند.

در دهه 80 که من تازه در فضای اداری فعالیت می کردم، گسترش خدمات درمانی در بخش خصوصی در اردبیل تازه آغاز شده بود و من شاهد تأسیس دو تعاونی پزشکی بودم که یکی مجتمع آرتا شفابخش بود که آن زمان توسط هم افزایی برخی از نیروهای علوم پزشکی احداث شد و تا کنون فعالیت می کند. دیگری گروهی تیمی بود که با تسهیلگری فردی به نام افشار تموک از دل دانشگاه و با مشارکت نیروهای جوان شروع شده و به تدریج فعالیت خود را تحت عنوان درمانگاه تسنیم گسترش می داد. افشار تموک، فردی بود که این درمانگاه را بر اساس اعتقاد به روحیه تشکلی و مردم نهاد و با اخلاقی قرآنی از همکاری پیامبرانه ( تسهیلگری ) در میان نیروهای جوان تشکیل داد.

جامعه شناسان مدرنیتهمتاخر گسترش روحیه فردمداری و تضعیف ارتباط افقی اعضای جامعه را که مخلوق راه اندازی شرکت های بزرگ می دانند که برای جلوگیری از چانه زنی های کارگری و قدرت داشتن سندیکا، تلاش داشته نیروهای انسانی را به افرادی درونگرا و غیرمرتبط با هم تبدیل کند. این اتفاق باعث می شود که افراد به صورت اشخاصی تربیت شوند که ارتباط را دوست نداشته باشند و البته اولریش بک آن ها را در روابط میان فردی بسیار خشن و خطرناک و مشابه زامبی می داند. به این صورت زندگی کارگری که در فقدان تعاون شکل می گیرد، انسان امروزی را مستعد تنهایی و نداشتن زبان مشترک با دیگری حتی در دل خانواده می کند. از این رو فهم کنش اجتماعی افشار تموک که برای تشکیل تعاونی با روش پیامبران به دیگران زبان و همدلی یاد می داد اهمیت زیادی دارد که امیدوارم دوستان وی نام او را به جای تخصص پزشکی نیمکره چپ مغزش، با زبان، سلوک قرآنی و تعاون یا نیمکره راست مغزش پیوند بزنند. متاسفانه نیمکره چپ خیابان هم آن مغز با ارزش را هدف قرار داد.

@ardabilnote
👍4
Forwarded from جامعه شناسی سیاسی (Hossein Bashiri kivi)
کنشگران جامعه مدنی اردبیل
به یاد افشار تموک

حسین بشیری کیوی
#جامعه_شناس

✍در اردبیل پس از انجمن شهر بسیاری از گروه ها به صورت تشکیلاتی به کنشگری فرهنگی و اجتماعی پرداختند نتیجه این راهبرد در جامعه مدنی اردبیل مشهود است از جمله افرادی که به صورت تشکیلاتی به کمک جامعه مدنی آمد #افشار_تموک بود. تموک به قول دوستان اش کنشگری همه جانبه بود تسامح و تساهل را سرلوحه کار خود قرار داده بود تا شهروند تربیت کند.

✍راهبرد تموک کنشگری شهروندی بود.کنش شهروندی در برگیرنده مشارکت همه جانبه از فرایند تصمیم گیری تا عملیاتی نمودن کلیه امور شهری است در طی این پروسه شهروندان با یک کنش سالم و بدون هر گونه تحریف عمل می نمایند.به عنوان مثال در پرداخت مالیات ، پرداخت عوارض شهری ، ایجاد تعاونی برای خدمات رسانی  تا حقوق فردی و اجتماعی که مطالبه می کند به یک گونه عمل می کند . کنش شهروندی به دنبال عمل آگاهانه و مشارکت جو شهروندان است.امروزه کنش شهروندی هم به عنوان هدف و هم معیار و میزان کیفیت زیستی-اجتماعی جوامع می باشد.

✍حلقه تموک حلقه ای موفق در امور فرهنگی، اجتماعی و سیاسی است. امروزه حلقه تموک علاوه بر کنشگری فرهنگی به مدیریت سیاسی اردبیل هم مبادرت می ورزند البته در این میان به دنبال داوری نیستیم بلکه نتیجه کار تشکیلاتی فقط مد نظر است.
حلقه تموک به خود باور دارد که ما می توانیم این همان روح بیدار و کنشگر تموک است که در تک تک حلقه تموک موج می زند و در سپهر اجتماعی خود را نشان می دهد.

✍راهبرد تموک، راهبرد کنش شهروندی به منزله اعمال حقوق سیاسی، اجتماعی و مدنی از طریق تجارب مشارکتی در سطوح مختلف می باشد. کنش شهروندی همان مقدار که با موسسات اجتماعی و سیاسی موجود درگیر است، در بازتولید خواستها و نیازهای عمومی در تعاملات زندگی روزمره نیز اشتغال دارد.

✍راهبرد تموک ، راهبرد کنش شهروندی  مشارکت جوست که سرنوشت حیات شهر و محیطی که در آن زندگی میکند، برای او در سلسله مراتب ارزشی، جایگاه والایی داشته و تلاش میکند تا با کنش فضاهای شهری و مکان زیستی را به فضای انسانی ،مسالمت آمیز و رقابتی تبدیل کند.

✍کنشگران جامعه مدنی با تمامی مشکلات همچنان پویا و فعال است از شیخ صفی تا حاجی بابا خان تا دکتر وهاب زاده و دکتر معماری و حاجی لطیف نباتی تا افشار تموک و در عصر حاضر جوانان پرتلاش با امید این راه پرسنگلاخ را ادامه می دهند تا به سر منزل نهایی برسد.


https://t.me/azadikhojastehazadi
اردبیل در گذرگاه انتخاب

محمد زینالی اناری

مردم با تصمیماتی که در مورد انتخابات گرفته‌اند، سعی کرده‌اند سخنی را بیان کنند که به نوعی ممیز انتخاب آنان در این دوره از انتخابات بود. در چندین انتخاب مردم بیشتر در دو گروه قابل تقسیم بودند: رفتار گروهی با انتخاب کردن و گروه دیگر با انتخاب نکردن، به برگزیده شدن افرادی منجر می‌شود که در سه سال آینده بر مسائل عمومی کشور تأثیر گذاشته و در استان هم اثرات عقلانی یا عاطفی بگذارند. انتخاب در اردبیل را با مقایسه موقعیت گروه‌های اجتماعی تصمیم‌گیر در مورد انتخابات، با دو شهر دیگر مرکز استان، یعنی رشت و تبریز، می‌توان به وضوح ارزیابی کرد.

اگر جامعه‌ی اردبیل به دلایلی به مسائلی نظیر دخالت نمایندگان در عزل و نصب یا سلطه بر انتصابات توسط نمایندگان معترض بود، این به دلیل جنس انتخاب نمایندگان صورت می‌گیرد. تالکوت پارسونز نظم جدید جوامع مدرن را تقابل میان عقلانیت با عاطفه‌گرایی و به موازات آن تقابل عام‌گرایی (اصالت ضوابط) با خاص‌گرایی (اصالت روابط) می‌داند. از اینرو افرادی که گرایش عام‌گرا و عقلانی دارند و ذیل طبقه متوسط معترض به شبکه‌سازی انتخاباتی در میدان مدیرانند، میتوانستند با انتخاب افرادی که به این موضوعات پایبند باشند این موضوع را خاتمه دهند. از آن سو، گروهی که اولویت‌شان پیوندهای طائفه‌ای و شبکه‌های محلی بود، قطعا به دنبال انتخاب افرادی می‌رفتند که عقود ژنتیکی و شبکه‌های خویشاوندی را تقویت کند.

رشت و تبریز در انتخابات دو سر طیف این گروه‌بندی بودند.اما گروهی که اولویتش انتخاب نکردن بود، بیشتر ذیل منطقی قرار می‌گرفت که از سوی جریان‌های تندرو معتقد بودند انتخاب کردن فایده‌ای بر تغییرات بنیانی کشور ندارد. این گروه به سبب سابقه گرایش دیرین رشت و اردبیل به ناسیونالیسم و پهلوی دوستی در این دو شهر نظر غالب را در میان طبقه متوسط و شهرنشینان سنتی داشت. اما عقلانیت مسلط گرایش چپ بر افکار طبقه متوسط تبریز، بی‌اعتنا به این بحث‌های جریان‌های تندرو، به دنبال این بود که با انتخابی کارآمد اشخاصی برگزیند که نماینده طبقه متوسط آن شهر و پیگیر مطالبات‌شان در امورات سیاسی و اقتصادی باشد.

اما در اردبیل که طبقه متوسط یا شهرنشینان سابقش به همان استدلال بی‌تأثیر بون رأی ندادند، چیزی شبیه گرایش چپ هم بود که بار عاطفی شدیدتری داشته و خود را در قالب خویشاوندسالاری، طائفه‌گرایی و ‌شهرستان‌گرایی باز نمود می‌کرد که به شبکه‌های خویشاوندی و طائفه‌ای متکی بود. از این رو بخش متکی به طبقه متوسط اردبیل به طور هماهنگ نماینده‌ای را برنگزید اما نیمی از شهرنشینان با عاطفه‌گرایی به دنبال انتخاب نمایندگانی شایسته‌ی مطالبات خودشان برآمدند. لذا گله و شکایت از انتصابات و عاطفه‌گرایی تا سه سال دیگر هم به قوت خود باقی خواهد بود چون افرادی که رأی آورده‌اند قول و وعده داده‌اند و وفای به عهد در میان شبکه‌های عاطفه‌‌گرا بار تعصبی دارد و ترکش مستوجب عقوبت است. چنان‌چه در سه سال گذشته نیز طبقه متوسط و شهرنشینان سنتی اردبیل با دل بستن به منطق به ظاهر انقلابی جریان‌های تندرو، وضع مسلط بر این شهر را انتخاب کردند.

@ardabilnote
👏3
۹ ژوئن، ۱۷.۵۵​.aac
11.1 MB
سنت مادری در اردبیل

محمد زینالی اناری

نقد و بررسی کتاب «من عروس بودم» نوشته توران قربانی صادق، مهین تاج جباری و رویا علیزاده؛ نشر سارات

به زبان ترکی

@ardabilnote
@thing
بالیغلی.aac
7.4 MB
در مورد طرح تخریب یا احیای بالیغلی چای

به زبان فارسی ( فقط یک دقیقه اولش ترکی است)

@ardabilnote
👏1
۱۱ ژوئیه، ۱۷.۵۵​.aac
1.8 MB
غزل شماره ۲۷

دیوان اشعار عاصم اردبیلی، انتشارات اختر، ۱۴۰۰، ص ۱۳۵

@ardabilnote
👍1
اردبیل؛ شهر سرزنده

محمد زینالی اناری

عمرم که می گذرد همه چیز خاطره می شود، جنگ، سازندگی، آزادی، دروغ و پیش دستی توهم و خوش بینی! دوران بعد از جنگ دو آهنگ ما اردبیلی ها را از چنگ حماسه آهنگران و خون خواهی نزدیکان مان بیرون کشید. در کدری و خستگی آهنگ های جنگی بودیم و هیچ نغمه ی آشنایی به گوش مان نمی رسید، بیاتی های عاشیق ها هم دم از حماسه و غیرت می زدند. اردبیل در پایان دهه شصت شهر نسبتاً کوچکی بود که رفت و آمدی در آن نبود و ساعت هفت عصر، دیدن خانم ها در خیابان برای همه تعجب برانگیز بود. همه شهرهای ایران همین طور جنگزده بودند. بعنوان مثال برای خویشاوندانی مثل ما که دو برادر را در یک هفته تشییع کرده بود و غذای غالبش در دهه 60 دوپیاز بود، چه شب نشینی؟ چه خوشی؟

تا که بعد از دوران جنگ رادیوها هم شروع کردند به پخش صدای ساز زندگی عادی. اکبر هاشمی با شعار سازندگی آمد و شروع کرد به انتشار امتیاز مرغداری ها و بستن قرارداد کشتارگاه ها تا امنیت غذایی ایجاد شود و مهمانی ها گل بگیرد. به تدریج با غذاهای متنوع آشنا شدم. یاد گرفتم که می توان در خورشت به تنهایی یک ران مرغ را خورد. غذاخوری ها زیاد شدند، جاده ها آسفالت و زیرساخت های کشاورزی افزایش پیدا کردند و سال 73 برای کنکور دانشگاه آزاد از ترمینال تازه احداث به تنهایی رفتم به تهران و تجریش. در آن دوره تعاونی های کشاورزی و امتیاز کارخانه و غیره در میان مردم ترویج می شدند و البته بیشتر نصیب فرصت طلبان می شد. همان تورج معروف که قبلا از وی صحبت کرده ام رفت برای ثروتمند شدن کارخانه بزند؛ البته در دوره احمدی نژاد ورشکست شد و بعدا با معدن ثروتمند شد.

اردبیل که امروز به یمن دیوان سالاری ایرانی در دست رقبای صندلی های زیاد مدیریت است، زمانی عشق سخنور، معماری و وهابزاده بود. برایش شعر می گفتند، برای پیشرفتش دل به دریا می زدند و تلاش می کردند. یکی از اینان پدر من بود که هفت سال را در یک سازمان در استقلال از مرکزیت استان کار کرد، دهبان برای جلب بودجه های عمرانی برای توسعه راه ها، اداره راه اردبیل را به اداره کل ارتقا داده بود. این دسته ها به همراه بازاریان شهر بعد از جنگ به دنبال تشکیل انجمن و مجلس افتادند تا بتوانند امتیاز مرکزیت استان را از اکبر هاشمی بگیرند، وقتی هاشمی به اردبیل آمد، التفات شعار می داد: هاشمی هاشمی قسم به روح رهبر اردبیل استان شود. آری این اردبیل با پست های مدیریتی اش این زمان، عاشقِ سرگشته، فراوان دارد، کی سرِ برگِ منِ بی‌سر و سامان دارد؟

اما شب ها! ما بعد از جنگ شب ها را هم کشف کردیم. در آن موقع که این تحولات رخ می داد، ناگهان دو آهنگ ابوعطای کیان خلیق از رادیو به گوش می رسید و مرهمی بود برای اضطراب ها و پریشانی های همچون منی که کودکی را با حماسه های جنگی بزرگ شده بودم. بعدها آهنگ گــــئجه لر جمشید نجفی منتشر شد و تلویزیون محلی هم که یکی از همان سازندگی بود (که این قدر سرکوفت می شنود)، روی آورد به برنامه ی شبانه به نام «گئــجه لر». امروز در زمانی که اردبیل داعیه دار پست و مقام زیادی دارد، نه خلیق زنده است نه نجفی که جانسوزانه درگذشت. اما شب های اردبیل حتی در زمستان، شب های گرم و شورانگیزی است که عاشقانش گاه تا صبح بیدار می مانند و این شعر نجفی در شهر خوانده می شود: گئجه لر اوزون، گئجه لر سس سیز، سحرین عطرین نینیم سن سیز، یاتا بیمیم گل منی سسده ( شب ها چه درازند، ‌شب هایی بی تو بودن، منتظر طراوت صبح نخواهم ماند که خواب ندارم، میایی مرا صدا کنی؟)‌

@ardabilnote
@thing
👏2
آقای حکیم باشی! اجازه هست ؟

محمد زینالی اناری
کدخدامنشی در همه ارکان این جامعه رخنه کرده است. از ما فقط از نقطه نظر ابزاری صاحب امکانات دنیای مدرن و صنعتی شده‌ایم. اما از نظر روابط اجتماعی، هنوز متکی بر نظام فکری کهن خود هستیم: پدرسالاری کدخدامنشانه. در یکی از یاداشت‌های قدیمی ام نحوه مدیریت در اردبیل را با کد-یر، بمعنی کدخدایی متخصصین نام گذاشته‌ام. به همین خاطر، به جای شکل‌گیری طب و پزشکی مدرن، ما صاحب امکانات مدرن توسط پزشکان، اما با رفتاری سنتی، شده‌ایم. به این معنی که روش طب، با دانش امروزی، اما مکان و رفتار آن، دقیقاً و بدون بروبرگرد، به سبک حکیم‌خانه‌ها صورت می‌گیرد.

میشل فوکو در تحلیل گفتمان پزشکی مدرن می‌‌گوید: طی این تجربه، چند تکنیک جدید به الگوهای سنتی علم طب اضافه شده‌است‌ همچون علم تجربی و تشریح. اما بستری که او باید بیشتر توجه می‌کرد، سازماندهی اجتماعی‌ و تیم‌سازی‌ای است که کلیسا در نوانخانه‌ها و درمانگاه‌های غربی، به عنوان جایی برای درمان طبقات محروم اعمال کرده است. درمانگاه، بیمارستان یا کلینیک، در اروپا صرفاً برای توده‌‌ی عادی مردم متولد شده، والا همانجا هم پولداران از پزشکان مخصوص اغنیا استفاده می‌کردند. اما تجربه اردبیل در آوردن درمانگاه، بیمارستان‌ یا کلینیک‌های تخصصی شکست خورده و بیش از آن، حکیم‌باشی (مطب) تأسیس شده است، چیزی که در گذشته فقط به درد اغنیا می‌خورده اما امروز به مردم عادی تحمیل می‌شود.

دیروز شنیدم که دو بیمارستان جدید در اردبیل کلنگ شده و چندین بیمارستان دیگر در حال تجهیز و تأمین اعتبار هستند. توجه حاکمیت به تأسیس بیمارستان، نشان از تعهد آن در توجه به عدالت اجتماعی است. اما نکته‌ی مهمی که باید به آن توجه داشت، بهداشت و درمان یک نهاد اجتماعی و بیمارستان یک سیستم اجتماعی است، ‌نه خط تولید و مرکز فروش درمان و دارو. اگر در توسعه مراکز کلنگ زده شده، صرفاً به بعد تخصصی توجه شود، باز هم کارکرد اصلی اش که کلیسا برای مردم محروم تأسیس کرده بود (و این الگو جهانی شده است،) را از دست می‌دهد. در نتیجه امکانات تأمین عدالت اجتماعی تبدیل می‌شود به درمانگاه‌ها و مؤسسات درمان تخصصی و گسترش مطب‌های شلوغ تا در غیاب شمول بیمه‌ای (چون عملاً‌ بیمه در ایران ورشکسته است،) خدمتگزار اغنیا و چپاولگر محرومان شود.

وقتی بیمارستان های حاضر در شهر اردبیل ساخته شده بود، این شهر تازه در ابتدای این بود که مهاجرت های سی سال اخیر را به روی خود ببیند. اما هر قدر مهاجرت و تراکم شهری بیشتر شد،‌ همان قدر هم زیرساخت‌های شهری راکد مانده و تنها مشاغل فردمحوری چون مطبها، مدارس خودمانی، دکان‌ها و بنگاه‌های املاک اضافه شد. یعنی شعارهای پرطمطراق انقلابی و توسعه‌ای به جز در احداث کارخانجاتی چند،‌ در شهر اردبیل دچار رویش کدخداها شده که این در روحیه‌ی اداری استان نیز تأثیر گذاشت. اما اردبیل نیاز به نهادسازی و توسعه موسساتی است که روح همکاری، تعاون، تقسیم کار تخصصی و بهره وری در آن‌ها دمیده باشد. به جز نهادسازی توسعه‌ای رخ نمی‌دهد و حمله‌ی صنایع و تکنیک‌ها به اردبیل تنها از آن شلوغی، مصرف و انزوای اجتماعی خواهد ساخت. از این رو، توجه به احداث مدارس، مراکز بهداشت، ‌بیمارستان‌های دولتی و سایر نهادهای عمومی در اردبیل می‌تواند یک بازگشت به فرایند توسعه محسوب شود.

@ardabilnote
👍2
نخبگان: از مدرسه تا توسعه

محمد زینالی اناری
گاه گله می کنند که « در این شهر کسی تحویلم نمیگیرد، به من ارزش قائل نیستند. هیچ کس قدر مرا ندانست؛ مزدی برای خدماتم دریافت نکردم ». باید در برابر این سوژگی وسواسی و نوکرمأبانه پدرسالارانه یا اقتدارگرایانه ایستاد. چرا شهروندی که بخشی از جامعه و مالک این سرزمین بوده و قدرت رشد و فرصت یابی را دارد، دنبال مرجعی خارج از وجود خود می گردد؟ برای یک انسان بالغ، مسئولیت اجتماعی و درک میانجی گری خود، یک وضعیت نرمال است. اما بخشی از همین افرادی که انتظار دیده شدن دارند، وقتی عرصه باز می شود، به طرز نمایشی احساس مسئولیت کرده و کاندیدای شورا و مجلس می گردند. در این دو وضعیت با دو سوی وابستگی و از فنر در رفتن یا به قول قاضی مرادی خودمداری شهروندان مواجه هستیم.

این مسئله در اردبیل، برای هر مقام دولتی یا غیردولتی به آن سفر بلند یا کوتاهی می کند، برجسته می شود و از وی انتظار دارند که خیل کثیری از کارفرمایان، دانشجویان و برنده های رقابت های تحصیلی را ببیند. این مسئله محصول نظام آموزشی و ناکامی اجتماعی آن شکل گرفته تا عرصه نخبگی به رقابت قمارگونه بر سر جایزه ای چون جوایز زنگ پرورشی شبیه شده است. ناکامی اجتماعی رقابت های مدرسه، ناشی از بافت سنتی جامعه ما است که همواره با آئین های اسب سواری یا نوع شهری آن در بازار، بلوغ جوانان را به رسمیت می شناخته و حتی در هیئت های مذهبی آن نیز تشویق با جایزه های مادی صورت می گرفت. برعکس منطق توسعه که در آن نخبگان به خاطر احساس مسئولیت و همبستگی با جامعه وارد گودال سیاست می شوند، در اردبیل این منطق مانند گرفتن جایزه و مورد توجه قرار گرفتن توسط مربی بعنوان پدر است که این ذهنیت برای جسورها فعال و برای خجولها منفعل است.

چون بازار نخبگی در استان اردبیل مبتنی بر ریشه های مدرسه ای و آن هم مبتنی بر ریشه های سنتی است، بیشتر شبیه مسابقه اسب سواری است تا چالش شهروندی. رقابت بر سر سوسیالیسم و لیبرالیسم به عنوان نحله ها و اعتقادات سیاسی برای تغییر سرنوشت مردم استان نیست. بلکه بیشتر نخبگان به خاطر بیگانگی وسیعی که به جان جامعه ایرانی و مخصوصا اردبیل افتاده، احساس می کنند که باید کسی نازشان را بکشد، جایزه ای بدهد یا تحویل شان بگیرند تا احساس کنند عددی یا کسی هستند. در حالی که مسئولیت دولت فقط تسهیل فضای کار و سیاست است، اما باید ناز و نوازش هم بکند. مدرنیته یا نوسازی با عقلانیت اقتدارگرایی در ایران شروع شده و همه مردم را به انسان های منفعل تبدیل کرده، از یک سو می ترسند از این که در جامعه مداخله کنند و آقابالاسری ترسناک آن ها را بترساند، از سوی دیگر، برای به حساب آمدن نیازمند ناز یک آقابالاسر مهربان هستند.

هفته گذشته، با هماهنگی بنیاد نخبگان، امام جمعه، دانشگاه محقق و مقام استانداری، از برخی نخبگان کنکور، اساتید بارز و مخترعین و ... به عنوان نوآوران تقدیر به عمل آمده، اما بازار این که چه کسی شایسته نخبگی است هنوز داغ است. گروهی اشکال می گیرند که چرا فلانی فعال بوده و من منفعل. گروهی دعوا بر سر انتخاب زنان برتر دارند که افراد به صورت انتصابی انتخاب شده اند. در هر حال، سعدی، حافظ و حتی فردوسی بر خلاف شاعرانی چون عنصری ، شعر را به خاطر جایزه نگفتند تا ماندگار شد. شهدا بخاطر میوه های بهشتی به جبهه نرفتند، بلکه مقام آنان از ایثار شان امتیاز می گیرد. ورود به عرصه علم، دانش و سیاست نیز به جوایز مقامات و ستایش مداحان نیاز ندارد. این که شما را ببینند، نشان دهنده این است که محتاج چشم بزرگان هستید و هنوز کودکی و ناپختگی در شما موج می زند. نخبه واقعی بزرگ جامعه و متنفذ است. او نه صرفا دیگران و آدم ها را، بلکه حتی انسان های نسل های آینده را هم می بیند و برای آنان است که وقت، جان و مالش را وقف می کند و دل به وطن و پیشرفتش می دهد.
@ardabilnote
محیط زیست اردبیل.aac
10.4 MB
چطور در اردبیل کنش‌گری محیط زیست شکل می گیرد

@ardabilnote
❤1
Forwarded from جامعه شناسی سیاسی (Hossein Bashiri kivi)
تموک ،کنش گر مدنی یا تکاپو گر اندیشه

روز یکشنبه ۱۸ شهریور ساعت ۱۶ در سالن اجتماعات آب منطقه ای واقع در میدان ارتش

https://t.me/azadikhojastehazadi
۸ سپتامبر، ۱۶.۴۴​.aac
44 MB
فایل صوتی مناظره با موضوع « تموک: تکاپوگر اندیشه یا کنش‌گر مدنی »
حسین بشیری، محمد زینالی

در این گفتگوی محدود با رویکردی به جامعه شناسی ادبیات و جامعه شناسی انتقادی، فرهنگ تصوف و مذهبی اردبیل و تعامل یا تقابلش با مدرنیته مورد بحث قرار گرفته
و تلاش های تموک برای انسانی سازی جامعه در حال توسعه مورد بحث قرار گرفت

@ardabilnote
👍1
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
افت نمرات دانش آموزان در کنکور و عدالت آموزشی

@ardabilnote
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
تعارض منافع سازمان نظام پزشکی و گسترش بی رویه مطب در اردبیل

@thing
👍4👎2
Forwarded from نکته: جامعه شناسی تجربه (محمد زینالی)
تعارض منافع پزشکان ایرانی (ص۱)

محمد زینالی اُناری

بحث درباره کارآمدی و ناکارآمدی سیسم بهداشت در جامعه ایرانی، یک نقطه ثقل دارد و آن کارکرد یا ساختار دولتی بهداشت در ایران است. اگر از منظر جامعه شناسی به سیستم بهداشت نگاه کنیم، این سیستم دارای یک عاملیت انسانی در جامعه، شمول گسترده‌ای دارد. از این نظر، هر سیستمی دارای ساختارهایی است که اجزای آن را تشکیل می‌دهند و عاملان انسانی بر اساس قواعد این ساختارها عمل می‌کنند و عکس العمل نشان می‌دهند.

مدل حکمرانی یونسکو کارکرد ساختاری حکمروایی را شامل سه جزء دولت، بازار و جامعه مدنی می‌داند؛ یعنی قلمرو حکمرانی شامل قواعد مرسوم این سه ساختار و کنش عاملان انسانی آن‌هاست. دولت به عنوان ناظر بر انجام قواعد مرسوم عمل می‌کند؛ بازار گروه ذینفعانی است که ذیل بخش‌های تولیدی، خدماتی و مصرفی کار می‌کنند. جامعه مدنی نهاد نمایندگی افکار مردم مانند مجلس، مطبوعات و ... است که از تدوین و تغییر متون قانونی و نقادی آن‌ها تا تعاملات شفاهی کوچه و محله را شامل می‌شود.

بر این اساس حکمرانی در سیستم بهداشت بخش جزئی‌تری از ساختار حکمرانی است، بخش دولتی یعنی وزارتخانه؛ بازار یعنی بیمارستان، دانش طب و پیشگیری به عنوان قواعد بهداشت، و کلیه قلمرو‌های تولیدی، آموزشی، خدماتی و ... که عاملان سیستم بهداشت، اغلب پزشکان و پیراپزشکان، در ذیل آن فعالیت می‌کنند؛ جامعه مدنی نیز از تولید منزلت پزشکی در جامعه شروع می‌شود و گسترۀ آن مطبوعات، روزنامه سپید، حضور موثر پزشکان و غیرپزشکان در مجلس برای تدوین و تغییر قوانین و ایجاد ساختارهای جدیدی چون بیمه و تحقیقات برای نظام بهداشتی را دربر می‌گیرد!
***
اساساً در جامعه ایرانی دولت، بازار و جامعه مدنی، هر سه در هم هضم شده‌اند، و عملاً خط مرز دولت و بازار در وزارتخانه بزرگ آموزش پزشکی روشن و مشخص نیست. بخش درمانی در خود دولت هضم است، بخش آموزشی هم عنوان وزارتخانه را تحت تسلط دارد و در دل بخش درمانی قرار گرفته است. خبری از دولتی واضع و متمایز نیست؛ وزارتخانه عنوان دانشگاهی را یدک می‌کشد و نظام صنفی بخش زیادی از رایزنی امتیازات را در خود دارد و بسیاری از پزشکان دولتی در آن عضوند.

بخشی از پزشکان، هم در بخش خدمات درمانی دولتی هم در بخش غیردولتی (یعنی مطب که یادگار حکیم‌خانه‌های انفرادی سنتی اند) فعالیت می‌کنند و قدرت بزرگ نظام صنفی شناسنامه‌دار پشتوانه حضور و رقابت پزشکان با غیرپزشکان، مخصوصا در کمیسیون‌های مرتبط در مجلس است. این عاملیت نامتمایز دولت و بازار در اغلب کشمکش‌های مربوط به امتیازات و منافع پزشکان و جدال آن‌ها در نحوه و میزان مصرف خدمات پزشکی خود را نشان می‌دهد و تحلیل و تدقیق این وضعیت بی‌مرز کمتر صورت گرفته است.

«تعارض منافع»، در جامعه‌ای که خود را دارای دولت نوین پس از دوره فئودالیسم می‌داند، ام الفساد بوده، به معنای افول حکمرانی نوین یا بی‌دولتی و بازگشت به اصول دوره فئودالیسم است. در این وضعیت، عامل انسانی دولتی، بازاری و مردمی ناواضح است و چهره خود را مشخص نمی‌کند. شما متوجه نیستید که پزشک دستگاه ایدئولوژیک دولت، فروشنده خدمت یا ذینفع صنفی است!

حکمرانی در ایران یا دولت در ایران از زمان تغییر آن از دارالحکومه به دستگاه بوروکراتیک مدرن تا کنون یک پدیده نابالغ است، و تقریبا تمامی ذینفعان نهادی صنفی سعی داشته‌اند نخست در نهاد بروکراسی دولت استخدام شوند و سپس در دل دولت به جمع‌آوری منافع به سود نهادهای صنفی خود بپردازند. عاملان نهادی اول از دولت و نظارت بر بازار منافع اصناف شروع می‌کنند، سپس در مجلس، در ظاهر به دفاع از حقوق مردم و در واقع به قانونگذاری نهادی می‌پردازند.

عاملان نهادی، صبح در نهاد نظارت بازار فعالیت می‌کنند، و بعدازظهر در مطب که بی‌قاعده‌ترین نقطه در دل بازار است، فعالیت می‌کنند و چندی بعد در مقام استاد دانشگاه دارای بورد تخصصی ( که در تبلیغات مطب‌ها مرسوم است) درس می‌دهند. همین‌ها باعث شده که سیستم بهداشت به جای پیشگیری و نوین سازی کلینیک‌ها و تخصصی شدن خدمات، از دل مطب‌ها و تصدی‌گری پزشکان بر نهادهای اقتصادی چون بیمه‌ها سر دربیاورد.

@thing
Forwarded from نکته: جامعه شناسی تجربه (محمد زینالی)
تعارض منافع پزشکان ایرانی (ص۲)

محمد زینالی اناری
***
وقتی مرز دولت وخدمت محو می‌شود و عاملان بازار و ناظر تداخل می‌شوند، طبیعی است نهادهای خدمات آموزشی، درمانی و بیمه‌ای هم میان خود مرز روشنی نداشته باشند و از قواعد روشنی برخوردار نباشند. چرا که عاملان جاخوش کرده در دولت، خدمات درمانی، سرفصل‌های آموزشی و مقررات بیمه را بر اساس منافع و سلایق عاملان بازار بنیان می‌نهند و نظارت مولود منافع را نمی‌توان تحت عنوان دولت بازشناخت.

این در حالی است که وظیفه اصلی دولت، قانونگذاری برای اصناف با اولویت نظارت و پیشگیری از آسیب است، چه در مسئله شرکت‌های اقتصادی چه در موضوع مشکلات روان و چه در مورد عوارض جسمانی، نه دست‌وپازدن بیمارگونه در میان منافع ذینفعان نهادی سیستم بهداشت.

بنابراین در معاملات اقتصادی، تعاملات انسانی و مدیریت بدن، نیازمند نظارت دولت بر رفتار سالم شهروندان و پیشگیری از بیماری و آسیب در کلیت آن است. باری، نظام‌های صنفی و منافع نهادی سعی می‌کنند از طرق گفته‌شده مرز خود را با دولت نامرئی‌تر کرده و بر قواعد نظارتی آن غلبه کنند. راه نجات از این بدبختی، تحرک انتقادی جامعه مدنی است که باید دولت را از دسترس دست‌درازی‌ها درآورده و آن را در راستای منافع شهروندان حراست کند. اما جامعه مدنی نیز بی‌بهره از این تسلط‌ها نیست، چرا که نهادهای صنفی در ایران بسیار نافذتر از نهاد شهروندی و منافع جمعی است.

گذار از این وضعیت بسیار دشوار و طاقت‌فرساست و نیازمند مطالعات انتقادی و تأمل در مفهوم دولت، نظارت، عاملیت و جدایی و پرهیز بخش دولتی از هر نوع معاملات اقتصادی و تداخلات نهادی است؛ عملی که شاید توسط کارگزاران بوروکراسی دولتی بخش بهداشت به‌سختی تفهیم و پذیرفته شود.

@thing
یادداشت pinned «آقای حکیم باشی! اجازه هست ؟ محمد زینالی اناری کدخدامنشی در همه ارکان این جامعه رخنه کرده است. از ما فقط از نقطه نظر ابزاری صاحب امکانات دنیای مدرن و صنعتی شده‌ایم. اما از نظر روابط اجتماعی، هنوز متکی بر نظام فکری کهن خود هستیم: پدرسالاری کدخدامنشانه. در…»
Media is too big
VIEW IN TELEGRAM
گزارش اجتماعی
سخنانی در نشست روز علوم اجتماعی در کتابخانه مرکزی شهرستان اردبیل
به زبان ترکی

@ardabilnote
❤3👍1
Audio
🎵 پوشه شنیداری نشست علمی آیین رونمایی از کتاب تجارتخانه صادقی

🗓 چهارشنبه 31 مرداد 1403

🏡سالن حافظ

💢نشر تاریخ ایران💢

💢خانه اندیشمندان علوم انسانی💢

🆔 @iranianhht